Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Vua Tự Đức: Nguyễn Phúc Hồng Nhậm

19/02/201600:01:00(Xem: 5774)
(Lời tâm tình: Bài viết về “Sử Việt” chỉ khái quát, không đi sâu từng chi tiết của mỗi nhân vật. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung đã biên soạn. Trang Sử Việt luôn mong mỏi nhúm nhen tình tự dân tộc, niềm yêu thương quê hương và giữ gìn Việt ngữ cùng văn hóa Việt. Trang Sử Việt đăng trên Vietbao Online thứ Ba và thứ Sáu hằng tuần).
________________ 
VUA TỰ ĐỨC: NGUYỄN PHÚC HỒNG NHẬM
(1829 - 1883)
.
Nguyễn Phúc Hồng Nhậm còn tên khác là Nguyễn Phúc Thì, sinh tại Huế là con thứ của vua Thiệu Trị. Năm 1847, Hồng Nhậm lên ngôi, niên hiệu Tự Đức, còn gọi là Nguyễn Dực Tông. Vua tính tình hiền hòa, thông minh, rất có hiếu với mẹ là bà Từ Dụ Thái hậu, khi gặp mẹ vua quỳ xuống vấn an sức khoẻ. Thái hậu nói gì, vua ghi ngay vào sổ nhỏ để ghi nhớ lời mẹ dạy gọi là “Từ huấn lục”.
 .
        Đời vua Tự Đức có rất nhiều giặc giã. Năm 1851, có giặc Khách, vua cử Nguyễn Văn Giai đánh dẹp. Năm 1854, Lê Duy Cự xưng là dòng dõi nhà Lê, cùng Cao Bá Quát chiêu binh chống triều đình, rồi giặc cờ Vàng, cờ Đen... ở khắp nơi. Năm 1861, trung tướng Pháp là Charner cùng Tạ Văn Phụng đánh Quảng Nam. Cùng năm, Pháp đánh đồn Kỳ Hòa ở Nam kỳ, quân triều đình yếu kém. Nên ngày 5-6-1862, triều đình Huế ký hòa ước, nhường 3 tỉnh Miền Đông (Gia Định, Biên Hòa, Định Tường) cho Pháp. 
Vậy mà triều đình không nghe lời điều trần của những người tân tiến: Nguyễn Trường Tộ, Phan Thanh Giản, Phạm Phú Thứ... Họ đề nghị cần học hỏi kỹ thuật tân tiến; chấn chỉnh: Quân đội, kinh tế..., để đất nước tiến bộ. Triều đình chỉ bàn bạc việc trị quốc theo vua Nghiêu, Thuấn của thời xa xưa thiếu hiện thực, vì vậy nước nhà bị chậm tiến và loạn lạc khắp nơi?!.
Về quân đội, Việt Nam có nhân lực dồi dào nhưng vũ khí lại thiếu thốn trầm trọng vì ngân quỹ quốc gia kiệt quệ, thiếu tinh thần cấp tiến. Mười người lính chỉ có một khẩu súng cũ phải châm ngòi mới bắn được. Quân sĩ không được tập bắn nhiều vì sợ tốn tiền mua đạn. Vì vậy khi quân Pháp tấn công, quân ta dù can trường cũng không thể chống nổi.
.
Việc nối ngôi: Theo lẽ thường, sau khi vua Thiệu Trị băng hà, ngôi vua sẽ truyền cho người con trưởng Nguyễn Phúc Hồng Bảo (1825-1854). Nhưng hôm ấy, các hoàng thân và các quan văn võ họp tại điện Cần Chánh tuyên đọc di chiếu, hoàng tử thứ hai là Hồng Nhậm được lập lên ngôi. Người con trưởng là Nguyễn Phúc Hồng Bảo không tin đây là ý của vua cha mà do Trương Đăng Quế âm mưu, nên quyết chí tranh ngôi, đã gây nên cảnh máu nhuộm chốn cung đình.
.
Về văn học, trong các vua triều Nguyễn, vua Tự Đức là người thường làm thơ, những bài thơ của vua đều có giá trị văn học, như bài thơ Nôm vua “Khóc Thị Bằng Phi”:
.
Ôi thị Bằng Phi đã mất rồi!
Ới tình, ới nghĩa, ới duyên ơi!
Trưa hè nắng chái, oanh ăn nói
Sớm ngỏ trưa sân, liễu đứng ngồi
Đập cổ kính ra tìm lấy bóng
Xếp tàn y lại để dành hơi
Mối tình muốn dứt càng thêm bận
Lẽo đẽo theo hoài mãi chẳng thôi!...” 
.
Vua Tự Đức là một nhà thơ có thực tài, đã để lại đời sau: 
 - Chữ Nho: Ngự chế thi tập, Ngự Chế Việt sử tổng vịnh, đã vịnh hàng trăm nhân vật lịch sử Việt Nam. 
 - Chữ nôm: Luận Ngữ diễn ca, Thập điều, Tự học diễn ca...
.
 *- Thiết nghĩ: Người có hiếu đễ thì rất đáng kính, nhưng trong quyển “Các triều đại Việt Nam” của tác giả Huỳnh Cư, Đỗ Đức Hùng, trang 322 đã ghi: “Vua Tự Đức quy định: Ngày lẻ thì thiết triều, ngày chẵn vào thăm hầu mẹ”. Tức là “Một tháng vua ngự triều 15 ngày, hầu mẹ 15 ngày”?!. Nếu đây là sự thật, làm một vị vua trị vì đất nước chỉ thiết triều 15 ngày trong một tháng, thật là đáng buồn đáng trách vậy?! 
Năm 1870, chiến tranh giữa nước Phổ (Prussian) và nước Pháp, Hoàng đế Pháp là Nã Phá Luân III bị bắt, Pháp bỏ chế độ đế quốc, lập thể chế Dân chủ cộng hòa. Trong thời gian nước Pháp bị chiến tranh, đáng tiếc triều đình Huế không biết nhân cơ hội này để giành lại độc lập cho nước nhà?!. 
.
Cảm niệm: Vua Tự  Đức
 .
Gẫm vua Tự Đức, khó ung dung!
Giặc giã khắp nơi, thật hãi hùng?!
Hầu mẹ, chép ghi mong mỏi hiếu
Chống Tây, bàn bạc giữ gìn trung?! 
Nước nhà chấn chỉnh, luôn do dự 
Xứ sở sửa sang, luống ngại ngùng?!
Chính sự ngửa nghiêng, gây hệ lụy!
Triều đình, cương thổ, rối ren cùng?!
.
Nguyễn Lộc Yên  

.
.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.