Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Phải Chăng Cuộc Thương Chiến Mỹ-nhật Đã Bắt Đầu?

21/04/201919:14:00(Xem: 2195)

 blank

 

PHẢI CHĂNG CUỘC THƯƠNG CHIẾN MỸ-NHẬT ĐÃ BẮT ĐẦU?

Đào Như

  

Trong lúc xã hội Mỹ đang ồn ào về giá trị của bản phúc trình của Công tố viên đặc nhiệm Robert Mueller, không mấy ai quan tâm hôm 16 tháng 4 tại Washington, Mỹ và Nhật vừa kết thúc 2 ngày khơi động đàm phán thương mại song phương với trọng tâm, Nông sản thực phẩm của Mỹ, một vấn đề thương mại đầy nhạy cảm kéo dài từ thời Vòng Đàm Phán Doha (Qatar) Nov-2001.

 

Trong buổi đàm phán hôm 15-4, đại diện Nhật Bản, Toshimitsu Montego, bộ trưởng Tái thiết Kinh tế Nhật, chỉ muốn một Hiêp định Thương mại hướng tới hàng hóa. Trong khi đó đai diện thương mai Mỹ, Robert Lighthizer, muốn cuộc đàm phán mở rộng thêm một số vấn đề bao quát hơn gồm có hàng hóa, dịch vụ, đầu tư, rào cản kỹ thuật, vấn đề thao túng tiền tệ, tỷ giá hối đoái, cũng như cần thiết phải thiết lập tiêu chuẩn cao trong lãnh vực thương mại số.  Đại diện Mỹ, Robert Lighthizer, cũng thẳng thắn đề cập đến khoảng thâm hụt khổng lồ là 67.6 tỷ USD (không kể lãnh vực dich vụ) mà Mỹ phải chịu đựng thiệt thòi trong cán cân mậu dịch với Nhật Bản. Robert Lighthizer cũng khẳng định Thị trường Nhât Bản mở rộng chưa đủ cho hàng hóa của các nhà xuất khẩu Mỹ.

 

Như vậy cuộc chiến thương mại Mỹ-Nhật đã thật sự bắt đầu? 

http://vi.rfi.fr/chau-a/20190414-my-noi-lai-dam-phan-voi-nhat-de-giam-tham-hut-thuong-mai

 

Chủ Tịch kiêm Giám đốc điều hành Hội Đồng Thương mại Mỹ, Tom Donohue, lên tiếng cảnh cáo Mỹ đang tụt hậu trong quan hệ thương mại với Nhật, một nền kinh tế thứ 3 thế giới, thị trường xuất khẩu hàng đầu và lâu năm của Mỹ. Nhận định này của Donohue đã thúc đẩy ý chí của vị Tổng thống thứ 45 của Mỹ. Măc dầu biết rằng Nhât Bản là đồng minh chí cốt lâu đời, Tổng thống Donald Trump  đã quyết định tiến hành đàm phán thương mại với Nhật Bản. Dĩ nhiên điện Capitol ủng hộ bước đi này.

Nhìn lại quá khứ, trong gần một năm qua, Nhật Bản đã đạt được nhiều thỏa thuận thương mại về giảm hàng rào quan thuế với các đối tác thương mại mới của Nhât Bản. Điển hình là Hiêp Dinh Đối Tác Thương Mại Xuyên Thái Binh Dương-TPP. Trong nhiều năm qua, Mỹ là người dẫn dắt đàm phán giữa 12 nước thành viên TPP, để rồi vào năm 2017, Tổng thống thứ 45 của Mỹ, Donald Trump, tuyên bố Mỹ rút lui khỏi hiệp định thương mại này. Tuy nhiên “không có em chợ vẫn nhóm”, không có Mỹ đàm phán TPP vẫn tiến hành dưới dạng Hiêp Đinh Đối Tác Toàn Diện Và Tiến Bộ Xuyên Thái Binh Dương-CPTTP hay TPP-11 (vì không còn Mỹ).

 

Nhờ có nền kinh tế mạnh về nguồn vốn và công nghệ hiên đại, Nhật Bản nổi lên như “người chóp bu” của hiệp đinh CPTTP. Tháng 11 năm 2018 hiệp định thương mại CPTTP đã chính thức thành lập và có hiêu lực. Nhờ đó sản lượng thit bò nhâp khẩu vào Nhật từ Canada, Australia và từ các thành viên khác của TPP-11 tăng lên rõ nét: đến tháng 1 năm 2019 tăng lên 60% so với cùng kỳ vào năm 2018.

Hơn thế nữa, kể từ hiệp đinh thương mại mới giữa Nhât Bản và E.U. có hiệu lực vào tháng 2-2019, các nhà sản xuất nông sản thực phẩm của E.U. cũng được hưởng nhiều ưu đải do thuế quan nhập cảng vào Nhật giảm. Sự cường thịnh thương mại giữa Nhật và các đối tác thương mại mới cũng đồng nghĩa hàng hóa xuất khẩu của Mỹ vào Nhật bị thua thiệt:

- Xuất khẩu thịt heo từ Mỹ vào thị trường Nhật-thị trường hàng đầu của Mỹ, đã giảm tới mức 35%

- Lượng máy móc chế tạo, lúa mì, lúa mạch của Mỹ xuất khẩu sang Nhật cũng giảm.

 

Để đối phó với tình trạng tụt hâu thương mại với Nhật, buộc Mỹ phải tiến hành các thương lượng với Nhật Bản về một Hiêp Đinh Thương Mại Mới, mặc dầu năm 2018 thương mại hai chiều Mỹ-Nhật đạt được 300 tỷ USD. Các công ty Nhật đầu tư gần 500 tỷ USD vào Mỹ và thu hút gân 1 triệu việc làm tại Mỹ. Tuy nhiên, Chính phủ Nhật vẫn giữ mức thuế quan đối với nông sản của Mỹ nhâp cảng vào Nhật. Đó là  vấn đề nhạy cảm về trao đổi mậu dịch giữa Mỹ và Nhât, một di sản của Tổ chức Mâu Dịch Thế Giới -WTO-kể từ Vòng Đàm Phán Mậu Dịch tại Doha-Qatar-năm 2001. Đây là sự bất lợi, mất mát vô cùng to lớn của Mỹ. Tổng thống Mỹ, Donald Trump, từng mong muốn Tokyo mở cửa rộng hơn nữa và hạ thắp thuế quan cho nông sản của Mỹ. Song cho đến nay phía Nhât Bản dường như vẫn chưa sẵn lòng.

 

Theo nội dung của hiêp định thương mại mới, Nhật và Mỹ cùng nhất quán loại trừ việc phá giá đồng tiền của mình hay thao túng tiền tệ quốc tế để tăng cường lợi thế cạnh tranh thương mại. Bộ trưởng Kinh tế Mỹ, Steven Mnuchin, khẳng định thỏa thuân trong tương lai  giữa hai nước sẽ gồm một phần  đề cập đến việc  hạn chế thao túng tiền tệ.     

 

Đại diên thương mại Mỹ Robert Lighthizer và Bộ trưởng Kinh tế Nhật, Toshimitsu Motegi, đã nhất trí hôm 16-4 tai Washington hai nước sẽ gặp lại trong tương lai gần trên tinh thần của cuộc đàm phán đang diễn ra.

Liệu chúng ta có thể hy vọng, trên cơ sở đó, hai nước Mỹ, Nhật sẽ đề xuất những luât lệ đúng đắn và công bình về thương mại, kinh tế, kiến tạo lợi ích cho Nhật và Mỹ và cho nhân loại toàn cầu của thế kỷ XXI? 

 

Đào Như

Chicago-21-2019

 

  

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cơn mưa phùn đêm qua còn đọng nước trên đường. Gió thu đã về. Lá vàng theo gió lác đác vài chiếc cuốn vào tận thềm hiên. Cây phong đầu ngõ lại chuẩn bị trổ sắc đỏ ối như mọi năm. Người đi xa từ những mùa thu trước, sẽ không trở về. Những người bạn lâu không gặp, thư gửi đi bị trả lại, nhắn tin điện thoại không thấy trả lời. Có lẽ cũng đã ra đi, không lời từ biệt. Đã có những cuộc ra đi rất lặng lẽ từ gần hai năm qua, không chỉ ở nơi đây, mà ở khắp toàn cầu. Ra đi bất ngờ, ra đi nhanh chóng. Không hoa tang. Không lễ nghi tôn giáo. Không lời ai điếu. Những túi bọc thi thể chất vội vào những thùng xe đông lạnh. Những thi hài quấn vải hoặc cuộn trong manh chiếu được chất trên những giàn củi, hỏa thiêu. Những chiếc quan tài được chôn lấp vội vàng trên đất công, với bia mộ đơn giản, không hình ảnh, ghi tên tuổi của một người già bệnh hay một người trẻ cường tráng, một người quyền quý hay một người bần cùng vô danh… Tất cả những người ra đi ấy, từ những nơi chốn khác nhau, thành thị hay
Hoá ra không phải chùm khế nào cũng ngọt. Quê hương, đôi khi, cũng thế. Cũng chua chát và đắng nghét đối với rất nhiều người mà tôi (chả may) là một. Cùng cả triệu dân Việt khác, tôi cũng đã có lúc hốt hoảng đâm sầm ra biển (dù không biết bơi) khi tóc hãy còn xanh. May mắn, tôi thoát chết. Lên lại được bờ, tôi đi lang thang tứ xứ cho mãi đến khi tóc đã đổi mầu nhưng vẫn chưa bao giờ trở về cố lý. Có kẻ tưởng là tôi chảnh, có mới nới cũ, có trăng quên đèn, quên cả cố hương. Không dám chảnh đâu. Tôi bị chúng “cấm cửa” mà!
Dù vậy, tôi vẫn cũng còn có đôi chút suy nghĩ lăn tăn. Hay nói theo ngôn ngữ của thi ca là vẫn (nghe) “sao có tiếng sóng ở trong lòng.” Chúng ta có nhất thiết phải đốt cả dẫy Trường Sơn, phải hy sinh đến cái lai quần, và hàng chục triệu mạng người – thuộc mấy thế hệ kế tiếp nhau – chỉ để tạo nên một đống bùn bẩn thỉu nhầy nhụa như hiện tại không?
Một sự trùng hợp về thời gian 20 năm trong chiến tranh Việt Nam đã lập lại ở Afghanistan vào ngày 15/08/2021 với hình ảnh chiếc trực thăng di tản người Mỹ chạy thoát từ nóc Tòa Đại sứ Mỹ trong lúc phiến quân Taliban đã chiếm dinh Tổng thống không tốn một viên đạn, ngay sau khi Tổng thống Ashraf Ghani bỏ trốn ra nước ngoài.
Mùa Vu Lan hiếu hạnh – báo ân cha mẹ – là truyền thống lâu đời của người con hiếu thảo nhưng làm sao tạo được một cơ hội chia sẻ, an ủi và liên tưởng đến mặt phản diện của những đứa con bất hiếu chưa gặp duyên lành để biết ăn năn sám hối trở về với cha mẹ.
Nhận định của một số giới chức quân sự và chính trị cho đó là thất bại về tình báo từ phía Hoa Kỳ đã đánh giá sai về bộ đội cộng sản Bắc Việt trong chiến tranh Việt Nam, nay lại sai về quân Taliban ở Afghanistan khiến Mỹ phải vội vàng di tản. Hình ảnh máy bay trực thăng di tản người Mỹ và những người đã hợp tác với Hoa Kỳ ra khỏi Sài Gòn cuối tháng Tư 1975 và ngày 15/8 vừa qua ra khỏi Kabul sẽ còn in dấu trong tâm thức người Mỹ và dư luận thế giới trong nhiều năm.
Trên Bloomberg Opinion ngày 26 tháng 04 năm 2021, một trong hai tác giả là Cựu Đô đốc James G. Stavridis, trình bày kịch bản này trong bài “Four Ways a China-US War at Sea Could Play Out” mà bản dịch sau đây sẽ giới thiệu. Theo Stavridis,“bốn điểm nóng” mà Hải quân Trung Quốc có khả năng tấn công là eo biển Đài Loan, Nhật Bản và Biển Hoa Đông, Biển Hoa Nam và các vùng biển xa hơn xung quanh các nước Indonesia, Singapore, Australia và Ấn Độ. Nhưng nguy cơ cao nhất là Đài Loan.
Đó là lý do cần nhắc sơ lại Hòa Ước Doha 2020, bởi nếu xem chính phủ Afghanistan là một "đồng minh" của Hoa Kỳ thì đồng minh này đã bị phản bội và bức tử ngay tháng Hai năm 2020 theo sau Hòa Ước Doha của nội các Donald Trump ký với Taliban chứ không phải hôm nay. Liệu có cần nhắc lại hòa đàm Paris vào năm 1973 đã dẫn đến sự sụp đổ báo trước của miền Nam Việt Nam vào tháng Tư năm 1975? Và giới sử gia thường nhắc lại vai trò của tổng thống Richard Nixon và Ngoại trưởng Henry Kissinger trong việc bỏ rơi Nam Việt Nam chứ không phải tổng thống Gerald Ford, vị tổng thống Mỹ đương nhiệm năm 1975.
Theo dõi tin tức từ quốc gia này, tấm lòng của chúng tôi hướng về người dân Afghanistan và những người tị nạn đang bị buộc phải bỏ trốn để giữ mạng sống. Hơn nữa, chúng tôi tha thiết quan ngại đến số phận của hàng triệu phụ nữ và trẻ em gái của xứ sở này, vì họ phải đối diện với một tương lai đen tối khi gặp trở lại sự đối xử tàn tệ của nhà nước Taliban.
Vốn ham vui, và rất chóng quên nên mẹ tôi ở lại luôn trong Nam cả năm trời. Hệ quả (hay hậu quả) là tôi cất tiếng khóc chào đời tại Sài Gòn. Khi hiệp định đình chiến được ký kết tại Geneve, vào ngày 20 tháng 7 năm 1954, tôi mới vừa lẫm chẫm biết đi. Cũng mãi đến lúc này bà má mới “chợt nhớ” ra rằng mình còn mấy đứa con nữa, đang sống với ông bà ngoại, ở tuốt luốt bên kia vỹ tuyến. Thế là tôi được bế ra ngoài Bắc, rồi lại được gồng gánh vào Nam (cùng với hai người chị) không lâu sau đó. Nhờ vậy (nhờ ra đời trước cái đám Bắc Kỳ con sinh trong Nam đôi ba năm) nên từ thuở ấu thơ tôi đã được nghe nhiều bài hát ca ngợi tình bắc duyên nam – qua radio – vào thời điểm đó
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.