Thương Phẩm Đảo Chiều

18/12/200800:00:00(Xem: 6396)

Thương phẩm đảo chiều

Nguyễn Xuân Nghĩa & RFA
...giá lương thực sẽ lại tăng trong năm tới...
Đầu năm 2008, nguy cơ suy trầm kinh tế toàn cầu đã được dự báo, đến cuối năm, suy trầm toàn cầu đã thành hiện thực. Trong khung cảnh đó, qua năm tới, tình hình sẽ ra sao" Riêng về giá thương phẩm, như nguyên nhiên vật liệu cùng lương thực, sẽ xoay chuyển thế nào" Diễn đàn Kinh tế đài RFA sẽ tìm hiểu câu hỏi này trong phần trao đổi cùng nhà tư vấn kinh tế Nguyễn Xuân Nghĩa do Việt Long thực hiện sau đây hầu quý thính giả...
Hỏi: Xin kính chào ông Nguyễn Xuân Nghĩa. Nhớ lại đầu năm, mùng một tháng Giêng, dầu thô đã lên tới ngưỡng tâm lý là 100 đồng một thùng, rồi ngày 11 tháng Bảy tăng vọt lên 147 đồng, bây giờ lại sụt dưới 50 đồng một thùng. Giá lương thực cũng thế, đã tăng vọt vào đầu năm rồi bắt đầu giảm mạnh từ tháng Bảy, tới nay đã giảm phân nửa. Trong các chương trình phát thanh vào giữa năm, diễn đàn này dự báo là giá dầu thô và lương thực sẽ giảm trong khi tỷ giá Mỹ kim lại tăng. Bây giờ vào mấy ngày cuối năm, chúng tôi xin đề nghị là ta cùng tìm hiểu về xu hướng thăng giáng của giá cả trong bối cảnh suy trầm toàn cầu mà chương trình phát thanh ngày Giáng sinh năm ngoái cũng đã dự báo... Trước hết, giới kinh tế dự đoán thế nào về giá dầu thô trong tương lai, là một câu hỏi mà Việt Nam hết sức quan tâm...
- Tôi nghĩ câu hỏi này có tầm quan trọng đặc biệt cho Việt Nam và báo hiệu nhiều bất ngờ cực kỳ tai hại vì lãnh đạo xứ này có thể dự đoán sai giá dầu. Không ai có thể biết chắc về sự lên xuống của giá cả nhưng dựa trên dữ kiện lỗi thời từ mùa Thu mà dự trù ngân sách năm tới là sai lầm lớn. Dầu thô đã tăng giá quá mức chịu đựng của kinh tế thế giới nên tất phải giảm và khi sụt giá thì sụt mạnh hơn mức suy giảm của số cầu, như chúng ta đã cố gắng trình bày nhiều lần. Trong tương lai ngắn hạn của 12 tháng tới, khi thế giới chưa ra khỏi suy trầm kinh tế, thì dầu thô không thể lên lại giá cũ, hoặc xê dịch trong khoảng 90-95 đô la như Hà Nội trù tính.
Hỏi: Xin ông giải thích ngay việc Hà Nội dự báo giá dầu như vậy...
- Dầu thô là nguồn thu nhập ngoại tệ và còn đem lại khoản thuế tới gần 30% ngân sách trị giá hơn chín tỷ đô la cho Hà Nội. Nếu giá dầu nằm ở mức 90 đồng như họ dự đoán, Việt Nam sẽ thu vào cỡ bảy tỷ Mỹ kim và gần ba tỷ nhờ tiền thuế. Nếu dầu lại ở khoảng dưới 50 đồng như hiện nay, Việt Nam chỉ thu được hơn bốn tỷ và mất hẳn phân nửa số thu ngân sách nhờ bán dầu, tức là mất thêm gần tỷ rưỡi. Ngân sách Việt Nam đã bị bội chi nặng và khó đạt chỉ tiêu do Quốc hội đề ra tháng trước là dưới 4,8% tổng sản lượng nội địa GDP. Nếu dầu thô không tăng giá như dự tính thì kinh tế Việt Nam sẽ khốn đốn nặng, chưa kể tới sáu tỷ Mỹ kim dự trù chi ra để kích cầu. Tôi không hiểu vì sao lại có sự lạc quan ấy. Các chuyên gia dầu khí Việt Nam không thể tệ như vậy, hoặc chỉ dựa trên dự phóng thường quá lạc quan của Ngân hàng Thế giới. Phải chăng họ dự báo như vậy để chính phủ có lý cớ biện minh việc tiêu xài một cách vô trách nhiệm"
Hỏi: Nếu vậy, ta nên đảo ngược câu hỏi để tìm hiểu về động lực thăng giáng giá cả của dầu thô. Vì sao giá dầu đã tăng mạnh rồi sau đó lại sụt mạnh"
- Giá dầu tăng chủ yếu vì tình trạng cung cầu căng thẳng khi số cầu của các nước tân hưng đã lên mạnh trong nhiều năm. Giá dầu còn tăng mạnh vì thiếu an ninh tại các nguồn cung cấp. Khi dầu thô lên giá, giới đầu tư bèn thủ thân và mua dầu trước trên thị trường có kỳ hạn. Đó là vài lý do khiến dầu thô lên giá. Nhưng khi dầu thô vượt quá 140 đồng một thùng thì ta có hiện tượng "già néo đứt dây", nghĩa là dầu quá đắt đã gây sức ép lên số cầu, làm giảm mức tiêu thụ. Thí dụ nổi bật là ngay tại Mỹ, dân Mỹ vốn thích lái xe tự do, có phân khối lớn và hút nhiều xăng, vậy mà rốt cuộc cũng xót ruột chột dạ và đi xe ít hơn, là chuyện chưa hề thấy, cho nên tiêu thụ dầu tại Mỹ đã giảm 9% kể từ đỉnh cao tháng Tám năm ngoái tới tháng 11 vừa qua! Ngoài ra, cũng về lý do dầu thô tuột giá, tình hình an ninh nói chung, nhất là ở Iraq, đã cải thiện niên đẩy lui nguy cơ xung đột tại Trung Đông. Khi giá đầu bắt đầu giảm, giới đầu tư lật đật bán tháo để khỏi lỗ nên càng đẩy giá xuống sâu hơn nữa.
- Chúng ta nhớ lại và đã nhắc tới nhiều lần là sau vụ khủng hoảng kinh tế Đông Á vào các năm 1997-1998, số cầu về dầu thô giảm 10%, mà giá dầu lại sụt tới 75%, người ta gọi đó là tác dụng đàn hồi - hay co giãn - của giá cả. Bây giờ các nước bán dầu trong hiệp hội OPEC có thể kêu gọi hạn chế xuất khẩu để giảm số cung và giữ giá cho khỏi sụt nhưng chưa chắc đã đạt nhất trí, mà bề nào thì vẫn còn hội viên bơm lén bán lậu ngoài chỉ tiêu để kiếm thêm ngoại tệ. Đã thế, kinh tế toàn cầu chưa ra khỏi suy trầm nên số cầu chưa thể lên mức cũ, ít ra suốt năm tới. Vì vậy, dự báo giá dầu ở khoảng 50 đến 60 đô la một thùng có thể gần với thực tế hơn của năm tới.
- Nhân đó, ta nên tìm hiểu xem các nước xuất khẩu dự báo giá dầu bình quân của năm tới là bao nhiêu. Mexico dự báo là 70 đô la một thùng, Saudi Arabia là 65 đô la, Venezuela là 60 đô la. Vừa qua, Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Tài chính Liên bang Nga còn điều chỉnh dự thảo ngân sách Nga của ba năm tới với giả thuyết dầu thô sẽ sụt dưới 35 đô la một thùng. Trước đấy, Nga dự đoán giá dầu ở mức 95 đô la một thùng, có khi đó là cơ sở tính toán của Hà Nội chăng!


Hỏi: Bây giờ, ta bước từ chuyện xăng dầu qua chuyện gạo. Trong kỳ trước, diễn đàn này dự báo là sau khi giảm mạnh trong mấy tháng qua, giá nông sản sẽ lại tăng vào năm tới. Đâu là cơ sở của những dự báo này"
-  Đầu năm ngoái, các tổ chức lương nông báo động là vì cung cầu căng thẳng - cung thì có hạn mà cầu lại tăng nhờ kinh tế phát triển - giá lương thực trên thế giới sẽ tăng mạnh. Cùng giá năng lượng, giá lương thực tăng vọt còn đẩy lên nguy cơ lạm phát. Thế rồi từ tháng Bảy, lương thực lại hạ giá, bình quân là giảm 50%. Tôi thiển nghĩ rằng đấy chỉ là một điều chỉnh ngắn hạn chứ giá lương thực sẽ lại tăng trong năm tới, và Việt Nam nên chú ý đến chuyện này.
- Lý do vì sao giảm giá, thì 2008 là năm được mùa với sản lượng kỷ lục là 677 triệu tấn ngũ cốc. Rồi kinh tế suy trầm đã đánh sụt số cầu về thịt, tức là số cầu về ngũ cốc nuôi gia súc lấy thịt, và năng lượng sụt giá cũng giảm cước phí chuyển vận và giúp nông sản hạ giá. Sau cùng, giới đầu tư lỡ mua nông sản để phòng ngừa giá tăng đã phải bán tháo vì sợ lỗ vốn khi giá sụt. Ngần ấy yếu tố khiến lương thực giảm giá, nhưng chỉ là hiện tượng điều chỉnh ngắn hạn mà thôi.
Hỏi: Khi giải thích như vậy, ông hàm ý là giá lương thực sẽ còn tăng trong năm tới. Xin hỏi lại ông là vì sao lại như vậy"
- Thứ nhất, sự bấp bênh giữa cung và cầu vẫn còn đó và nếu năng lượng là thương phẩm chiến lược thì nông sản là loại hàng sinh tử, đói ăn là sinh loạn. Mà đói ăn là một khái niệm tương đối khi nhiều nước tân hưng đã muốn ăn ngon hơn, với thịt thà nhiều hơn là ngũ cốc, mà muốn có thịt thì phải dùng thêm nông sản nuôi gia súc. Thứ hai, việc được mùa năm nay lại tập trung ở các xứ công nghiệp chứ sản lượng lương thực của các nền kinh tế tân hưng như Ấn Độ, Brazil hay Trung Quốc không tăng mà giảm, bình quân là giảm 1,6%. Thứ ba, khủng hoảng tài chánh đang hoành hành đã gây ách tắc tín dụng và giới hạn khả năng vay mượn để sản xuất năm tới, là điều bắt đầu xảy ra tại các nước đang phát triển và sống nhờ nông sản. Thứ tư, các nước tân hưng đã lấy đất canh tác, thậm chí cướp đất của dân đưa vào công nghiệp hoá và đô thị hoá trong khi ít quan tâm đến môi sinh nên gây ra lũ lụt hay hạn hán và càng thu hẹp sản lượng lương thực.
- Đã thế, một số quốc gia kỹ nghệ lại ưu lo cho môi sinh nên dùng ngũ cốc cất chế thành cồn cho xe hơi nên cũng lấy mất khoảng 30% sản lượng lương thực cho yêu cầu về năng lượng sạch của họ. Sau cùng, lý do thứ sáu, cho tới khi nhân loại tìm ra công nghệ đột phá để nâng hiệu năng sản xuất lương thực, những xoay chuyển về giá cả tiếp tục tác động vào tính toán về sản xuất và gây ra nhiều thăng trầm bất lợi cho nông gia, khi mà lương thực vẫn là sản phẩm cần yếu nhất.
Hỏi: Như vậy, chúng ta phải dự đoán là giá lương thực, chủ yếu là gạo cho Đông Á và Việt Nam, sẽ còn tăng trong năm tới" 
- Thưa đúng vậy, nhất là trong kịch bản phổ biến là kinh tế thế giới vẫn còn bị suy trầm. Năm ngoái, Hà Nội phạm sai lầm lớn khi quyết định cấm xuất khẩu gạo lúc gạo tăng giá mạnh. Năm tới, Hà Nội có thể lại phạm sai lầm ngược, là lạc quan dựa trên tình trạng lương thực hạ giá vừa qua mà không khuyến khích và hỗ trợ nông gia sản xuất, không cải thiện hệ thống tồn trữ, thu mua và vận chuyển để giải quyết một vấn đề sinh tử của đa số người dân hiện sống ở thôn quê.
- Trong một thời gian quá lâu, Việt Nam đã bắt chước một cách phiến diện chiến lược phát triển Đông Á là vận động đầu tư nước ngoài vào các thành phố để tăng cường xuất khẩu ra ngoài trong khi bỏ rơi khu vực nghèo túng ở bên trong, ở nông thôn. Khi thị trường thế giới chấn động vì khủng hoảng tài chánh và suy trầm kinh tế, chính là khu vực nội địa, là thôn quê và lúa gạo, mới có sức ổn định. Nếu không sớm nhìn ra điều ấy mà còn mơ ước bán dầu với giá chín chục, Việt Nam sẽ bị thị trường quật ngược. Tăng trưởng sẽ khó vượt 5%, lạm phát chưa lui, nhập siêu vẫn tăng, bội chi ngân sách vẫn mạnh, ngoại tệ lại khan hiếm mà Mỹ kim vẫn lên giá, tình hình vì vậy sẽ rất bi đát ở thành phố và nơi nào có gạo thì sẽ còn dễ thở, hoặc đỡ bị loạn.
Hỏi: Ông vừa nhắc đến đồng đô la Mỹ sẽ lên giá. Nhưng trong mấy ngày qua, Mỹ kim đã sụt giá mạnh so với nhiều ngoại tệ khác, cho nên câu hỏi cuối của chúng tôi là tình hình đô la năm tới sẽ ra sao"
-  Ngay trước mắt, vì Ngân hàng Trung ương Mỹ cắt giảm lãi suất ngắn hạ gần tới số không, cụ thể là vừa hạ lại suất liên ngân hàng tới mức cực thấp là từ 0% tới 0,25%, nên đô la sụt giá so với các ngoại tệ khác. Nhưng nói chung, xứ nào kinh tế phục hồi nhanh nhất thì đồng bạc sẽ lên giá mạnh nhất so với các đơn vị tiền tệ khác. Nhìn chung, kinh tế Mỹ sẽ phục hồi sớm nhất nên tiền Mỹ sẽ còn tăng giá so với Euro ít ra cho đến quý hai, tức là giữa năm tới. Tiền Mỹ có thể giảm giá so với đồng Yen Nhật ít ra trong ba tháng nữa, trước khi sẽ tăng thật chậm cho tới cuối năm.
- So với ngoại tệ của các nước đang phát triển, nhất là tại Đông Á trong đó có Việt Nam, thì Mỹ kim sẽ còn lên giá mạnh và đà tăng giá chỉ chậm lại một chút từ giữa năm tới. Từ nay đến đó, Việt Nam bị áp lực hối đoái rất nặng, không khéo thì bị khủng hoảng hối đoái và phải phá giá đồng bạc vì đô la mọc cánh bay mất, trở thành khan hiếm và đắt đỏ hơn tại Việt Nam.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Đất nước Haiti ngày càng điêu tàn, tài nguyên bị phá sạch, đất đai bạc màu dần. Những người lãnh đạo vơ vét tất cả những gì có thể vơ vét được còn nhân dân Haiti thì rơi xuống tận cùng của khốn khó...
Một năm có 365 ngày, nhưng ngày nào đảng CSVN cũng phải đối phó với các chứng suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống và tham nhũng, tiêu cực. Những vi trùng này không chỉ có trong nội bộ đảng mà đã lan qua “lực lượng võ trang nhân dân”, đặc biệt là Quân đội và Công an, và trong toàn xã hội...
Sau 18 tháng điều tra, Ủy Ban Đặc Biệt Hạ Viện J6, điều tra vụ bạo loạn Điện Capitol vào ngày 6 tháng 1 năm 2021, đã có cuộc họp công khai cuối cùng vào ngày 19 tháng 12 năm 2022. Trong đó, Ủy Ban 6 Tháng 1 đã đề nghị Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ truy tố hình sự cựu Tổng thống Donald Trump vì những âm mưu lật ngược kết quả bầu cử tổng thống năm 2020. Ủy ban đề nghị Bộ Tư Pháp truy tố Trump với bốn cáo buộc chính, bao gồm tội cản trở công việc của Quốc Hội, âm mưu lừa gạt chính quyền liên bang, âm mưu đưa ra tuyên bố sai sự thật và kích động hoặc hỗ trợ bạo loạn. Ủy ban cũng đề nghị Ủy Ban Đạo Đức (Ethics Committee) Hạ Viện xử phạt bốn thành viên Quốc Hội thuộc Đảng Cộng Hòa vì đã không tuân theo trát đòi của Ủy ban, yêu cầu họ cung cấp thông tin về các sự kiện ngày 6 tháng 1.
Đảng cầm quyền Cộng sản Việt Nam nên từ nhiệm để bảo vệ danh dự sau 15 năm không chống nổi “tự diễn biến” và “tự chuyển hóa” trong cán bộ, đảng viên...
Xi học ai để lãnh đạo đảng cộng sản và Nhà nước Tàu? Dĩ nhiên đã hoạt động từ lúc thiếu nhi và đoàn, Xi phải tắm mình trong kinh điển Mác-Lê nhưng không phải thứ Mác-Lê nguyên chất...
Khó mà phủ nhận được rằng Hun Sen là một tay bản lĩnh (có thừa) nhưng bản lĩnh của ông, tiếc thay, đã không giúp được cho dân tộc Khmer có đủ áo cơm, dù đã phải cầm cố gần nửa phần (45%) đất đai của Cambodia!
Ngày 2/12/2022, Hoa Kỳ đặt Việt Nam vào Danh sách “theo dõi đặc biệt” (Special Watch List) vì tiếp tục vi phạm quyền tự do Tín ngưỡng, Tôn giáo, nhưng Việt Nam phủ nhận và cho rằng Mỹ đã xuyên tạc tình hình để chống phá Việt Nam...
hiện tại dân số Trung Cộng đã lên tới 1/5 tổng số nhân loại rồi, gieo trồng 1,418,804,794 trái quýt chua (lè) như vậy bộ chưa đủ sao mà còn muốn ấn thêm vô làm chi nữa, cha nội? Bộ không thấy hằng triệu người dân Hồng Kông đang xuống đường biểu tình phản đối và cả loài người đang nhăn mặt hay sao?
Mão là mèo, quý là phú quý. Quý Mão là mèo có phước được hưởng lộc ăn ngon, mặc ấm, được chăm sóc như thú cưng của gia đình. Theo các nhà tướng số nói vì mèo nhanh nhẹn, trung thành, chung thủy, tình cảm và dễ thích nghi, nên người tuổi Mão sẽ thông minh, kiên trì, tháo vát, may mắn, thành công, giàu sang, sống có tình, có lý…
Lúc còn nhỏ thì không để ý. Nay lúc tuổi già, hồi tưởng lại tâm linh dân tộc, suy nghĩ lại câu niệm “Nam Mô A Di Đà Phật” hoặc “A Di Đà Phật” của dân mình mới thấy nó có một ý nghĩa linh thiêng và đẹp tuyệt vời. Nó không phải chỉ nằm trong phạm vi tôn giáo mà còn hòa nhập thành truyền thống văn hóa dân tộc. Nó trở thành phong cách sống hài hòa giữa đạo và đời. Khi đi chùa gặp nhau, hoặc trong các lễ hội Phật, chúng ta cất tiếng “A Di Đà Phật !” thì tiếng “A Di Đà Phật” trở thành một câu chào hỏi, một lời thân thiện, một lời mừng rỡ rằng ta còn có nhau, một lời chúc tụng, một sự kính trọng, một ước vọng sau này (khi vãng sinh) sẽ lại gặp nhau trên Quốc Độ Thanh Tịnh của Phật A Di Đà.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.