Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Năm Cùng Tháng Tận, Chiến Trận Vẫn Còn

21/12/200600:00:00(Xem: 3480)

Năm cùng tháng tận, Chiến trận vẫn còn

Trong năm 2007, Hoa Kỳ và các đối thủ sẽ xoay trở ra sao"

Vào dịp cuối năm, người ta thường nhìn lại tình hình trong năm để dự đoán về những gì có thể xảy ra trong năm tới. Sau đây là một số biến cố quan trọng đã xảy ra trong năm 2006.

Sau Hội nghị Ban chấp hành Trung ương đảng Cộng sản Trung Quốc vào tháng 10 năm trước, giới lãnh đạo tại Bắc Kinh chuẩn bị cho Quốc hội và Chính phủ ban hành những chương trình và biện pháp thay đổi đã được Hội nghị thông qua. Năm 2006 vì vậy mở đầu tại Trung Quốc với ưu tiên quan tâm là cải tổ đường lối kinh tế và cơ chế chính trị để tránh phân hoá xã hội vì mâu thuẫn giàu nghèo và xung đột quyền lợi giữa trung ương tại Bắc Kinh và các đảng bộ tại địa phương. Một đề tài chính được đưa lên làm ưu tiên là giải trừ tham nhũng, qua đó cũng giải trừ thế lực của các đảng bộ tham ô hay lộng quyền.

Vì lý do nội bộ ấy, Trung Quốc đã dồn trọng tâm vào bên trong và giữ lập trường trung hoà - đối nghịch thụ động - với Hoa Kỳ.

Tại Liên bang Nga thì tình hình khác hẳn. Ngay từ ba ngày đầu năm 2006, Nga cắt ống dẫn khí đốt cho Ukraine và qua đó cho cả Âu châu. Cường quốc này bắt đầu chứng minh là họ sẽ dùng năng lượng làm đòn bảy để nói chuyện với thế giới, trước tiên là với Liên hiệp Âu châu, và để chặn đà bành trướng của phong trào dân chủ đã tiến quá sâu vào tới Serbia, Georgia rồi Ukraine, vùng ảnh hưởng truyền thống của Nga. Trong suốt giai đoạn ấy, Hoa Kỳ chỉ phản đối một cách yếu ớt. Nói vắn tắt, mâu thuẫn Mỹ-Hoa không bùng nổ nhưng mâu thuẫn Mỹ-Nga đã gia tăng. Và sẽ kéo dài cả năm.

Trong vùng Trung Đông, lực lượng Hamas thắng cử tại Palestine và một chính phủ cực đoan đã thành hình khiến quyền lực của Tổng thống Mahmoud Abbas thuộc phe Fatah (được bầu lên vào đầu năm trước) bị giới hạn. Cũng vì lập trường không công nhận mà còn đòi tiêu diệt Israel của phe Hamas, Palestine bị thế giới lên án, Âu châu và Hoa Kỳ trừng phạt bằng lệnh cấm vận và chấm dứt viện trợ. Tình hình Palestine vì vậy vô cùng bất ổn trong suốt năm, cho tới cuối năm thì bị khủng hoảng vì xung đột bùng nổ giữa hai phe Fatah và Hamas khiến ông Abbas quyết định tổ chức bầu cử sớm. Thủ lãnh số hai của al-Qaeda lập tức liên tiếng đả kích quyết định này. Al-Qaeda muốn Hamas phải thắng và Isreal phải bị xóa, như quan điểm của Iran.

Trong khi ấy, Thủ tướng Israel là Ariel Sharon bị đứt gân máu ngay từ đầu năm và hôn mê trên giường bệnh trong suốt năm. Ông Ehud Olmert lên thay để lãnh đạo đảng Kadima và Chính phủ trong thế yếu. Cái thế yếu đó sẽ còn tiếp tục trong suốt năm và là yếu tố bất ổn khác.

Qua tháng Hai, có hai biến cố làm rung chuyển cả khối Hồi giáo lẫn tình hình Iraq.

Mở đầu là vụ trang hý họa châm biếm đạo Hồi xuất hiện tại Đan Mạch và được báo chí Âu châu bênh vực khi một số lãnh tụ Hồi giáo cực đoan sách động dân chúng biểu tình phản đối trong bạo động. Biến cố thứ hai còn nguy kịch hơn, là khi ngôi đền vàng tại As Samara bị đánh bom, mở đầu cho những xung đột tôn giáo giữa hai hệ phái Sunni và Shia của cùng một đạo Hồi. Khi ấy, Hoa Kỳ dường như lại chưa đánh giá đúng những hậu quả tai hại của biến cố này.

Khi ấy, nội bộ Hoa Kỳ bỗng bùng nổ một cuộc tranh luận về hồ sơ di dân bất hợp pháp, khởi sự từ tháng Tư. Chính quyền Bush và Thượng viện thì thiên về giải pháp ôn hoà và tìm cách hợp pháp hóa thành phần nhập lậu lâu năm và đã có việc làm ổn định và trả thuế hẳn hoi. Đồng thời, ông Bush đề nghị chương trình lao động tạm thời cho di dân gốc Trung Nam Mỹ hầu giải quyết vấn đề từ gốc rễ. Những đề nghị ấy lại bị Hạ viện coi là không đủ mạnh. Đa số đảng viên Cộng hoà muốn kiểm soát và trừng phạt gắt gao hơn - kể cả xây tường dọc biên giới miền Nam - để khỏi bị di dân nhập lậu.

Nghĩa là trong khi tình hình quốc tế và nhất là Iraq trở thành gay go hơn, chính trường Mỹ lại gay go cãi lộn bên trong và còn làm suy yếu tư thế của Chính quyền Bush vì một hồ sơ lưu cữu từ mấy chục năm và không thể có giải pháp ngắn gọn. Còn Chính quyền Bush thì cũng trong tháng Tư đã để xảy ra một biến cố ngoại giao làm Chủ tịch Hồ Cẩm Đào mất mặt khi dự Thượng đỉnh tại Toà Bạch Ốc!

Đến tháng Sáu thì Hoa Kỳ càng thấy lạc quan với cục diện Iraq khi trùm khủng bố al-Qaeda tại Iraq là Abu Musab al-Zarqawi bị hạ sát, có thể là nhờ thông tin hay sự tiếp tay của các lãnh tụ phe Sunni. Chính phủ của ông Nouri al-Malaki lập tức thành hình với ba bộ để trống từ hồi tháng Ba nay đã có người, kết quả của sự dàn xếp thoả thuận giữa hai phe Sunni và Shia.

Vui mừng với kết quả ấy, Hoa Kỳ coi thường nhiều chuyển động khác trong khu vực, kể cả việc một tổ chức mệnh danh "Thượng Hội đồng Hồi giáo" đã cướp chính quyền tại Somali, khiến xứ này có thể lại là một hậu cứ mới cho quân khủng bố.

Qua tháng Bảy, dư luận Hoa Kỳ được nhắc nhở rằng khủng bố của Hồi giáo cực đoan vẫn tiếp tục hoành hành. Nhưng họ bất cần vì vụ khủng bố xảy ra quá xa, tại Mumbai của xứ Ấn Độ nên hơn 200 người thiệt mạng không làm dân Mỹ hắt hơi.

Có lẽ, lúc ấy, họ chỉ chú ý đến một đề mục quốc tế là Fidel Castro phải nhượng quyền cho người em là Raul Castro. Cuba bắt đầu tiến vào thời kỳ "hậu-Castro" và điều ấy chi phối rất nhiều cộng đồng người Mỹ gốc Cuba lẫn chính trị của Florida. Tại Nam Mỹ, Ứng cử viên trung hữu của Mexico là Felipe Calderon đã thắng phiếu khít khao ứng viên phe tả là Andres Manuel Lopez Obrador để lên làm Tổng thống nhưng gặp sự chống đối rất mạnh của quần chúng thiên tả. Hoa Kỳ đỡ được mối lo là một trào lưu thiên tả hay thân cộng sẽ tràn lên toàn vùng Trung Nam Mỹ.

Chuyện ấy chưa thấy kết quả thì xung đột bùng nổ tại Trung Đông từ tháng Bảy qua tháng Tám, do sự khiêu khích của phe Hamas ở Palestine và lực lượng Hezbollah tại Lebanon.

Bấy giờ dân Mỹ mới khám phá rằng Hezbollah được Iran và Syria yểm trợ từ mười mấy năm qua và còn tham chánh trong Quốc hội và Nội các Lebanon. Nói rằng dân Mỹ "khám phá" thật không sai. Một Dân biểu Mỹ vừa được đảng Dân chủ đưa lên cầm đầu Ủy ban Tình báo Hạ viện mà còn không biết là khủng bố al-Qaeda thuộc hệ phái Sunni hay Shia! 

Kinh hoàng nhất là lực lượng Hezbollah đã phát triển cơ sở tới Nam Mỹ và trong tháng Tám còn cầm cự với Israel suốt 34 ngày. Chẳng những uy tín của Thủ tướng Olmert sa sút tại Israel mà sức mạnh tâm lý của Israel trong khu vực cũng bị tổn thất nặng: một lực lượng khủng bố Hồi giáo đã đương cự được quân lực Israel bách chiến bách thắng!

Trong khi ấy, al-Qaeda và các cảm tình viên ở nhiều địa phương ("khủng bố nội hóa") vẫn bận rộn. Trong tháng Tám, nhà chức trách Anh quốc đã khám phá và kịp thời chặn đứng một kế hoạch đánh bom đồng loạt nhiều chuyến bay từ Anh qua Mỹ. Dư luận thế giới và Hoa Kỳ được nhắc nhở rằng tình hình Iraq là một chuyện, khủng bố vẫn còn và sẽ còn ra tay. Đây cũng là thời điểm mà tình báo Turkey loan truyền tin đồn là Hoa Kỳ có thể sẽ chia ba Iraq…Tại Á châu, chính quyền Hồ Cẩm Đào đã tiến được một bước khi cách chức một đảng viên cao cấp và cột trụ trong "cánh Thượng Hải" về tội tham nhũng. Cuộc chiến âm ỉ giữa trung ương tại Bắc Kinh và các đảng bộ địa phương bắt đầu thành công khai và thế hệ Hồ Cẩm Đào và (Thủ tướng) Ôn Gia Bảo có vẻ như đang thắng thế.

Còn tại Thái Lan, các tướng lãnh và phe đối lập tại thành phố đã đảo chánh Thủ tướng Thaksin Shinawatra khi ông này đang đọc diễn văn trước Đại hội đồng Liên hiệp quốc. Biến cố ấy khiến uy tín của Thái Lan (và cả Quốc vương Thái) sa sút khiến một nhà ngoại giao kỳ cựu và có uy tín quốc tế của Thái mất luôn hy vọng thay thế Tổng thư ký Liên hiệp quốc Kofi Annan. Ông Ban Ki-moon của Nam Hàn đắc cử có khi là nhờ cuộc đảo chánh bất ngờ này tại Thái! Còn chính quyền mới của Thái thì đã vừa mới gây ra một vụ hốt hoảng tháo chạy trên thị trường chứng khoán Bangkok vì biện pháp kiểm soát đầu tư. Cái đuôi của biến cố này có thể sẽ còn quẫy vào năm tới.

Chuyện Đông Á năm qua không chỉ có vậy.

Qua tháng 10, Bắc Hàn tiến hành thử nghiệm võ khí như đã dọa, nhưng thiên hạ vẫn không rõ rằng đó là võ khí hạch tâm hay không và mạnh tới chừng nào. Dù sao, biến cố ấy tại Bắc Hàn và lời hăm tương tự của Iran đã khiến Hoa Kỳ lúng túng. Liên hiệp quốc và các nước khác đều lên án Bình Nhưỡng về hình thức mà không muốn có hành động trừng phạt cụ thể và còn đòi Mỹ phải nói chuyện tay đôi với Bắc Hàn.

Sau vụ xung đột giữa Hezbollah và Israel trong tháng Tám đến vụ Bắc Hàn và trò đùa Liên hiệp quốc, chưa khi nào uy thế và ảnh hưởng của Hoa Kỳ lại sa sút như vậy!

Đến tháng 11 thì uy tín của ông Bush và ảnh hưởng của đảng Cộng hoà tuột theo với kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ. Đảng Dân chủ giành được quyền kiểm soát Quốc hội (hơi bấp bênh tại Thượng viện) và Tổng trưởng Quốc phòng Donald Rusmfeld từ chức. Cả nước Mỹ nói về giải pháp cứu vãn cho Iraq, tìm một chiến lược khác để tháo chạy hoặc giảm quân hay tăng quân để tìm thành quả chưa ai biết là gì. Cùng lúc ấy, Toà Đại hình Iraq tuyên án tử hình Saddam Hussein và giao tranh bùng nổ dữ dội trong khu vực Baghdad giữa các hệ phái Sunni và Shia lẫn bên trong hệ phái Shia. Số thương vong cả Iraq lẫn Mỹ trong tháng 11 lên tới mức kỷ lục.

Qua tháng 12, trong khi Hugo Chavez tái đắc cử tại Venezuela với lập trường chống Mỹ gay gắt thì nhóm nghiên cứu lưỡng đảng về Iraq công bố kết quả nghiên cứu của họ. Ủy ban Baker-Hamilton trở thành trò cười của thế giới với 79 đề nghị rườm rà, đầy mâu thuẫn và không khả thi, nhất là đề nghị phải đàm phán với Iran và Syria để cùng tìm giải pháp cho Iraq. Ủy ban này có thể là nỗ lực của một số chính khách muốn gỡ thể diện cho Hoa Kỳ với kế hoạch tháo chạy đề nghị cho Chính quyền Bush. Ông Bush trả lời ngay là chưa quyết định.

Trong suốt tháng 12, ông tham khảo ý kiến của nhiều giới chức về quân sự, an ninh và ngoại giao lẫn các chuyên gia có thẩm quyền và hẹn sẽ công bố quyết định vào đầu năm tới. Có thể là ông chờ đợi cho tân Tổng trưởng Quốc phòng Robert Gates nhậm chức và nắm lại bộ máy quốc phòng trước khi công bố quyết định. Nhiều phần sẽ là đôn quân ngay trong ngắn hạn để tạo điều kiện an ninh cho những dàn xếp chính trị của chính quyền Iraq trước khi chính quyền này có khả năng tự đảm nhiệm an ninh trong những vùng hỗn loạn ngày nay. Khi ấy, Hoa Kỳ mới có thể tiến tới việc rút quân ra khỏi vùng hoả tuyến để khỏi bị tổn thất nhưng vẫn hiện diện đủ mạnh để giữ gìn an ninh cho toàn vùng.

Sau khi duyệt lại những biến cố trong năm 2006, người ta thấy rằng đây là một năm suy bại của nước Mỹ và ông Bush chỉ còn một năm để tìm lại thăng bằng trước khi uy tín và thế lực của Hoa Kỳ sẽ còn tuộc dốc thêm. Lý do là trong năm 2007 này, chính trường Mỹ sẽ lại bận rộn việc tranh cử 2008. Chuyện quốc tế sẽ là phụ thuộc, chỉ được nói tới vì mục tiêu tranh cử mà thôi. Các đối thủ của Mỹ, từ Iran tới Syria, từ Nga tới Trung Quốc, và cả quân khủng bố đủ loại sẽ có cơ hội rộng mở trong năm tới.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cựu Tổng Thống Donald Trump có thể bị truy tố nhiều tội trạng qua sự can thiệp bầu cử tại tiểu bang Georgia, theo các nhà phân tích mới đây cho biết, qua bản tin của Business Insider tường thuật hôm Chủ Nhật, 26 tháng 9 năm 2021. Phúc trình bởi Viện Brookings, nhóm tư vấn hàng đầu tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn, đã phân tích chứng cứ công khai có sẵn cho thấy rằng Trump và các đồng minh của ông đã cố ép buộc các viên chức Georgia “thay đổi kết qua theo luật định của cuộc bầu cử.”
Những chia rẽ sâu sắc trong nội bộ Hội Đồng Thành Phố Westminster đã được nhấn mạnh tại cuộc họp hôm Thứ Tư, 22-9-2021, khi các thành viên của hội đồng thành phố giận dữ và lớn tiếng kình chống nhau về lời khiển trách đối với 2 nghị viên và sự khen ngợi một nữ diễn viên cách nay 2 năm, theo bản tin của báo Orange County Tribune tường thuật hôm 24 tháng 9 năm 2021. Sau nhiều giờ tranh cãi đôi lúc giận dữ, hội đồng thành phố đã bỏ phiếu với tỉ số 3-2 – với các Nghị Viên Kimberly Ho, Tai Do và Carlos Manzo đồng thuận về việc yêu cầu luật sư thành phố chuẩn bị một nghị quyết khiển trách Thị Trưởng Tri Ta và Phó Thị Trưởng Chi Charlie Nguyen đối với các tuyên bố liên quan đến Tượng Đài Quảng Trị.
Lúc đó, một phát ngôn viên Bạch Ốc của Trump cũng đã xác nhận lá thư nhưng không nói thêm về lá thư đó nói cái gì. Trưởng Phòng Báo Chí Bạch Ốc kế tiếp Jen Psaki chỉ nói đó là lá thư “rộng lượng.” Sau đó, vào tháng 3, Trump đã nói về lá thư trên podcast The Truth với Lisa Boothe. “Cơ bản, tôi chúc ông ấy may mắn và, bạn biết đó, nó dày vài trang và nó được viết ra từ trái tim bởi vì tôi muốn thấy ông ấy làm việc tốt. Xem kìa, ông ấy đó,” Trump đã nói như thế về việc ông để lại lá thư, theo báo The New York Post. Rồi ông Trump lại lập đi lập lại tuyên bố vô căn cứ của ông về sự gian lận trong “cuộc bầu cử mà, bạn biết đó, tôi không bao giờ thừa nhận.”
Cặp này đã đi du lịch nhiều tuần lễ trước khi Anh Laundrie 23 tuổi và đã trở về nhà ở Florida một mình với chiếc xe van màu trắng của họ hôm 1 tháng 9. Anh đã không liên hệ với cảnh sát hay với gia đình cô Petito khi trở về. Gia đình cô Petito đã báo cáo con gái của họ mất tích 10 ngày sau. Hôm Chủ Nhật, thi thể của cô gái 22 tuổi đã được tìm thấy tại Công Viên Quốc Gia Grand Teton National Park tại tiểu bang Wyoming. Nhân viên điều tra phán quyết cái chết của cô là một vụ giết người nhưng không đưa ra chi tiết cô chết như thế nào.
Một học khu California tuyệt vọng đang gửi các tờ rơi tới nhà qua những họp thức ăn trưa của học sinh, nói với các bậc phụ huynh rằng họ đang “tuyển người,” theo bản tin của AP tường thuật hôm Thứ Tư, 22 tháng 9 năm 2021. Những nơi khác, các hiệu trưởng đang tuyển các bảo vệ hướng dẫn học sinh nơi ngả tư đường, các giáo viên được đề nghị ký tặng thưởng và trường học đang trở lại học online. Hiện nay nhiều trường đã chào đón học sinh trở lại lớp học, họ đối diện một thách thức mới: thiếu giáo viên và nhân viên nhà trường điều mà một số học khu nói là họ chưa bao giờ thấy.
3 giờ sau khi được tự do từ trại di dân lớn dưới cầu quốc tế, Mackenson Veillard đứng bên ngoài một trạm xăng và xem xét vận may bất ngờ của ông khi ông và người vợ đang mang thai chờ xe buýt Greyhound chở tới nhà một người anh em tại thành phố San Antonio, theo bản tin của AP tường thuật hôm Thứ Tư, 22 tháng 9 năm 2021. Cặp vợ chồng này đã ở trong trại với hàng ngàn người qua một tuần dưới cầu tại Del Rio, Texas, ngủ trên xi măng và sống bằng bánh mì và nước chai. “Tôi cảm thấy rất căng thẳng,” Veillard, 25 tuổi, nói trong tuần này. “Nhưng bây giờ, tôi cảm thấy khá hơn. Nó giống như tôi đang bắt đầu một cuộc sống mới.”
Bạch Ốc đang đối diện sự lên án gắt gao từ các nhà Dân Chủ đối với việc giải quyết lượng người di dân Haiti tràn ngập tại biên giới phía nam của Hoa Kỳ, sau khi các hình ảnh của các nhân viên Kiểm Soát Biên Giới Mỹ ngồi trên lưng ngựa sử dụng các chiến thuật quá đáng được phát tán trong tuần này, theo Hãng Tin AP tường thuật hôm Thứ Ba, 21 tháng 9 năm 2021.
Tính đến nay, năm 2021 là năm tồi tệ nhất đối với bạo động súng trong nhiều thập niên, vượt xa các mức cao trong năm ngoái, theo CNN tường thuật hôm Chủ Nhật, 19 tháng 9 năm 2021. Theo Gun Violence Archive (GVA), từ ngày 1 tháng 1 tới ngày 15 tháng 9, có tổng cộng 14,516 người bị bắn chết vì bạo động súng tại Hoa Kỳ. Đó là hơn 1,300 người trong cùng thời gian vào năm 2020, tăng 9%. Thảm sát tập thể cũng gia tăng. Cho đến ngày 15 tháng 9, có 498 vụ nổ súng giết người tập thể trên khắp Hoa Kỳ, hay trung bình 1.92 vụ mỗi ngày. Đó là 15% cao hơn năm ngoài, khi cố tổng cộng 611 vụ, trung bình 1.67 vụ mỗi ngày, theo tài liệu từ GVA cho biết.
Các du khách được cho xem phim và thỉnh thoảng nghe đối đáp với việc kiểm soát chuyến bay SpaceX bên trong phi thuyền hoàn toàn tự động của họ trước khi nó bắt đầu tiến trình quay trở lại bầu khí quyển của Trái Đất. Sau khi đi du lịch ở vận tốc hơn 17,000 dặm một giờ, chiếc phi truyền đã sử dụng bức màng không khí dày của chính Trái Đất để làm chậm tốc độ xuống của nó, với bên ngoài phi thuyền có nhiệt độ hơn 3,500 độ F trong chuyến bay về. Chiếc phi thuyền Crew Dragon, được thiết kế không để cho nhiệt độ cao hơn 85 độ trong chỗ ngồi, đã dùng tấm chắn nhiệt để bảo vệ phi hành đoàn chống lại sức nóng quá mức và sự tích tụ plasma khi nó lao xuống biển.
Các lính cứu hỏa tiếp tục chiến đấu các trận cháy rừng tại California mà đã cháy vào trong một số lùm cây của rừng cây cổ thụ Sequoia, loại cây lớn nhất thế giới, theo bản tin của báo The Guardian tường thuật hôm Thứ Bảy, 18 tháng 9 năm 2021. Cơ Quan Thời Tiết Quốc Gia (NWS) đã đưa ra bản theo dõi thời tiết cho các điều kiện hỏa hoạn nghiêm trọng tại Công Viên Quốc Gia Sequoia tại Sierra Nevada, nơi ngọn lửa Colony đã cháy cách Rừng Giant Forest một dặm, là khu rừng của 2,000 cây cổ thụ Sequoias.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.