Hôm nay,  
Việt Báo Online

Tưởng Niệm Cụ Ngô Đức Kế

05/05/201900:00:00(Xem: 542)
Tưởng Niệm Cụ Ngô Đức Kế
Xuân Niệm

 

Cụ Ngô Đức Kế là một nhà hoạt động nổi tiếng thời chống Pháp, có giao tình với cả hai cụ Phạn -- Phan Chủ Trinh và Phan Bội Châu. Một con đường ngay trung tâm thành phố Sài Gòn từ trước 1975 được đặt tên là đường Ngô Đức Kế, khéo sao cũng là nơi gần các nhà sách lớn thời hơn nửa thế kỷ trước. Bản thân cụ Ngô Đức Kế cũng từng bị Pháp giam nhiều năm, nhưng khi ra tù, cụ vẫn hoạt động tiếp.

Điều đặc biệt: cụ thi đậu Tiến sĩ nhưng sau khi võng lọng về làng xong, cụ không chịu ra làm quan, mà lại đi con đường vì dân chống Pháp.

Theo tự điển Wikipedia, ngày 3 tháng 5 là ngày sinh nhật của cụ Ngô Đức Kế.

Những gì cụ Phan Chu Trinh và cụ Ngô Đức Kế chủ trương vẫn còn giá trị tới bây giờ: chấn dân khí làm đầu...

Ngô Đức Kế (1878-1929) tên thật là Ngô Bình Viên, hiệu Tập Xuyên; là chí sĩ, và là nhà thơ, nhà báo Việt Nam ở đầu thế kỷ 20.

Theo Tự Điển Bách Khoa Mở, Ngô Đức Kế là người làng Trảo Nha, thuộc tổng Đoài, huyện Thạch Hà, phủ Hà Thanh, tỉnh Hà Tĩnh (nay là thị trấn Nghèn, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh).

Xuất thân trong một gia đình quan lại nhiều đời. Cha ông là Tả tham tri bộ Lễ Ngô Huệ Liên (1840- 1912), về sau giữ chức Toản tu Quốc sử quán triều Nguyễn.

Năm Tân Sửu (1901), ông Kế dự thi Đình, đỗ Á khoa năm Thành Thái thứ 13. Tuy nhiên, ông không ra làm quan ở nhà dạy học, đọc tân thư, liên hệ với Phan Bội Châu, và đứng ra đề xướng lối học mới và bài xích cái học từ chương và cử nghiệp. Đồng thời, ông cùng với Lê Văn Huân và Đặng Nguyên Cẩn lập ra Triều Dương thương điếm ở Vinh.

Năm Mậu Thân (1908), ông bị thực dân Pháp bắt và bị đày ở Côn Đảo cho đến năm 1921.

Năm 1921, ông ra tù. Đến năm sau (1922), ông làm Chủ bút báo Hữu thanh của Hội Công thương tương tế ở Hà Nội, đồng thời sáng tác thơ vǎn. Trên báo Hữu thanh, ông đã viết một số bài "đả kích thơ văn lãng mạn và quyết liệt bài xích nhóm Nam Phong (đứng đầu là Phạm Quỳnh) vì đã bênh vực Truyện Kiều".

Năm 1927, tờ báo trên bị đóng cửa, Ngô Đức Kế mở Giác quần thư xã, để xuất bản một số sách tiến bộ, trong số đó có "Phan Tây Hồ di thảo" của nhà chí sĩ Phan Chu Trinh.

Ngô Đức Kế qua đời ngày 10 tháng 12 năm 1929 tại Hà Nội. Khi ấy, ông 51 tuổi. Nhân dân gọi ông là Ngô Nhân Tổ (người cụ tổ họ Ngô) hoặc gọi là Ngô Việt Hành (hành tinh đất Ngô - Việt).

Về tác phẩm, sau khi mở Giác quần thư xã, ông có soạn:

- Phan Tây Hồ di thảo (Bản thảo để lại của Phan Tây Hồ)

- Đông Tây vĩ nhân (Vĩ nhân Đông Tây)

Khi ở Côn Đảo, ông có soạn:

- Thái Nguyên thất thật quang phục ký (Ghi chép về 7 ngày giành lại Thái Nguyên).

- Thiên nhiên học hiệu ký (Ghi chép về trường học thiên nhiên)

- Sở am tập (Tập văn về những điều am tường)

Ngoài ra, ông Kế còn có một số bài báo và thơ. Trong số ấy, nổi bật có bài "Nền quốc văn" (đăng trên báo Hữu thanh, tháng 4 năm 1924) và "Luận về chánh học cùng tà thuyết" (đăng trên báo Hữu thanh, tháng 9 năm 1924), ông đã kịch liệt chống lại chủ trương đề cao Truyện Kiều của Phạm Quỳnh. Vì theo ông, tác phẩm ấy đã làm cho các thanh niên "say đắm trong trời tình biển ái mà mềm nhũng cái lòng sắt đá, bỏ mất cái chí nguyện cao xa"...

Nội dung thơ văn của Ngô Đức Kế thường xoay quanh đề tài vận động duy tân đất nước, ca ngợi khí tiết của người trượng phu, ca ngợi các nhà hoạt động đã hy sinh, và bộc lộ niềm phấn khởi khi nghe tin phong trào yêu nước lại dấy lên mạnh mẽ. Bên cạnh đó, ông cũng dũng cảm và sắc sảo chống văn hóa nô dịch của thực dân Pháp, và phê phán nghiêm khắc vua quan nhà Nguyễn đã để đất nước lâm cảnh khốn cùng.

Ghi nhận công lao ông, tên Ngô Đức Kế được dùng để đặt cho một số con đường ở Thành phố Sài Gòn, Nha Trang, Vinh, Cần Thơ, Huế, Bà Rịa...và một số ngôi trường như trường Ngô Đức Kế ở chính quê hương ông,...

Trân trọng tưởng niệm.

17/06/2019(Xem: 183)
Miền Tây bị cơn thiếu nước hành thê thảm… Báo Con Người & Thiên Nhiên kể: Mấy tháng nay, người dân ở nhiều tỉnh đồng bằng sông Cửu Long đang khổ sở với đợt hạn hán gay gắt. Họ mòn mỏi chờ mưa xuống do không thể sạ lúa
16/06/2019(Xem: 237)
Xuất cảnh là phải nộp thuế… Hóa ra trước giờ, trốn thuế vẫn được xuât cảnh chăng?
15/06/2019(Xem: 211)
Chuyện thanh tra tới vòi tiền là bình thường… nhưng bị lộ mới là chuyện lạ… Báo Thanh Niên kể: Liên quan đến vụ việc Đoàn Thanh tra Bộ Xây dựng bị Công an tỉnh Vĩnh Phúc lập biên bản hành vi vòi tiền ngày 12.6, đến chiều ngày 13/6/2019, nhóm 5 cán bộ trong đoàn thanh tra Bộ này vẫn bị tạm giữ tại Vĩnh Phúc.
14/06/2019(Xem: 337)
Cho vay cắt cổ là hiện tượng phổ biến… Cá mập chủ nợ nhìn đâu cũng thấy… Báo Sức Khỏe & Đời Sống kể chuyện Nha Trang: Nạn cho vay nặng lãi, tín dụng đen đang phát triển ngày càng rầm rộ và phức tạp ở Nha Trang (Khánh Hòa).
13/06/2019(Xem: 318)
Báo Giác Ngộ kể về vị Đại đức mở lớp dạy ngoại ngữ, kỹ năng cho bạn trẻ… Đây hẳn nhiên là một mô hình cần áp dụng ở khắp nơi để giúp giới trẻ học tiếng Anh sớm hơn.
12/06/2019(Xem: 290)
Lại chuyện bằng cấp bất minh… Hiệu Trưởng Đại Học cũng lộ ra chuyện bằng cấp… Báo Thanh Niên hỏi: Hiệu trưởng Trường ĐH Tôn Đức Thắng sử dụng bằng cấp có hợp pháp không?
11/06/2019(Xem: 350)
Thôn tính… Tàu thôn tính Ta… Đó là chuyện doanh nghiệp. Báo Dân Trí kể chuyện và báo động “Cảnh báo doanh nghiệp Việt bị Trung Quốc thôn tính”… Cục Đầu tư nước ngoài nhận định việc gia tăng đầu tư FDI từ Trung Quốc có thể mang đến một số hệ lụy và cảnh báo nguy cơ nhiều doanh nghiệp Việt Nam sẽ bị thâu tóm, thôn tính thông qua hoạt động mua bán cổ phần...
10/06/2019(Xem: 413)
Trong khi đó, bản tin Vietnam Plus kể: Nhiều bệnh nhân ung thư không chết vì khối u mà chết vì suy dinh dưỡng. Việt Nam đang có khoảng 300.000 người mắc bệnh ung thư. Con số thống kê ước tính mỗi năm cả nước có 115.000 người tử vong
09/06/2019(Xem: 688)
Dân mình có những tật xấu rất là kỳ dị… Thí dụ, vào siêu thị ăn thoải mái. Báo Kiến Thức kể: Mặc dù đã có biển báo "Vui lòng không ăn thử và xé lẻ chùm vải'', thế nhưng nhiều khách hàng vẫn thể hiện sự "kém sang" của mình bằng cách ăn chùa trong siêu thị.
08/06/2019(Xem: 497)
Xăng giả, xăng giả… thế là xe phựt cháy. Bản tin VTC nêu câu hỏi: Đại gia Trịnh Sướng cùng đồng bọn bỏ 3.000 tỷ đồng mua hóa chất pha chế xăng giả thế nào?
07/06/2019(Xem: 358)
Cấm ngư dân đánh cá ở Biển Đông? Cấm thì cứ cấm, ngư dân Việt Nam vẫn ra khơi…. Dân Trí kể chuyện tỉnh Quảng Nam: Ngư dân vẫn đánh bắt cá sau lệnh cấm của Trung Quốc. Ngày 5/6, trao đổi với PV Dân trí, ông Ngô Tấn – Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Quảng Nam – cho hay, ông vừa kí văn bản gởi đến UBND các huyện, thành phố, thị xã Duy Xuyên, Thăng Bình, Núi Thành, Tam Kỳ, Hội An, Điện Bàn; các Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng Kỳ Hà, Cửa Đại sau thông báo tạm dừng đánh bắt cá trên biển từ phía Trung Quốc.
06/06/2019(Xem: 427)
Dường như Hải quan Trung Quốc tăng mức độ làm khó hàng Việt Nam xuất cảng qua các cửa khẩu… Báo Pháp Luật kể: Ngày 3-6, đã có ba xe chở vải khi đến cửa khẩu Tân Thanh phải dỡ hàng xuống để cắt lại cuống…
05/06/2019(Xem: 456)
Làng nghề cũng là một điểm hấp dẫn du khách… Thực tế, nếu không kinh doanh du lịch, nhiều làng nghề sẽ bị xóa sổ tại Việt Nam.
04/06/2019(Xem: 451)
Du học sinh Việt Nam sang Nhật quậy quá xá… Thế là bị cấm cửa nhiều cơ sở. Báo Pháp Luật kể: Đại sự quán Nhật Bản tại Việt Nam vừa phát đi thông báo, từ ngày 1-6 đến ngày 1-12-2019, cơ quan này không chấp nhận 11 cơ sở tư vấn du học của Việt Nam đại diện nộp hồ sơ xin cấp visa.
03/06/2019(Xem: 381)
Nơi nào cũng ô nhiễm… Từ không khí cho tới sông rạng, từ góc phố ồn ào khói xe cho tới các khu nhà nồng nặc khói thuốc… Thế là bệnh ung thư. Thời Báo Tài Chính kể: Liên hợp quốc kêu gọi đánh thuế ô nhiễm.
Tin công nghệ
Hồi năm 2007, một vị giám đốc điều hành nổi tiếng đã than phiền với các nhân viên rằng chiếc smartphone của ông bị trầy màn hình do để chung với chìa khóa trong túi quần. Sau đó, vị CEO đã đưa ra một quyết định mà giờ đây trở thành một tiêu chuẩn trên smartphone - màn hình bằng kính thay vì nhựa. Cũng bắt đầu từ đây, Gorilla Glass trở thành cái tên quen thuộc trong làng điện thoại.
Việc đầu tư tên lửa hàng không vũ trụ không phải điều xa lạ ở Mỹ. Nhiều năm qua, các chương trình không gian của Mỹ dựa nhiều vào động cơ tên lửa có nguồn gốc Nga, hiển nhiên là việc tự lực cánh sinh trong chế tạo tên lửa du hành có ý nghĩa quan trọng trong cả vị thế nước Mỹ lẫn khía cạnh an ninh quốc gia. Như vậy, danh sách hợp đồng của chính phủ thiếu mất SpaceX, công ty tiên phong trong việc sản xuất tên lửa nhà làm, giúp Mỹ thoát cảnh dựa dẫm công nghệ của Nga.
Để chiêm ngưỡng con rắn trườn quanh kim tự tháp Feathered Serpent của người Maya đòi hỏi canh thời gian chuẩn xác.
Khoảng giữa tháng 06/2019, một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí khoa học Frontiers in Neuroendocrinology cho thấy kiểu ăn không lành mạnh với những thứ giàu calo nhưng thiếu dinh dưỡng có thể thúc đẩy cả sự suy giảm chức năng não nghiêm trọng, ví dụ như mất trí nhớ và não bị co lại.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Alphabet, công ty mẹ của Google, đang chuyển một số dây chuyền sản xuất thiết bị kiểm soát nhiệt độ Nest và phần cứng máy chủ ra khỏi Trung Quốc để tránh bị ảnh hưởng xấu từ chính sách tăng thuế của chính phủ Mỹ. Theo đó, Google đã chuyển phần lớn dây chuyền sản xuất bo mạch chủ cho thị trường Mỹ sang Đài Loan nhằm tránh bị áp mức tăng thuế 25%.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và tổng thống Phần Lan Sauli Niinisto đã thông qua thoả thuận hợp tác để phát triển mạng 6G. Bên cạnh đó, cả hai nước cũng thông qua quyết định thắt chặt hợp tác trong mảng 5G và trí thông minh nhân tạo.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Google đã âm thầm bổ sung thêm công cụ đo tốc độ trực tiếp trên Google Maps, cho phép người dùng có thể theo dõi tốc độ đang di chuyển của xe bên cạnh giới hạn tốc độ.
Hai thiên hà hùng mạnh trong ảnh đang kéo nhau ra. Được biết đến với cái tên Thiên hà Con Chuột vì chúng có cái đuôi khá dài, mỗi thiên hà xoắn ốc lớn đã thực sự vắt ngang qua nhau.
Khoảng giữa tháng 06/2019, theo trang Android Authority, nhà mạng AT&T của Mỹ đã quyết định hủy toàn bộ đơn đặt trước sản phẩm màn hình gập Galaxy Fold do Samsung chưa thể chốt ngày bán ra chính thức của thiết bị. Nhà mạng AT&T đã gửi mail tuyên bố hủy đơn hàng dù trước đó họ từng cho rằng có thể giao máy từ ngày 13/06/2019.
Theo đạo luật quốc phòng của Mỹ được thông qua năm 2018, các nhà thầu liên bang bị cấm kinh doanh với Huawei. Ông Russ Vought, quyền Giám đốc ngân sách Mỹ, viết trong thư gửi Thượng Nghị sỹ James Inhofe, Chủ tịch Ủy ban Quân vụ thượng viện Mỹ, rằng: “Những ngày qua, Quốc hội xác định rõ tầm quan trọng của việc thi hành lệnh cấm trong vòng 2 năm và chúng tôi sẽ làm như vậy”.
Khoảng giữa tháng 06/2019, theo The Information, Apple đang đàm phán nhằm mua lại một phần mảng phát triển modem di động của Intel. Dù không phải lần đầu tiên có thông tin cho rằng Apple quan tâm tới mảng kinh doanh modem của Intel, nhưng thông tin mới phản ánh rằng Apple đang tích cực đàm phán để chốt được một thỏa thuận với Intel.
Khoảng giữa tháng 06/2019, tại sự kiện Uber Elevate, 8 công ty đã tiết lộ 16 thiết kế skyport mới cho dịch vụ taxi bay Uber Air. Được biết, Uber sẽ đàm phán với các hãng bất động sản và chính quyền các thành phố để đặt skyport trên nóc những nhà để xe hoặc các công trình kiến trúc khác đủ điều kiện.
Khoảng giữa tháng 06/2019, một số nguồn tin cho biết, số phận các mẫu smartphone 5G của LG đang có vấn đề khi hãng vừa xác nhận không thể dàn xếp các mâu thuẫn với Qualcomm để gia hạn hợp đồng mua sắm chip vốn sẽ hết hạn trong cùng tháng.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Facebook chính thức ra mắt ứng dụng "Study from Facebook" độc quyền trên các thiết bị Android. Các báo cáo từ TechCrunch cho biết ứng dụng mới là một trong những nỗ lực của Facebook trong việc thu thập dữ liệu một cách công khai của những người dùng tham gia thử nghiệm.
Bên trong các bộ vi xử lý, kích thước bóng bán dẫn càng nhỏ đồng nghĩa với việc số lượng bóng bán dẫn càng lớn. Nhờ đó, hiệu năng của bộ vi xử lý được tăng thêm và khả năng tiêu thụ điện năng được cải thiện.