Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Nguyễn Đức Phương Bối Nói Về Nguyễn Đức Sơn

20/12/201910:05:00(Xem: 1003)

 

NDS_ son dau DC 1989

 

Lời tòa soạn: Những câu thơ dị thường viết bởi một thi sĩ dị thường! Đó là lời giới thiệu cho tập thơ Thơ và Đá của thi sĩ Nguyễn Đức Sơn, do NXB Văn Học Press phối hợp với tổ chức Culture Art Education Resource xuất bản và phát hành tháng 12 năm 2019.  Nhân dịp này Việt Báo hân hạnh được trao đổi đôi lời với cô Nguyễn Đức Phương Bối, ái nữ của nhà thơ. (Hiện nay chị Phương Bối vẫn sinh sống tại Việt Nam, trên mảnh đất do chính nhà thơ gầy dựng từ sau cuộc đổi đời 1975.) Dưới đây là nội dung cuộc nói chuyện.

 

Việt Báo (VB): Trước hết xin chị cho độc giả cùng các bằng hữu xa gần biết vài thông tin về tình trạng sức khỏe hiện nay (cuối 2019) của nhà thơ Nguyễn Đức Sơn.

 

Nguyễn Đức Phương Bối (NĐPB): Đầu tiên xin gởi lời biết ơn vô vàn đến Văn Học Press và tổ chức Cultre Art Education Resource đã phối hợp cho xuất bản và phát hành tập thơ Thơ và Đá nhân dịp Tết đến Xuân về. Và hơn hết là Thơ và Đá ra đời vào lúc nhà thơ Nguyễn Đức Sơn  đang còn tại thế. Ngoài ra nó đánh dấu sự trở lại của Sơn Núi sau hơn 50 năm im lặng. Hiện tại vì tuổi già sức yếu khiến ông không thể  đi lại, khó khăn trong giao tiếp, và ông không nhìn thấy gì nữa. Tuy nhiên, sức khỏe ông bây giờ không có gì nguy hiểm sau những cơn bạo bệnh. Ông luôn được vợ và các con chăm sóc chu đáo. Có lẽ, ngoài nghị lực sống phi thường của ông, cùng với sự quan tâm thăm hỏi của bạn bè gần xa, trong và ngoài giới văn chương, cũng là một sức mạnh tinh thần cho ông và gia đình. Nên hiện giờ nhà thơ Nguyễn Đức Sơn vẫn đang tịnh dưỡng  trên núi đồi Phương Bối.

 

VB: Cuộc đời của thi sĩ Nguyễn Đức Sơn được nhìn bởi nhiều người – trong cũng như ngoài giới văn chương – như một huyền thoại. Khốc liệt và dị thường. Chị có thể nói gì thêm về tính cách và con người của nhà thơ? Có thể nói Nguyễn Đức Sơn là con người lập dị được không? Chính xác nhất là gì?

 

NĐPB: Cá nhân Phương Bối nghĩ nhà thơ Nguyễn Đức Sơn không lập dị. Thiết nghĩ ông sống quá đỗi bình thường trong cái tự nhiên bao la của đất trời. Cái lập dị mà anh đưa ra có chăng là ông sống quá thật. Thật như chính con người ông vậy!

   Chính xác là ông sống rất thực.

   Theo Phương Bối, để có suy nghĩ như thế thì chính đời sống khốc liệt và hạnh phúc tràn bờ mà ông từng nếm trải đã làm nên tính cách và con người của ông. Vâng, có thể nói thơ ông khốc liệt và dị thường, nhưng với Phương Bối như vậy vẫn chưa đủ vì trong cái khốc liệt và dị thường nó vẫn ẩn chứa những nỗi niềm trăn trở của kiếp sống nhân sinh, niềm hạnh phúc, nhưng tuyệt đối không bi lụy. Điều đó được thể hiện trong những câu thơ sau:

 

Ngày mai núi cũ tôi về
Dĩ nhiên hạnh phúc tràn trề em ơi
Thơ bay tự cổ ngút trời
Quanh năm đảm bảo một trời tuyết mây
Cớ sao đãng tử bậc thầy
Hỏi ra từ đá tới cây lắc đầu…

 

Riêng về Phương Bối, trong suốt thời gian sống với cha, ngoài một con người nhạy cảm với tình thương sâu sắc, ông còn là hiện thân của một tâm hồn cô độc mênh mông mà nó được thể hiện ít nhiều qua những câu thơ:

 

Mai sau này chỗ tôi nằm
Sao rơi lạnh lẽo âm thầm biển ru…

 

Kế đến:

 

Nếu mai kia có người hiểu nổi
Cõi hồn ta chừng một phần trăm
Chắc khi đó mây cũng thôi bay
Gió mù khơi cũng ngừng thổi
Và đất trời cũng hết lạnh căm
Đời dẫu vui ta cũng kiếm chỗ nằm…

 

Vâng, biết bao giờ mây mới thôi bay, gió mới ngừng thổi? Hiểu rõ vậy nên ông đã chọn cách chấp nhận sống lặng lẽ trong thế giới của mình.

 

VB: Phải chăng những bài thơ in trong tập Thơ và Đá chưa được phổ biến ở bất cứ đâu,và ước nguyện của nhà thơ là sẽ có ngày những bài thơ đó đến tay người đọc, dù muộn màng. Chị có thể nói gì về nỗi niềm của nhà thơ trăn trở suốt bấy nhiêu năm, từ sau 1975 đến nay, với một ước nguyện mãi không thành cho đến bây giờ.

 

NĐPB: Có thể nói hầu hết những bài thơ in trong tập Thơ và Đá chưa từng được in bất cứ  đâu, duy chỉ có vài bài được phổ biến trên mạng đây đó. Phương Bối muốn nói thêm một chút về phần “Thơ và Đá” trong tập thơ, sáng tác lúc ông ở Quân cảnh Tư pháp Blao, và để viết những bài này thì mẹ của Phương Bối đã phải bất chấp nguy hiểm bằng cách giấu từng ngòi bút, từng mẩu giấy vào lai quần để đưa vào lúc thăm nuôi, sau đó về tự tay mẹ chép lại vô nhật ký. Phương Bối xin trích một đoạn ngắn nhật ký những ngày mới vào tù: “Quân Cảnh Tư Pháp Blao, ngày 26 tháng 8 năm 1972: Giữa trưa tôi lại rơi vào cơn khủng hoảng mạnh mẽ, chỉ muốn tự tử, chiều xuống lòng tôi dịu lại. Nhưng giữa lúc bấn loạn, tôi cũng có đọc bài Đêm Nghe Ma Hú cho Ngụy Ngữ và Vy Văn Cơ nghe... tôi nói nhiều về tập Du Sỹ Ca. Tôi thấy cần phải viết một thứ văn chương gì đó có thể say mê đọc trong những lúc tuyệt vọng nhất đời người, dù những lúc này chiếm một số thời gian khiêm tốn đối với một đời người. Tôi nghĩ tôi đã làm được, nhưng chưa tới đâu, thực sự chưa tới đâu. Với những cái tôi đã viết, đã in và chưa in, thực ra văn chương kim cổ cũng không vượt qua được rồi. Nhưng chưa tới đâu, còn chờ.”

   Vậy nên Phương Bối nghĩ những gì muốn viết, muốn nói trong giai đoạn này ông đã làm được, và sự chờ đợi của ông thật xứng đáng, vì hôm nay đứa con tinh thần, Thơ và Đá, đã ra đời. Không muộn màng! Ngần đó năm, tập thơ là bản thảo, có khi nào ông không thể nhớ nổi mình đã viết gì, và đã gồng mình như thế nào để sáng tạo nên nó. Như một đứa con yêu thương bị thất lạc, nay được gặp lại... Phải chăng hạnh phúc đang vỡ òa trong ông?

 

VB: Giữa cuộc sống đời thường và thi ca, Nguyễn Đức Sơn ở đâu? Ông có những gì mà người khác không có, hay không thể có?

 

NĐPB: Để trả lời câu này Phương Bối xin mạn phép nhắc lại câu trả lời đài BBC năm 2007, do ông Trần Tiến Dũng phỏng vấn:

   Trần Tiến Dũng: Thưa thi sĩ Sơn Núi, bây giờ ông đang ở đâu, đi đâu, đến đâu?

   Nguyễn Đức Sơn: Trịnh trọng quá nhưng được quá. Tôi đang ở đây, không phải Nga,Tàu, Mỹ, Pháp gì cả. Vui vẻ. Trong chảo lửa.  Nhưng chưa ca... bài ca con cá nó sống vì nước. Tuy vậy, thỉnh thoảng... điên đầu nghe đài RFA hay BBC gì gì đó của ông giới thiệu cái bản gì gì đó “đường tới vinh quang” với câu mở “Cùng trèo lên đỉnh núi cao vời vợi... để ta khắc tên mình lên trời” của cái thằng xuẩn trí nào đó. Nhưng không sao, trước 75, tôi đã có một bài ngắn trong thi phẩm Tịnh Khẩu: “Tôi định một ngày nào đó thật thảnh thơi / Leo lên trời / Ỉa.”

   Phương Bối nghĩ ông không bao giờ tách biệt giữa cuộc sống đời thường và thi ca, cũng giống như ông không có sự phân biệt giữa nghệ thuật vị nghệ thuật và nghệ thuật vị nhân sinh. Với ông chỉ đơn giản nghệ thuật là nghệ thuật. Ông từng viết:

 

Nhờ sống giữa hai lằn đạn
Ta mạnh dạn hơn bao giờ hết
Vì ở đó sống và chết giao nhau
Cũng như sướng và đau các em ạ.

 

VB: Chị muốn nói gì thêm với độc giả và các bằng hữu Sơn Núi?

 

NĐPB: Lời cuối, Phương Bối xin cúi đầu cám ơn tất cả mọi người đã dành nhiều ưu ái, cũng như dành nhiều tình thương yêu đến với cha của Phương Bối trong lúc này. Hy vọng sự đột phá, đánh dấu này sẽ là động lực để mọi người giúp Phương Bối hoàn thành tiếp những gì còn sót lại. Đặc biệt là cái nắm tay của cô Dạ Thảo với Nguyễn Đức Sơn, lúc cha Phương Bối đang cơn thập tử nhất sinh, với một niềm tin mãnh liệt Sơn Núi sẽ tỉnh lại. Rồi bắt tay vào làm sách cho Sơn Núi với ngổn ngang câu chữ cho đến lúc thành sách. Thật nghẹt thở và sung sướng phải không cô Dạ Thảo? Kính chúc tất cả một mùa Xuân viên mãn.

 

Việt Báo

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Theo trang mạng www.ocvote.com , kết quả cuộc bỏ phiếu để bãi nhiệm 3 nghị viên thành phố Westminster là Thị Trưởng Tạ Đức Trí, Nghị Viên Kimberly Hồ và Nghị Viên Charlie Nguyễn Mạnh Chí hôm 7 tháng 4 năm 2020, tính tới 8 giờ tối Thứ Ba, 7 tháng 4, với 35.4% tổng số phiếu đã được đếm, thì số phiếu bác bỏ việc bãi nhiệm đã vượt qua số phiếu đồng ý bãi nhiệm.
Không phải chỉ các nhân viên chăm sóc sức khỏe nơi tuyến đầu của cuộc khủng hoảng tại Hoa Kỳ mà các nhân viên làm việc tại các tiệm tạp hóa và nhà thuốc tây cũng đang ở tuyến đầu với nhiều nguy cơ nhất. Theo báo The Washington Post có ít nhất 4 nhân viên các cửa hàng bán lẻ đã thiệt mạng vì bị lây vi khuẩn corona trên toàn nước Mỹ. Trên toàn cầu hiện có 1,428,428 trường hợp bị lây và 82,020 người thiệt mạng. Tại New York có 139,876 trường hợp bị lây và 5,489 người thiệt mạng. Tại California có 17,568 trường hợp bị lây và 449 người thiệt mạng. Tại Quận Cam ở Miền Nam California có 931 người bị lây và 15 người thiệt mạng.
Việt Nam đã chính thức phản đối yêu sách về chủ quyền của Trung Cộng trên Biển Đông qua việc VN gửi công hàm cho Liên Hiệp Quốc hôm 30 tháng 3, theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) cho biết hôm 7 tháng 4 năm 2020.
Cơ Quan Kiểm Soát và Ngăn Ngừa Bệnh Tật Hoa Kỳ (CDC) đã gỡ bỏ khỏi trang mạng của họ về hướng dẫn rất bất thường cho các bác sĩ làm sao để ghi toa thuốc hydroxychloroquine và chloroquine, là các loại thuốc được TT Trump đề nghị để điều trị vi khuẩn corona, theo bản tin của Newsmax cho biết hôm Thứ Ba.
Trung Quốc đã chấm dứt phong tỏa Vũ Hán, là trung tâm đầu tiên của khủng hoảng vi khuẩn corona, khi thành phố tái nổi dậy từ dịch bệnh chết người mà hiện đang lây lan toàn cầu, theo CNN cho biết hôm 7 tháng 4. Nhưng cho dù Vũ Hán tái mở cửa các biên giới của nó sau 76 ngày, một số hạn chế trong thành phố vẫn còn, và các viên chức cảnh báo rằng mối đe dọc của việc lây nhiễm thêm nữa vẫn còn chưa hoàn toàn chấm dứt.
Quyền Bộ Trưởng Hải Quân Hoa Kỳ Thomas Modly đã từ chức hôm Thứ Ba, 7 tháng 4 năm 2020 theo sau sau một vụ ồn ào về việc giải quyết thô tục đối với nhân viên của hàng không mẫu hạm USS Theodore Roosevelt bị lây vi khuẩn corona vào Chủ Nhật, theo Bộ Trưởng Quốc Phòng Mark Esper cho biết. Modly đã gửi thư từ chức tới Bộ Trưởng Esper hôm Thứ Ba sau khi họp với từng vị thượng cấp của ông, theo một viên chức quốc phòng thạo tin về cuộc họp cho biết.
Đầu tuần nay, Đồng Chủ tịch Ủy ban Thượng viện về Tổng điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2020, Thượng Nghị Sĩ Thomas J. Umberg (D-Santa Ana) đã đưa ra tuyên bố sau đây về Tổng điều tra dân số năm 2020 trong tình trạng khẩn cấp hiện nay do đại dịch COVID-19. Nỗ lực toàn tiểu bang để đếm đầy đủ từng cư dân California sẽ tác động trực tiếp trong 10 năm tới và hơn thế nữa. Dân số đếm được sẽ được sử dụng để xác định phân bổ tài trợ của liên bang cho các trường học, đường xá, bệnh viện địa phương và để xác định có bao nhiêu phiếu cử tri đoàn mà tiểu bang California nhận được, trong số các tác động chính trị và sinh hoạt khác.
Tòa Tối cao Pháp viện Úc, 10 giờ sáng ngày 7/4/2020, công bố hủy bản án lạm dụng tình dục trẻ em và trả tự do cho Hồng Y George Pell. Vụ kiện đã gây chấn động Giáo hội La Mã, do Hồng y Pell là một trong các cố vấn cao cấp nhất của Đức Giáo hoàng. Trong khi dịch cúm đang diễn ra đây là một tin vui cho toàn thể những người tin vào công lý và sự thật, đặt biệt là những người Công giáo, và nhất là người Công giáo Việt. Thứ Tư 11/03/2020, gần 200 người đa số là các Giáo dân Công Giáo Việt Nam đã có mặt trước tiền đình Tối cao Pháp Viện tại Canberra để cầu nguyện và hỗ trợ tinh thần cho Đức Hồng Y George Pell. Trong số người tham dự cuộc biểu tình có cả Thượng tọa Thích Phước Long, gây ngạc nhiên cho giới truyền thông Úc, trước đó, chưa bao giờ có một nhóm người nào ủng hộ Đức Hồng Y George Pell mạnh mẽ đến như thế, xuất hiện tại tòa án. Người Việt tại Úc càng tin vào công lý và sự thật lại càng không thể quên, từ Tháng Tư Đen 1975 công lý và sự thật đã không còn tại quê nhà Việt Na
SCE, WHO cảnh báo công chúng cần cảnh giác và bảo vệ bản thân trước các âm mưu lừa đảo trong tình trạng khẩn cấp do coronavirus.
Hôm Thứ Hai, 6 tháng 4 năm 2020, Hoa Kỳ đã báo cáo 10,831 người thiệt mạng và 366,153 trường hợp được xác nhận bị lây vi khuẩn corona. Tiểu Bang New York đã trở thành trung tâm đại dịch của toàn nước Mỹ với 131,569 trường hợp bị lây và 4,768 người thiệt mạng. Nếu tính theo tổng dân số thì cứ 676 trường hợp bị lây và 24 người thiệt mạng trên mỗi 100,000 cư dân. Đứng sau New York là New Jersey với 41,090 trường hợp bị lây và 1,003 người thiệt mạng.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Hình ảnh toàn cảnh chụp theo dòng thời gian siêu thực, được chụp trước, trong, và sau khi Mặt trời mọc.
Phần lớn các nước Châu Âu vẫn đang phong tỏa trước đại dịch Covid-19, với những hạn chế nghiêm ngặt về đi lại và cả những hình phạt đối với các trường hợp vi phạm. Ngoại trừ Thụy Điển.
Bộ giáo dục Singapore đã cấm các giáo viên sử dụng công cụ hội họp trực tuyến Zoom hôm thứ Sáu (10/04/2020), sau khi “một sự cố rất nghiêm trọng” xảy ra trong tuần đầu tiên phong tỏa vì Covid-19
Các chuyên gia kinh tế hàng đầu nhận thấy rằng, sau sự suy giảm mạnh mẽ của nền kinh tế Mỹ trong ba tháng tới, tỷ lệ thất nghiệp cao vẫn sẽ kéo dài trong hơn một năm nữa.
Thứ Năm (09/04/2020), Google công bố bản cập nhật bàn phím nổi dành cho người khiếm thị hoặc bị mù cho thể sử dụng thiết bị Android để nhắn tin, email, sử dụng mạng xã hội