Nhiễm Độc Khí Carbon Monoxide

08/01/200700:00:00(Xem: 4146)

Nhiễm Độc Khí Carbon Monoxide

Tin tức về các vụ chết người do khí carbon monoxide gần đây ở Missouri và một số tiểu bang khác vào mùa đông năm nay gây nhiều chú ý trên báo chí vàdư luận. Đây là một khí khí không màu, không mùi và không vị. Khí được phóng thích từ các nguồn năng lượng dùng để đốt lò sưởi trong mùa đông như khí đốt, gỗ, xăng, dầu. Các nguồn năng lượng di động khác như các loại lò sưởi catalytic, lò propane, hay lò sưởi xăng kerosene là những nguồn phóng thích khí CO cần phải lưu ý nhiều hơn nữa, vì những loại lò sưởi nầy không có hệ thống thông gió để chuyển khí CO ra bên ngoài. Do đó chỉ nên dùng những loại lò sưởi nầy trong các sinh hoạt ngoài nhà.

Thông thường, không có một dấu hiệu báo trước, ngừơi đi cắm trại, đi câu cá trên biển hay hồ vào mùa đông, những người đi câu cá vùng giá lạnh.. . hay bị nhiễm độc do khí CO và có thể bị tử vong vì tai nạn nầy. Hàng năm khí CO gây ra tử vong nhiều nhất trong tất cả vụ nhiễm độc ở tiểu bang Wisconsin. Tại Hoa Ky, mức tử vong do khí CO là 2.300 nạn nhân mỗi năm. Ủy ban An toàn Sản phẩm Tiêu thụ HK ước tính rằng hàng năm, các lò sưởi lưu động là nguyên nhân của trên 30 nạn nhân tử vong và 450 người bị thương trong khi đi cắm trại.

Vì vậy, khí CO là một nguy cơ âm thầm xảy đến bất cứ lúc nào, trong nhà, trong xe, hay nơi cắm trại vào mùa đông. Nhiều tai nạn tử vong thường được báo chí loan tải như người lái xe quên tắt máy khi vào trong nhà xe và đóng cửa lại hay những cặp tình nhân tự tử trong xe bằng cách mở máy và chuyền ống khói vào trong xe.

Đây là một loại vũ khí giết người thầm lặng cần phải lưu ý.

Dấu hiệu bị nhiễm độc.

Trong nhà ở, những nơi có nguồn năng lượng cần phải thông thoáng như lò sưởi trung ương, lò gas, lò nước nóng v.v... cần phải có ống khói để chuyển tải khí CO và một số khí đốt khác ra bên ngoài nhà. Đặc biệt ống khói của lò sưởi trung ương cần phải được kiểm tra hàng năm, nhất là đối với những nhà trên 10 tuổi để bảo đảm việc vận hành của lò và ống khói không bị nghẹt vì bị đông đá do lạnh hay do chim làm tổ.

Vì đây là một khí ta không thể nhìn thấy, không thể ngữi, và không thể nếm được, cho nên ta không thể nào biết được khi nào bị tiếp nhiễm hay bị ngộ độc khí CO trừ khi có gắng hệ thống khám phá CO (CO detector). Các chỉ dấu đầu tiên của sự nhiễm độc là đau đầu, mệt mõi, run rẩy, hơi thở dồn dập, ói mữa, và thần tinh bị hỗn loạn. Nếu bị tiếp nhiễm nặng hơn có thể đưa đến trạng thái yếu toàn thân, bao tử quặng đau, bị tiêu chảy, va thị giác bị nhòa đi, sau cùng bị tê nhiều nơi trên cơ thể. Đây là các triệu chứng dễ bị nhầm lẫn với bịnh cảm cúm (flu).

Trong mùa đông, và nhất là đang ở trong phòng có hệ thống sưởi, nếu cảm thấy những triệu chứng trên, việc tốt nhất là bước ra khỏi nơi đang ở và ra ngoài chỗ thông thoáng hơn. Những người bị bịnh tim và đường hô hấp có vấn đề càng thêm nhạy cảm với khí CO. Nên nhớ, mỗi người trong chúng ta có mức tiếp nhiễm khác nhau và có thể có những chỉ dấu báo hiệu bị nhiễm độc khác nhau.

Biện pháp sau khi bị nhiễm độc

Nếu chúng ta nghi ngờ việc tiếp nhiễm CO đang xảy ra, điều cần làm trước hết là di chuyển tất cả nạn nhân ra khỏi địa điểm ô nhiễm tức khắc và đến chỗ thoáng khí bên ngoài. Khi bị tiếp nhiễm nhẹ hay ngộ độc ít, chỉ cần vài phút hít thở không khí trong lành là khỏi ngay. Nếu tình trạng ngộ độc trầm trọng hơn, như hiện tượng run rẩy xảy ra, hay nhức đầu, ói mữa, nạn nhân cần phải được chở đi cấp cứu ngay, phải gọi gấp 911 và nhất là đừng cố gắng chở bịnh nhân bằng xe cá nhân của mình vì không có dụng cụ cấp cứu cần thiết như bình thở oxy.

Biện pháp phòng bị an toàn  

Vài biện pháp sau đây cần phải lưu ý để tăng cường việc an toàn trong khi sưởi trong mùa đông. Đó là:

- Cần phải gắng hệ thống khám khá khí CO trong nhà tương tự như hệ thống khám phá khói (smoke detector). Hệ thống nầy dễ tìm thấy ở các tiệm bán đồ gia dụng như Home Depot.

Giá cả tương đối rẻ từ 20 đến 40 Mỹ kim.

- Hoàn tòan tin tưởng vào sự vận hành của hệ thống nầy, nghĩa là khi hệ thống báo động và một vài người trong nhà bị đau đầu, cần phải ra khỏi nhà và gọi 911 ngay. Nếu hệ thống báo động nhưng không ai có dấu hiệu bị nhiễm độc, cần phải thử lại hệ thống báo động. Và nếu hệ thống lại tiếp tục báo động, cũng nên gọi 911.

- Cần phải kiểm soát hệ thống sưởi và ống khói hàng năm trước khi bước vào mùa đông. Cần rữa sạch bụi bậm để thông các lỗ hơi hàng năm, vừa tiết kiệm năng lượng vừa tránh nguy cơ bị nghẽn.

- Cần kiểm soát việc rò rĩ của hệ thống thoát hơi và các vị trí đặc biệt như các khúc quanh của đường ống dẫn khí đốt.

- Cần kiểm soát an toàn của cánh quạt nếu có.

- Thử nghiệm lại hệ thống điều chỉnh nhiệt độ.

- Cần kiểm soát áp suất của khí đốt, nếu cần gọi cơ quan cung cấp khí đốt đến điều chỉnh áp suất dưới mức an toàn.

- Đối với xe, cần phải kiểm soát hệ thống thoát hơi. Ống thông hơi có lỗ hổng có thể gây nguy cơ tử vong cho hành khách ngồi phiá băng sau của xe.

- Đừng bao giờ mở máy xe và để ống thoát khí hướng vào cửa nhà hay cửa  trại khi đi cắm trại.

- Đừng bao giờ nướng barbecue trong phòng kín nhất là lúc trời mưa bên ngoài.

- Nên nhớ các chỉ dấu báo hiệu sự ngộ độc khí CO là nhức đầu, chóng mặt, và ói mữa.

Sự khác biệt giữa khí đốt và carbon monoxide

Trong lò sưởi của chúng ta có hai loại khí nguy hiểm có thể gây ra tử vong bất cứ lúc nào. Đó là khí dùng để đốt lò là propane hay hỗn hợp propane và butane, và khí được tạo ra sau khi đốt lò sưởi là khí carbon monoxide.

Cả hai loại khí trên đều không màu, không mùi và không vị. Đối với khí đốt propane do công ty khí đốt cung cấp qua hệ thống đường ống chạy vào nhà, theo luật định khí nầy phải được trộn một loại hóa chất để cho ra mùi thối của trứng ung, dễ dàng được nhận biết ngay một khi có sự rò rĩ..

Nhưng đối với khí CO được sản suất trong quá trình đốt lò, do đó không thể nào nhận biết được vì không mùi. Nguy cơ ảnh hưởng lên sức khỏe và có thể đưa đến tử vong rất cao vì những lý do sau đây:

- CO có thể bị rò rĩ và đi vào bên trong nhà qua các hệ thống ống bị nứt nẻ hay bị bào mòn theo thời gian.

- Những chỉ dấu cho thấy bị nhiễm độc CO thường bị xem thường tương tự như việc nhức đầu, xây xẩm mặt mày.

Hy vọng những thông tin truyền tải trên đây giúp quý bạn tránh được những sự đáng tiếc có thể xảy ra vào mùa đông trong khi đi du ngoạn, đi cắm trại, hay câu cá trong ao hồ đã đóng băng.

Mùa đông 2006

Ghi chú: Hiện tại, ở một số hầm mỏ ở Trung Quốc, người ta dùng chim yến để báo hiệu cho biết có sự rò rĩ khí CO. Lồng của chim yến được treo trong khu vực làm việc, và vì chim yến rất nhạy cảm với CO cho nên khi thấy chim chết đi là công nhân phải chạy ra khỏi hầm mõ.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Năm Quý Mão đã đến! Để đảm bảo trái cây họ cam quýt mà quý vị tặng người thân trong dịp Tết Nguyên đán này là hiện thân của phúc lộc, may mắn và thịnh vượng, Chương Trình Phòng Chống Sâu Bệnh & Dịch Bệnh Gây Hại Giống Cây Cam Quýt (CPDPP) đề xuất các biện pháp thực hành tốt nhất sau đây để bảo vệ giống cây cam quýt quý hóa của California trong nhiều năm tới.
Blue Shield of California Promise Health Plan (Chương Trình Bảo Hiểm Y Tế Hứa Hẹn của Blue Shield of California) đang giới thiệu Wellvolution, là chương trình bảo hiểm y tế và sức khỏe tâm thần kỹ thuật số theo lối sống có thể được lập riêng để giải quyết các nhu cầu và ưu tiên sức khỏe cá nhân.
Sau 13 năm, cuối cùng thì Bác sĩ David Sinclair và các đồng nghiệp đã tìm được câu trả lời cho câu hỏi: Điều gì thúc đẩy quá trình lão hóa? Trong một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Cell vào ngày 12 tháng 1 năm 2023, Sinclair, giáo sư di truyền học và đồng giám đốc của Paul F. Glenn Center for Biology of Aging Research tại Trường Y Harvard (Harvard Medical School), đã phác họa ra một chiếc đồng hồ lão hóa, khi ta vặn chiều kim là có thể đẩy nhanh hoặc đảo ngược quá trình lão hóa của các tế bào.
Gần đây, một số bạn bè gởi cho tôi qua e-mail một bài viết bằng tiếng Việt không rõ xuất xứ cảnh báo về một loại biến chủng của virus COVID mới rất nguy hiểm, rất lây lan mà lại không có triệu chứng thông thường báo trước, không phát hiện được bằng các test hiện có và không có thuốc chữa. Những “tin tức” này có vẻ không có cơ sở thực tế và có thể gây hoảng hốt không cần thiết. Hôm nay tôi xin phỏng dịch và chú thích thêm cho dễ hiểu một bài báo của CNN (1) trả lời một số câu hỏi về biến thể phụ mới nhất đang lan tràn ở Mỹ và đã có mặt tại Việt Nam.
Chúng ta đã cảm thấy hân hoan khi đón chào năm mới Quý Mão 2023 sắp đến. Mọi người chắc hẳn sẽ cùng bên nhau ăn uống. Hút thuốc và uống rượu là những điều thường được làm khi đoàn tụ với người thân và bằng hữu để đón Tết. Thế nhưng việc hút thuốc cùng nhau hay mời nhau điếu thuốc có thật sự cần thiết để đón mừng năm mới không? Tiến sĩ Shu-Hong Zhu, Giáo sư Y Học Gia Đình và Sức Khoẻ Cộng Đồng tại Đại học California, San Diego (UCSD) cho biết: “Khói thuốc lá có hơn 7.000 loại hóa chất và khoảng 70 chất trong số đó được biết là gây ung thư. Hít phải khói thuốc lá do người khác hút có thể tác hại như là tự hút và cũng có thể gây hại cho thú cưng. Cách tốt nhất để ăn mừng là tránh những nơi hút thuốc, không mời mọc thuốc lá và bỏ hút thuốc."
Người dân California gần đây đã phản đối ngành công nghiệp thuốc lá và bầu chấm dứt việc bán hầu hết các sản phẩm thuốc lá có hương vị, bao gồm thuốc lá bạc hà và thuốc lá điện tử. Các cử tri đã ủng hộ Dự luật Thượng viện (SB) 793 bằng cách bỏ phiếu “Có” cho Dự luật (Prop) 31, điều này ngăn cản những tiệm lẻ bán các sản phẩm này và khiến Big Tobacco (Nhóm Thuốc Lá Lớn) khó săn mồi và kiếm lợi từ trẻ em và nhắm vô nhiều cộng đồng khác.
Năm mèo, theo thông lệ chúng ta hãy bàn về con mèo trong y khoa. Một phần ba gia đình ở Mỹ có nuôi mèo. Trước hết là hai bệnh có thể tránh được mà mèo có thể truyền qua người, bệnh “mèo quào” do vi khuẩn và bệnh do ký sinh mà qua phân mèo có thể truyền qua người, nhất là người có thai và gây những triệu chứng nguy hiểm ở trẻ sơ sinh; và sau cùng là một bệnh di truyền làm đứa trẻ sơ sinh có tiếng khóc giống tiếng mèo kêu với nhiều dị tật quan trọng.
Hầu hết phụ nữ trải qua thời kỳ mãn kinh đều đã quá quen thuộc với các cơn bốc hỏa mặt (hay những cơn nóng bừng khó chịu – hot flashes). Những cơn nóng bừng khó chịu đột ngột kéo đến và nhiệt độ tăng nhanh, thường kèm theo đổ mồ hôi, tim đập nhanh, chóng mặt, mệt mỏi và/hoặc lo lắng. Chúng khiến cho các bà, các mẹ bị mệt mỏi, suy nhược hơn nhiều chứ không ‘chớp nhoáng’ như tên gọi của chúng (flashes).
Tôi là bác sĩ Niall Campbell, một bác sĩ tâm lý có hơn 40 năm kinh nghiệm. Tôi từng làm việc với tư cách là cố vấn cho Sở Y Tế Quốc Gia Anh (National Health Service) cho đến năm 2002. Sau đó, tôi là trưởng ban cố vấn về chứng nghiện ngập và là bác sĩ tâm thần tại The Priory Roehampton, một bệnh viện tâm thần tư nhân ở phía tây nam London trong hai thập niên qua. Bệnh nhân của tôi phần lớn là những người trên 18 tuổi và thường thuộc nhóm khá giả; khoảng một nửa trong số họ có mua bảo hiểm y tế tư nhân, một số khác thì tự thanh toán bằng tiền túi. Về vấn đề nghiện ngập, khoảng 85% công việc tôi làm có liên quan đến rượu, bia. Nhiều bệnh nhân bị trầm cảm của tôi thường có vấn đề về bia rượu, ban đầu họ không tiết lộ, nhưng dần dà sẽ lộ ra.
Đêm dài ngày ngắn và nhiệt độ lạnh giá trong mùa đông có thể khiến nhiều người cảm thấy mệt mỏi, uể oải, không muốn hoạt động chỉ muốn ngủ vùi. Nhưng tại sao mùa màng lại ảnh hưởng đến mức năng lượng của chúng ta? Guy Meadows, một nhà nghiên cứu về giấc ngủ và đồng sáng lập của The Sleep School cho biết: "Mùa đông đến kéo theo một số thách thức tiềm ẩn cho giấc ngủ, bao gồm việc giảm tiếp xúc với ánh sáng mặt trời, nhiệt độ mát hơn, thay đổi đồng hồ và khả năng miễn dịch giảm", theo một trang mạng trực tuyến cung cấp các thông tin hỗ trợ dựa trên cơ sở khoa học về giấc ngủ. "Tất cả những [yếu tố] này làm rối loạn giấc ngủ, khiến bạn khó thức dậy hơn vào buổi sáng."
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.