Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Hannah Arendt: Sự Dung Tục Của Cái Ác (5)

07/03/200200:00:00(Xem: 3779)
Khi duyệt luận án của Arendt viết về Rahel Varngahen, nữ chủ nhân phòng trà văn học tại Berlin vào cuối thế kỷ 18 - một nữ trí thức kiệt xuất Do Thái mà Arendt cảm thấy có nhiều điểm chung, ông thầy Karl Jaspers đã đưa ra lời phê, rằng cách nữ đệ tử của mình đọc Rahel, chủ yếu coi đây là một trường hợp của "Vấn Đề Do Thái" (Jewish Question), coi nhẹ yếu tố: đây là một con người được giải phóng ra khỏi hào quang của Thời Soi Sáng ở Đức (the German Aufklarung). Ông cảm thấy Arendt đã thất bại không nhìn trọn Rahel, rằng cô học trò đã thiếu sót, không nhận ra "sự vĩ đại của tâm hồn" của nữ nhân vật này. Và Arendt còn đọc sai (misread) Lessing (triết gia Đức), cũng như Thời Soi Sáng (The Enlightenment). Tới mức ông thầy còn tự hỏi, cái chân dung mà Arendt đưa ra đó, có thể hiểu như là một trường hợp đổ dầu vào lửa, làm nóng thêm khí hậu bài Do Thái" Trong một lá thư dài viết vào năm 1952 về nhân vật Rahel, Karl Jaspers đã đưa ra bình luận, cuốn sách của Arendt làm cho người ta có cảm tưởng "là một người Do Thái có nghĩa là không thể nào sống đầy ứ cuộc đời của mình", (nguyên văn: "nếu một người là Do Thái, người đó không thể sống cuộc đời người đó cho tới tràn đầy", "if a person is a Jew, he cannot live his life to the full"). Cuộc tranh luận bắt nguồn từ niềm hoài nghi của ông thầy lại nóng lên, khi cuốn sách được xuất bản vào năm 1958. Vấn đề ở đây là, những cái nhìn thật chõi nhau đó bắt nguồn từ hai quan niệm hoàn toàn khác biệt, tự cơ bản, về Căn cước Đức, Do Thái, và Đức-gốc-Do Thái.

Ngay cả trước năm 1933, nữ đệ tử cũng đã không chia sẻ với Karl Jaspers (một nhà phân tâm học chuyển qua triết học), về nỗi hân hoan trước một chủ nghĩa ái quốc áp đặt (the imposing patriotism) của Max Weber, về việc "cào bằng" (đánh đồng) "yếu tính" Đức với sự thuần lý và tính nhân loại [những khẩu hiệu như "yêu nước là yêu chủ nghĩa xã hội" là thoát thai từ quan niệm trên, theo người viết], và luôn cả những quan niệm lãng mạn của Max Weber, về số mệnh mang tính lịch sử của nước Đức. Nhưng Arendt đã chịu ơn ông thầy, khi Karl Jaspers hết lòng cổ võ nữ đệ tử, trong cái nhìn của Arendt về chủ nghĩa toàn trị, theo đó, Arendt luôn nhấn mạnh, rằng, chủ nghĩa toàn trị là một hình thức mới, và là độc nhất, của quyền lực (rule); một khi nó xuất hiện, tất cả những [quyền lực] truyền thống trước đó chỉ được coi như là những manh mún, tản mạn. Chắc chắn một điều, nghiên cứu của bà về "những nguồn gốc", không phải là một tác phẩm mang tính qui ước về lịch sử. Bà đả phá cái nhìn "hoạn quan" (eunuck-like), về một lịch sử mang tính khách quan, hay một lịch sử, theo đó, bằng chứng được sắp xếp theo kiểu biên niên (the chronological arrangement of evidence), vốn được các sử gia nhà nghề coi trọng. Điều mà bà đặc biệt quan hoài, là đối đầu, và cố vượt "gánh nặng thời đại chúng ta", bằng cách thăm dò, khảo sát (exploring) "ý nghĩa" những biến động mà bà đã trải qua.

Khi Quốc Xã sắp sửa lên nắm quyền, Arendt lao vào hoạt động chính trị, và đầu năm 1933, bà đã giúp đỡ tổ chức "the German Zionist Organization" và người lãnh đạo của nó là Kurt Blemfeld, trình bầy trước công luận số phận của những nạn nhân của chủ nghĩa Nazi. Bà cũng làm những nghiên cứu về chiến dịch tuyên truyền nhằm chống Do Thái, do đó, bà đã bị Gestapo bắt. Nhờ cảm tình của viên cai ngục ở Berlin, bà được tha và trốn qua Paris. Bà ở đây cho hết thập niên này (1930). Làm việc với tổ chức "Youth Aliyah", bà đã giúp đỡ trong công cuộc giải thoát những trẻ con Do Thái khỏi chế độ Đệ Tam Reich, và đưa chúng tới Palestine.

Tại Paris bà gặp Heinrich Blucher, một người vô sản ở Berlin, ít học, một cựu đảng viên cộng sản. Sau khi cả hai đã ly dị, họ kết hôn với nhau vào ngày 16 tháng Giêng năm 1940. Khi Đức Quốc Xã xâm lăng Pháp, chưa đầy nửa năm sau đó, hai vợ chồng bị phân tán, và bị tập trung, mỗi người một nơi ở miền nam nước Pháp, như là những người Đức không có quốc gia. Arendt bị đưa đi Gurs, từ đó, bà trốn thoát. Sau đó, bà xum họp được với chồng, và vào tháng Năm 1941, cả hai đã tới được Hoa Kỳ. Như trên đã viết, ở đây tới hết cuộc chiến, bà đã viết Những Nguồn Gốc Của Chủ Nghĩa Toàn Trị, xuất bản năm 1951.

(còn tiếp)

Jennifer Tran

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Mỗi năm lên tuổi già đi, tưởng đâu đã được an nhàn, nào ngờ đảng Cộng sản Việt Nam vẫn phải tối mắt đấu tranh để tồn tại vì các chứng nan y: Suy thoái tư tưởng; Đạo đức xuống cấp; Tham nhũng; và, Lợi ích nhóm trong trong cán bộ,đảng viên.
Bản thông báo của cảnh sát đưa ra hôm Thứ Năm ngày 5 tháng 12/2019, cho biết cô bé mất tích tên Lara Nguyen, 12 tuổi, cư dân thị trấn Menda. Lần cuối cô bé được nhìn thấy là tại nhà cô bé này ở đường Coppice Street, khoảng 8 giờ sáng hôm Thứ Tư ngày 4 tháng 12/2019.
Sài Gòn: Trong 11 tháng kiều hối đạt 4,3 tỷ USD, dự kiến cả năm 2019 dự kiến 5,3 tỷ USD, tăng trên 9% so với năm 2018. Kiều hối về đã giúp sản xuất kinh doanh, giải quyết khó khăn đời sống người thân, giải quyết việc làm, tạo điều kiện cho kinh tế Tp SG phát triển.
Do dự đoán thời tiết sẽ có 40-50% cơ hội mưa rào vào Thứ Bảy tới, 7 tháng 12 - ngày sự kiện ‘Winter in the Grove’, Thành phố sẽ dời sự kiện này đến ngày thứ Năm tuần sau, vào ngày 12 tháng 12, và chương trình sẽ bắt đầu lúc 5:00 giờ chiều đến 8:00 giờ tối
Tại nhà hàng Diamond 3, Westminster, Nam California, Tối thứ Sáu, ngày 29 tháng 11 năm 2019, Hội Đồng Hương Quảng Nam – Đà Nẵng (QNĐN) đã tổ chức buổi tiệc tri ân các mạnh thường quân và các ân nhân đã ïđóng góp cho chương trình cứu trợ Thương Phế Binh Việt Nam Cộng Hòa Quảng Nam Đà Nẵng.
Hôm biểu tình 17/11, lãnh tụ trẻ Joshua Wong hô lớn khẩu hiệu "Hồng-kông là Bá-linh mới !" trước đông đảo dân Hồng-kông tụ tập tại Công trường Edimbourg trong khu phố doanh thương.
Chính phủ Trump đang thắt chặt các đòi hỏi làm việc đối với một số người nhận phiếu thực phẩm, một sự thay đổi dự kiến sẽ loại bỏ các lợi ích của Chương Trình Hỗ Trợ Dinh Dưỡng Bổ Sung (SNAP) cho 688.000 người lớn.
Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Tư đã đột ngột bãi bỏ cuộc họp báo đã được lên lịch trình để kết thúc chuyến đi đầy tranh cãi tới Anh cho cuộc họp năm thứ 70 của Tổ Chức Hiệp Ước Bắc Đại Tây Dương gọi tắt là NATO.
Có 422.9 triệu khẩu súng đang lưu hành, khoảng 1.2 khẩu cho một người Mỹ, và 8.1 tỉ dây đạn được bán vào năm ngoái, chứng tỏ súng là phổ biến tại Mỹ, theo National Shooting Sports Foundation cho biết.
Tạp chí Văn Học Mới số 5 dày 336 trang, in trên giấy vàng ngà, bìa tranh nghệ thuật của Nguyễn Đình Thuần, sáng tác từ hơn 50 nhà văn, nhà thơ, nhà biên khảo và phê bình nghệ thuật.- Văn Học Mới số 6 sẽ ấn hành vào tháng 3/2020, có chủ đề về nhà văn, nhà thơ, nhạc sĩ Nguyễn Đình Toàn
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.