Hôm nay,  
Việt Báo Online

Phóng sự Nepal: Kiếp sau … chớ làm phụ nữ Nepal

16/03/201811:12:00(Xem: 4555)
Phóng sự Nepal: Kiếp sau … chớ làm phụ nữ Nepal

Phóng sự Nepal:

Kiếp sau … chớ làm phụ nữ Nepal

 

Trịnh Thanh Thủy thực hiện

 

Sau chuyến du lịch Nepal, trên máy bay về Hoa Kỳ, chúng tôi bảo nhau, “Nếu có kiếp sau, Trời cho làm người, xin đừng cho chúng tôi làm người phụ nữ Nepal”.

Là một phụ nữ Việt Nam được sinh ra ở châu Á, tôi đã thấy ở đây, thân phận người phụ nữ chịu rất nhiều thiệt thòi và bất công. Tuy nhiên có đi xa, có học hỏi và nghiên cứu đến thân phận của những người phụ nữ khác trên thế giới, tôi mới thấy phụ nữ chúng ta còn may mắn hơn nhiều nơi, nhất là Nepal. Sở dĩ tôi nói vậy, vì tôi sẽ kể bạn nghe những câu chuyện đường xa, nói về phong tục tập quán lạ đời đã chi phối trực tiếp đến đời sống những người lỡ sinh ra làm phụ nữ trên đất nước Nepal huyền bí.

Cách đây không lâu, ở ga tầu điện ngầm tại thủ đô Stockholm, Thụy Điển, một tấm tranh bích chương được treo trên tường nhà ga đã gây dư luận tranh cãi ầm ĩ. Đó là bức vẽ một thiếu nữ chơi môn trượt băng tuyết đang có kinh nguyệt với tư thế ngồi lộ rõ tâm điểm màu máu đỏ. Bên dưới đôi chân dang rộng là hàng chữ “It’s alright, I’m only bleeding”. Đây là một bức tranh nghệ thuật của Liv Strömquist. Những hành khách đi tàu điện đã sững sờ, có người cười, có người không vui, có người phản đối, không cho đó là nghệ thuật mà là sự kinh tởm, sự xúc phạm, dơ dáy, xấu hổ. Kinh nguyệt cần che đi, dấu kín chứ không phô diễn như vậy.

Theo tôi, hành động treo tấm tranh nghệ thuật ở đó của Liv Strömquist như một thách thức, đối đầu lại quan điểm thành kiến xã hội của con người về thời kỳ kinh nguyệt của phụ nữ. Nếu bạn có đến Nepal bạn mới thấy phụ nữ xứ này khổ sở biết bao với phong tục dành riêng cho người phụ nữ khi tới kỳ “thấy tháng”.

blank

Pic 2 Cô Pabrita Giri ngồi trong chòi của cô trong thời kỳ kinh nguyệt. Ảnh của AFP/ Getty

blank
Pic 3 Một phụ nữ Nepal ngồi ở sân sau nhà nơi bà phải ngủ trong kỳ kinh. Ảnh của AFP/ Getty

 

Tôi may mắn được tiếp chuyện với một vị giáo sư đại học về hưu ở Kathmandu, thủ đô Nepal. Ông am tường khoa học nhân văn và đã kể tôi nghe tường tận như sau về những phong tục tập quán, lề luật tôn giáo bộ tộc khắt khe của dân tộc ông.

"Thời kỳ kinh nguyệt của mỗi người phụ nữ khác nhau, có người, trải qua 3, 5, 7 ngày hoặc hơn. Bao nhiêu ngày máu chảy là bấy nhiêu ngày người phụ nữ Nepal chịu đựng khổ nhục từ lúc dậy thì, bắt đầu có kinh cho tới lúc tắt kinh. Những luật lệ quy tắc đưa ra trói buộc và áp đặt trên cơ thể sinh lý, sức lao động, lợi tức, tình dục, hệ tư tưởng và kể cả danh tính của người phụ nữ .Tục lệ được thực thi từ đời tổ tiên của các bộ tộc tương truyền đến đời con, cháu, và đời sau vẫn phải áp dụng. Trong đức tin của đạo Hindu, kinh nguyệt của người phụ nữ là một cái gì xấu xa, ghê tởm, bẩn thỉu, không tinh khiết.

Suốt thời gian kinh nguyệt người phụ nữ, không được phép: vào nhà bếp, đền thờ, ngủ vào ban ngày, tắm, cài hoa, quan hệ tình dục, chạm vào nam giới hoặc nữ giới khác. Họ không được phép cưỡi ngựa, bò, voi, cũng không được lái xe. Phụ nữ được xem là không trong sạch và ô uế, và thường bị cô lập như những người không thể chạm vào. Ở thành thị thì phải vào chuồng thú sau nhà mà ở hay ngủ ngoài sân sau nhà, không gì che chắn. Ở ngoại ô nhất là trên vùng núi họ bị đuổi ra khỏi nhà, phải đi lánh mình vào một cái chòi cất sơ sài bằng cây, bốn bề không có vách, nơi không có ai lai vãng, kể cả cha mẹ và người thân. Người phụ nữ có kinh phải tự lo lấy bản thân mình cho tới khi qua thời gian hành kinh mới được trở về với gia đình. Ngay cả đến người chồng đầu ấp tay gối, cũng không được nhìn mặt, nói chuyện hay chạm tới họ, đụng vào sẽ bị vẩn đục. Ở thành phố, thoáng hơn nhưng họ phải mặc áo sari đỏ trơn không hoa văn để báo cho người khác biết họ đang trong thời gian có kinh nguyệt. Đồ dùng của họ không ai dám chạm tới, nếu không may đụng vào rất phiền phức vì phải đi ra suối, dùng nước suối thanh khiết để tẩy uế, nếu không sẽ bị xui xẻo cho bản thân và cả gia đình họ."

Ký giả Pragya Lamsan đã từng sống và làm việc ở thủ đô Kathmandu đã phát biểu như sau về vấn đề nan giải này:

"Tôi đã đến và chứng kiến sự việc này, càng xa ánh sáng đô thị, sự áp dụng luật lệ "Chhaupadi" này càng gắt gao. Nó không còn là vấn đề của một nét văn hoá riêng mà nó liên quan tới nhân quyền.

Vì bị giá rét(vùng núi cao của dãy Hy Mã Lạp Sơn ở Nepal lạnh kinh khủng, quanh năm bao phủ tuyết) và tình trạng vệ sinh kém mà phụ nữ có kinh nguyệt - bao gồm cả trẻ gái - đã chết trong những ngôi chòiy. Chỉ một vài tháng trước đây, một phụ nữ đã chết ở Achham, một huyện lỵ xa xôi nằm ở phía tây của Nepal. Không có số lượng chính xác số người chết trong chòi vì không được báo cáo, nhưng người ta tin rằng hàng chục phụ nữ phải chịu đựng và con số chết hàng năm rất nhiều.

Cô gái Nepal 17 tuổi Kalpana Majhi, 17 tuổi, tâm sự, "Nỗi lo sợ lớn nhất của em là khi có kinh nguyệt, bị buộc phải ngủ trong một căn chòi ngoài trời." sống ở Kuine, một ngôi làng nhỏ ở Tatopani ở miền trung Nepal. Cô rất ngại ngùng khi báo cho mọi người biết cô tới kỳ kinh. Cô sợ rắn, sợ cô đơn, lạnh lẽo, phải xa bạn bè người thân, và tự hỏi chính mình tại sao tôi không được ngủ trong nhà mình."

 

Bạn hãy tưởng tượng con, cháu, em gái bạn tuổi 14, 15, 16 bị bỏ bơ vơ ngoài chòi hoang trống hoác không vách, trên núi lạnh lẽo không ai lai vãng, bạn nghĩ sao? Các em phải tự mình đốt lửa sưởi ấm, thức ăn, quần áo, chăn mền phải đem theo, gió tuyết lạnh, và còn rắn nữa, trên cây rắn cũng có thể bò vào mà rắn ở đó rất nhiều. Có người chết vì khói xông lên từ đám lửa em thắp dưới đất để sưởi ấm. Có nơi phụ nữ sau khi sinh con phải ở ngoài chòi tới cả tháng mới được về nhà.

Với điều kiện nghèo, chậm tiến và kém vệ sinh, phụ nữ ở xa thành phố không dùng băng vệ sinh cá nhân, họ dùng những mảnh vải thừa quấn vào để thấm máu rồi giặt và phơi. Khi thời gian kinh nguyệt sạch sẽ họ phải ra suối tắm cho tinh khiết mới được cho phép về nhà. Có nơi sau khi tắm suối còn phải tắm nước đái bò để tẩy uế vì bò là thần vật của đạo Hindu.

blank

Pic 4 Những người phụ nữ bị ngược đãi, đã tìm đến nhau cho đỡ cô đơn. Ảnh của AFP/ Getty
blank
Pic 5 Vị giáo sư đại học Nepal(trái) và một vị Lạt Ma Tây Tạng

 
Tập tục này được gọi Chhaupadi, đã bị toà án tối cao Nepal cấm hành xử vào năm 2005, nhưng truyền thống này vẫn còn tràn lan. Một trong những lý do chính đằng sau sự liên tục áp dụng truyền thống này là các cơ quan thực thi pháp luật thường thấy kinh nguyệt như là một vấn đề của gia đình tư nhân. Vì là niềm tin đạo giáo nên nó được người dân địa phương bảo vệ ,vì sợ rằng kinh nguyệt phụ nữ không tinh khiết và nếu làm trái lại, các vị thần sẽ tức giận và trừng phạt gieo tai ách đến cho họ.

 

Tulasi Majhi, 50 tuổi, mẹ của Kalpana nói, "Chúng tôi lớn lên đã được dạy rằng thần thánh sẽ tức giận nếu để đàn bà kinh nguyệt bước vào nhà bếp hoặc chạm vào các thành viên nam trong nhà. Chúng tôi sợ làm trái, điều xấu sẽ xảy ra nếu chúng tôi phá vỡ các quy tắc. Chúng tôi yêu con gái chúng tôi lắm nên có nhà giữ con ngoài chòi 7 ngày, 5 ngày chúng tôi đã cho nó về nhà ".

 

Ngoài sự sợ hãi thần thánh, một lý do quan trọng khác khiến không ai dám thay đổi luật là sự sợ hãi bị cô lập từ xã hội. "Dân làng có thể giận dữ và tuyệt giao cũng như không đến nhà chúng tôi nữ nếu chúng tôi làm ngược lại truyền thống. Chúng tôi chỉ là một cá nhân nhỏ bé, không có khả năng thách thức cả bộ tộc".

 

Sự chịu đựng những tục lệ truyền thống quái dị của phụ nữ Nepal còn nhiều, chưa hết đâu như tục lệ vẫn tảo hôn(kết hôn trước tuổi vị thành niên) còn áp dụng ngày nay ở nước này. Xin bạn đọc theo dõi ở kỳ tới.

 

Trịnh Thanh Thủy thực hiện

 

Tài liệu tham khảo

 

http://www.independent.co.uk/voices/world-menstrual-hygiene-day-first-hand-account-nepal-menstrual-huts-death-confinement-a7752951.html

 

 

13/12/2018(Xem: 103)
giới thiệu đến quí độc giả một vài nét đặc thù của dân tộc Việt Nam chúng ta, đó là Ca Dao, đặc biệt những câu ca dao liên quan đến con giáp "Hợi" hay "Heo" nhân dịp Tết Kỷ Hợi 2019
13/12/2018(Xem: 182)
lễ tuyên thệ nhậm chức cho Hội Đồng Thành Phố vào tối thứ tư 12/12. Linh Mục Nguyễn Văn Tuyên, Chánh Xứ Nhà Thờ Blessed Sacrament, tức Cộng Đoàn Westminster, được mời dâng lời cầu nguyện
13/12/2018(Xem: 220)
vừa ra khỏi trại tù của cộng sản, bắt đầu cuộc sống lưu vong. Tấn Bi Thảm Kịch Việt Nam :Một dân tộc hiếu hòa bị lính đánh thuê cộng sản quốc tế bắt làm con tin.
13/12/2018(Xem: 646)
ông Hùng Tâm đã gởi tôi một đoạn video clip truớc và trong lúc khai mạc buổi ra mắt "Tuyển Tập Thơ Tình Việt Nam Và Thế Giới Chọn Lọc". Không có hình bóng và lễ chào lá cờ đỏ sao vàng. Độc giả sẽ thấy được hình ảnh của ông Khai Trí trong buổi lễ.
12/12/2018(Xem: 216)
-- Tự tánh quang minh A Di Đà trong mỗi chúng ta -- Pháp thân A Di Đà (Dharmakaya Amitabha) -- Chuyển di đến pháp thân (Dharmakaya Phowa)
12/12/2018(Xem: 704)
Khi chủ nghĩa dân túy phản đối việc nhập cư tràn ngập qua phương Tây, châu Á phải đối mặt với mối lo ngại tương tự về dòng người Trung Quốc.
12/12/2018(Xem: 289)
Đêm Hùng-Ca - Với Ban Ca Hoàng Hạc, Ban Văn Nghệ Liên Đoàn Hướng Việt, Đoàn Du Ca Nam California, Nhóm Ca Hội Ái Hữu Cựu Nữ Sinh Gia Long Nam California, Câu-Lạc-Bộ Văn-Nghệ Viện Việt-Học
12/12/2018(Xem: 1873)
bốn nước chia sẻ về hệ thống tình báo là Mỹ, Anh, Úc, và Tân Tây Lan đã block không cho công ty Huawei vào được hệ thống 5G của họ. Nhật cũng chính thức cấm những hợp đồng chính thức với ZTE và Huawei
12/12/2018(Xem: 1054)
Mã tầm mã, ngưu tầm ngưu. Đối với Việt Cộng thì Trung Cộng vẫn là nước bạn láng giềng hữu hảo – một tấm gương để noi theo – trong tiến trình cùng đưa cả dân tộc đến chỗ diệt vong, lụn bại.
11/12/2018(Xem: 501)
Thật sự tôi ngạc nhiên khi biết anh Đoàn Thanh Liêm là tác giả bài thơ trên. Anh cũng là thành viên kỳ cựu của gia đình Phuc hưng. Cách đây gần môt năm anh vẫn thường xuyên đi về với
11/12/2018(Xem: 392)
đã có nhiều sử gia, học giả, nhà văn, nhà báo đánh giá, bình luận về nhân vật Petrus Trương Vĩnh Ký đã có 40 năm làm việc liên tục dưới thời Pháp thuộc liên tục dưới quyền 10 viên Toàn quyền Pháp (từ Ernest Costants tới Paul Doumer).
11/12/2018(Xem: 533)
Nhân Ngày Kỷ Niệm 70 công bố Bản Tuyên Ngôn Quốc Tế Nhân Quyền, Liên Hội người Việt tỵ nạn tại Cộng Hòa Liên Bang Đức (LHNVTN tại CHLB Đức) đã tổ chức cuộc biểu tình, Mít-Tinh (Meeting) trước cổng Brandenburg tại Berlin để đòi nhà cầm quyền Hà Nội hãy trả lại Quyền Con Người cho dân Việt Nam
11/12/2018(Xem: 596)
Toàn bản Nôm viết tay này gồm 10 tờ (20 trang), chữ đẹp hào hoa, cũng chút khó đọc nếu ta không quen vì nhiều chỗ viết tắt và bay bướm.
11/12/2018(Xem: 1532)
Trong những năm gần đây, trên liên mạng toàn cầu, xôn xao câu chuyện Hồ Chí Minh (HCM) là Nguyễn Ái Quốc (NAQ) giả.
11/12/2018(Xem: 313)
Chùa That Luong xây dựng vào thế kỷ thứ 3 cùng lúc với thành phố Viengtianne được thành lập. Chùa That Luong là ngôi chùa tiêu biểu cho nước Lao.
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 12/2018, một số nguồn tin cho biết, Apple đang phát triển chip 4G riêng của hãng để thay thế các giải pháp của Qualcomm và Intel. Hãng cũng đang tuyển nhiều kĩ sư để thiết kế con chip mới, cũng như mở rộng số nhân sự làm việc với những thành phần liên quan tới sóng radio cho iPhone.
Đeo kính 3D (Anaglyph glass) và nhìn qua tiểu hành tinh 101955 Bennu. Có hình dạng như một món đồ chơi xoay tròn cùng những tảng đá vương vãi trên bề mặt gồ ghề, thế giới thu nhỏ của Hệ Mặt trời có kích thước cỡ một Tòa nhà Empire State (chưa đầy 500 mét).
Nếu trước đây chúng ta đã có bộ nhớ 3D NAND với nhiều lớp bán dẫn xếp chồng lên nhau nhằm tạo ra những chiếc ổ cứng với kích thước nhỏ gọn nhưng có dung lượng và hiệu năng cực lớn, hiện Intel cũng sẽ dùng cách “xếp chồng” đó để tạo ra những con CPU 3D với nhiều tính năng ưu việt hơn.
Khoảng giữa tháng 12/2018, MediaTek đã ra mắt chip Helio P90 (MT6779V) tại một sự kiện ở Bắc Kinh, Trung Quốc. Đây là một con chip được xây dựng trên quy trình 12nm và mạnh mẽ hơn so với Helip P70.
Khoảng giữa tháng 12/2018, theo hãng tin Associated Press (AP), cảnh sát ở Jersey City, New Jersey đã đặt các thùng hàng Amazon giả bên ngoài nhà của người dân để bắt trộm. Bằng cách sử dụng máy theo dõi GPS và chuông cửa có tích hợp camera do Amazon cung cấp, cảnh sát có thể theo dõi và bắt giữ những tên trộm đang cố gắng lấy đi thùng hàng Amazon đang đặt trước cửa nhà. Hoạt động nhằm vào các khu vực kém an ninh trong thành phố, được xác định dựa trên dữ liệu tội phạm và báo cáo trộm cắp của chính Amazon.
Trong sự kiện ra mắt mẫu smartphone Galaxy A8S tại thị trường Trung Quốc, Giám đốc Digital Marketing của Samsung China đã bất ngờ thông báo dự án hợp tác với thương hiệu streetwear đình đám Supreme.
Khoảng giữa tháng 12/2018, ba nhà mạng di động lớn của Nhật Bản bao gồm SoftBank Group, NTT Docomo và KDDI đã quyết định không sử dụng các trang thiết bị của Trung Quốc trong hạ tầng mạng 5G của họ bởi những mối quan ngại về an ninh ngày càng tăng cao, buộc chính phủ Nhật Bản phải cấm các mặt hàng đến từ Huawei Technologies và các công ty Trung Quốc khác khỏi danh mục mua sắm công.
Từ năm 2015, Google đã cho phép người dùng đồng bộ không tính dung lượng hình ảnh và video của mình trên ứng dụng Google Photos, chỉ cần người dùng chọn nén lại trước khi upload. Tuy nhiên, khoảng giữa tháng 12/2018, theo thông báo mới, một số định dạng video sẽ không còn được lưu trữ không tính dung lượng dù đã được nén lại.
Khoảng giữa tháng 12/2018, Sahad Nk, một chuyên gia săn lỗi tại Ấn Độ, đã phát hiện ra một tên miền phụ của Microsoft, “success.office.com”, không được thiết lập theo tiêu chuẩn cần thiết. Vì thế, Nk đã tìm ra cách chiếm được tên miền. Tiếp theo, Nk dùng một bản ghi CNAME, một bản ghi chính tắc được dùng để liên kết một tên miền với tên miền khác, nhằm trỏ tên miền “success.office.com” vào trường Azure của anh. Điều này giúp Nk kiểm soát tên miền phụ và bất kỳ dữ liệu nào được gửi tới nó
Các công ty lớn luôn thu hút sự chú ý của mọi người, và Apple luôn nằm trong top đầu những công ty được chú ý nhiều nhất. Và ở vai trò của một công ty nghìn tỉ USD, Apple đang dần chuyển chiến lược từ việc làm sản phẩm đại chúng sang phân khúc cao cấp của các thị thường mà hãng có tham gia
Có một thác nước ở Orion chăng? Câu trả lời là Không, nhưng một số bụi trong M43 hiện diện cũng tương tự như một thác nước trên Trái Đất. M43 là một phần của Tổ hợp đám mây phân tử Orion, thường được chụp ảnh nhưng hiếm khi được nhắc đến. Hàng xóm của nó là M42 nổi tiếng hơn.
Khoảng giữa tháng 12/2018, một tòa nhà trong khuôn viên Menlo Park của Facebook, nơi làm việc của các nhân viên Instagram và Facebook, đã được sơ tán sau khi có tin nhắn đe dọa đánh bom tòa nhà
Khoảng giữa tháng 12/2018, trong một phiên điều trần của CEO Google Sundar Pichai trước Quốc hội Mỹ, nghị sĩ Steve King đã yêu cầu Pichai giải thích vì sao chiếc iPhone của cháu gái ông không hoạt động bình thường
Làn da là cơ quan có diện tích lớn nhất trên cơ thể, bao bọc và chở che cho chúng ta một cách hết sức kỳ diệu. Mỗi ngày, có khoảng 500 triệu tế bào da bị bong ra khỏi cơ thể, nhưng bởi cấu trúc tetrakaidecahedron mà da chúng ta sẽ không bao giờ bị thủng hay hở
Khoảng giữa tháng 12/2018, Samsung chính thức ra mắt Galaxy A8S, chiếc smartphone có màn hình đục lỗ đầu tiên trên thế giới. Thiết kế màn hình Infinity-O của Samsung cực kỳ ấn tượng, với màn hình sát cạnh và chỉ có một lỗ khoét nhỏ ở góc bên trái dành cho camera selfie.