Hôm nay,  
Việt Báo Online

Vũ Khí Thay Đổi Nếp Sống Xã Hội & Lịch Sử Tại Nhật

01/07/201000:00:00(Xem: 3210)
Vũ Khí Thay Đổi Nếp Sống Xã Hội & Lịch Sử Tại Nhật

Vũ Khí Thay Đổi Nếp Sống Xã Hội & Lịch Sử Tại Nhật

Vũ Huy Quang
“Thu kiếm” là chiến dịch tước khí giới nông dân, đã do Tướng Toyotomi Hideyoshi ra lệnh từ năm 1587 - không phải từ Soái Phủ của Soái tướng Tokugawa Ieyasu – cốt để củng cố quyền lực, ngừa nông dân bạo động. Tokugawa Ieyasu thành Soái tướng (Shogun – độc tài quân sự toàn quốc) cũng duy trì lệnh này, từ năm 1603. Shogun Ieyasu, lại còn có lệnh kiểm soát súng. Chế độ Soái tướng Hành chánh (Tokunaga Bakufu) chỉ bắt đầu từ 1615, cũng luôn áp dụng chặt chẽ lệnh kiểm soát súng.
Súng xuất hiện ở Nhật, do những người  Portugal đi lạc đem vào, năm 1543. Mươi năm sau, người Nhật trên cả nước đua nhau chế súng, hàng loạt. Đến cuối thế kỷ 16, họ đã dùng súng trong chiến tranh lẫn với nhau, nhiều hơn bất cứ nước nào ở Âu châu cùng thời (Noel Perrin, Giving up the Gun, 1979). Năm 1575, sự kiểm soát súng nổi thành vấn đề, vì vấn đề danh dự xã hội, rằng vì súng, một gã nông dân có thể giết được dễ dàng một samurai thượng hạng.
Năm 1607, cũng để củng cố quyền lực, Ieyasu ra lệnh cho những ai làm súng phải tập trung về địa phương Nagasaki hay Sakai, đồng thời đặt chức “Trưởng quan Súng” để ghi danh những ai đặt làm, hoặc mua súng…hầu kiểm soát số lượng sản xuất súng. Rất lạ, nhưng không đáng gì làm ngạc nhiên, là lập tức nhu cầu đặt làm súng trong xã hội ngưng trệ hẳn. Các nhà làm súng ế việc. Đa số xoay ra hành nghề đúc kiếm để kiếm ăn. Súng được dùng trong chiến tranh lần chót năm 1637, rồi ngưng và quên đi. Cho tới khi Đề Đốc Perry cập bến hải cảng Nhật, năm 1853, súng lại được chế tạo.
Chính sách của Soái Phủ Tokunaga dành độc quyền sử dụng vũ khí riêng cho nhà nước, không khác gì Âu châu, cũng là chính sách độc quyền của nhà cầm quyền phong kiến đối với dân bên ấy. Nhưng phương cách và điều kiện khác nhau. Bên Nhật, súng được kiểm soát từ trong chỗ sản xuất, trong khi bên Anh, kiểm soát áp dụng khi súng đến tay người sử dụng (Nghị Hội Anh thông qua Luật chỉ cho giới thượng lưu được cấp giấy phép mua súng, 1523). Ở Pháp, Vương quyền ra tuyên cáo, xác nhận chỉ Triều đình mới được (độc quyền) chế thuốc súng. Tuy vậy, sự kiểm soát rất khó, vì có hàng trăm chỗ sản xuất rải rác khắp nước. Tất nhiên, năm 1543, chiến tranh làm mọi lệnh lạc...xếp xó.
Tại Nhật, với chính sách bài ngoại, cô lập…công việc kiểm soát súng đã giúp cho chế độ phong kiến thế tập (cha-truyền-con-nối) bền vững: Không cuộc lực lượng nào từ trong hay ngoài lay chuyển được Soái phủ, suốt từ 1603 đến 1853. Không có nhu cầu chế súng trong nước, nếu không có đe dọa nội chiến, hay nhu cầu xâm chiếm Cao Ly - hay Trung Hoa …về sau này.
Ảnh hưởng của chính sách “Kiểm soát vũ khí” (Kiếm và Súng, nhất là súng) còn lưu lại cho đến nay. Tức là, công dân Nhật không được dùng - dù chỉ để tập bắn súng chả hạn – cũng như được sở hữu súng, trên đất Nhật. (Điều hấp dẫn rất thông dụng cho quảng cáo du lịch California đối với du khách Nhật, là sẽ được hướng dẫn tham quan chỗ tập bắn súng). Năm 1981, tổng số súng đăng ký tại Nhật là 881,204 – có nghĩa kể cả súng cổ để sưu tập, súng săn, súng nạp viên (shotgun), súng dùng đinh, bắn hơi cho việc xây cất. Với người Nhật, nói đến súng là người dân nghĩ đến côn đồ Yakuza, hay đến “Lực lượng Tự Vệ”, hay Lực lượng an ninh Phi trường Narita.
Vậy ai có vũ khí" Dân quê thì không rồi, chỉ có Samurai. Nhưng chế độ Soái phủ bị phong trào Chosu và Satsuma của những nông dân từng bị trưng binh, (đã được huấn luyện quân sự) nổi dậy lật đổ. Những người ấy được huấn luyện theo lối Tây phương, đã dùng súng trường (mới) của thời Nội chiến Hoa Kỳ, trong khi lực lượng Soái Phủ dùng súng (cũ) để dành trong kho từ 1600…Cất súng vào kho quá lâu, vì nỗi ám ảnh của giới thượng lưu Nhật, là phải chết dưới tay một tên dân quèn…bằng cung nỏ hoặc bằng súng. Điều lo sợ bị nhục nhã bấy lâu, đã thành sự thật: Nông dân thắng Samurai.
Khi nông dân chính thức bị giải giới năm 1587, từ 1603 đến 1867, lịch sử ghi được 1,153 cuộc nổi dậy của nông dân. Tai ương thiên nhiên, mất mùa, cùng nạn đói gây ra nhiều bạo loạn. Các nhà văn Nhật viết về thời này thường ví nông dân với hạt mè, càng bị bóp mạnh, càng ra nhiều dầu. Nhưng nông dân không có dầu trong người, chỉ có máu. Họ đành phải đổi máu. Hủy bào thai, và giết hài nhi là điều thường tình (mabiki – rau quắt, tiếng bóng bảy văn chương - là rau không lớn được, rau phải nhổ).
E.H. Norman, ghi nhận rằng ”Những cuộc nổi dậy cứ lây lan như bệnh nan y đến mức, có thể nói đã làm suy nhược chế độ phong kiến một cách trầm trọng về chính trị, cũng như đã chống lại rất hiệu quả chế độ Bakufu.” (Origín of the Modern Japanese State, 1975). Jon Halliday, trong cuốn A Politic History of Japan Capitalism, 1975, nhấn mạnh rằng, “Ảnh hưởng chồng chất của các cuộc nông dân nổi dậy, chính là nguyên nhân sụp đổ chế độ Tokugawa, năm 1868”.
Cũng thời kỳ này, do thương mại phát triển, tiền được dùng làm trung gian đổi chác, thay thế cho đơn vị gạo (koku), sản phẩm từ đất. Sự thay thế này tạo cho giới nhà buôn quyền lực mới, làm đảo lộn thứ tự 4 giai cấp truyền thống cũ (Chiến sĩ, Nông dân, Nghệ nhân, Nhà buôn). Khi giai cấp thương nhân lớn mạnh, quyền lực họ thấm và lấn vào truyền thống tôn ti, xưa nay vẫn đứng đầu là giai cấp phong kiến quý tộc. (Người ta còn nhớ, trong tiểu thuyết SHOGUN của James Clavell - đã quay thành phim, khoảng năm 1980 – tả hoạt cảnh trả giá của người có của, đòi bỏ tiền để lọt vào giai cấp samurai). Và rồi, thương gia tuy có ảnh hưởng tới xã hội phong kiến, tuy có bất mãn với sự cai trị của phong kiến, nhưng họ không nổi dậy được. Họ chỉ có thể tài trợ cho những lực lượng chống Tokugawa.
Sự yếu đuối của giai cấp thương nhân lại đưa đến việc khôi phục vai trò chính trị của Nhật Hoàng. Năm 1858, bỏ qua sự thúc hối của Soái tướng, nhà Vua từ khước không chịu ký Thoả Ước Harrís với Mỹ. Đầu 1860, Hội “Triều đình và Quân sự” thành lập (gồm liên minh của các quan trong Triều, kugo, với các Địa phương sứ quân, Daimyo, những tướng tách ly khỏi Soái phủ. Đó là liên minh chính trị tiên khởi, cho việc chống quyền lực Soái phủ (Shogunate) về sau. Phe đối lập này, nổi giận vì Soái phủ nhân nhượng với Tây phương, đưa ra khẩu hiệu ”Tôn quân, trục di” (tức là, “Tôn Nhà Vua, đuổi man di”).
Nhưng không đủ để Tây phương lùi bước. Xem lại tài liệu của các sử gia thu thập được, rất nhiều chứng tích là Soái phủ, Triều đình, các samusai đã để lại, thì vô số những ghi nhận chi tiết về Trung Hoa, về thời kỳ biến động của phong trào Thái Bình Thiên quốc, về phong trào Quyền thuật nổi dậy. Những bài học hợp tác, hay chống Tây Phương…từ các biến cố bên Trung Hoa, cho giai cấp thống trị Nhật (đang ủng hộ Vua), bắt đầu hiểu ra Tây phương nhất quyết mở rộng thị trường buôn bán, và tương lai Nhật sẽ phải uyển chuyển thế nào. Trên địa bàn Tây Nam, vùng Satsuma và Chosu rõ là đã chịu ảnh hưởng Tây phương đậm. Vùng đó, Hondu và Kagoshima thuộc Kyushu, đã phơi ra để đón nhận  Tây phương. Các samurai ở đó đã học khoa học và binh pháp Tây phương. Chính lực lượng ấy sẽ là lực lượng cốt cán lật Soái phủ Tokugawa (1603-1867). Thế là từ xuất hiện, đến chế tạo, đến kiểm soát…súng đã thay đổi xã hội và lịch sử Nhật thật sâu đậm.
Chính sách canh tân của Minh Trị ra đời.
Vũ Huy Quang
(7-2010)

20/03/2019(Xem: 112)
120 bài thơ 50 tác giả -- Tác Phẩm song ngữ "Thơ Những Người Thua Cuộc -- Poems of the Losers"...Phát hành online: Amazon, Barnes & Noble, Lulu và Ingram. Giá bìa: $32/cuốn Hoặc mua tại NXB Sống
20/03/2019(Xem: 137)
để các em thiếu nhi vui chơi nhân dịp lễ Phục sinh. Chương trình "Eggs-Cavation" sẽ được tổ chức vào Thứ Bảy, ngày 20 tháng 4, 2019, từ 1:00 giờ đến 4:00 giờ trưa
20/03/2019(Xem: 484)
Ba cô người mẫu Hollywood bất ngờ xuất hiện tại một khu thương mại sầm uất của Thành Phố Mumbai. Vẻ đẹp thiên kiều bá mị... Đức Phật đã dạy rằng, nữ sắc là sợi giây cột buộc con người ghê gớm nhất. Chính cái lòng ngưỡng mộ, mê đắm sắc đẹp, đã biến bạn thành tù nhân
20/03/2019(Xem: 474)
Chủ tịch nước Nguyễn phú Trọng hãy nhìn vào sự thật, đừng để bị những người khác lừa phỉnh mà bỏ lỡ cơ hội cuối cùng để thoát khỏi thế kẹt hiện tại.
20/03/2019(Xem: 192)
Hơn 100 phụ nữ là những lãnh đạo cộng đồng trong Địa Hạt 46 sẽ được Dân biểu liên bang Lou Correa vinh danh ngày 23 tháng 3, một phần của sự kiện Tháng Lịch Sử Phụ Nữ (Women’s History Month). Trong số được vinh danh là bà Quan Kiều (Kelly Daniels)
20/03/2019(Xem: 400)
Đường cao tốc Bắc – Nam chạy dọc mặt phía Đông nước VN là dự án chiến lược, không chỉ góp phần phát triển kinh tế mà còn liên quan chặt chẽ với an ninh quốc phòng, liên quan phòng thủ Biển Đông
20/03/2019(Xem: 293)
Nhà thơ W. S. Merwin vừa từ trần trong một giấc ngủ hôm 15/3/2019. Trong gần nửa thế kỷ, ông cũng nổi tiếng là một Phật tử, thực tập theo Thiền Tông Nhật Bản. Cuộc đời ông là một điển hình
20/03/2019(Xem: 270)
Tôi đưa con mình đến Stacey Middle School cùng với các em đến từ Ban Thiếu Nhi Câu Lạc Bộ Tình Nghệ Sĩ (CLB TNS) để tham gia trình diễn trong chương trình Đa Văn Hóa
20/03/2019(Xem: 321)
Cơ quan IRCC và Dân Sinh Media tổ chức ngày Thuyền Nhân Hội Ngộ chủ nhật 24 tháng 3-2019 từ 9 giờ sáng đến 1 giờ chiều tại hội trường Santa Clara County
20/03/2019(Xem: 616)
Tôi yêu qúi nước Mã Lai không chỉ vì ông Thủ Tướng Mahathir Mohamad (người vừa dõng dạc yêu cầu Trung Cộng xác định “cái gọi là quyền sở hữu” nhận vơ của họ ở Biển Đông) mà còn vì những công dân thuần hậu và bao dung của họ.
19/03/2019(Xem: 257)
Tạp Chí Văn Học Nghệ Thuật Biên Khảo In Và Phát Hành Toàn Cầu, Kể Cả Trong Nươc, Ra Đời: Một tập san giấy in trình bày mỹ thuật với giá bán tượng trưng 12 mỹ kim + cước phí. Mở Nguồn khổ 6×9 inch, dầy 250 trang, phát hành mỗi 3 tháng.
19/03/2019(Xem: 410)
Hiện nay ở trong nước, hai chữ “văn hóa” được dùng tràn lan, sai nghĩa và trở nên dị hợm khi nói: văn hóa nói dối, văn hóa tham nhũng, văn hóa đi trễ, văn hóa chen lấn
19/03/2019(Xem: 490)
giữa chúng tôi, là nhạc sĩ Trần Ngọc Hải và nhạc sĩ Nguyễn Mạnh San, từ khi hai chúng tôi còn cắp sách đến trường học và cho đến khi hai chúng tôi: Một người trở thành Linh Mục và một người trở thành Phó Tế Vĩnh Viễn
19/03/2019(Xem: 781)
Duới ánh trăng, con tàu băng mình về phương Bắc. Tiếng xình xịch của máy tàu hòa với âm thanh của gió rít bên khung kính cùng tiếng bánh sắt cạ lên đường rầy tạo nên chuỗi âm thanh dồn dập, vội vã, rộn ràng.
19/03/2019(Xem: 789)
Trong chiến tranh 1954-1975, Liên Xô và Trung Cộng là hai nước viện trợ chính cho Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa (VNDCCH) ở Bắc Việt Nam (BVN), và Hoa Kỳ là nước viện trợ chính cho Quốc Gia Việt Nam (QGVN), đổi thành Viêt Nam Cộng Hòa (VNCH) năm 1955 ở Nam Việt Nam (NVN).
Tin công nghệ
Trước khi ra mắt năm 2007, Apple đã bí mật phát triển dự án iPhone của hãng trong ít nhất 2.5 năm. Trong khoảng thời gian đó, hầu hết những người làm việc trong công ty chỉ biết tới thiết bị qua tên mã M68 và Purple 2. Apple muốn tạo ra một ngạc nhiên lớn cho mọi người về chiếc iPhone nên với ngay cả kỹ sư phát triển nó cũng không biết hình dáng nó như thế nào.
Ngày 21/03/2019, thương vụ giữa hãng phim Walt Disney Company's và công ty 20st Century Fox chính thức kí kết, hoàn tất thỏa thuận, hai tên tuổi lớn nhất nhì Hollywood sẽ chính thức "về chung một nhà".
Khoảng giữa tháng 03/2019, tại Hội nghị Nhà phát triển Game GDC diễn ra ở San Francisco, Google đã ra mắt một nền tảng hoàn toàn mới có tên là “Stadia”. Đây là nền tảng cho phép chơi game thông qua dịch vụ đám mây của Google, tất cả những gì người dùng cần chỉ là trình duyệt Chrome và mạng Internet tốc độ cao.
Qualcomm từng thông báo sẽ sớm ra mắt một dòng sản phẩm mới. Khoảng giữa tháng 03/2019, hãng đã chính thức giới thiệu dòng chipset hoàn toàn mới có tên QCS400, một bộ vi xử lý dành riêng cho các thiết bị âm thanh thông minh.
Trong thông cáo báo chí khoảng giữa tháng 03/2019, Apple cho biết, Standford Medicine đã công bố kết quả của cuộc nghiên cứu thông qua phần mềm Apple Heart Study tại “Hội thảo và triển lãm khoa học hàng năm của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ lần thứ 68”.
Khoảng giữa tháng 03/2019, Apple bất ngờ ra mắt chiếc iPad Air hoàn toàn mới với màn hình 10.5 inch lớn hơn và có giá 499 USD.
Dù Face ID vẫn hoạt động trong công việc nhận dạng gương mặt của mỗi người và phát hiện những cách lách luật, nó vẫn bị lừa bởi những cặp song sinh trong gia đình. Trước đây, khi lần đầu ra mắt iPhone X, đã có hàng loạt video trên YouTube chứng minh vấn đề.
Tinh vân Đầu ngựa tối và Tinh vân Orion phát sáng là những khung cảnh vũ trụ tương phản. Cách Trái đất 1,.500 năm ánh sáng, ở trong một trong những chòm sao dễ nhận biết nhất của bầu trời đêm, chúng xuất hiện ở các góc đối diện của bức tranh khảm hai ảnh tuyệt đẹp.
Khoảng giữa tháng 03/2019, một số nguồn tin Đức cho biết, có thể BMW và tập đoàn Daimler - công ty mẹ của thương hiệu Mercedes-Benz đang thương lượng về kế hoạch cùng phát triển nền tảng xe điện. Dù vẫn chưa có gì chắc chắn nhưng nếu thành công, phân khúc xe mà cả hai nhà sản xuất xe hơi hàng đầu nước Đức hướng đến là các mẫu xe cỡ nhỏ và cỡ trung. Việc sử dụng chung nền tảng cùng nhau phát triển được cho là sẽ giúp tiết kiệm ít nhất 8 tỷ USD trong suốt 7 năm đối với cả 2 bên.
Tháng 01/2018, những hacker được cho là thành viên của nhóm Lazarus, những kẻ được cho là do chính phủ Triều Tiên thuê để trộm tiền và hack các doanh nghiệp, tổ chức trên thế giới đã thử cố trộm 110 triệu USD từ ngân hàng Mexico Bancomext. Những hacker mũ đen không thể nuốt trọn số tiền 110 triệu USD, nhưng chúng cũng thành công trong việc “tuồn” từ 300 đến 400 triệu Peso ra khỏi Mexico, quy đổi ra là khoảng 10 đến 20 triệu USD vào tháng 04/2018.
Khoảng giữa tháng 03/2019, sau khi Google phát hành bản cập nhật Android Q cho các mẫu điện thoại Pixel, một số lập trình viên của diễn đàn XDA-Developers đã nghiên cứu và phát hiện ra một loạt tính năng mới mà Google đã bổ sung vào hệ điều hành mới nhất của hãng.
Khoảng giữa tháng 03/2019, trường Đại học Princeton, Stanford, Ohio State và California-Berkeley cho biết đang cắt đứt hoặc giảm liên quan với Huawei. Theo Bộ Giáo dục Mỹ, từ năm 2012 đến 2018, công ty Trung Quốc đã trao 10.6 triệu USD dưới dạng quà tặng và hợp đồng cho các chương trình truyền thông và công nghệ của 9 trường học. Ông Tobin Smith, Phó Chủ tịch Hiệp hội các trường đại học Mỹ, cho biết “ngày càng nhiều trường cắt liên lạc với họ”. Tháng 09/2018, FBI tổ chức hội nghị lớn với Hiệu trưởng các trường đại học tại Washington
Điều gì đang diễn ra ở trung tâm của thiên hà xoắn ốc M106? Thiên hà M106 xuất hiện vô cùng ấn tượng với một đĩa xoắn ốc chứa đầy những ngôi sao màu xanh cùng mây khí, và phần gần trung tâm với những dải bụi mảnh màu đỏ hòa quyện vào nhau. Lõi của M106 bức xạ mạnh trong vùng sóng radio và tia X, cho thấy hai luồng vật chất phun theo hai hướng ngược nhau, dọc theo trục lớn của thiên hà. M106 là một trong những thiên hà tiêu biểu theo kiểu Seyfert với phần trung tâm có độ sáng lớn bất thường.
Nhiều người đã quá quen thuộc với đo nồng độ cồn qua việc thở vào 1 chiếc máy, trong tương lai, ở Mỹ sẽ có 1 thiết bị mới dùng để đo nồng độ: nồng độ cần sa có trong hơi thở, một bước kiểm tra mới để xem tài xế có đang sử dụng thuốc khi đi ngoài đường hay không, sản phẩm của hãng Hound Labs đang trong những giai đoạn thử nghiệm cuối cùng và chuẩn bj bán ra thị trường
Khoảng giữa tháng 03/2019, Toyota và cơ quan vũ trụ của Nhật Bản cho biết sẽ cùng hợp tác để phát triển một chiếc xe du hành Mặt Trăng có người lái. Hoạt động trên một môi trường đặc biệt đòi hỏi phương tiện phải dùng một dạng nhiên liệu đặc biệt không kém và loại được lựa chọn chính là pin nhiên liệu. Koichi Wakata, phó chủ tịch Cơ quan thám hiểm hàng không vũ trụ Nhật Bả (JAXA) khẳng định chiếc xe đóng một vai trò quan trọng trong công cuộc thám hiểm Mặt Trăng của con người, hứa hẹn sẽ diễn ra từ năm 2030.