Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Qui Tắc Đạo Đức Nghề Nghiệp Hiệp Hội Ký Giả Chuyên Nghiệp

19/06/200700:00:00(Xem: 5597)

Lời Mở Đầu

Thành viên của Hiệp Hội Ký Giả Truyền Thông Báo Chí Chuyên Nghiệp tin tưởng rằng khai sáng thông tin cho công chúng là điều kiện tiên quyết của công lý và nền tảng của dân chủ.  Nhiệm vụ của ký giả truyền thông báo chí là thúc tiến mục tiêu ấy bằng cách tìm kiếm sự thật và cung cấp thông tin công bằng và tường thuật toàn diện về các sự kiện và vấn đề.  Ký giả có lương tâm từ mọi ngành truyền thông chuyên môn cố gắng phục vụ công chúng với tất cả sự tận tâm chu đáo và thành thật.  Uy tín nghề nghiệp là nguồn gốc cho sự tín nhiệm của ký giả.  Thành viên của Hiệp Hội cùng tận tụy tuân thủ hạnh kiểm đạo đức và chấp nhận bản qui tắc này hầu công bố những nguyên tắc và tiêu chuẩn hành nghề chính quy.

* Tìm Kiếm Sự Thật và Làm tin tức Phóng Sự: Ký giả nên thành thật, công bằng và dũng cảm trong việc thu nhặt, phúc trình và diễn giải tin tức.

Ký giả nên:

- Kiểm chứng sự chính xác của tin tức từ tất cả các nguồn tin và thận trọng để tránh những sai lầm vô ý.  Không bao giờ được phép cố ý xuyên tạc.

- Siêng năng tìm kiếm những nhân vật chủ đề trong mẫu tin tức và cho họ cơ hội trả lời những cáo buộc về hành động lỗi lầm của họ.

- Bộc lộ nguồn gốc thông tin trong mọi trường hợp khả thi.  Công chúng có quyền được biết càng nhiều tin tức càng tốt về sự khả tín của nguồn tin.

- Luôn luôn đặt nghi vấn về ngụ ý của nguồn tin trước khi hứa hẹn sự bảo mật.  Xác nhận những điều kiện đi đôi với bất cứ hứa hẹn nào đã trao đổi để lấy tin tức.  Giữ lời hứa.

- Kiểm duyệt lại cho thật kỷ để xác định rằng các dòng tít, đề mục và tài liệu quảng cáo, hình ảnh, phim ảnh, âm thanh, minh/phụ họa, lời nói và phát biểu được thuật lại không bị phản ảnh sai ý.  Không nên giản dị hoá quá đáng hoặc thổi phồng sự kiện vượt ngoài khuôn khổ.

- Đừng bao giờ sửa đổi nội dung hình ảnh hay phim ảnh tin tức.  Nhưng vẫn được phép nâng cao phẩm chất kỹ thuật của hình ảnh.  Phải chú thích rõ ràng những dựng cảnh và minh/phụ họa.

- Tránh đừng đóng kịch giả dối hoặc dựng cảnh tái diễn những sự kiện tin tức.  Nếu cần đóng kịch tái diễn để tường thuật câu chuyện thì phải chú thích rõ ràng.

- Tránh đừng giả dạng hay dùng kỹ thuật lén lút để thu nhặt tin tức, ngoại trừ trường hợp những phương pháp thông dụng không mang lại tin tức thiết yếu cho công chúng.  Nếu có xử dụng các kỹ thuật ấy thì phải giải thích tại vì sao, như một phần của câu chuyện.

- Đừng bao giờ đạo văn.

- Tường thuật những mẫu chuyện phản ảnh sự đa dạng phong phú và tầm lớn của kinh nghiệm đời sống con người một cách mạnh dạn, dẫu những mẫu chuyện ấy lúc bây giờ không được ưa thích.

- Suy xét về giá trị văn hoá của ký giả mà tránh áp đặt những giá trị đó lên trên người khác.

- Tránh rập khuôn các nhân vật theo chủng tộc, phái tính, tuổi tác, tôn giáo, sắc tộc, địa lý, tính dục, tình trạng khiếm tật, hình dạng hay địa vị xã hội.

- Ủng hộ sự trao đổi đa chiều của nhiều quan điểm, kể cả những quan điểm mà ký giả phản đối.

- Cho những người không có tiếng nói có tiếng nói;  những nguồn tin chính-thức cũng như những nguồn tin không-chính-thức đều có thể có giá trị khả tín như nhau.

- Phân biệt giữa phóng sự thông tin và truyền bá quan điểm.  Phân tích và bình luận phải xếp loại và không được xuyên tạc dữ kiện hay khuôn khổ câu chuyện.

- Phân biệt giữa tin tức và quảng cáo và tránh đăng tãi các mẫu tin pha tạp mập mờ giữa hai loại.

- Nhận thức rằng ký giả có nhiệm vụ đặc biệt là đãm bảo công việc của công chúng được thực thi một cách trong sáng và hồ sơ chính phủ phải mở rộng cho sự kiểm tra.

* Giảm Tổn Thương Đến Mức Tối Thiểu: Ký giả có đạo đức nghề nghiệp đối xữ với những nguồn tin, nhân vật chủ đề và đồng nghiệp như là những người đáng kính trọng.

Ký giả nên:

- Tỏ lòng trắc ẩn đối với những nhân vật có thể bị ảnh hưởng xấu bởi tin tức phóng sự.  Phải đặc biệt tế nhị đối với trẻ em và những nguồn tin hoặc nhân vật chưa có kinh nghiệm với truyền thông báo chí.

- Tế nhị trong lúc tìm kiếm hay xử dụng những bài phỏng vấn hoặc hình ảnh của những người bị gặp nạn hoặc đang tang tóc.

- Nhận thức rằng việc thu nhặt tin tức và làm phóng sự có thể gây tổn thương hay khó chịu. Trong lúc theo đuổi tin tức không được phép ngạo mạn.

- Nhận thức rằng tư nhân có quyền trong việc điều khiển thông tin về chính họ, hơn các viên chức chính phủ hay những người vận động cho quyền lực, ảnh hưởng hoặc sự chú ý.  Chỉ có nhu cầu lớn lao bao quát của công chúng có thể bào chữa cho sự xâm phạm vào đời tư của người khác.

- Tôn trọng thuần phong mỹ tục.  Tránh chạy theo / thoả mãn thị hiếu tò mò vô luân lý.

- Thận trọng trong việc nêu đích danh tình nghi tội phạm vị thành niên hoặc nạn nhân của tội phạm tình dục.

- Dùng lý trí phán xét trong việc nêu đích danh tình nghi tội phạm trước khi họ chính thức bị ghép buộc những tội trạng.

- Cân nhắc giữa quyền lợi được xét xử công bằng của tình nghi tội phạm với quyền lợi được thông tin của công chúng.

* Hành Động Độc Lập

Ký giả nên độc lập đối với các thế lực quyền lợi ngoại trừ quyền lợi được thông tin của công chúng.

Ký giả nên:

- Tránh những trường hợp xung đột lợi ích, thật sự hay trong nhận thức.

- Đừng để bị lôi cuốn vào các tổ chức hay sinh hoạt có thể phương hại đến uy tín hay làm giảm đi sự tín nhiệm của ký giả.

- Từ chối quà tặng, đặc ân, bao trả phí tổn, du hành miễn phí, cùng những đối đãi đặc biệt, và tránh kiêm thêm những công việc phụ, tham gia chính trị, giữ chức vụ trong chính phủ hay phục vụ cho các tổ chức cộng đồng nếu làm giảm đi uy tín chuyên nghiệp của ký giả.

- Khai báo những xung đột lợi ích bất khả khán.

- Đề cao cảnh giác và dũng cảm trong việc cáo buộc những người quyền thế để họ có trách nhiệm với công chúng.

- Từ chối không ban hành đặc quyền đối với các nhà quảng cáo hay những nhóm quyền lợi đặc biệt và kìm nén áp lực ảnh hưởng tin tức phóng sự từ phía họ.

- Đề phòng những nguồn tin đề nghị trao đổi tin tức để nhận lấy đặc ân hay tiền của; tránh trả giá mua tin.

* Phải có Trách Nhiệm với Công Chúng: Ký giả phải có trách nhiệm với đọc giả, thính giả, khán giả và với nhau.

Ký giả nên:

- Làm sáng tỏ và giải thích tin tức và gọi mời công chúng đối thoại về hạnh kiểm ký giả.

- Khuyến khích công chúng lên tiếng về những phiền hà đối với giới truyền thông báo chí.

- Nhận lỗi và mau mắn sửa lỗi.

- Phơi bày những hành vi phản đạo đức của ký giả và giới truyền thông báo chí.

- Tuân theo những lý tưởng cao cả mà ký giả đòi hỏi người khác cùng chấp hành.

Qui Tắc Đạo Đức Nghề Nghiệp Society of Professional Journalists Code of Ethics được hàng ngàn ký giả, chủ bút và chuyên viên trong các ngành truyền thông báo chí tình nguyện tuân thủ.  Ấn bản hiện nay được chấp thuận tại Đại Hội Toàn Quốc năm 1996 của Hiệp Hội Ký Giả Truyền Thông Báo Chí SPJ, sau nhiều tháng nghiên cứu và thảo luận giữa các thành viên của Hiệp Hội.

(Đỗ Vinh dịch và giữ tác quyền bản dịch, Copyright 2007 - Email: josephdovinh@msn.com.  Phone: (714) 862-4745.)

(Việt Báo trân trọng cảm ơn nhà thơ Đỗ Vinh đã cho phép đăng bản dịch này.)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Quốc gia nào cũng có nhà nước nên vai trò của chính quyền không thể tránh. Nhưng quả lắc khi nghiêng về nhà nước quá xa thì bóp nghẹt thị trường tự do còn khi chuyển sang tư nhân quá mức lại tạo ra bất ổn (khủng hoảng kinh tế) và hố sâu giàu nghèo. Một nghịch lý khác là khi xã hội xáo trộn, kinh tế suy trầm thì một bên là Mác Xít trỗi dậy, bên kia là Phát Xít nổi lên như xảy ra vào các thập niên 1930 hay 2010.
Trong cú sốc ban đầu do COVID-19 gây ra, các chính phủ và ngân hàng trung ương ứng phó bằng những đợt bơm tiền mặt khổng lồ là chuyện có thể dễ hiểu. Nhưng hiện nay, các nhà hoạch định chính sách cần lùi một bước và xem lại các hình thức kích hoạt nào thật sự cần thiết và nguy cơ nào gây nhiều hại hơn lợi. Các chính phủ trên khắp thế giới đang phản ứng mạnh mẽ với cuộc khủng hoảng COVID-19 bằng cách ứng phó kết hợp về tài chính và tiền tệ, nó đã đạt tới 10% GDP toàn cầu. Tuy nhiên, theo Cơ quan Kinh tế và Xã hội thuộc Liên Hiệp Quốc đánh giá tổng quát mới nhất, các biện pháp vực dậy này có thể không thúc đẩy cho tiêu dùng và đầu tư nhiều như các nhà hoạch định chính sách hy vọng.
Bạch Thái Bưởi, theo Wikipedia: “Là một doanh nhân người Việt đầu thế kỷ 20. Lúc sinh thời, ông được xếp vào danh sách bốn người giàu có nhất Việt Nam vào những năm đầu của thế kỷ 20 (nhất Sĩ, nhì Phương, tam Xường, tứ Bưởi)… Xuất thân từ tầng lớp nghèo, ông luôn quan tâm đến đời sống của giới thợ thuyền. Ông dành chế độ an sinh cho các nhân viên của mình. Ông trợ cấp cho học sinh nghèo có chí du học… Năm 1921, Bạch Thái Bưởi cho ra đời tờ báo hàng ngày mang tên Khai hóa nhật báo với tôn chỉ: ‘Một là giúp đồng bào ta tự khai hoá, dạy bảo lẫn nhau... mở mang con đường thực nghiệp. Hai là giãi bày cùng Chính phủ bảo hộ những yêu cầu thiết thực, chính đáng của quốc dân. Ba là diễn giải những ý kiến, những lợi ích, tác hại của các công việc Chính phủ đang làm...’
Sự căng thẳng thẳng giữa nước Mỹ và Trung cộng mỗi ngày mỗi gia tăng. Thật vậy, kể từ ngày 25-9-2018, tổng thống Donald Trump đọc trước Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc, kêu gọi các nước trên Thế giới: “Chống lại xã hội chủ nghĩa và những đau khổ do nó đã gây ra cho nhân loại.” Mời xem link: https://youtu.be/q6XXNWC5Koc?t=95. Từ đấy, khiến cho Trung cộng lo âu phập phồng vì cả Thế giới phê phán chủ nghĩa cộng sản gay gắt.
Kết quả bầu cử Thị xã vòng nhì hôm 28/6 vừa qua khoát cho nước Pháp bộ áo mới màu xanh. Bộ áo Pháp lần đầu tiên được mặc. Các Thị xã xưa nay do Thị trưởng xã hội, phe Hữu hay thuộc xu hướng khác nay phần lớn lọt vào tay đảng Xanh. Cả những Thị xã cho tới nay vẫn nằm trong tay cộng sản cũng bị đảng Xanh cướp mất. Giới chánh trị đều ngẩn ngơ trước thực tế hoàn toàn bất ngờ này. Nhiều nhà chánh trị học, nhà báo chánh trị bắt tay ngay vào việc tìm hiểu tại sao bổng nhiên xuất hiện làn sóng xanh chiếm gần hết các thành phố lớn nhỏ của Pháp? Tại sao chỉ có 4/10 người đi bầu? Vậy người được bầu thắng cử hay làn sóng cử tri vắng mặt mới thật sự thắng cử?
Những năm gần đây sự việc Trung Quốc chiếm đảo, vét cát dưới đáy biển xây dựng căn cứ quân sự, xây phi trường, đặt tên lửa tại biển Đông khiến người ta vô tâm quên mất rằng cánh tay dài của Đại Hán đã vươn qua biển thò đến tận Phnom Penh tự thuở nào. Dưới mắt nhiều quan sát viên quốc tế thì Campuchia ngày nay là một tỉnh của Trung Quốc, và Thủ tướng Hun Sen là một bí thư tỉnh ủy của Đảng Cộng sản Trung Quốc, không hơn không kém.Trung Quốc thiết lập căn cứ quân sự trên đất Campuchia là mối đe dọa nghiêm trọng cho các quốc gia khác trong vùng Đông Nam Á, và Hoa Kỳ chắc chắn không thể không nhận ra hiểm họa to lớn đó. Trong buổi tường trình lên Ủy ban Tình báo Thượng viện Hoa Kỳ hôm tháng Giêng năm 2019, Giám đốc Sở Tình báo Quốc gia, lúc đó là ông Dan Coats, đã cảnh báo rằng “Campuchia đang có nguy cơ biến thành một quốc gia độc tài, và điều đó sẽ mở đường cho Trung Quốc thiết lập các căn cứ quân sự trên miền đất ấy.”
Ngày 22 tháng 6 năm 2020, dự luật An Ninh Quốc Gia về Hồng Kông được đưa ra tại quốc hội của Đảng Cộng Sản Trung Hoa để thông qua, và đêm 30 tháng 6 rạng sáng ngày 1 tháng 7, 2020, sau một phiên họp kín của Ủy Ban Thường Vụ Đại Biểu Nhân Dân (mà thế giới gọi là quốc hội bù nhìn tại Bắc Kinh) dự luật này đã trở thành luật. Ngày mà Luật An Ninh Quốc Gia về Hồng Kông này ra đời cũng trùng ngày mà Hồng Kông được trao trả lại cho China 23 năm trước 01-07-1997 theo thể chế “một nước hai chế độ” (one country two systems). Theo đó Hồng Kông vẫn còn quyền tự trị trong 50 năm từ 1997 đến 2047, và trên lý thuyết Hồng Kông chỉ lệ thuộc vào Bắc Kinh về quân sự và ngoại giao mà thôi.
“Ngày 11/07/1995: Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton và Thủ tướng Việt Nam Võ Văn Kiệt thông báo quyết định bình thường hóa quan hệ ngoại giao giữa 2 nước.” Với quyết định lịch sử này, Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng sản đã ghi dấu “gác lại qúa khứ, hướng tới tương lai” được 25 năm vào ngày 11/07/2020. Nhưng thời gian ¼ Thế kỷ bang giao Mỹ-Việt đã đem lại những bài học nào cho hai nước cựu thù, hay Mỹ và Việt Nam Cộng sản vẫn còn những cách biệt không hàn gắn được ?
Trước 1975, ở bùng binh ngã Sáu (kế góc đường Gia Long và Lê Văn Duyệt) có cái biển nhỏ xíu xiu: Sài Gòn – Nam Vang 280 KM. Mỗi lần đi ngang qua đây, tôi đều nhớ đến cái câu ca dao mà mình được nghe từ thưở ấu thơ: Nam Vang đi dễ khó về… Bây giờ thì đi hay về từ Cambodia đều dễ ợt nhưng gần như không còn ma nào muốn hẻo lánh tới cái Xứ Chùa Tháp nghèo nàn này nữa. Cũng nhếch nhác ngột ngạt thấy bà luôn, ai mà tới đó làm chi… cho má nó khi. Thời buổi này phải đi Sing mới đã, dù qua đây rất khó và về thì cũng vậy – cũng chả dễ dàng gì.
Càng gần ngày tranh cử, càng nhiều người biểu lộ yêu mến Tổng thống Donald Trump và ngược lại cũng lắm người bày tỏ chán ghét ông Trump. Có những người ghét ông chỉ vì họ yêu chủ nghĩa xã hội, yêu chủ nghĩa vô chính phủ, lợi dụng cơ hội ông George Floyd bị cảnh sát đè cổ chết đã chiếm khu Capitol Hill, nội đô Seattle, tiểu bang Washington, trong suốt ba tuần trước khi bị giải tán. Nhân 244 năm người Mỹ giành được độc lập từ Anh Quốc, và sau biến cố George Floyd, thử xem nền dân chủ và chính trị Hoa Kỳ sẽ chuyển đổi ra sao?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.