Hôm nay,  

Trang Sử Việt: Vua Đồng Khánh: Nguyễn Phúc Ưng Kỷ

30/12/201600:01:00(Xem: 5925)
VUA ĐỒNG KHÁNH: NGUYỄN PHÚC ƯNG KỶ
(1864 - 1889)
  
     Vua Đồng Khánh tức là Nguyễn Cảnh Tông, vị Hoàng đế thứ 9 của nhà Nguyễn; tên húy là Nguyễn Phúc Ưng Kỷ, Nguyễn Phúc Chánh Mông, Nguyễn Phúc Đường. Ông là con trưởng của Kiên Thái vương Nguyễn Phúc Hồng Cai. Năm 1865, vua Tự Đức nhận Chánh Mông làm con nuôi và giao cho bà Thiện phi Nguyễn Thị Cẩm chăm sóc, dạy bảo.
 
     Sau khi vua em là Hàm Nghi, rời triều đình giương cờ khởi nghĩa chống Pháp, Thống tướng de Courcy sai người hỏi bà Thái hậu Từ Dũ (mẹ vua Tự Đức), để lập Ưng Kỷ lên  ngôi. Trước khi lên ngôi, ông bị Phụ chính đại thần Phan Đình Bình (ông ngoại Nguyễn Phúc Bửu Lân) phản đối, vì muốn lập con vua Dục Đức là Hoàng tử Bửu Lân lên kế vị. Do đó, sau khi Đồng Khánh lên ngôi, đã toa rập với Pháp và bọn tay chân sát hại Phan Đình Bình. 
     Ngày 19-9-1885, Ưng Kỷ phải thân hành sang toà Khâm sứ Pháp làm lễ thụ phong, được tôn lên làm vua, lấy đế hiệu là Đồng Khánh.
 
     Vua Đồng Khánh là người thân Pháp, sử gia Trần Trọng Kim đã viết: “Vua Đồng Khánh tính tình hiền lành hay trang sức và cũng muốn duy tân, ở rất được lòng người Pháp.”
  
     Trong khi vua Hàm Nghi ở vùng Quảng Bình đang chống chọi với quân Pháp quyết liệt. Vua Đồng Khánh đích thân ra tận Quảng Bình để kêu gọi vua Hàm Nghi và các quan đầu hàng Pháp, hứa là sẽ để cai trị 3 tỉnh: Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh nhưng vua Hàm Nghi không chấp nhận.
   
     Vua Đồng Khánh ở ngôi được 3 năm thì bệnh mất vào ngày 28-1-1889, lúc 24 tuổi. Lăng vua Đồng Khánh là Tư Lăng tại làng Dương Xuân Thượng, huyện Hương Thuỷ, Thừa Thiên. Đồng Khánh được thờ tại Tả Tam Án ở Thế miếu và Tả Tam Án điện Phụng Tiên trong Đại nội kinh thành Huế. 
 
Cảm niệm: Vua Đồng Khánh
  
Vua Đồng Khánh, Pháp để lên ngôi!
Áo mũ xênh xang, chễm chệ ngồi?!
Cũng được quần thần, hô vạn tuế
Nào lăng, nào miếu, há rằng chơi?!
 
Nguyễn Lộc Yên 


Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Đến giữa tháng 3 năm nay, hầu hết chúng ta đều thấy rõ, Donald Trump sẽ là ứng cử viên tổng thống của đảng Cộng Hòa và Joe Biden là ứng cử viên tổng thống của Democrat. Ngoại trừ vấn đề đột ngột về sức khỏe hoặc tử vong, có lẽ sẽ không có thay đổi ngôi vị của hai ứng cử viên này. Hai lão ông suýt soát tuổi đời, cả hai bộ não đang đà thối hóa, cả hai khả năng quyết định đều đáng nghi ngờ. Hoa Kỳ nổi tiếng là đất nước của những người trẻ, đang phải chọn lựa một trong hai lão ông làm người lãnh đạo, chẳng phải là điều thiếu phù hợp hay sao? Trong lẽ bình thường để bù đắp sức nặng của tuổi tác, con đường đua tranh vào Tòa Bạch Ốc, cần phải có hai vị ứng cử viên phó tổng thống trẻ tuổi, được đa số ủng hộ, vì cơ hội khá lớn phải thay thế tổng thống trong nhiệm kỳ có thể xảy ra. Hơn nữa, sẽ là ứng cử viên tổng thống sau khi lão ông hết thời hạn bốn năm. Vị trí và vai trò của nhân vật phó này sẽ vô cùng quan trọng trong lần tranh cử 2024.
Không phải “học” mà là bắt, là tóm đầu, là tống cổ vào nhà giam: khi cân bằng quyền lực ở Hà Nội xáo trộn với tiền chấn rung chuyển tận Amsterdam thì cái khẩu hiệu quen thuộc của Vladimir Lenin ngày nào cũng phải được cập nhật. Không còn “Học, học nữa, học mãi” mà, táo tợn hơn, hệ thống quyền lực đang giỡn mặt Lenin: “Bắt, bắt nữa, bắt mãi”.
Câu chuyện kể từ xa xưa, rất xa xưa, là từ thời đức Phật còn tại thế: Có một người Bà La Môn rất giầu có và rất quyền thế, ông thích đi săn bắn thú vật trong rừng hay chim muông trên trời. Một hôm đó, ông bắn được một con thiên nga to đẹp đang bay vi vút trong bầu trời cao xanh bát ngát thăm thẳm trên kia. Con thiên nga vô cùng đẹp bị trúng đạn, rơi xuống đất, đau đớn giẫy và chết. Ông liền chạy tới lượm thành quả của ông và xách xác con thiên nga lộng lẫy về cho gia nhân làm thịt, làm một bữa nhậu, có lẽ.
Dù đã từ trần từ lâu, Võ Văn Kiệt vẫn được người đời nhắc đến do một câu nói khá cận nhân tình: “Nhiều sự kiện khi nhắc lại, có hàng triệu người vui mà cũng có hàng triệu người buồn”. Tôi vốn tính hiếu chiến (và hiếu thắng) nên lại tâm đắc với ông T.T này bởi một câu nói khác: “Chúng tôi tự hào đã đánh thắng ba đế quốc to”. Dù chỉ ngắn gọn thế thôi nhưng cũng đủ cho người nghe hiểu rằng Việt Nam là một cường quốc, chứ “không phải dạng vừa” đâu đấy!
Lý do ông Thưởng, ngôi sao sáng mới 54 tuổi bị thanh trừng không được công khai. Tuy nhiên, theo báo cáo của Uỷ ban Kiểm tra Trung ương và các cơ quan chức năng, thì ông Võ Văn Thưởng “đã vi phạm Quy định về những điều đảng viên không được làm...
Cứ theo như lời của giáo sư Nguyễn Văn Lục thì T.T. Thích Trí Quang là tác giả của câu nói (“Cộng Sản nó giết mình hôm nay, mai nó mang vòng hoa đến phúng điếu!”) thượng dẫn. Tôi nghe mà bán tin bán nghi vì nếu sự thực đúng y như vậy thì hoa hòe ở Việt Nam phải trồng bao nhiêu mới đủ, hả Trời?
Đảng CSVN tự khoe là “ niềm tin hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc“của nhân dân, nhưng sau 94 năm có mặt trên đất nước, thực tế đã chứng minh đảng đã cướp mất tự do của dân tộc, và là lực cản của tiến bộ...
Khi Kim Dung gặp Ian Fleming cả hai đều hớn hở, tay bắt mặt mừng và hể hả mà rằng: “Chúng ta đã chia nhau độc giả của toàn thể thế giới”. Câu nói nghe tuy có hơi cường điệu (và hợm hĩnh) nhưng sự hỉ hả của họ không phải là không có lý do. Số lượng sách in và số tiền tác quyền hậu hĩ của hai ông, chắc chắn, vượt rất xa rất nhiều những cây viết lừng lẫy cùng thời. Ian Fleming đã qua đời vào năm 1964 nhưng James Bond vẫn sống mãi trong… sự nghiệp của giới làm phim và trong… lòng quần chúng. Tương tự, nhân vật trong chuyện kiếm hiệp của Kim Dung sẽ tiếp tục là những “chiếc bóng đậm màu” trong tâm tư của vô số con người, nhất là người Việt.
Trong tháng Hai vừa qua, cái chết đau thương, lẫm liệt của nhà đối kháng người Nga Alexei Navalny trong tù đã gây sầu thảm, phẫn nộ cho toàn cộng đồng tiến bộ nhân loại. Đối với người Việt Nam tiến bộ, nỗi đau lại càng sâu thêm khi trong ngày cuối cùng của tháng Hai, ngày 29, nhà cầm quyền độc tài Hà Nội bắt đi cùng lúc hai nhà đấu tranh kiên cường...
Ít lâu nay, vấn đề “bảo vệ an ninh quốc gia” được nói nhiều ở Việt Nam, nhưng có phải vì tổ quốc lâm nguy, hay đảng muốn được bảo vệ để tồn tại?
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.