Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tháng 6, Và Tình Phụ Tử Của Quan Phục Hầu Nguyễn Trãi

21/06/202010:10:00(Xem: 1168)

                                                                       

 

            Học về Việt Sử trong chương trình của Trung Học Đệ Nhất Cấp, không học sinh nào không biết đến giai thoại Nguyễn Trãi tiễn biệt phụ thân là Nguyễn Phi Khanh tại Ải Nam Quan.

            Đó là tháng 6, năm Đinh Hợi 1407.

            Sau khi nhà Minh xua quân sang xâm chiếm nước Nam thì Trương Phụ sai Liễu Thăng lùng bắt thành phần trí thức, để ngăn ngừa sự kêu gọi dân chúng nổi dậy đòi lại quyền tự trị.

            Trong số những người bị bắt để giải về Tầu, có Nguyễn Phi Khanh.

Theo sử liệu, Nguyễn Phi Khanh là một sỹ phu uyên bác, làu thông kinh sử nên được quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán mời về dạy kèm các cậu ấm cô chiêu trong gia tộc. Tình yêu đã nảy nở giữa thầy trò như một định mệnh sắp đặt để nghĩa phu phụ được chính thức chấp thuận.

Nguyễn Trãi là kết quả cuộc tình của đôi trai tài gái sắc Nguyễn Phi Khanh và Trần Thị Thái, ái nữ của quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán.

            Nguyễn Trãi lẽo đẽo theo cha từ nơi giặc Minh bắt được Nguyễn Phi Khanh, suốt chặng đường dẫn giải về Kim Lăng. Khi đến Ải Nam Quan, giáp ranh giới Trung Hoa, Nguyễn Phi Khanh đã quyết liệt lớn tiếng, dạy con lần cuối rằng “Hãy quay về Nam, tìm đường phục hận, hơn là rỏ lệ nam nhi ủy mỵ trên đoạn đường thống hận hờn oan này!’


Hue Tran 02
Nguyễn Trãi lấy bình nước trên vai, muốn dâng cha một ly nước tiễn biệt nhưng  hỡi ơi, bình nước mang theo đã cạn!

            Quá đau lòng, Nguyễn Trãi ngửa mặt nhìn trời, khóc nấc lên 3 tiếng, rồi quỳ xuống, cất tiếng bi thương:  

“Khấn lạy Chư Phật mười phương, khấn lạy hồn thiêng sông núi, nếu nước Nam còn có cơ hội phục hồi tự chủ, xin ban cho con bình nước ngọt, từ đất Việt thân yêu, thay nước mắt tiễn biệt cha già!”

            Khấn lạy xong, quá bi phẫn, Nguyễn Trãi dậm mạnh chân xuống đất. Mầu nhiệm thay, từ nền đất khô cứng đã phun lên nguồn nước mát  trong. Nguyễn Trãi quỳ xụp xuống, tạ Ơn Trên rồi hứng nước thiêng đó, dâng cha.

           
Hue Tran 01
Giòng suối thiêng liêng từ đấy được dân chúng địa phương gọi là Suối Phi Khanh.

Trải qua bao lần tranh chấp biên giới, các vị vua nước Nam quyết một mất một còn, giữ từng tất đất quê Cha đất Tổ; đặc biệt, hơn 18 lần dưới triều Lý, các vị vua nước Nam đã can trường phá Tống, bình Chiêm, không để một tấc đất phương Nam lọt vào tay phương Bắc.

            Nguyễn Trãi đã tuân lời cha, gạt tình riêng, quay về lo việc khôi phục giang sơn, cùng người anh-hùng-áo-vải Lê Lợi và những người nhiệt tâm yêu nước. Năm 1416, họ thành lập Hội Thề Lũng Nhai, mưu việc đánh đuổi ngoại xâm. Sau hơn mười năm trường kỳ gian nguy lao khổ, quân dân nước Nam đã giành lại độc lập cho xứ sở.


Hue Tran
Mùa Xuân năm 1428 Nguyễn Trãi phụng mệnh Bình Định Vương Lê Lợi, biên soạn tuyên ngôn Bình Ngô Đại Cáo để dân chúng am tường.

Chu toàn việc này, Nguyễn Trãi được ban tước Quan Phục Hầu, là tước vị những bậc công thần.

            Bình Ngô Đại Cáo là áng văn hào hùng, tuyệt tác, còn lưu truyền đến nay, mà hậu thế thán phục, xem như một thiên-cổ-hùng-văn.

Bài cáo được viết bằng chữ Hán, thể văn ngôn, hơn 140 câu, gồm 5 đoạn. Ngoài những phần xác định chủ quyền quốc gia, những khó khăn và kiên trì của bao năm kháng chiến, nội dung còn vạch rõ những tội ác tày trời của ngoại xâm, nhưng khi hành xử thì con dân nước Việt lại theo đạo thánh hiền “Đem đại nghĩa để thắng hung tàn. Lấy chí nhân mà thay cường bạo.”

            Một lời khuyên dạy đúng thời, đúng lúc của người cha. Sự thức tỉnh kịp thời, kịp lúc của người con, có thể góp phần chuyển hóa bóng đêm để mặt trời ló dạng.
       

Xin mượn hai câu đối của GS Lưu Trung Khảo khi hồi tưởng về Tình Phụ Tử, từ hơn 6 thế kỷ trước, để cùng nhau tâm niệm:

            “Tận hiếu đương trung, khai quốc huân công truyền vạn đại,

            Quá nhân phù nghĩa, hóa dân thịnh đức sấm thiên niên”

Tạm dịch:

            “Đem hết chữ hiếu để làm chữ trung, công lao mở nước còn truyền đến vạn đời,

Làm quá điều nhân để giúp điều nghĩa, đức lớn hóa dân còn ăn sâu đến nghìn năm”

 

Huệ Trân

(Ngày tri ân Cha)


       

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Họ còn tổ chức lễ kỷ niệm ngày sinh, ngày chết, xây dựng tượng đài tưởng nhớ «Bác». Ở nước ngoài, mặc dù cộng sản đã thật sự thất bại ý đồ đánh bóng bộ mặt «Hồ chủ tịch» của họ vào năm 1990 tại Paris, năm 2017 tại Vienne, năm nay họ lại muốn tái diễn trò hề nầy tại Ottawa vào ngày 02-09-2020 như thông cáo «Đại sứ quán Việt Nam tại Canada đang nỗ lực chuẩn bị để có thể khánh thành Phòng trưng bày Hồ Chí Minh tại Nhà Việt Nam vào dịp Quốc khánh 2/9, và đây cũng là dịp kỷ niệm 75 năm Bác Hồ đọc tuyên ngôn độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa».
Tôi rời Viện Đại Học Đà Lạt đã lâu, ngay sau Mùa Hè Đỏ Lửa, vào năm 1972. Gần nửa thế kỷ đã vụt đi với không biết bao nhiêu là nước suối, nuớc sông (cùng với nước mưa/nước mắt) đã ào ạt qua cầu và qua cống. Nhìn lại hình ảnh trường xưa không khỏi có thoáng chút bồi hồi, và cũng thấy có hơi hụt hẫng.
“Bài Trung, thân Mỹ” hoàn toàn không có trong đường lối đối ngoại hay trong quan điểm giải quyết vấn đề Biển Đông của Đảng, Nhà nước ta.” Đó là xác quyết của Việt Nam được phổ biến trên báo Công an Nhân dân (CAND) ngày 3/8/2020, dường như để hóa giải đe dọa của Trung Cộng nói rằng Việt Nam sẽ bị trừng phạt nặng nề, nếu “đu dây theo Washington để tăng cường sức mạnh chiến lược ở Biển Đông”.
Tiến trình đào luyện trí tuệ gồm 4 bậc thang: dữ kiện (data) tài liệu (information) kiến thức (knowledge) và thông sáng (wisdom). Nhân loại góp nhặt dữ kiện từ quan sát và con số; ghi chép phân loại thành tài liệu; phân tích tổng hợp tạo ra kiến thức; trở nên sáng suốt sau khi lý luận phản biện và áp dụng vào thực tế.
Vẫn biết người Úc không có quyền bầu tổng thống Mỹ, nhưng chính trị Mỹ ảnh hưởng đến tình hình chính trị thế giới, nhất là đến quan hệ Mỹ Úc Trung nên không có gì phải ngạc nhiên khi người Úc rất quan tâm đến cuộc bầu cử Mỹ 2020.
Tại núi rừng Tam Điệp, vua Quang Trung truyền lệnh cho binh tướng Phú Xuân, Nghệ An hợp cùng binh tướng của Đại Tư Mã Ngô Văn sở cùng ăn tết sớm và hẹn nhau sẽ ăn mừng Khai Hạ tại Thăng Long vào ngày mùng bảy tết. Kế hoạch của nhà vua là sử dụng sở trường của binh Tây Sơn tấn công chớp nhoáng khi quân Thanh vui chơi ngày Tết và tướng Thanh còn đang mải mê yến tiệc. Đúng vào đêm trừ tịch năm Kỷ Dậu, từ phòng tuyến Tam Điệp nhà vua ra lệnh xuất quân.
Hơn hai tháng nữa cử tri Mỹ sẽ đi bầu, chọn thành phần lãnh đạo Hoa Kỳ gồm tổng thống, 435 dân biểu và 35 nghị sĩ quốc hội. Giờ này bốn năm trước, nước Mỹ ồn ào với những vận động tranh cử khi hai chính đảng tổ chức đại hội để tiến cử ứng viên tổng thống. Năm nay mọi thứ lắng đọng vì bệnh dịch Covid-19 nên không có đại hội đảng với nhiều nghìn người tham dự. Năm 2016, bên Dân chủ với Hillary Clinton, cựu ngoại trưởng, coi như cầm chắc tấm vé ứng viên tổng thống, sau thất bại trước Barack Obama vào năm 2008. Bên Cộng hoà nổi lên Donald Trump, chưa từng có kinh nghiệm chính trường ở bất cứ cấp nào, đã đánh bại gần hai chục ứng viên khác trong đó có nhiều nghị sĩ, thống đốc là những chính trị gia dầy dạn kinh nghiệm.
Đầu tháng 1 năm 2021, Đai hội XIII của ĐCSVN sẽ đối mặt với những khó khăn về nhân sự, nhất là ai sẽ nắm giữ chức TBT/ĐCSVN nếu ông Nguyễn Phú Trọng bằng lòng rũ áo từ quan. Có sự tranh giành cái ghế TBT giữa đương nhiệm Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc (gốc người Trung) với đương nhiệm Thường Trực Ban Bí Thư / T.Ư Đ. Trần Quốc Vượng (gốc người Bắc).
Hãy nhìn vào nước láng giềng Canada. Đây chẳng phải là thiên đàng gì, nhưng họ đối phó với các vấn đề tốt hơn Mỹ nhiều lần, kể cả đại dịch Covid19. Vancouver, Canada, với phân nửa dân số là gốc Châu Á và hàng chục chuyến bay mỗi ngày đến từ vùng này, chỉ cách Seattle của Mỹ 3 giờ lái xe. Lẽ ra Vancouver phải bị nhiễm dịch nặng, nhưng hệ thống y tế đã đối phó rất hữu hiệu.
Bữa rồi, chắc gặp lúc đang vui miệng, dịch giả Bùi Xuân Bách kể cho bằng hữu nghe một chuyện hài ngăn ngắn: “Trên thành một chiếc xe tải có kẻ khẩu hiệu: ‘Đuổi kịp và vượt nước Mỹ” (khẩu hiệu thời Khrushchyov, Bí Thư Thứ Nhất của ĐCS Liên Xô). Chả biết có ai đó lại viết thêm: ‘Không tin – Đừng có bịp!”
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.