Hôm nay,  
Việt Báo Online

Hiến Pháp Iraq: Một Bước Tiến… Cho 2 Tháng

18/10/200500:00:00(Xem: 4512)
Hiến Pháp Iraq: Một Bước Tiến… Cho 2 Tháng
-Ý dân Iraq đã tỏ trong cuộc trưng dân ý. Ý dân Sunni ra sao, chưa ai rõ, kể cả các lãnh tụ…
Hôm Thứ Bảy 15 vừa rồi, hơn 10 triệu người Iraq đã bất chấp hiểm nguy kéo nhau đi bỏ phiếu. Điều ngạc nhiên ở đây là dân Sunni đi bầu đông đảo hơn mọi dự kiến mà không có bạo động; điều không ngạc nhiên là đa số đã bỏ phiếu chống lại bản dự thảo Hiến pháp. Tuy nhiên, và đây là quy luật về dân số lồng trong những tính toán chính trị: dân Sunni có thể nào đảo ngược tiến trình dân chủ hóa không" Có lẽ chính các lãnh tụ Sunni giờ này vẫn chưa biết.

Muốn hiểu rõ nội dung và hậu quả, chúng ta phải có cuốn lịch trước mắt.
Cuối tháng Giêng vừa qua, dân Iraq đã đi bầu để lập ra một Quốc hội có nhiệm vụ soạn thảo hiến pháp lâm thời, có gọi là Quốc hội "Lập hiến" cũng không sai. Trong cuộc bầu cử ngày 30 tháng Giêng đó, đa số dân Sunni đã tẩy chay nên Quốc hội này thực tế do các lãnh tụ Shia và Kurd kiểm soát. Tuy nhiên, do những quy định từ trước - của Hoa Kỳ - hai sắc dân Shia (60% dân số) và Kurd (20%) không thể lấn lướt dân Sunni, vì vậy họ phải mời các lãnh tụ Sunni nhập cuộc trong việc soạn thảo Hiến pháp.
Trong cộng đồng Sunni, người ta có 1) tàn dư Baath của chế độ cũ, 2) các nhóm nổi loạn chống Mỹ vì chủ nghĩa quốc gia dân tộc và 3) một số phần tử yểm trợ các tay khủng bố xưng danh "Thánh chiến", tức là đặc công của al-Qaeda, do Abu Musab al-Zarqawi là lãnh tụ. Khi thấy là vì tẩy chay mà không có tiếng nói, các lãnh tụ Sunni phân vân nghĩ lại. Họ vừa muốn bước vào tiến trình thảo luận, vừa tiếp tục nổ súng chống đối và dùng bạo động như một lối mặc cả. Trong khi ấy, các tay khủng bố "Thánh chiến" thì tiếp tục khủng bố, với cường độ khốc liệt hơn nhưng nhịp độ giảm dần. Cao điểm của sự xoay chuyển ấy là trong suốt tháng Chín khi khủng bố tấn công luôn cả dân Shia lẫn Sunni. Trong khi ấy, bản Hiến pháp được soạn trong thời hạn là ngày 15 tháng Tám, trở thành đề mục thương thảo để kịp thời tu chỉnh trước khi đưa ra cho quốc dân biểu quyết ngày 15 tháng 10 vừa qua.

Hai ngày trước đấy, hai phe Shia và Kurd đã có những nhượng bộ căn bản, có thể là do áp lực khéo léo của Đại sứ Mỹ tại Iraq, để làm vừa ý các lãnh tụ Sunni. Cuối cùng thì dân Sunni không tẩy chay mà đi bầu rất đông, dù chỉ để chống lại dự thảo Hiến pháp. Ý nghĩa lịch sử của sự kiện này là dân Sunni đã tham gia vào tiến trình đấu tranh chính trị. Còn lại chỉ có "Thánh chiến" là tiếp tục chơi trò khủng bố với khả năng suy giảm dần vì các đợt truy lùng càn quét của binh lính Liên quân lẫn Iraq.

Tuy nhiên, điều ấy không có nghĩa là Iraq đang bước qua giai đoạn xây dựng dân chủ.
Đến ngày 15 tháng 12 này, dân Iraq có tổng tuyển cử để bầu ra Quốc hội mới. Cơ chế ấy mới đề cử ra ủy ban duyệt lại bản Hiến pháp vẫn còn là lâm thời để yêu cầu tu chỉnh nếu cần. Từ nay đến đó, các lãnh tụ Sunni vẫn có thể giở quẻ, làm khó, tẩy chay hoặc đòi hỏi nhiều thứ hơn. Nhưng, dù có vậy thì cũng còn hơn là liệng bom vào thùng phiếu.

Liệng bom phá hoại tiến trình đấu tranh chính trị có thể trở thành việc toàn thời và độc quyền của khủng bố. Mà quân khủng bố có làm nổi điều ấy chăng"

Cuộc trưng cầu dân ý êm thắm hôm Thứ Bảy 15 cho thấy là các lãnh tụ Sunni có ra lệnh cho "dân quân" ở dưới không phá hoại bầu cử. Quân khủng bố "Thánh chiến" thì không bị chi phối bởi lệnh ấy nên vẫn có thể tấn công, và càng muốn tấn công để phá hoại. Nhưng, các tay đặc công này cần đến sự yểm trợ, che giấu và tiếp tế của dân Sunni. Khi đặc công al-Qaeda tấn công dân Shia và cả Sunni, họ đã đánh mất "quan điểm quần chúng": khủng bố để gây khiếp hãi trong quần chúng Sunni đã bị tác dụng ngược.
Khi tình báo Hoa Kỳ tiết lộ lá thư của thủ lãnh số hai của al-Qaeda là Ayman al-Zawahiri gửi cho al-Zarqawi, theo đó, Mỹ sẽ rút và Thánh chiến chuẩn bị cướp chính quyền tại Iraq, các lãnh tụ Sunni đều hiểu là tinh thần ái quốc hay chống Mỹ của họ đã bị "Thánh chiến" lợi dụng. Các lãnh tụ Sunni bèn cho thấy là họ có khả năng điều động, đánh hay đàm là tùy ở họ.

Nhưng, để làm gì"
Câu hỏi này vừa loại bỏ ra ngoài mối nguy "Thánh chiến" vừa đặt ra nghi vấn về tình trạng ổn định của Iraq trong thời gian tới, ít nhất là trong hai tháng, cho đến ngày tổng tuyển cử. Các lãnh tụ Sunni muốn gì"
Họ có thể tiếp tục trở lại đấu tranh võ trang thay vì chính trị và ngầm yểm trợ khủng bố "Thánh chiến" để có thêm sức thương thuyết, nhưng al-Zarqawi còn khả năng đó hay không và người dân Sunni còn muốn giúp đỡ khủng bố hay không" Ngược lại, sau khi kiểm điểm thắng bại, họ cũng thấy là bạo động và tẩy chay bầu cử không giải quyết được vấn đề: họ không làm chủ được tiến trình chính trị, chưa nói đến những nguồn lợi về dầu khí hiện vẫn do dân Shia và Kurd kiểm soát ở hai đầu Nam-Bắc của lãnh thổ. Trong hoàn cảnh ấy, họ sẽ làm gì" Hâm nóng vấn đề bằng bạo động, nhưng không quá bạo để khỏi làm tan vỡ tiến trình đấu tranh chính trị" Chúng ta chưa biết được và có lẽ chính các lãnh tụ Sunni cũng chưa biết được.

Khi mọi người, trong và ngoài cuộc, đều chưa rõ, chúng ta phải trở lại một cách nhìn khác: xem các lãnh tụ Sunni sẽ được thua ra sao trong màn thương thảo về hiến pháp và bầu cử. Họ mà già néo thì đứt giây với hai phe Shia và Kurd, họ mà nhượng bộ quá thì sẽ bị Thánh chiến khai thác hoặc thậm chí tấn công, ám sát.

Kết luận bất ngờ ở đây là các lãnh tụ Sunni đang khám phá ra một lẽ nghịch thường: Hoa Kỳ không muốn dân Sunni bị ép lại càng không muốn Thánh chiến tồn tại, nên có thể là lực lượng đối thoại được, hợp tác được, kể cả hợp tác về tình báo để nhổ tận rễ các cơ sở của Thánh chiến. Chúng ta có hai tháng để kiểm chứng điều ấy.

Tổng thống Bush cũng có khoảng thời gian tương tự để mở cuộc tổng phản công ở nhà, hầu ngoi lên khỏi hố sâu chính trị do chính ông đã tự gây ra. Ít nhất, trong hai tháng tới, ông không bị đối lập thúc ép là phải triệt thoái khỏi Iraq nên có thể gỡ rối cho những chuyện ở nhà.

Ý dân, dù là dân Iraq khốn khổ hay các chiến binh Mỹ ở ngoài chiến tuyến, cũng có sức mạnh khả dĩ cứu vãn được uy tín của tổng thống Mỹ. Mong là ở nhà, ông đừng "tự bắn vào chân" như đã lỡ dại trong 45 ngày qua.

23/08/2019(Xem: 214)
Những cuộc biểu tình khổng lồ đang diễn ra tại Hồng Kong đang bước qua tuần lễ thứ 12.
23/08/2019(Xem: 418)
Việt Nam đã phạm một sai lầm chiến lược là từ bỏ quyền phủ quyết / Veto Power, một điều khoản hết sức quan trọng đã có trong Hiệp Định Ùy Ban Sông Mekong 1957 (Mekong River Committee) vì Việt Nam là một quốc gia cuối nguồn
23/08/2019(Xem: 833)
việc Tập Cận Bình đàn áp lan rộng đối với xã hội dân sự và đề cao tệ sùng bái cá nhơn đã làm thất vọng nhiều nhà quan sát, cả người trong nước lẫn dư luận người nước ngoài
22/08/2019(Xem: 345)
Tập sách mỏng nhưng nặng ký Kinh Pháp Cú Tây Tạng do Nguyên Giác dịch và ghi nhận đến với tôi không gây bất ngờ vì Nguyên Giác viết về những vấn đề có tính cách chuyên sâu về Phật giáo cũng đã nhiều.
22/08/2019(Xem: 294)
Đại diện Nghĩa Sinh Sài Gòn, Phước Tuy, Phan Thiết, Bình Dương cùng với Huynh Trưởng Nghĩa Sinh từ Hoa Kỳ đã về dự lễ sinh nhật, kỷ niệm 56 năm thành lập Nghĩa Sinh.
22/08/2019(Xem: 355)
Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc đã tuyên bố năm 2011 là năm quốc tế về rừng để báo động về sự tàn phá rừng một cách đại quy mô với trung bình 350km2 rừng bị mất đi mỗi ngày, làm tổn thương sự đa dạng sinh học và làm tăng thêm sự sưởi nóng toàn cầu.
22/08/2019(Xem: 1026)
Các nhà hiền triết Hi Lạp cổ đại, từ Platon đến Socrate xem Nước là nguồn gốc của mọi nguồn gốc.Theo Phật giáo thì vũ trụ do bốn cái lớn trong vũ trụ: đất, nước, gió, lửa, còn gọi là Tứ Đại. Triết học Trung Hoa cho rằng nước là một trong năm yếu tố gọi chung là Ngũ hành: Kim, Mộc, Thuỷ, Hoả, Thổ.
22/08/2019(Xem: 950)
Trái đất ta ở có sông ngòi, có biển cả, có núi non, có thung lũng; nhưng trên hết có đất . Đất giúp cây cối có thể bám rễ vào, đất giữ được nước đủ thời gian để rễ cây có thể hút được nước nuôi thân, nuôi lá, nuôi hoa.
22/08/2019(Xem: 1259)
Xin gởi đến các bạn bài viết của con gái chúng tôi là Ngyễn Ngọc Lan Châu viết tại Montréal năm 1989. lúc cháu được 14 tuổi và đang học high school 4 trường trung học Lemoyne d'Iberville, Longueuil., Quebec, Canada.Bài viết ESSAY được nhà trường chọn đăng trong quyển REFLECTION 89. A LITERARY ANTHOLOGY của trường nói trên.
22/08/2019(Xem: 352)
Chiều xuống lần bằng ánh nắng hắt hiu từng phút trùm phủ dãy nhà trước mặt. Thẫn thờ tôi ngó bâng quơ ra đường. Bỏ ăn. Ba nói kệ nó, nó làm nư đó thôi.
21/08/2019(Xem: 274)
Bài phát biểu trong chiều "Thơ, Họa Du Tử Lê" ngày 18 tháng 8 - 2019, San Jose -- Tôi thấy ra rằng ông nhốt 3 kỹ thuật làm thơ là vần, âm, điệu chung thành một kỹ thuật
21/08/2019(Xem: 660)
Rõ ràng chả cần đến lúc rổ tép đổ, cả đám quan chức vẫn cứ (nháo) nhào vào giật tới tấp và giật tự nhiên như chốn không người.
21/08/2019(Xem: 1221)
Nhìn thấy một Trung Cộng nổi lên một cách hung hăng dưới thời của ông Tập Cận Bình, Hoa Kỳ, đặc biệt là Tổng Thống Trump, đã có những chính sách làm suy yếu Trung Cộng.
21/08/2019(Xem: 2003)
Khóa tôi lúc mới ở trại tập trung cải tạo ra, được một anh bạn nhà văn đọc cho nghe một bài thơ của Hồ Chí Minh. Khóa tôi nghe xong bài thơ mà tay chân bủn rủn cổ họng tắc nghẹn, vì nó thuộc loại cực mất dạy
21/08/2019(Xem: 902)
Chợ nổi Cái Bè họp dọc theo cù lao Tân Phong ở đoạn sông Tiền ( Tỉnh Tiền Giang ) giáp ranh giữa 3 tỉnh : Tiền Giang , Vĩnh Long và Bến Tre
Tin công nghệ
Khoảng cuối tháng 08/2019, các nhà nghiên cứu tại sự kiện dành cho hacker DEF CON đã cảnh báo người dùng hãy tắt Bluetooth để tránh những mối nguy về bảo mật.
Là nơi sinh sống của nhiều loài mãnh thú như sư tử, linh cẩu hay báo đốm, Châu Phi chắc hẳn là một nơi đáng sợ đối với nhiều người. Nhưng ngoài những loài ăn thịt kể trên, ở lục địa đen còn có một thứ gây ám ảnh hơn cả: “hồ sát nhân”, có thể giết chết cả nghìn người chỉ sau một đêm.
Khoảng cuối tháng 08/2019, trang Chicago Tribune và một nhóm các nhà khoa học đã thực hiện nghiên cứu về các thiết bị iPhone và Samsung Galaxy, bao gồm iPhone 7, 8, 8 Plus và X cũng như Samsung Galaxy S8, S9 và J3. Trong bài kiểm tra, các nhà khoa học kiểm tra xem liệu các mẫu điện thoại có phát ra bức xạ tần số vô tuyến nhiều hơn mức cho phép theo chỉ dẫn của FCC hay không.
Khoảng cuối tháng 08/2019, Sở Cảnh sát Chicago (CPD) đang triển khai một chương trình thí điểm cho giải pháp DeX của Samsung trên các xe tuần tra. Phiên bản dành cho xe hơi của Samsung DeX sẽ thay thế cho các máy tính trong xe cảnh sát. Những chiếc xe đầu tiên với công nghệ mới sẽ được CPD ra mắt vào cuối năm 2019.
Trôi qua Cánh tay Orion (Orion Arm) của Thiên hà xoắn ốc Milky Way (hay Dải Ngân hà), đám mây vũ trụ tình cờ phác họa lại đường viền của California trên bờ biển phía tây Hoa Kỳ.
Ngày 19/08/2019, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Wilbur Ross xác nhận giấy phép tạm thời của Huawei sẽ được gia hạn đến 19/11/2019. Ông Ross cũng cho biết có thêm 46 chi nhánh của Huawei được bổ sung vào "danh sách đen", nâng tổng số các chi nhánh, công ty con của Huawei nằm trong lệnh cấm lên tới hơn 100 đơn vị.
Khoảng giữa tháng 08/2019, chiếc thẻ tín dụng Apple Card đã chính thức được ra mắt cho người dùng tại Mỹ. Chiếc thẻ làm bằng titan với màu trắng chủ đạo, toát lên một vẻ đẹp sang trọng và đẳng cấp. Tuy nhiên, người dùng sẽ phải cẩn thận để giữ cho chiếc thẻ vẫn sáng bóng như mới sau một thời gian sử dụng.
Khoảng giữa tháng 08/2019, một số nguồn tin cho biết, Singapore bắt đầu triển khai xe buýt tự lái trong tháng 08/2019. Được biết, đây chỉ mới là giai đoạn thử nghiệm dịch vụ mới và thời gian hết thử nghiệm sẽ kéo dài đến ngày 15/11/2019.
Dù mất quá nhiều thời gian để chứng minh, nhưng cuối cùng nhân loại cũng nhận ra rằng quả thực tầm ảnh hưởng của nhựa là rất lớn. Hiện nay, nhựa tồn tại ở khắp mọi nơi: trong bầu không khí chúng ta hít thở, trong những gì chúng ta ăn, và trong nước chúng ta vẫn uống hàng ngày.
Khoảng giữa tháng 08/2019, theo một nghiên cứu mới được đăng tải trên trang Energy Policy, Châu Âu đủ chỗ lắp turbine gió để sản xuất điện cho cả thế giới đến năm 2050
Khoảng giữa tháng 08/2019, theo nguồn tin từ Nikkei, Apple đang trong giai đoạn cuối của việc chứng nhận các màn hình từ BOE Technology Group cho các iPhone vào năm 2020 trong nỗ lực nhằm làm giảm chi phí và sự phụ thuộc vào công ty Hàn Quốc, Samsung Electronics.
Khoảng giữa tháng 08/2019, Intel ra mắt bộ vi xử lý mới nhất, và cũng là bộ vi xử lý trí tuệ nhân tạo đầu tiên của hãng, được thiết kế để sử dụng tại các trung tâm điện toán đám mây lớn. Con chip mới có tên là Nervana NNP-I hay Springhill, được phát triển tại cơ sở Haifa, Israel.
Khoảng giữa tháng 08/2019, Apple Card, chiếc thẻ tín dụng Apple hợp tác cùng ngân hàng Goldman Sachs, đã chính thức được phát hành tại Mỹ.
Khoảng giữa tháng 08/2019, Walmart đã kiện Tesla sau khi các tấm pin Mặt Trời tại 7 cửa hàng của nhà bán lẻ bốc cháy mà nguyên nhân được quy cho các biện pháp bảo vệ an toàn kém. Tesla được cho là đã không phát triển hệ thống điện và năng lượng Mặt Trời đúng cách.
Vi khuẩn kháng kháng sinh đã xuất hiện trên Trái Đất từ hàng tỷ năm trước. Khi các loài vi khuẩn hoặc nấm cạnh tranh không gian sống, chúng sẽ tiết ra chất kháng sinh để tiêu diệt lẫn nhau