Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Lam Phương, Người Tình Của Âm Nhạc

24/12/202020:03:00(Xem: 1716)

LAM PHƯƠNG, NGƯỜI TÌNH CỦA ÂM NHẠC

 

phan ni tấn

 

 

 blank

 

Thập niên 60 tôi bắt đầu sinh hoạt văn học nghê thuật qua hai bộ môn cầm bút và cầm đàn. Riêng về lãnh vực âm nhạc, hồi đó tôi chỉ chuyên tâm sáng tác những bài ca đấu tranh, thỉnh thoảng mới viết một vài bản tình ca. Có điều nhạc chiến đấu thời nào cũng vậy, cũng không có nhiều đất dụng võ, ngoài những lần anh chị em sinh viên học sinh tổ chức hát trong các giảng đường đại học, trong câu lạc bộ sinh viên hoặc xuống đường biểu tình chống các sắc luật của chính phủ có ảnh hưởng bất lợi đến con đường hoạn lộ của sinh viên học sinh. Chính vì thế hồi đó dù tôi có thờ ơ trước những bản tình ca muôn thuở thì nó vẫn cứ rỉ rả phát thanh ngày này qua tháng nọ, năm này qua năm kia trên các làn sóng của đài phát thanh dân sự hay quân đội; riết rồi nhập tâm. Dĩ nhiên đa số các ca khúc đó tôi chỉ thuộc một hai câu đầu; còn tác giả là ai, tựa bản nhạc là gì thì tôi chịu thua.

 

30 tháng 4 năm 1975 mất nước, tôi đi tù Cộng sản, rồi trốn chạy ra hải ngoại tiếp tục sáng tác nhạc dấu tranh, nhưng cũng bắt đầu nghiêng về lãnh vực tình ca. Từ đó tôi lắng nghe trong các băng, đĩa nhạc, nhất là sau này xem các chương trình đại nhạc hội thu hình của các trung tâm tôi mới biết những bản nhạc quen thuộc ngày xưa như Nỗi Lòng Người Đi là của Anh Bằng, Cánh Thiệp Đầu Xuân của Hoài An, Gạo Trắng Tranh Thanh của Hoàng Thi Thơ… và một loạt ca khúc bình dị quen thuộc như Ngày Tạm Biệt (Hôm nay đây còn vui trông thấy nhau. Bên tiếng ca tiếng đàn vượt trời cao..) hoặc Khúc Ca Ngày Mùa (Cười lên đi cho trăng tàn bóng xế. Hát lên đi để nung lòng nhân thế…), một bài mộc mạc nữa Chuyến Đò Vỹ Tuyến (Đêm nay trăng sáng quá anh ơi. Sao ta lìa cách bởi dòng sông bạc hai màu…) v.v… là của Lam Phương.

 

Nhắc tới nhạc sĩ Lam Phương tôi có một thoáng kỷ niệm với anh mà cho đến ngày qua đời anh vẫn hoàn toàn không biết vì chắc chắn anh không nhớ. Tháng 3/1999 tin nhạc sĩ Lam Phương bị đứt mạch máu não, sau đó được xuất viện về nhà, nhân chuyến đi từ Toronto qua Cali thu âm bài vở, ông Nguyễn Ngọc Ngạn và tôi có ghé thăm Lam Phương tại nhà riêng của anh. Lúc đó Lam Phương mới xuất viện về ngồi xe lăn do một người em gái của anh tận tình chăm sóc. Căn nhà bày biện rất giản dị, không khí có phần lạnh lẽo theo người chủ đang mang trọng bệnh. Lúc đó giọng nói của Lam Phương vẫn còn khó khăn, ngọng nghịu, đầy vẻ mệt mõi. Ông Ngạn có giới thiệu tôi với Lam Phương nhưng tôi hiểu sự kiện tâm lý đã ngăn cản sự niềm nở cố hữu của anh với khách. Tôi gật đầu chào và khẽ chạm vào bàn tay oặt ẹo của anh đang đặt trên thành ghế xe lăn như bày tỏ một sự cảm thông.

 

Đó là lần đâu tiên tôi gặp Lam Phương và sau này thỉnh thoảng tôi vẫn thấy anh qua các chương trình âm nhạc DVD thu hình. Riêng anh cho đến ngày về trời, dù nghe đến tên tôi nhưng anh vẫn không hề biết anh và tôi đã gặp nhau một lần.

 

Một điều ai cũng cảm nhận là dòng nhac Lam Phương rất sâu sắc mà đơn giản, dễ đi vào lòng người. Với anh âm nhạc là tất cả. Là nỗi ám ảnh, đắm đuối, mê hoặc, ăn sâu vào tâm hồn, phủ lên toàn bộ cuộc đời anh. Ngay cả cái ngày anh bị bệnh, dường như âm nhạc vẫn không cách gì dứt bỏ được, thoát ra được.

 

Tôi đã nghe và đọc rất nhiều nhận định về thế giới âm nhạc Lam Phương. Tuy nhiên có một điều, có thể đã có người nhận xét rạch ròi rồi mà tôi không biết. Đó là nói đến cái hồn nhạc của Lam Phương sau lần đỗ vỡ trong hôn nhân.

 

Hãy đọc hoặc lắng nghe hồn nhạc và lời ca của Lam Phương, đặc biệt sau cái ngày anh bị tình đời ruồng bỏ rồi bị bệnh. Đọc rồi dừng lại hay nghe xong ngẫm nghĩ lại tôi có cảm tưởng như lời ca của anh chậm rãi ứa ra từ những trang nhạc, từ những khoảng trống của dòng nhạc, một cảm giác trầm buồn, một cái gì đó như một nổi tiếc nhớ khôn nguôi. Bởi vì, Lam Phương không viết về tình người nữa. Anh viết về bài học kinh nghiệm làm người đẹp đẽ nhất của mình do tình đời đắng cay mang lại

 

Xin nói thêm mà không sợ mang tiếng ác ý: Có phải vì nguyên nhân đau buồn đó hay cuộc đời nhiêu khê này, hoặc tình đời biết mấy khổ đau kia mà ngày hôm nay chúng ta tiếp tục thừa hưởng toàn bộ cái di sản văn hóa âm nhạc, xuyên qua đó cái bản sắc tinh túy và đầm thấm nhất trong ngôn ngữ và âm thanh âm nhạc của người nghệ sĩ đã làm nên một Lam Phương.

 

Nếu đứng trước sự lựa chọn để nói lên lòng biết ơn thì những nguyên nhân sâu xa trên đâu có tội tình gì, ngược lại là đằng khác. Có thể nói nó giống như một cuộc chơi kỳ diệu đầy thách thức và lắm khổ đau, một “tác nhân” chính đã biến con người nghệ sĩ trở nên bất tử.

 

Nhạc sĩ Lam Phương tên thật là Lâm Đình Phùng, sinh năm 1937 tại Rạch Giá. Sáng tác nhạc năm 15 tuổi với ca khúc Chiều Thu Ấy là nhạc phẩm đầu tay. Những tác phẩm nổi tiếng như Chuyến Đò Vỹ Tuyến, Kiếp Nghèo, Thành Phố Buồn, Trăm Nhớ Ngàn Thương, Duyên Kiếp, Tình Bơ Vơ, Ngày Tạm Biệt, Nắng Đẹp Miền Nam, Bài Tango Cho Em, Khúc Ca Ngày Mùa, Tình Anh Lính Chiến, Đoàn Người Lữ Thứ, Biển Tình, Lầm, Say, Một Mình…

 

Mất ngày 22/12/2020 tại thành phố Fountain Valley, California, Hoa Kỳ, hưởng thọ 83 tuổi.

 

Xin chia buồn với gia đình nhạc sĩ Lam Phương.

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Không có cách nào để bọc đường tin này: Một nửa người Mỹ lớn tuổi sẽ béo phì rất nghiêm trọng trong vòng hơn 12 năm nữa, theo một phúc trình mới tiên đoán.
Cựu Tổng Thống George W. Bush nói hôm Thứ Ba 20/4/2021 rằng Đảng Cộng Hòa hiện nay đã xa rời quá khứ, "Tôi có thể mô tả Cộng Hòa bây giờ như là muốn cô lập, bảo hộ và một mức độ nào là chống di dân," khi Bush xuất hiện trên NBC.
Gần 2/3 người thành niên Hoa Kỳ trong cuộc thăm dò Reuters/Ipsos thực hiện trong các ngày 15-16 tháng 4/2021 nói họ tin rằng thẩm phán Tòa Tối Cao nên có thời hạn nhiệm kỳ (thay vì ở vĩnh viễn như hiện nay) và rời chức sau một thời hạn.
Gián điệp Nga thủ tiêu, hay giang hồ Los Angeles được thuê cho mò tôm? Báo New York Times báo động rằng Val Broeksmit đã mất tích. Val Broeksmit là một nguồn tin lâu năm của báo New York Times, cung cấp báo này các tin về ngân hàng Deutsche Bank, nơi cho Trump vay các khoản tiền bí ẩn trong khi Trump nhiều năm bị các ngân hàng Mỹ tẩy chay.
QUẬN CAM (VB-16/4/2021) --- Hợp tác với tình báo Nga để gian lận bầu cử Hoa Kỳ có phải là tội phản quốc? Nếu Trump được Putin dàn dựng để thắng cử Tổng Thống Mỹ 2016, có phải Trump là tay sai cộng sản Nga? Nhiều chi tiết hiển lộ ra hôm Thứ Năm, theo hồ sơ Mỹ đưa ra.
Tất cả mọi cư dân tiểu bang California từ 16 tuổi trở lên bây giờ có thể ghi danh lấy hẹn chích ngừa COVID-19 trên trang ghi hẹn My Turn của tiểu bang. Trên trang ghi danh lấy hẹn My Turn có thể lấy hẹn bằng Anh ngữ và 11 ngôn ngữ khác, trong đó có tiếng Việt, địa chỉ ở đây: https://myturn.ca.gov/
Chương trình Pháp Thoại mỗi tháng HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ với Giáo Sư Tiến Sĩ Lewis Lancaster, từ trường Đại Học nổi tiếng UC Berkeley - Tháng 4/ 2021 với đề tài: WISDOM -TRÍ TUỆ
Sebastian Gorka, cựu cố vấn cao cấp trong Bạch Ốc của Trump và trở thành người dẫn chương trình phát thanh cực hữu -- hôm cuối tuần đã bị YouTube cấm cửa vĩnh viễn sau khi Gorka bị phạt lần thứ 3 trên mạng này trong vòng 90 ngày vì cứ mãi bịa đặt về "gian lận bầu phiếu" trong Ngày Bầu Cử 3/11/2020.
Hơn 100,000 dân bỏ chạy ra khỏi thị trấn Bago (Miến Điện) trong khi và sau khi quân đội tấn công những người biểu tình hồi cuối tuần, làm ít nhất 100 người chết, theo tin RFA Anh ngữ. Một phụ nữ nói ít nhất là 100,000 người từ trong 4 quận của thành phố Bago chạy ra khỏi nơi này.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.