Hôm nay,  

Một Số Điều Cần Biết Về Mổ Cườm Mắt Cataract

10/05/202400:00:00(Xem: 667)

cuom mat
Phẫu thuật đục thủy tinh thể là quá trình loại bỏ phần thủy tinh thể bị đục trong mắt
và thay thế bằng tinh thể nhân tạo mới. (Nguồn: pixabay.com)
 
Mổ cườm mắt (Cataract, bệnh đục thủy tinh thể, hay còn gọi là Đục nhãn mắt, Cườm mắt) là một trong những loại phẫu thuật phổ biến và được thực hiện nhiều nhất trên thế giới. Đa số bệnh nhân sau khi mổ đều có kết quả tích cực và ít bị biến chứng.
 
Ở Hoa Kỳ, hơn một nửa số người cao niên dưới 80 tuổi bị cườm mắt, và có gần 4 triệu ca phẫu thuật được thực hiện mỗi năm.
 
Hơn 90% bệnh nhân có thị lực 20/20 khi đeo kính sau phẫu thuật, trừ những người mắc thêm các bệnh khác về mắt khác, chẳng hạn như bệnh cao nhãn áp, bệnh võng mạc do tiểu đường, và bệnh thoái hóa hoàng điểm võng mạc AMD.
 
Xác suất bị viêm mủ nội nhãn sau khi mổ cườm mắt là dưới 0.1%.
 
Theo các bác sĩ nhãn khoa, một số bệnh nhân có thể chưa hiểu rõ về bệnh đục thủy tinh thể và phẫu thuật thay thủy tinh thể. Thí dụ, một số người cho rằng đục thủy tinh thể là một khối u phát triển trên bề mặt mắt.
 
Để dễ hình dung, chúng ta có thể so sánh đục thủy tinh thể với tấm kính mờ của cửa sổ phòng tắm, ánh sáng có thể chiếu qua tấm kính này nhưng các chi tiết rõ ràng hơn thì không. Hoặc khi có bão, nước biển sẽ bị khuấy động, từ trong vắt trở thành đục ngầu. Tương tự, khi bị đục nhãn mắt, phần thủy tinh thể trong mắt không còn được trong suốt, gây ảnh hưởng đến thị lực của bệnh nhân.
 
Về vấn đề mổ cườm mắt
 
Mổ cườm mắt (phẫu thuật đục thủy tinh thể) sẽ loại bỏ phần thủy tinh thể bị đục mờ và thay thế bằng thủy tinh thể mới, trong suốt, để phục hồi thị lực cho bệnh nhân. Hầu hết bệnh nhân cho biết thủ thuật này không gây đau đớn.
 
Mổ cườm mắt thường là một cuộc phẫu thuật tùy chọn và thường được thực hiện ngoại trú. Trong quá trình phẫu thuật, bệnh nhân thường tỉnh táo chứ không hôn mê, và được gây tê cục bộ tương tự như trong các thủ thuật nha khoa.
 
Trước khi phẫu thuật, bề mặt của mắt và bên trong mắt đều sẽ được gây tê. Những bệnh nhân bị chứng sợ không gian kín (claustrophobia) hoặc bệnh Parkinson có thể sẽ không phù hợp để mổ cườm mắt trong tình trạng tỉnh táo mà cần phải gây mê toàn thân.
 
Trước khi phẫu thuật, bệnh nhân được nhỏ thuốc làm giãn đồng tử để làm cho đồng tử mở rộng nhất có thể. Sau đó, bác sĩ sẽ dùng dao mổ rạch một đường nhỏ trên mắt, thường là ở phần góc nghiêng của mắt, để tiếp cận bao thủy tinh thể (lens capsule), một màng mỏng có độ dày tương tự như túi nilon của các cửa hàng tạp hóa.
 
Trong mắt, thủy tinh thể được bọc bởi một lớp mỏng gọi là bao thủy tinh thể, và phần vỏ vọc này được treo bằng các sợi nhỏ gọi là zonules, có cấu trúc giống những chiếc lò xo dùng để treo võng vào khung. Bác sĩ sẽ rạch một lỗ nhỏ trong bao thủy tinh thể (thủ thuật này được gọi là capsulotomy, mở bao thể thuỷ tinh ở mắt) để có thể tiếp cận phần thủy tinh thể bị đục. Sau đó, phần thủy tinh thể bị đục sẽ được cắt thành nhiều phần nhỏ hơn để dễ dàng loại bỏ thông qua vết cắt.
 
Quá trình này tương tự như khi ta sử dụng một chiếc búa nhỏ, bẻ nát một thấu kính lớn thành những mảnh nhỏ hơn để tháo ra – nghe có vẻ đáng sợ nhưng lại không gây đau đớn. Thủy tinh thể được cắt thành các mảnh nhỏ; các mảnh này sẽ được làm nhũ hóa (emulsifies) bằng công nghệ siêu âm (ultrasound), rồi được hút sạch ra ngoài bằng máy hút.
 
Phẫu thuật đục thủy tinh thể với công nghệ laser được cho là có kết quả tương tự như phẫu thuật đục thủy tinh thể truyền thống. Bác sĩ sẽ sử dụng tia laser để tạo ra các vết cắt chính xác trong quá trình loại bỏ thủy tinh thể bị đục.
 
Biến chứng là rất hiếm
 
Các trường hợp bị biến chứng nghiêm trọng sau phẫu thuật như nhiễm trùng, chảy máu trong mắt hoặc bong võng mạc (retinal detachment) là rất hiếm; với xác suất khoảng 1/1,000. Nhưng ngay cả khi có biến chứng xảy ra, các biện pháp y tế và can thiệp phù hợp vẫn có thể cứu vãn được thị lực của bệnh nhân.
 
Tuy nhiên, các biến chứng liên quan đến bao thủy tinh thể cần được quan tâm nhiều hơn. Theo một số nghiên cứu, các vấn đề liên quan đến bao thủy tinh thể được báo cáo xuất hiện trong khoảng 2% trường hợp. Nếu trong quá trình phẫu thuật, xuất hiện một lỗ hoặc vết rách ở mặt sau vỏ bọc thuỷ tinh thể (posterior capsule), dịch pha lê (vitreous, hay dịch thủy tinh thể) ở khoang phía sau của thủy tinh thể sẽ có thể chảy vào khoang phía trước.
 
Nếu tình trạng này xảy ra, phần dịch pha lê này phải được loại bỏ ngay (quy trình này gọi là vitrectomy, phẫu thuật loại bỏ dịch thủy tinh thể) để giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng sau phẫu thuật (postoperative complications). Nhưng quy trình vitrectomy sẽ làm tăng nguy cơ bị các biến chức khác, bao gồm bị nhiễm trùng và sưng tấy.
 
Sau khi mổ cườm mắt
 
Sau khi mổ cườm mắt, bệnh nhân thường được cho về nhà ngay. Nhưng do tác dụng của thuốc gây tê, hầu hết các trung tâm phẫu thuật yêu cầu bệnh nhân phải có người chở về chứ không tự lái xe. Sau phẫu thuật, bệnh nhân sẽ bắt đầu sử dụng thuốc nhỏ mắt và phải đeo kính bảo vệ mắt khi ngủ trong vài tuần.
 
Bệnh nhân cần phải giữ mắt sạch sẽ, tránh tiếp xúc với bụi bẩn và nước. Hạn chế cúi xuống và nâng vật nặng hoặc các động tác căng cơ trong tuần đầu tiên sau phẫu thuật để tránh nguy cơ tăng huyết áp lên mặt và mắt. Nâng hoặc căng cơ quá sức có thể gây tăng huyết áp lên mặt và mắt, gây xuất huyết võng mạc, tổn thương thị lực.
 
Các hoạt động nhẹ nhàng tăng nhịp tim vừa phải, chẳng hạn như đi bộ, là an toàn. Tái khám để kiểm tra định kỳ thường được được tiến hành sau phẫu thuật một ngày, một tuần sau và một tháng sau để đảm bảo tiến triển phục hồi và kiểm tra xem có vấn đề gì đáng lưu ý không.
 
Lựa chọn thủy tinh thể thay thế
 
Thấu kính nhựa được sử dụng để thay thế thủy tinh thể bị đục còn được gọi là tinh thể nhân tạo (intraocular lens, IOL). Khi chọn IOL, cần phải xác định kích thước cẩn thận và cần có sự thảo luận kỹ lưỡng giữa bệnh nhân và bác sĩ sao cho chọn được IOL phù hợp để đạt được kết quả tốt nhất.
 
Trong quá khứ, công nghệ chế tạo IOL ban đầu chỉ có một tiêu cự, tức là chỉ tập trung vào một khoảng cách nhất định, thường là tầm xa. Nên hầu hết các bệnh nhân sử dụng các loại IOL này vẫn cần phải sử dụng kính cận khi cần nhìn gần. Đây vẫn là lựa chọn ưa thích của khoảng 90% bệnh nhân phẫu thuật đục thủy tinh thể hiện nay.
 
Những tiến bộ gần đây đã phát triển các loại IOL mới có khả năng đa tiêu cự, cho phép người dùng nhìn rõ ở cả xa và gần mà không cần sử dụng kính. Một số loại IOL đa tiêu cự còn được phân loại là ba tiêu cự (trifocal), bao gồm khả năng nhìn tầm xa, tầm gần và tầm trung bình. Trong những năm gần đây, tầm nhìn trung bình đã trở nên rất quan trọng đối với việc sử dụng máy tính và điện thoại.
 
Hầu hết bệnh nhân sử dụng IOL đa tiêu cự tiên tiến đều cảm thấy rất hài lòng. Nhưng cũng có một số ít cảm thấy khó chịu do bị rối loạn thị giác – đặc biệt là hiện tượng ánh sáng chói vào ban đêm và quầng sáng xung quanh nguồn sáng trong bóng tối. Một số người không thể chịu nổi và phải đổi sang loại IOL bình thường. Trong những tình huống này, đổi IOL là một lựa chọn hợp lý.
 
Nhiều nghiên cứu đang được tiến hành để xác định những người có thể được lợi nhiều nhất từ việc sử dụng IOL đa tiêu cự. Hầu hết các bác sĩ sẽ khuyến nghị bệnh nhân không nên sử dụng IOL đa tiêu cự nếu là người có khuynh hướng chú ý đến tiểu tiết, bởi vì họ thường sẽ khó bỏ qua những khuyết điểm của loại tinh thể nhân tạo này, bất chấp những ưu điểm của chúng.
 
Cũng như nhiều công nghệ khác, các loại IOL thế hệ mới hiện nay đã được cải thiện đáng kể so với các phiên bản trước. Trong tương lai, các thế hệ mới sẽ càng giúp cải thiện tầm nhìn tốt hơn và ít hiệu ứng phụ hơn.
 
Nhưng những loại IOL thế hệ mới thường không được các công ty bảo hiểm thanh toán, và bệnh nhân sẽ phải tự chi trả một khoảng đáng kể.
 
Việc quyết định loại IOL nào phù hợp nhất với mình có thể rất phức tạp vì có nhiều yếu tố cần xem xét. May mắn thay, trừ khi có những trường hợp bất thường như đục thủy tinh thể phát triển sau khi mắt bị tổn thương, thì quý vị sẽ không cần phải phẫu thuật đục thủy tinh thể một cách vội vã.

Cung Đô biên dịch
Nguồn: “Are you one of the millions about to have cataract surgery? Here’s what ophthalmologists say you need to know” được đăng trên trang TheConversation.com.
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Nhiều phụ nữ không nhận ra rằng những ly rượu, ly bia mà họ thường uống cùng bạn bè, hoặc để thư giãn trong “giờ nhậu của mẹ” (wine mom moment, một số bà mẹ thích nhâm nhi vài ly rượu hoặc lon bia để thư giãn sau khi bận rộn chăm sóc con cái và gia đình) có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư vú. Tuy điều này có vẻ không vui, nhưng lại là sự thật: Rượu, bia thực sự có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư vú.
Một hệ thống miễn dịch khỏe mạnh sẽ giúp bảo vệ cơ thể, chống lại bệnh tật và các tác nhân gây bệnh. Tuy nhiên, đối với 1/10 người và đa số là phụ nữ, hệ thống miễn dịch gặp trục trặc và tấn công các tế bào của cơ thể, gây ra hơn 80 loại bệnh tự miễn dịch, chẳng hạn như lupus, đa xơ cứng (multiple sclerosis) và bệnh phong thấp (rheumatoid arthritis). Một số nghiên cứu gần đây cho thấy phụ nữ thường mắc các bệnh tự miễn dịch nhiều hơn nam giới; nguyên nhân có thể là do có một cơ chế bị lỗi, khiến quá trình tắt nhiễm sắc thể (NST) X trong tế bào diễn ra không đúng cách. Trong các tế bào của phụ nữ, một trong hai NST X được tắt bớt hoạt động. Nếu quá trình này không diễn ra đúng cách, có thể dẫn đến các vấn đề liên quan đến hệ thống miễn dịch và góp phần vào sự phát triển của các bệnh tự miễn dịch.
Cảm giác từ việc bẻ các khớp ngón tay cho kêu rôm rốp có thể rất khác nhau tùy theo từng người. Có người thấy rất ‘đã,’ thậm chí là bị ghiền, cũng có người thấy khó chịu hoặc sợ hãi. Dù việc bẻ khớp thường được nhiều người coi là một thói quen không tốt, nhưng nếu có thể hiểu được cơ chế hoạt động đằng sau việc bẻ khớp, ta sẽ hiểu tại sao lại có nhiều người ‘ghiền’ đến vậy.
Cael là một thiếu niên 15 tuổi bình thường – cho đến khi cậu được phát hiện có cột sống bị cong vẹo bất thường. “Em cảm thấy mình giống như Thằng Gù ở Nhà thờ Đức Bà vậy đó,” Cael nói với CBC News, nhớ lại quãng thời gian hai năm chờ đợi để được phẫu thuật cột sống, đầy cảm xúc và khốc liệt, và trong thời gian đó, đường cong cột sống của cậu đã phát triển lên tới 108 độ.
Dave Lovos là một nhạc sĩ và nghệ nhân làm đàn guitar, và đã quá quen với những âm thanh ồn ào. Trong năm nay, có một đêm Lovos bất ngờ nghe thấy tiếng nổ mạnh trong đầu khi đang lơ mơ chìm vào giấc ngủ. Tiếng nổ bất ngờ khiến ông tỉnh ngủ hẳn. Lovos kể lại: “Tôi nghe thấy một âm thanh rất lớn trong đầu, gần vùng đỉnh hộp sọ,” và cùng với tiếng nổ chói tai, hình ảnh một vụ tông xe vụt qua trong não. “Cả hai thứ xảy ra gần như là đồng thời.”
Vào những năm 1990, sau khi tốt nghiệp trung học ở Bồ Đào Nha, công việc đầu tiên của Ricardo Da Costa là vận động viên ba môn phối hợp (triathlete) chuyên nghiệp – bao gồm bơi lội, đạp xe, và điền kinh. Trong quá trình tham gia các cuộc thi, một trong những vấn đề lớn nhất mà anh và các vận động viên khác phải đối mặt là các vấn đề về tiêu hóa, nhưng không có ai để tâm hoặc tìm cách giải quyết vấn đề này.
Aspirin nổi tiếng với khả năng giảm đau từ các cơn đau cơ và đau đầu; giúp giảm sốt; và liều lượng thấp có thể làm loãng máu, giảm nguy cơ đông máu gây đột quỵ và đau tim. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới phát hiện ra rằng Aspirin cũng có thể giúp ngăn chặn sự phát triển của ung thư ruột kết
Tháng 4 năm 2024, một phụ nữ ở Sacramento, California, Mỹ bị ngộ độc chì nghiêm trọng và tử vong sau khi sử dụng thuốc mỡ trị trĩ của Việt Nam có tên “Cao Bôi Trĩ Cây Thầu Dầu”. Thử nghiệm thuốc mỡ bôi trĩ này cho thấy nó chứa 4% chì (cứ 100 gram thuốc thì có 4 gram chì), đây là lượng rất nguy hiểm. Chì là một chất kim loại nặng độc hại cho cơ thể. Tiếp xúc với bất kỳ lượng chì nào cũng có thể gây hại cho sức khỏe.
Rụng tóc (alopecia) thường xảy ra trên da đầu, nhưng cũng có thể xảy ra ở bất kỳ nơi nào trên cơ thể. Rụng tóc là một tình trạng phổ biến và không phải là vấn đề đáng lo ngại. Ở Úc, khoảng một nửa đàn ông ở độ tuổi 50 thường có dấu hiệu hói đầu, và hơn 1/4 phụ nữ trong cùng độ tuổi cho biết tóc họ bị thưa đi. Thường thì vấn đề này là do di truyền. Nếu thấy mình đang bị rụng tóc và đang lo lắng về điều đó, quý vị nên đi khám hoặc hỏi ý kiến bác sĩ để được chẩn đoán trước khi thử bất kỳ phương pháp điều trị nào. Rất nhiều sản phẩm được quảng cáo là có khả năng đảo ngược tình trạng rụng tóc, nhưng lại có rất ít sản phẩm đã được kiểm nghiệm khoa học về hiệu quả.
Hàm răng của bệnh nhân có vẻ như được chăm sóc khá tốt, nhưng nha sĩ James Mancini, giám đốc lâm sàng của Trung Tâm Nha Khoa Meadville ở Pennsylvania, cảm thấy phần nướu có vấn đề. Tình cờ, Mancini có quen biết với bác sĩ của bệnh nhân đó nên đã liên lạc để chia sẻ sự lo ngại – và rồi họ ‘lần’ ra bệnh thật! Mancini cho biết: “Thực ra, Bob mắc bệnh ung thư bạch cầu (leukemia). Dù ông ấy không thấy mệt mỏi hay có các triệu chứng khác, nhưng vấn đề xuất hiện ở phần răng miệng. Khi bác sĩ của Bob biết được tình trạng, Bob đã được điều trị ngay lập tức.”
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.