Hôm nay,  
Việt Báo Online

Phóng sự Nepal: Kiếp sau … chớ làm phụ nữ Nepal

16/03/201811:12:00(Xem: 3395)
Phóng sự Nepal: Kiếp sau … chớ làm phụ nữ Nepal

Phóng sự Nepal:

Kiếp sau … chớ làm phụ nữ Nepal

 

Trịnh Thanh Thủy thực hiện

 

Sau chuyến du lịch Nepal, trên máy bay về Hoa Kỳ, chúng tôi bảo nhau, “Nếu có kiếp sau, Trời cho làm người, xin đừng cho chúng tôi làm người phụ nữ Nepal”.

Là một phụ nữ Việt Nam được sinh ra ở châu Á, tôi đã thấy ở đây, thân phận người phụ nữ chịu rất nhiều thiệt thòi và bất công. Tuy nhiên có đi xa, có học hỏi và nghiên cứu đến thân phận của những người phụ nữ khác trên thế giới, tôi mới thấy phụ nữ chúng ta còn may mắn hơn nhiều nơi, nhất là Nepal. Sở dĩ tôi nói vậy, vì tôi sẽ kể bạn nghe những câu chuyện đường xa, nói về phong tục tập quán lạ đời đã chi phối trực tiếp đến đời sống những người lỡ sinh ra làm phụ nữ trên đất nước Nepal huyền bí.

Cách đây không lâu, ở ga tầu điện ngầm tại thủ đô Stockholm, Thụy Điển, một tấm tranh bích chương được treo trên tường nhà ga đã gây dư luận tranh cãi ầm ĩ. Đó là bức vẽ một thiếu nữ chơi môn trượt băng tuyết đang có kinh nguyệt với tư thế ngồi lộ rõ tâm điểm màu máu đỏ. Bên dưới đôi chân dang rộng là hàng chữ “It’s alright, I’m only bleeding”. Đây là một bức tranh nghệ thuật của Liv Strömquist. Những hành khách đi tàu điện đã sững sờ, có người cười, có người không vui, có người phản đối, không cho đó là nghệ thuật mà là sự kinh tởm, sự xúc phạm, dơ dáy, xấu hổ. Kinh nguyệt cần che đi, dấu kín chứ không phô diễn như vậy.

Theo tôi, hành động treo tấm tranh nghệ thuật ở đó của Liv Strömquist như một thách thức, đối đầu lại quan điểm thành kiến xã hội của con người về thời kỳ kinh nguyệt của phụ nữ. Nếu bạn có đến Nepal bạn mới thấy phụ nữ xứ này khổ sở biết bao với phong tục dành riêng cho người phụ nữ khi tới kỳ “thấy tháng”.

blank

Pic 2 Cô Pabrita Giri ngồi trong chòi của cô trong thời kỳ kinh nguyệt. Ảnh của AFP/ Getty

blank
Pic 3 Một phụ nữ Nepal ngồi ở sân sau nhà nơi bà phải ngủ trong kỳ kinh. Ảnh của AFP/ Getty

 

Tôi may mắn được tiếp chuyện với một vị giáo sư đại học về hưu ở Kathmandu, thủ đô Nepal. Ông am tường khoa học nhân văn và đã kể tôi nghe tường tận như sau về những phong tục tập quán, lề luật tôn giáo bộ tộc khắt khe của dân tộc ông.

"Thời kỳ kinh nguyệt của mỗi người phụ nữ khác nhau, có người, trải qua 3, 5, 7 ngày hoặc hơn. Bao nhiêu ngày máu chảy là bấy nhiêu ngày người phụ nữ Nepal chịu đựng khổ nhục từ lúc dậy thì, bắt đầu có kinh cho tới lúc tắt kinh. Những luật lệ quy tắc đưa ra trói buộc và áp đặt trên cơ thể sinh lý, sức lao động, lợi tức, tình dục, hệ tư tưởng và kể cả danh tính của người phụ nữ .Tục lệ được thực thi từ đời tổ tiên của các bộ tộc tương truyền đến đời con, cháu, và đời sau vẫn phải áp dụng. Trong đức tin của đạo Hindu, kinh nguyệt của người phụ nữ là một cái gì xấu xa, ghê tởm, bẩn thỉu, không tinh khiết.

Suốt thời gian kinh nguyệt người phụ nữ, không được phép: vào nhà bếp, đền thờ, ngủ vào ban ngày, tắm, cài hoa, quan hệ tình dục, chạm vào nam giới hoặc nữ giới khác. Họ không được phép cưỡi ngựa, bò, voi, cũng không được lái xe. Phụ nữ được xem là không trong sạch và ô uế, và thường bị cô lập như những người không thể chạm vào. Ở thành thị thì phải vào chuồng thú sau nhà mà ở hay ngủ ngoài sân sau nhà, không gì che chắn. Ở ngoại ô nhất là trên vùng núi họ bị đuổi ra khỏi nhà, phải đi lánh mình vào một cái chòi cất sơ sài bằng cây, bốn bề không có vách, nơi không có ai lai vãng, kể cả cha mẹ và người thân. Người phụ nữ có kinh phải tự lo lấy bản thân mình cho tới khi qua thời gian hành kinh mới được trở về với gia đình. Ngay cả đến người chồng đầu ấp tay gối, cũng không được nhìn mặt, nói chuyện hay chạm tới họ, đụng vào sẽ bị vẩn đục. Ở thành phố, thoáng hơn nhưng họ phải mặc áo sari đỏ trơn không hoa văn để báo cho người khác biết họ đang trong thời gian có kinh nguyệt. Đồ dùng của họ không ai dám chạm tới, nếu không may đụng vào rất phiền phức vì phải đi ra suối, dùng nước suối thanh khiết để tẩy uế, nếu không sẽ bị xui xẻo cho bản thân và cả gia đình họ."

Ký giả Pragya Lamsan đã từng sống và làm việc ở thủ đô Kathmandu đã phát biểu như sau về vấn đề nan giải này:

"Tôi đã đến và chứng kiến sự việc này, càng xa ánh sáng đô thị, sự áp dụng luật lệ "Chhaupadi" này càng gắt gao. Nó không còn là vấn đề của một nét văn hoá riêng mà nó liên quan tới nhân quyền.

Vì bị giá rét(vùng núi cao của dãy Hy Mã Lạp Sơn ở Nepal lạnh kinh khủng, quanh năm bao phủ tuyết) và tình trạng vệ sinh kém mà phụ nữ có kinh nguyệt - bao gồm cả trẻ gái - đã chết trong những ngôi chòiy. Chỉ một vài tháng trước đây, một phụ nữ đã chết ở Achham, một huyện lỵ xa xôi nằm ở phía tây của Nepal. Không có số lượng chính xác số người chết trong chòi vì không được báo cáo, nhưng người ta tin rằng hàng chục phụ nữ phải chịu đựng và con số chết hàng năm rất nhiều.

Cô gái Nepal 17 tuổi Kalpana Majhi, 17 tuổi, tâm sự, "Nỗi lo sợ lớn nhất của em là khi có kinh nguyệt, bị buộc phải ngủ trong một căn chòi ngoài trời." sống ở Kuine, một ngôi làng nhỏ ở Tatopani ở miền trung Nepal. Cô rất ngại ngùng khi báo cho mọi người biết cô tới kỳ kinh. Cô sợ rắn, sợ cô đơn, lạnh lẽo, phải xa bạn bè người thân, và tự hỏi chính mình tại sao tôi không được ngủ trong nhà mình."

 

Bạn hãy tưởng tượng con, cháu, em gái bạn tuổi 14, 15, 16 bị bỏ bơ vơ ngoài chòi hoang trống hoác không vách, trên núi lạnh lẽo không ai lai vãng, bạn nghĩ sao? Các em phải tự mình đốt lửa sưởi ấm, thức ăn, quần áo, chăn mền phải đem theo, gió tuyết lạnh, và còn rắn nữa, trên cây rắn cũng có thể bò vào mà rắn ở đó rất nhiều. Có người chết vì khói xông lên từ đám lửa em thắp dưới đất để sưởi ấm. Có nơi phụ nữ sau khi sinh con phải ở ngoài chòi tới cả tháng mới được về nhà.

Với điều kiện nghèo, chậm tiến và kém vệ sinh, phụ nữ ở xa thành phố không dùng băng vệ sinh cá nhân, họ dùng những mảnh vải thừa quấn vào để thấm máu rồi giặt và phơi. Khi thời gian kinh nguyệt sạch sẽ họ phải ra suối tắm cho tinh khiết mới được cho phép về nhà. Có nơi sau khi tắm suối còn phải tắm nước đái bò để tẩy uế vì bò là thần vật của đạo Hindu.

blank

Pic 4 Những người phụ nữ bị ngược đãi, đã tìm đến nhau cho đỡ cô đơn. Ảnh của AFP/ Getty
blank
Pic 5 Vị giáo sư đại học Nepal(trái) và một vị Lạt Ma Tây Tạng

 
Tập tục này được gọi Chhaupadi, đã bị toà án tối cao Nepal cấm hành xử vào năm 2005, nhưng truyền thống này vẫn còn tràn lan. Một trong những lý do chính đằng sau sự liên tục áp dụng truyền thống này là các cơ quan thực thi pháp luật thường thấy kinh nguyệt như là một vấn đề của gia đình tư nhân. Vì là niềm tin đạo giáo nên nó được người dân địa phương bảo vệ ,vì sợ rằng kinh nguyệt phụ nữ không tinh khiết và nếu làm trái lại, các vị thần sẽ tức giận và trừng phạt gieo tai ách đến cho họ.

 

Tulasi Majhi, 50 tuổi, mẹ của Kalpana nói, "Chúng tôi lớn lên đã được dạy rằng thần thánh sẽ tức giận nếu để đàn bà kinh nguyệt bước vào nhà bếp hoặc chạm vào các thành viên nam trong nhà. Chúng tôi sợ làm trái, điều xấu sẽ xảy ra nếu chúng tôi phá vỡ các quy tắc. Chúng tôi yêu con gái chúng tôi lắm nên có nhà giữ con ngoài chòi 7 ngày, 5 ngày chúng tôi đã cho nó về nhà ".

 

Ngoài sự sợ hãi thần thánh, một lý do quan trọng khác khiến không ai dám thay đổi luật là sự sợ hãi bị cô lập từ xã hội. "Dân làng có thể giận dữ và tuyệt giao cũng như không đến nhà chúng tôi nữ nếu chúng tôi làm ngược lại truyền thống. Chúng tôi chỉ là một cá nhân nhỏ bé, không có khả năng thách thức cả bộ tộc".

 

Sự chịu đựng những tục lệ truyền thống quái dị của phụ nữ Nepal còn nhiều, chưa hết đâu như tục lệ vẫn tảo hôn(kết hôn trước tuổi vị thành niên) còn áp dụng ngày nay ở nước này. Xin bạn đọc theo dõi ở kỳ tới.

 

Trịnh Thanh Thủy thực hiện

 

Tài liệu tham khảo

 

http://www.independent.co.uk/voices/world-menstrual-hygiene-day-first-hand-account-nepal-menstrual-huts-death-confinement-a7752951.html

 

 

19/04/2018(Xem: 447)
xô xát giữa chính quyền công an quận 3 và tín đồ Hồi Giáo (Islam) ở Việt Nam được đăng tải trên trang mạng Facebook vào Chủ Nhật ngày 8 tháng 4 năm 2018 đã gây xôn xao
19/04/2018(Xem: 177)
Kính thưa quý vị, mỗi người đều có một hình ảnh, một kỷ niệm đẹp về quê hương của mình. Quê hương là một nơi có nước mát, trăng thanh bên hàng dừa xanh tươi. Một nơi có đàn gà, đàn vịt cùng dẫn con của nó đi tìm thức ăn xum vầy thỏa mãn. Một nơi êm đềm, bình an quây quần của gia đình bên ông bà cha mẹ. Một nơi nằm trên chiếc võng đong đưa nghe câu hát cầu hò ầu ơ của mẹ của bà.
18/04/2018(Xem: 1115)
CSVN đang chuyển giao quyền lực cho Trung Cộng... hành động đàn áp cực kỳ thô bạo và bần cùng hóa nhân dân đang chỉ ra rằng CSVN đang chuyển giao quyền lực cho toàn dân qua một cuộc Cách Mạng Dân Chủ
18/04/2018(Xem: 906)
Đề tài lần này là Thank you America, giúp cho hải quân Mỹ xây tượng anh lính thủy cô đơn tại đảo Guam đứng trên bờ biển nhìn ra Thái bình Dương. Hình ảnh muộn màng của hải quân Hoa Kỳ cứu người ty nạn Việt Nam năm 1975
18/04/2018(Xem: 315)
Hãy để người dân trực tiếp bầu chọn những nhà quản trị đất nước, các bí thư CS hiện nay chỉ là những nhà tuyên truyền không phải là nhà quản trị của một chính quyền đô thị dân chủ văn minh
18/04/2018(Xem: 735)
Thứ Sáu 13 tháng 4, đánh dấu một tiến bộ vượt bực khi cả hai nhà lãnh đạo thành phố Santa Ana Miguel Pulido và Chủ Tịch Hội Đồng Giám Sát Quận Cam, Luật Sư Andrew Đỗ cùng phát biểu một cảm tưởng chung về kết quả thành tựu trong việc giải quyết vấn nạn người vô gia cư
18/04/2018(Xem: 393)
Ngày 18/4/2018, công an huyện Đức Trọng, tỉnh Lâm Đồng Việt Nam đã gửi văn thư số 40/QĐXP “Quyết Định Xử Phạt Vi Phạm Hành Chánh” đến CTS Hứa Phi
18/04/2018(Xem: 418)
Chỉ trong một tuần, từ ngày 5 đến 12 tháng Tư năm 2018, 10 nhà bất đồng chính kiến, dân chủ đối kháng ​​và người bảo vệ nhân quyền đã bị kết án tù giam nặng nề và bất công kèm thêm những năm tù quản chế mất nhân phẩm
18/04/2018(Xem: 610)
VN đứng hạng nhì trong khu vực Á Châu Thái Bình Dương về giá hối lộ cho một năm học vào trường công lập. Phải trả ba ngàn đồng để mua một chỗ ngồi học trong những trường công lập uy tín là một khoảng tiền rất lớn
18/04/2018(Xem: 491)
Buổi họp thành phố vào ngày thứ Tư, 11 tháng 4, vừa qua kéo dài gần 5 giờ đồng hồ với hơn 80 người phát biểu để ủng hộ và chống đối về luật SB54 của tiểu bang đưa ra từ tháng 10 năm 2017 đã cho thấy nhiều quan tâm của mọi người về đạo luật này.
18/04/2018(Xem: 668)
Nơi trú ẩn là nơi ta có thể tìm cho gia đình cuộc sống an bình không sợ bức hại. Ở nhiều nước, nơi trú ẩn an toàn cho nạn nhân các chế độ tàn bạo là nhà thờ và chùa chiền. Vì lẽ, bảo vệ người lánh nạn là giáo lý cơ bản của phẩm chất đạo đức. Từng là di dân tị nạn, Nguời Mỹ gốc Việt biết rõ giá trị của nơi che chở và cưu mang người tị nạn. Phần lớn các di dân Việt được nhập cư vào nước Mỹ là nhờ các nhà nhân đạo trong chính phủ Mỹ đã biến nước Mỹ thành nơi trú ẩn an toàn cho tị nạn Việt.
18/04/2018(Xem: 659)
Nói đến tù nhân trốn trại, trong các lao tù CS rải rác trên toàn cõi VN, có lẽ trại tù Z.30 Gia Rây Xuân Lộc Đồng Nai là một trại tù có nhiều anh em tù nhân trốn trại nhiều nhất trong moi trường hợp khác nhau. Có anh em tù nhân liều mạng vạch hàng rào tre chung quach trại để mong có thể thoát khỏi nguc tù,nhưng không may bị bọn Vệ binh CS trai phát hiện kịp thời, chúng bèn xách súng đuổi theo chỉ cách anh bạn tù trốn trại khoảng 5 , 6 thước,là cùng, thay vì bắt sống anh bạn tù trốn trại lại được nhưng chúng đã nhẫn tâm cố tình bắn chết luôn , rồi kéo xác về chôn ở mảnh đất hoang ngoài trại được gọi là nghĩa trang dã chiến trại.
17/04/2018(Xem: 308)
Trước GRAMSCI, có người nghĩ văn hoá giải thích tất cả. Sau Gramsci, người ta BIẾT văn hóa giải thích tất cả, quyết định tất cả.
17/04/2018(Xem: 923)
Ngày 31 tháng vừa qua cũng là ngày Thầy Phó Tế Nguyễn Mạnh San kỷ niệm thời gian 35 năm được thụ phong chức Phó Tế tại Hoa Kỳ.
17/04/2018(Xem: 1975)
Có điều tôi phải đề cập đến là nhiều Giảng sư Đại học Đức, Bác sĩ, Luật sư, Nghị sĩ hay Bộ trưởng Đức cũng chẳng giàu có gì. Nhiều người vẫn còn ở thuê … không đâu xa nơi vùng tôi ở.
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 04/2018, sau 2 hệ thống đường ống thử nghiệm tốc độ cao tại Mỹ, Hyperloop Transportation Technology, công ty chịu trách nhiệm phát triển hệ thống vận tải hành khách siêu tốc, đang xây lắp hệ thống đường ống thứ 3 tại Pháp để thử nghiệm công nghệ vận tải hành khách với tốc độ lên tới 1300km/h.
Autopilot là một tính năng lái tự động trên xe điện của Tesla, nhưng cũng là tính năng mang lại nhiều phiền phức cho Elon Musk, vì nhiều vụ tai nạn đã xảy ra, từ bị thương đến chết người, chủ quan lẫn khách quan liên quan đến Autopilot.
Khoảng giữa tháng 04/2018, sau khi xóa 18.5 triệu địa chỉ IP của Google và Amazon trên ứng dụng tin nhắn Telegram để bảo mật an ninh quốc gia, Nga tiếp tục tổng kiểm tra Facebook, đồng thời cảnh báo: “Nếu không tuân thủ yêu cầu, Facebook sẽ nhận được lệnh cấm tương tự”.
Khoảng giữa tháng 04/2018, Intel đã xác nhận kế hoạch đóng cửa New Devices Group, nhóm thiết kế và nghiên cứu thiết bị mới, và ngừng phát triển dự án kính thông minh Vaunt được tiết lộ hồi đầu năm 2018.
Khoảng giữa tháng 04/2018, Hãng môi giới bảo hiểm quốc tế Marsh hợp tác với IBM để phát triển một giải pháp blockchain thương mại, cho phép các doanh nghiệp xác nhận rằng nhà thầu họ sắp hợp tác có phạm vi hoạt động bảo hiểm đúng, cập nhật cần thiết để bắt đầu công việc
Khoảng giữa tháng 04/2018, một số nguồn tin cho biết, Google đang phát triển chế độ AltOS, nhằm cho phép người dùng cài đặt hệ điều hành thứ hai lên Pixelbook.
Khoảng giữa tháng 04/2018, Google phát hành phiên bản Chrome 66 cho người dùng Windows, Linux và Mac. Chrome 66 bao gồm nhiều bản vá lỗi bảo mật quan trọng và nâng cao hiệu suất của trình duyệt
Khoảng giữa tháng 04/2018, Thẩm phán Liên bang Mỹ đã ra phán quyết rằng Facebook sẽ phải đối mặt với một vụ kiện tập thể, do mạng xã hội đã bị tố cáo vì đã sử dụng quy trình nhận dạng gương mặt trên ảnh mà không có sự cho phép của người sử dụng.
Khoảng giữa tháng 04/2018, trang Bloomberg cho biết, Facebook đang thiết kế chip xử lý của riêng mình để giảm sự phụ thuộc vào đối tác như Intel hay Qualcomm
Khoảng giữa tháng 04/2018, Amazon cập nhật ứng dụng dành cho thiết bị di động với tính năng Trải nghiệm Mua sắm quốc tế mới, cho phép dễ dàng mua sắm các sản phẩm trên Amazon ờ nước ngoài bằng ứng dụng
Khoảng giữa tháng 04/2018, tại Hội nghị RSA, 34 công ty công nghệ toàn cầu bao gồm Microsoft, Facebook và những công ty khác đã ký Thỏa thuận Công nghệ An ninh mạng nhằm tăng cường bảo mật trực tuyến và chống lại các cuộc tấn công mạng. Các công ty đã đồng ý rằng sẽ bảo vệ tất cả khách hàng ở mọi nơi khỏi những cuộc tấn công nguy hiểm từ tội phạm mạng.
Khoảng giữa tháng 04/2018, theo trang TheVerge, Apple sẽ kết hợp với Texture – dịch vụ cung cấp cho người dùng hơn 200 loại tạp chí khác nhau với mức phí 9.99 USD/tháng - vào dịch vụ News của hãng.
Tháng 04/2018 là khoảng thời gian tồi tệ với ZTE. Sau khi vi phạm một số thỏa thuận, công ty đã bị Mỹ cấm sử dụng các linh kiện và phần mềm của các hãng công nghệ Mỹ trong khoảng thời gian 7 năm.
Khoảng giữa tháng 04/2018, theo trang Motherboard, lực lượng cảnh sát địa phương và các đơn vị hành pháp thuộc liên bang trên toàn nước Mỹ đều đã được trang bị những công cụ giúp mở khóa các loại iPhone mới, vượt qua mọi hình thức mã hóa. Thông tin là trái ngược với những gì giám đốc FBI Christoper Wray từng nói, rằng ngày càng khó có thể truy xuất dữ liệu được lưu trên những thiết bị được mã hóa và đi ngược với chính sách và quan điểm về bảo mật dữ liệu cá nhân của Apple.
Khoảng giữa tháng 04/2018, một sáng chế mới được phát hiện bởi Patently Mobile cho thấy Samsung đang tiếp tục thử nghiệm những loại màn hình khác nhau cho các thiết bị di động trong tương lai. Một chiếc tablet có thể gấp lại ở hai vị trí riêng biệt, có thể giúp bổ sung thêm nhiều chức năng mới.