Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Thuốc Ngừa Covid-19: Khoa Học Hay Chính Trị?

03/09/202014:23:00(Xem: 1096)
Những năm thập niên 50 của thế kỷ trước, bịnh bại liệt  (polio) đã gây ra hàng ngàn cái chết cùng sự bại liệt kinh hoàng cho các gia đình có con nhỏ bị lây nhiễm. Nó bị người dân Mỹ xem là điều đáng sợ thứ nhì, chỉ thua sau bom hạch tâm. Ngày 12 tháng Tư năm 1955, chính phủ thông báo thuốc ngừa bại liệt đầu tiên đã có và các hãng bào chế cấp tốc sản xuất hàng loạt thuốc chủng ngừa. 
 
Trong sự vội vã đó, hãng Cutter Laboratories tại California vô tình cho ra những lô vaccine có chứa cả vi trùng bại liệt. Chương trình chích ngừa bại liệt này đã phải dừng lại tức thời chỉ sau một đôi tuần đầu tiên chích cho khoảng 200 ngàn trẻ em và làm khoảng 40 ngàn em bị lây nhiễm, gây ra cái chết cho 10 em cùng hơn 200 trẻ em bị bại liệt vĩnh viễn. Giới y khoa xem "Cutter Incident" - tên gọi của vụ này, là một tai nạn đầy tệ hại của ngành dịch t và chủng ngừa trong thế kỷ 20.  
 
Cũng vậy, "Bi kịch Thalidomide" (Thalidomide Tragedy) là một bài học khác về an toàn và kiểm soát dược phẩm. Cuối thập niên 60, kỹ nghệ dược phẩm Đức trình làng Thalidomide như thuốc chống mất ngủ, giảm đau, sau đó được phát hiện thêm là có tác dụng chống nôn mửa nơi thai phụ. Thalidomide được quảng cáo là vô cùng an toàn và không cần toa bác sĩ. Nó được bán ra khắp thế giới và mức tiêu thụ tương đương với aspirin. 
 
Dù vậy, bất chấp áp lực trước các hãng dược phẩm cùng thượng cấp, nữ thanh tra của cơ quan quản trị thực phẩm và thực phẩm FDA lúc bấy giờ là bà Frances Kelsey đã cương quyết không chấp thuận cho Thalidomide được sử dụng tại Mỹ vì cho rằng các dữ liệu an toàn và hiệu quả của nó chưa được chứng minh đầy đủ.

Quả thật như vậy bởi sau đó người ta phát hiện rằng hàng trăm trẻ em sinh ra bị dị tật tay là do thai phụ có sử dụng thuốc này. Thalidomide bị cấm sử dụng lập tức và rút ra khỏi thị trường. Nhờ công lao này mà bà Frances Kelsey được giới truyền thông xem như là một người hùng và được tổng thống Kennedy trao tặng huân chương.
 
Nhắc về câu chuyện thuốc ngừa bại liệt và Thalidomide nhân cuộc chạy đua tìm thuốc chủng ngừa Covid-19 hiện nay để thấy rằng, khi các hãng chạy đua với thời gian vì lợi nhuận hoặc dưới áp lực chính trị chẳng hạn, thuốc chủng ngừa hay bất cứ dược phẩm nói chung nào cũng có thể gây ra những tác hại khôn lường. Trách nhiệm của chính phủ cùng giới thẩm quyền trước sự an toàn và tính mạng người dân phải được đặt lên hàng đầu và cần là mục tiêu duy nhất.
 
Đó là lý do các loại thuốc ngừa dịch bệnh hay tân dược từng phải qua quá trình nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng khá dài trước khi được chuẩn thuận. Chúng không chỉ ngăn ngừa hay chữa trị hữu hiệu mà còn cần chứng minh không gây ra các tác dụng phụ nguy hiểm hay thậm chí chết người như các vụ kể trên.
 
Còn cuộc chạy đua tìm thuốc ngừa Covid-19 hiện nay đang ở đâu?
 
Giữa tháng Bảy vừa qua, hãng Moderna phối hợp cùng Viện Y Tế Quốc Gia Hoa Kỳ (NIH) đưa ra thông báo vừa kết thúc thử nghiệm thuốc ngừa Covid-19 giai đoạn một với nhiều tín hiệu tích cực để bước qua giai đoạn ba hồi cuối tháng Bảy vừa qua. Theo trang lưu trữ dữ liệu của chính phủ tại ClinicalTrials.gov thì giai đoạn ba được hãng Moderna dự tính sẽ hoàn tất vào tháng 10 năm 2022, tức hai năm nữa theo kế hoạch.  
 
Cũng vậy, nhóm nghiên cứu thứ nhì của Mỹ là hãng Pfizer phối hợp cùng hãng BioNTech SE của Đức cũng bước qua giai đoạn 2/3 vào cuối tháng Bảy vừa qua. Theo dữ liệu cũng từ ClinicalTrials.gov thì giai đoạn 2/3 này sẽ kết thúc vào tháng 11 năm 2022. 

Giai đoạn ba bắt đầu chỉ hơn một tháng và các tin tức cho biết các nhóm nghiên cứu này gặp khó khăn trong việc chiêu mộ đủ số người tình nguyện ở mọi thể lý và độ tuổi, sắc tộc khác nhau để tham gia vào cuộc thử nghiệm này. Pfizer cho biết hiện nay chỉ có khoảng 23 ngàn người tham gia so với khoảng 30 đến 50 ngàn dự tính ban đầu. Nhưng tin tức từ chính phủ cho thấy dường như vaccine đã sẳn sàng.

Hồi tuần trước cơ quan FDA ra thông báo rằng có thể chấp thuận khẩn cấp việc cho phép sử dụng thuốc ngừa Covid-19. Rồi tuần này, cơ quan Kiểm Soát và Phòng Ngừa Dịch Bịnh CDC vừa gởi thông báo đến các tiểu bang, khuyến cáo việc chuẩn bị cho kế hoạch chích ngừa đại chúng có thể xảy ra trước ngày bầu cử. Đây là một tin vui hay đáng lo ngại?
 
Ở đây có hai điểm cần lưu ý là Chuẩn Thuận Sử Dụng Khẩn Cấp (EUA - Emergency Use Authorization) của FDA, theo luật là một quyết định tạm thời và có thể xem xét lại dựa theo các dữ liệu cập nhật. Nói cách khác nó có thể thay đổi  hay hủy bỏ. Điểm thứ nhì là Giám Đốc Robert Redfield của CDC tuyên bố rằng, " Trong khi người ta không bao giờ có th bảo đảm thành công trong bất cứ nỗ lực khoa học nào, ngày càng có nhiều khả năng là chúng ta sẽ mang lại chiến thắng lịch sử này cho người dân Mỹ và thế giới".  

Nếu thuốc ngừa vô tác dụng, tình trạng dịch bịnh sẽ càng nguy hiểm hơn vì tạo cho người dân một cảm giác an toàn giả tạo. Họ không còn đề phòng và giữ gìn, làm gia tăng nguy cơ lây lan dịch bịnh cùng tỉ lệ tử vong. Theo thống kê t CDC thì khả năng tử vong ở nhóm trên 65 tuổi cao gấp 90 lần so với người trẻ tuổi và nhóm trên 75 tuổi là 220 lần một khi bị lây nhiễm Covid-19. Ai sẽ chịu trách nhiệm nếu thuốc chủng ngừa vô tác dụng dẫn đến tình trạng nguy hiểm cho tính mạng người dân, người già này?

Mặt khác, nếu vaccine thiếu hữu hiệu, nó hủy hoại niềm tin vào vaccine cùng giới chức thẩm quyền của y tế quốc gia và chính phủ.  Với lời xin lỗi của FDA ngay sau khi vội vã đưa ra dữ liệu sai lệch và phóng đại về hiệu quả chữa trị Covid-19 từ huyết tương hồi tuần trước, người dân đang hoài nghi về sự minh bạch của thông tin. Theo thăm dò từ STAT và Harris Poll, 78 % dân Mỹ cho rằng việc chuẩn thuận thuốc ngừa Covid-19 là mang mục đích chính trị.
 
Việc tìm ra thuốc ngừa Covid-19 an toàn và hiệu quả là điều mong đợi và là niềm hân hoan lớn nhất với nhân loại hiện nay cho việc tái lập sự bình yên và hoạt động xã hội. Nhưng với việc cho phép sử dụng thuốc chủng ngừa cấp thời như vậy, liệu có thể xem đây là một thành công khoa học vượt bực hay động cơ chính trị trong mùa bầu cử?
Nhã Duy 
 
(Nguồn tham khảo: National Library of Medicine)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cuộc Họp Thường Niên lần thứ 75 của Liên Hiêp Quốc năm nay diễn ra trong hoàn cảnh chưa từng thấy trong lich sử do tác động của đại dịch Covid-19. Các hội trường, các cơ sở của LHQ ở New York vắng hoe ngay trong thời điểm diễn ra buổi họp khoáng đại thường niên kể từ ngày 21-9-đến ngày 02-10-2020.
Chủ Nhật, 27 tháng 9, năm 2020 – Gần 200 người Mỹ gốc Việt và đồng minh đủ mọi lứa tuổi đã tổ chức trên mạng một buổi họp rầm rộ để vận động cho cuộc bầu cử có khả năng quyết định đường hướng tương lai của Hoa Kỳ.
Việc qua đời của Thẩm Phán Ruth Ginsberg và Tổng Thống Donald Trump đề cử Tân Thẩm Phán Amy Coney để được Thượng Nghị Viện (với đa số thuộc đảng Cộng Hòa) gấp rút thông qua không đầy 40 ngày trước bầu cử đã khiến báo chí và dư luận nổi lên làn sóng tranh luận gay gắt gọi đây là cuộc chiến văn hóa sống còn trong nước Mỹ.
Ở Việt Nam, một tờ báo được cung cấp 3 thẻ phóng viên quân đội. Cục An Ninh Quân Đội điều tra rất cẩn thận, từ cá nhân ký giả, cha mẹ, ông nội bà nội, có ai vào theo Việt Cộng không? Có ông bà, cha mẹ đi vào rừng với Mặt Trận giải phóng miền Nam hay không?
Hơn hai phần ba thế kỷ qua, chế độ toàn trị và bạo ngược hiện hành ở Việt Nam chưa hề mang lại an bình hay phúc lợi cho bất cứ ai (ngoài đám lãnh đạo) nên cứ “yên tâm đi” và “đừng lo lắng quá” e không phải là thái độ tương thích để có thể sống với cái nhà nước tráo trở này.
Năm nay, 2020, cháy rừng không những tại California mà còn bùng phát tại cả chục tiểu bang ở Miền Tây nước Mỹ làm hàng triệu mẫu tây đất rừng bị thiêu rụi. Tình trạng cháy rừng ngày càng trầm trọng. Trong cuộc họp với Tổng Thống Donald Trump hôm 14 tháng 9 năm 2020, Thống Đốc California Gavin Newsom và nhiều lãnh đạo Miền Tây khác đều nói rằng cháy rừng sở dĩ ngày càng dữ dội là do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Trong khi đó TT Trump cho rằng các tiểu bang Miền Tây đã không dọn sạch bụi cây và gỗ mục để cho cây cỏ dễ cháy chất đống trong rừng. “Khi cây ngã xuống sau một thời gian ngắn, khoảng 18 tháng, chúng sẽ biến thành cây rất khô. Chúng trở thành những que diêm… các bạn biết đó, không có nước đổ xuống và chúng trở nên rất, rất – chúng dễ bị cháy,” theo Trump phát biểu tại California hôm 14 tháng 9. Phụ Tá Giáo Sư dạy về Lịch Sử tại Đại Học Oregon là Steven C. Beda, cũng là sử gia về môi trường đã nghiên cứu về các khu rừng tại Bở Biển Thái Bình Dương cho biết
Trước tình trạng dịch Vũ Hán lây lan mạnh trở lại, riêng ở Pháp trong vài ngày qua, cứ mỗi 24 giờ, có tới trên dưới 10000 trường hợp bị nhiễm, tuy chánh quyền chưa chánh thức thừa nhận đợt 2 dẫng tới, bổng xuất hiện «phong trào chống mang mặt-nạ» phòng bịnh, chống đóng cửa.
Tại Thượng Viện, được xem là tay chiến lược gia lão luyện của phe Cộng Hòa, McConnell được bầu làm lãnh đạo khối thiểu số khi Thượng Viện rơi vào tay Đảng Dân Chủ năm 2006 rồi trở thành lãnh đạo khối đa số tại Thượng Viện trong sáu năm qua, khi đảng Cộng Hòa giành lại phần thắng vào năm 2014.
Là vị vua thứ ba của nhà Trần, thái tử Trần Khâm con trưởng của vua Thánh Tông và thái hậu Nguyên Thánh sinh ngày 11 tháng 11 năm Mậu Ngọ, niên hiệu Nguyên Phong thứ 8, năm 1258. Khi còn trẻ, nhà vua học thông tam giáo và hiểu sâu Phật điển, ngay cả thiên văn, lịch số, binh pháp, y thuật, âm luật, không thứ gì là không mau chóng nắm được sâu sắc.
Cuối tháng 11 năm 1967, Đại đội 17 – Khóa 25 Sinh viên sĩ quan Thủ Đức chúng tôi được vinh dự làm Đại đội dàn chào, khánh thành Đài Tử Sĩ của Nghĩa trang quân đội Biên Hòa vừa được Công binh xây dựng.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.