Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Bay Đi Cánh Chim Biển

27/12/201900:00:00(Xem: 1734)
Bo Tung Ma-Phung Annie Kim
Bồ Tùng Ma trao giải cho các em thiếu nhi lãnh giải Bé Viết Văn Việt tại Giải Thưởng VVNM & BVVV 2010  

                                             

Năm 2016 tôi đi lãnh giải thưởng Viết Về Nước Mỹ. Tôi tò mò vì cái bút hiệu vừa lạ vừa tếu của một tác giả viết rất hay: Bồ Tùng Ma. Tôi mong gặp vị này vì ông là thành viên trong ban Giám khảo, ông còn là bậc tiền bối, kẻ hậu sinh này xin hỏi ông vài câu đại loại như hồi còn trẻ chắc ông thích đọc truyện ma Liêu Trai Chí Dị của Bồ Tùng Linh? Sao ông lại lấy bút hiệu là Bồ Tùng Ma mà không là Bồ Tùng... gì gì đó? (Tôi nghĩ thầm ông này chắc là... ma mãnh lắm đây?) Hỏi ông, ông giơ tay che cái lỗ tai. Tôi chả hiểu ông muốn nói gì. Câu hỏi vẫn chưa có câu trả lời.

Trước ngày trao giải chính Viết Về Nước Mỹ, có một buổi họp mặt của nhóm Việt Bút tổ chức tại nhà  tôi, nhiều người  yêu cầu ông góp món bánh tiêu vì nghe nói ông làm bánh tiêu ngon. Tôi hay đùa là bánh tiêu (tùng) hay tiêu (tán) đường đặc biệt của bác Ma do chính tay ông làm, bảo đảm ăn vài cái không ngán. Tôi không tin và hỏi bánh này ông hay cô Tiên làm. Ông không trả lời. Sau này mới biết ông bị lãng tai nặng. Thời chiến tranh, tai bên trái ông bị thương vì bom pháo kích. Muốn nghe phải “pillow talk” thật lớn bên tai phải của ông, may ra...

Nhiều lần trời mát ông vẫn  đội sùm sụp cái nón trên đầu, tôi nói lớn bên lỗ tai ông:

– Bác có vẻ thích  đội nón. Nón của bác đủ kiểu mô-đen?

Ông lấy cái nón ra để lộ cái đầu hói:

– Đội để che cái mỏ ác trụi lủi đây nè.

Ông hay đeo cặp kính mát đen thui, tôi ghẹo tiếp:

– Bác đeo kính đen trông giống điệp viên không không... thấy... phát ớn! (điệp viên 007).

Ông cười tủm tỉm:

– Đeo kính đen để nhìn lén mấy cô mà mấy cô không biết mình nhìn.

Ghê chưa? Già mà duyên. Duyên ngầm. Ít nói nhưng “Tẩm ngẩm tầm ngầm mà đánh chết voi” là ông. Từ đó tôi cứ gọi là “bác Ma” có vợ là “cô Tiên”. Cô Tiên vừa trẻ vừa đẹp. Ma mà được gần Tiên chắc là... Ma vương!

Có lần tôi bắt gặp Ma dẫn Tiên vô Phước Lộc Thọ. Lâu ngày gặp ông tôi mừng quá có dịp ghẹo ông nữa:

– Bác Ma, vàng xuống giá, đi mua  vàng… trữ hả?

Ông cười thật tươi:

– Nè, nói nhỏ nhỏ coi chừng bị ăn cướp.Vàng bạc gì. Đi sửa đồ.

Cái giọng Huế pha Quảng Nam, hà tiện nụ cười, nét mặt khắc khổ, ánh mắt đăm chiêu của một thời oanh liệt đã từng là cựu Hải quân Thiếu tá khóa 13 Sĩ quan Hải quân Nha Trang, gia đình Đệ Nhị Dương Cưu trong chốn hải hồ, bây giờ ông an phận với tuổi già (nhưng bóng không xế chút nào ), lẽo đẽo theo cô vợ trẻ đi dạo phố Bolsa.

Năm 2018 trong buổi họp mặt tiền hội ngộ của nhóm Việt Bút trước ngày trao giải, thấy ông hiền, ít nói, đám tiên nữ Việt Bút ăn hiếp. Các chị Thịnh Hương, Nguyễn Hằng, Phương Hoa, Nguyễn Mão, Iris, Annie, Donna, Thanh Mai, Tường Vân... xúm lại “dí” chụp hình chung với Ma, ép ông nằm dài “phê” như “mỹ nhân ngư” trên sân cỏ. Ông nghe lời đạo diễn, nằm nghiêng, điệu bộ lả lơi, tay trái kê đầu, miệng cười toe toét tỏ vẻ khoái chí lắm. Tấm hình này và hình bác Tân ngố mặc áo đỏ, mang giày đỏ nằm kiểu vua Lê Ngọa Triều chung quanh bầy cung phi mỹ nữ là những kỷ niệm các chị nhóm Việt Bút không bao giờ quên.

Ông thường bị tôi “tố” trên diễn đàn Việt Bút nét mặt lúc nào cũng “hình sự”, khó đăm đăm, ít cười, loại người “chìm trong đám đông”  như trong truyện Chồng Bé. Không biết ông lục lọi đâu ra vài tấm hình cũ  cười thật tươi chuyển cho nhóm xem chơi. Tôi khen rối rít để ông chuyển tiếp nhưng đâu có nữa. Nụ cười của ông hiếm như nụ cười Bao Tự. Tôi tự hỏi hay là trong lòng ông còn lấn cấn “Có những niềm riêng làm sao ai biết?” (1)  Nếu bạn đọc bài viết Nỗi Lòng Ba Mươi Tháng Tư sẽ thấy ông ngậm ngùi, ray rứt, “Tôi thành thật mong bà ấy nhận nơi đây một lời xin lỗi” và ông trải bày tâm sự về đời mình, “một người lính biển rày đây mai đó...” và nguyên nhân sâu xa là “bà ấy không chịu đựng được sự ‘bay bướm’ của tôi…”

Phải chăng đây là lời tạ lỗi với “cố nhân” và cũng là lời “Tự Thú  Trước Bình Minh” (2) vào cuối đời của ông chồng trong cung mệnh có số đào hoa?

Đọc truyện mới thấy văn phong của ông già gân này có nhiều từ ngữ làm cho người đọc tha hồ tưởng tượng. Có câu ông viết trong truyện Ông Mỹ Chết Nhát: “Thật là chán, chẳng bù với thời gian trước 75, hai đứa rủ nhau đi “bậy bạ” khiến chị Pháp cằn nhằn luôn mấy ngày”. Hai chữ “bậy bạ” trong dấu ngoặc kép, người đọc ai muốn hiểu sao thì hiểu. Hay trong truyện Ông Ba Đau Khổ : “Ông Ba nghe Năm Xuân nói như nghe tin có thêm một trái đạn pháo kích nữa của “giải phóng” rớt trúng nhà ông”. Ông đã từng viết báo bôi bác Việt Cộng. Thời chiến tranh, nhắc lại hai chữ “giải phóng” đọc theo kiểu nói lái, tôi tưởng tựơng trong cảnh đạn pháo kích nổ mà bị phỏng d… thì không thấy đau, chỉ thấy mắc cười.

Trong bài viết Nói Chuyện Tử Sinh, nhân vật Điền Sơn có lối kể chuyện  quen quen như chuyện của ông. Đây là chuyện cấm đàn bà. Chuyện tếu của các cựu sĩ quan hải quân cùng khóa họp mặt ăn nhậu, nói phét. Ông đem theo một sưu tập hình Playboy. Các bạn này chia nhau xem, trầm trồ, cười, nói, văng tục tá lả. Họ ôn lại chuyện xưa, mơ ước sống lại thời thanh xuân dù chỉ một ngày rồi bị stroke hay Alzheimer cũng cam lòng. Câu chuyện tếu là khi bệnh nặng trong nhà thương, ông chợt nhớ ra bộ sưu tập Playboy giấu bà trong va li. Ông sợ con cháu sau này bắt gặp sẽ cười ông thúi đầu. Ông cũng biết xấu hổ với con cháu. Ông đành thú thật với bà và bảo bà đem đốt đi cho ông an tâm. Thì ra “dân chơi cũng sợ mưa rơi” là mấy quyển Playboy.

Đọc xong câu chuyện tôi hình dung ra một ông già “không nên nết” dễ thương đâu đó tôi đã gặp ngoài đời nhưng loáng thoáng là hình ảnh ông. Ông thế đấy. Ông viết về mình, về các nhân vật ngoài đời. Ông hư cấu nhưng các nhân vật ông mô tả hầu hết rất sống động, rất đời, rất thực như con người thực của ông. Văn phong vừa dí dỏm vừa  hấp dẫn. Viết được như thế khó lắm. Phong cho ông chức vụ trong Ban Tuyển Chọn Viết Về Nước Mỹ là đúng người, đúng việc.

Đâu chỉ có viết để cười chơi, trong truyện Tái Sinh, ông triết lý sâu sắc về sự vô thường, vòng luân hồi và lẽ “sắc không” từ đạo Phật: “Phải, cái gì cũng có sự chấm dứt. Cái gì rồi cũng có lúc tàn lụi. Cái gì có rồi sẽ không có; ngay cả vũ trụ, trái đất; thân xác tao rồi cũng đi theo mầy. Tất cả sẽ gặp nhau tại một nơi, đó là nơi không-có-gì-cả. Việc gì phải than trách.” Và ông kết luận bằng một suy nghĩ lạc quan ở đoạn cuối “… Nhưng không phải về một nơi không-có-gì-cả mà về một nơi nào đó để trở lại hoàn hảo hơn”.

Ông viết bài Mái Nhà Xưa kể câu truyện tình nghĩa thủy chung giữa một cô gái Việt tên Oanh và một bà mẹ nuôi người Mỹ tên là Julia. Đoạn cuối ông viết thay cho Oanh như một sự chấp nhận về cái chết là lẽ đương nhiên của dòng đời sinh lão bệnh tử: “Một ngày nào đó tôi cũng sẽ theo má Julia. Thế nên tôi thường bắc ghế ra ngồi ngoài hiên. Mong có người ngắt tặng tôi một đóa hoa hồng”.

Gần 20 năm viết lách gồm 53 truyện ngắn Viết Về Nước Mỹ đoạt giải thưởng Việt Bút năm 2008 và là một thành viên trong Ban Giám Khảo Tuyển Chọn Chung Kết, năm nay không thấy ông xuất hiện nữa. Cả nhà Việt Bút hỏi thăm mới biết ông bị stroke đang nằm trong bệnh viện. Anh Nguyễn Hữu Thời đi thăm trước, sau đó nhóm Việt Bút kéo nhau đi thăm ông. Gặp bạn ta, giờ mới biết tên cúng cơm của ông là Nguyễn Văn Tân,  tên Mỹ là Joseph Nguyễn. Bạn ta gầy quá, da trắng xanh, đầu trọc lóc, nằm một mình, chung quanh là dây nhợ chằng chịt. Ông thở khó, mắt lờ đờ, chỉ còn chút nhận biết mơ hồ ai đó đến thăm. Những giây phút thoi thóp cuối đời của ông thật mong manh, thấy mà thương!

Kể từ ngày ông nằm bệnh, nhóm Việt Bút đi thăm cho đến ngày ông mất, cũng khoảng sáu tháng. Sáu tháng trời ông chống chọi với tử thần. Có lúc ông mê man, thần thức của ông rong chơi đâu đó. Có lúc nửa tỉnh nửa mê, ông nhận ra người thân bằng đôi mắt chớp nhẹ hay cái nhếch môi. Như ngọn đèn dầu sắp tắt, thân thể khô cạn, các tế bào tan rã dần, không còn sức nóng, không còn hơi thở, ông ra đi ngày 7 tháng 12, lúc 5 giờ chiều. Nhóm Việt Bút đăng lời phân ưu, đặt vòng hoa và tổ chức đi gặp ông lần cuối tại nhà quàn Lotus ở Alhambra.

Chúng tôi đến nhà quàn cũng là lúc tiếng tụng kinh và lời khai thị của vị sư chấm dứt. Tang gia và các thân hữu đã có mặt ngồi kín gian phòng. Chung quanh nhà quàn là hoa phúng điếu của thân nhân và bạn bè. Trên bàn thờ là tấm ảnh ông chụp nghiêng, thời còn rất trẻ, nét mặt thư sinh,   mặc bộ quần áo trắng, đội mũ trắng của binh chủng Hải quân. Những người bạn Hải quân của ông mặc đồng phục vest đen, nón trắng đứng ngoài hành lang chuẩn bị làm lễ phủ cờ. Vị niên trưởng Hải quân đọc tiểu sử của ông. Các hội đoàn và bạn bè đọc lời chia buồn. Anh Nguyễn Viết Tân đại diện nhóm văn hữu Việt Bút có lời phân ưu cùng tang quyến và gửi tiền phúng điếu. Vòng hoa tang ghi dòng chữ “Nhóm Việt Bút Thành Kính Phân Ưu” đặt cạnh quan tài ông. Lễ phủ cờ có sáu người bạn đồng đội đặt lá cờ vàng ba sọc đỏ phủ lên chiếc quan tài trong tiếng kèn saxophone chậm buồn da diết nhắc lại một đời ông phục vụ Tổ quốc cho đến ngày 30 tháng 4.

Chúng tôi thắp nhang, đi một vòng, dừng trước quan tài, nhìn ông lần cuối. Ông được trang điểm cẩn thận, trông lạ, không nhận ra ông. Tôi đi bên cạnh chị Xuân, đứng trước mặt ông, tôi nói thầm đủ cho ông nghe: “Bác Ma, anh chị em nhóm Việt Bút đến tiễn bác. Bác nhớ bác viết cái gì rồi cũng có sự chấm dứt. Cái gì rồi cũng có lúc tàn lụi. Cái gì có rồi cũng sẽ không có. Như cái thân này. Bác ra đi bình yên thanh thản. Đừng luyến tiếc gì…”

Bây giờ tôi đã có câu trả lời tại sao ông lấy bút hiệu là Bồ Tùng Ma. Một niên trưởng Hải quân trong tang lễ nói về tiểu sử của ông kể rằng năm 1963 khi ông còn là sĩ quan Hải quân tại Nha Trang, ông làm chủ bút ấn hành cuốn Alpha 13, bài đầu tiên ông viết là một chuyện ma giống như chuyện ma của nhà văn Bồ Tùng Linh trong Liêu Trai Chí Dị nhưng truyện ma của ông mang tính chất hài hước hơn là kinh dị. Ông lấy bút hiệu Bồ Tùng Ma từ đó.

Lấy cảm hứng tựa đề từ quyển tiểu thuyết nổi tiếng “A Time To Love And A Time To Die” (Một Thời Để Yêu Và Một Thời Để Chết) của nhà văn Erich Maria Remarque, ông viết một bài tựa đề “Một Thời Để Nhớ Và Một Thời Để Yêu” trong đó có đoạn cuối ông bày tỏ một triết lý sống khôn ngoan, chừng mực và hiện sinh: “Hạnh phúc là biết hài lòng với những gì mình đang có. Không có cái vui nào trên đời này hoàn hảo cả trừ khi mình biết bám lấy nó và thưởng thức khi nó còn trong tay mình”.

Đời thủy thủ hay những chiến sĩ Hải quân như những cánh chim. Cánh chim biển Bồ Tùng Ma đã chọn lựa, đã sống trọn đời mình “để nhớ và để yêu”. Cánh chim ấy đã bay đi thật xa nhưng nụ cười hiếm hoi và  chất hài hước của ông vẫn ẩn hiện trong những trang sách Viết Về Nước Mỹ và trong lòng anh chị em Việt Bút.

 

Bài viết kính tặng anh Bồ Tùng Ma.

Cầu nguyện hương linh anh bay xa và an lành về cõi vĩnh hằng.

Cali ngày 15 tháng 12 năm 2019

Phùng Annie Kim

 

Chú Thích:

(1) Bài hát “Có Những Niềm Riêng” của Lê Tín Hương.

(2) Tên một cuốn phim “Tự Thú Trước Bình Minh”.   

 

 

 

Ý kiến bạn đọc
30/12/201922:33:04
Khách
Mấy tuần nay cứ mong có một bài viết tiễn biệt chú Bồ Tùng Mà. Ngóng trông hoài mà chẳng thấy!
Hôm nay bỗng dưng xuất hiện toàn những bài viết chia ly, từ biệt chú!
Xin được cám ơn tất cả các anh chị viết bài nói về chú Bồ Tùng Ma!
Một cách nào đó các anh chị đã nói dùm nỗi lòng của rất nhiều người!
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Một sự thay đổi sẽ xảy ra ở Thụy Điển. Con đường đặc biệt của đất nước trong cuộc khủng hoảng Corona, vốn dựa nhiều vào kháng cáo hơn là hạn chế, có thể sớm kết thúc. Chính phủ bất ngờ đàm phán quyền hạn khẩn cấp với các đảng đối lập cuối tuần qua. Rõ ràng, số người nhiễm bệnh gia tăng nhanh chóng đang gây áp lực lên chính phủ. Thủ tướng Stefan Löfven nói qua tờ báo Dagens Nyheter (DN) rằng người Thụy Điển phải chuẩn bị cho thực tế rằng số người chết sẽ sớm "trong hàng ngàn".
Khi dịch virus Vũ Hán lan tràn khắp thế giới, thiên hạ chạy đôn chạy đáo tìm kiếm khẩu trang ngừa bệnh. Thế là Trung Cộng tung khẩu trang do Trung Cộng sản xuất ra bán với giá rẻ. Ai lại không ham rẻ, liền đặt mua hàng. Tuy nhiên, sau đó tin tức các hãng thông tấn quốc tế nhanh chóng loan tin rằng Hòa Lan thu hồi 600,000 khẩu trang do Trung Cộng bán, vì hoạt động không đúng cách, mặc dầu có ghi nhãn hiệu đúng tiêu chuẩn chất lượng. Còn các nước Tây Ban Nha, Thổ Nhĩ Kỳ, Tiệp Khắc thì phàn nàn rằng 80% các dụng cụ xét nghiệm virus Vũ Hán của Trung Cộng cho kết quả nhanh sai.
Chính phủ Anh tin rằng vi khuẩn corona có thể đã vô tình rò rỉ từ một phòng thí nghiệm tại Vũ Hán nơi các nhà khoa học Trung Quốc lúc đó đang nghiên cứu vi khuẩn, theo báo The Mail ra ngày Chủ Nhật tường trình cho biết. Hầu hết các chuyên gia đều tin rằng vụ lây lân vi khuẩn COVID-19 đã bắt nguồn tại các chợ trong thành phố Vũ Hán của TQ khi những thú vật truyền nhiễm bệnh cho con người. Tuy nhiên, Báo The Mail ra ngày Chủ Nhật nói rằng trong khi đó các viên chức của chính phủ Boris Johnson tin rằng đây vẫn là giải thích đúng nhất, điều “không còn có thể bỏ qua” là sự rò rỉ từ một phòng thí nghiệm thực sự đã gây là dịch bệnh.
“2 tuần tới là rất quan trọng,” theo người điều hợp nhóm đối phó dịch vi khuẩn corona của Bạch Ốc là Deborah Birx cho biết trong cuộc họp báo hôm Thứ Bảy. “Đây là thời đểm không phải để tới tiệm tạp hóa, không phải là lúc để tới nhà thuốc, nhưng nên làm mọi việc mà bạn có thể bảo vệ gia đình bạn và bạn bè của bạn được an toàn,” theo bà cho biết. California có 15,151 trường hợp bị lây và 349 người thiệt mạng. Quận Cam tại Miền Nam California có 834 trường hợp bị lây và 14 người thiệt mạng.
Sau nhiều tuần chìm sâu vào trận đại dịch vi khuẩn corona với những tin hàng đầu trên các tờ báo, Ý, Tây Ban Nha, và Pháp hôm Chủ Nhật, 5 tháng 4 đã báo cáo số người thiệt mạng vì vi khuẩn corona giảm xuống. Ý có số tử vong cao nhất trong bất cứ quốc gia nào bị ảnh hưởng bởi vi khuẩn corona. Ít nhất 15,889 người đã thiệt mạng tính tới Chủ Nhật.
Bác Sĩ Anthony Fauci, đứng đầu lực lượng chuyên gia chống dịch bệnh của chính phủ Hoa Kỳ, đã cảnh báo vào đầu năm 2017 rằng “sự bùng nổ bất ngờ” có thể xảy ra trong thời đại chính phủ Trump, và ông cho biết rằng cần phải làm nhiều hơn để chuẩn bị một trận đại dịch.
Thủ Tướng Anh Boris Johnson đã được đưa vào bệnh viện để xét nghiệm, theo Phủ Thủ Tướng cho biết hôm Chủ Nhật, 5 tháng 4, sau nhiều ngày có triệu chứng vi khuẩn corona, theo bản tin của CNN cho biết.
Trong cuộc chiến đấu chống lại COVID-19, toàn thể nhân loại như những người sắp bị chết đuối, thấy cái gì cũng hy vọng đó là cái phao sẽ đem mình đến bến bờ bình yên. Chính vì thế mà hiện thời có đến 14 thứ thuốc đang được dùng để chữa bệnh này mặc dù tất cả đều đã được sản xuất để điều trị những bệnh khác và dù các dữ kiện về hiệu quả cùng sự an toàn khi dùng cho COVID-19 vẫn chưa đầy đủ. Ba thứ thuốc được nhắc nhở đến nhiều nhất là chloroquine phosphate, hydroxychloroquine (chữa bệnh sốt rét) và remdesivir (chữa bệnh Ebola, SARS, và MERS). Một tia sáng mới vừa xuất hiện ở cuối đường hầm COVID-19 là thuốc favipiravir.
Số người thiệt mạng trong vài ngày qua đã giảm “lần đầu,” theo Thống Đốc Tiểu Bang New York Andrew Cuomo cho biết trong cuộc họp báo hôm Chủ Nhật, 5 tháng 4. Điều quan trọng là “quá sớm để nói,” theo ông cho biết thêm. Cuomo nói rằng số người được chăm sóc đặc biệt cũng giảm, việc đặt ống thở vào khí quản hàng ngày cũng giảm “nhẹ” và tỉ lệ bệnh nhân bình phục được bệnh viện cho về nhà thì “tăng” và đó là “tin tốt nhất.”
Ý báo cáo số tử vong do dịch COVID-19 hàng ngày đã tăng chậm nhất trong gần 2 tuần tính tới Thứ Bảy, 4 tháng 4 và nói rằng số bệnh nhân trong thời kỳ chăm sóc đặc biệt đã giảm lần đầu tiên, theo tin Reuters cho biết hôm Thứ Bảy, 4 tháng 4. Các viên chúc thúc giục toàn quốc không giảm các biện pháp phong toả gắt gao mà họ nói là đã bắt đầu có các kết quả thấy rõ, dù các trường hợp mới lây lan đã tăng 4,805 hôm Thứ Bảy là cao hơn một tí so với mức gia tăng hàng ngày gần đây.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Tối thứ Năm (09/04/2020), Thủ tướng Tây Ban Nha đã cảnh báo có thể kéo dài lệnh phong tỏa toàn quốc tới tháng 05/2020, dù số ca tử vong do Covid-19 tại đây đang chậm lại.
Theo báo cáo, Hoàng gia Arab Saudi có tới 150 thành viên nhiễm Covid-19, Quốc vương và Thái tử đều đang phải cách ly.
Google đã thông báo sẽ gia hạn quyền truy cập miễn phí vào một số tính năng nâng cao trong dịch vụ hội họp Google Meet cho đến ngày 30/09/2020.
Uber cho biết hãng có kế hoạch vận chuyển hàng triệu khẩu trang cho các tài xế tích cực và những người giao thực phẩm, thức ăn, trên khắp thế giới để giúp ngăn chặn sự lây lan đại dịch Covid-19.
Thủ tướng Anh Boris Johnson đã rời phòng chăm sóc đặc biệt vào tối ngày thứ Năm (09/04/2020), nhưng vẫn tiếp tục ở lại bệnh viện để theo dõi tình hình.