Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Giải Nobel 2001 Tố Âu-mỹ Chơi Trò 'kinh Tế Đại Bao Cấp'

21/10/200100:00:00(Xem: 3541)
WASHINGTON (KL) - Theo tin của nhà báo Tim Shorrock, , ông Joseph Stiglitz đã có lời khuyến cáo đầy súc tích về phong trào công lý toàn câu. Năm 1999 vì có lời chỉ trích trào lưu thị trường tự do, ông Stiglitz đã bị mất chức cao cấp trong Ngân hàng Thế giới, nhưng tuần vừa qua ông đã đoạt được Giải thưởng Nobel về kinh tế.

Ông Stiglitz cho biết: "Phải công nhận rằng các hiệp uớc mậu dịch quá khứ có sự bất công. Sự công nhận này là một trong những bài học quan trọng của phong trào chống toàn cầu hóa. Tôi cho rằng có cái gì đó mà chúng ta sẽ chịu trách nhiệm."

Bất chấp một vòng đàm phán mậu dịch mới sẽ được mở ra tại Qata vào tháng tới, ông khuyến cáo các quốc gia giầu có nên đi theo thỏa uớc của "Âu châu về mọi mặt ngoại trừ vũ khí" bằng cách mở cửa cho những quốc gia kém phát triển cho những quốc gia nghèo nhất. Ông nói "Chính chúng ta phải có trách nhiệm về các quốc gia nghèo nhất, mở ngay liền các thị trường của chúng ta cho những quốc gia này."

Đề cập tới sự suy thoái kinh tế sâu thêm sau biến cố ngày 11/9, Ông Stiglitz cho biết: "Tới lúc để Qũy Tiền Tệ Quốc Tế cho thanh toán số tiền nợ. Nợ thanh toán, số tiền mặt được gia tăng cho phép toàn cầu phát triển." Ông thúc dục Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế phải hướng kiểm soát vào những nhu cầu cần thiết của kinh tế toàn cầu như tranh đấu chống chủ trương khủng bố, tranh đấu cho môi sinh toàn cầu được khá hơn, tranh đấu cho thế giới bình đẳng thêm nữa để làm giảm đi những sự chênh lệch giữa những quốc gia giầu có và những quốc gia nghèo.

Stiglitz, cùng với hai kinh tế gia Hoa ky,ø George Akerlof và Michael Spence, vừa đuợc trao giải Nobel 2001 về kinh tế.

Ủy ban Nobel xét để cấp giải thưởng đã cho biết: "Ông Joseph Stiglitz có nhiều công đóng góp làm biến đổi sự suy nghĩ của các kinh tế gia về sựï hoạt động của các thị trường." Hiện giờ Stiglitz là một giáo sư kinh tế của trường đại học Columbia University tại New York.

Trong thời của chính quyền Clinton, ông Stiglitz đã từng giữ chức chủ tịch Hội đồng các cố vấn kinh tế Hoa kỳ. Sau đó ông được bổ nhiệm làm kinh tế gia đứng đầu trong Ngân hàng Thế giới. Tại ngân hàng này, ông chỉ trích việc "các tài khoản đều dúi vào các tay đầu tư nhà giầu và đẩy Á châu lâm vào cảnh đình đốn trong cuộc khủng hoảng tài chánh của năm 1997 và 1998". Theo ông, cuộc khủng hoảng nẩy sinh khi các ngân hàng từ chối cho Nam Hàn và Nam Dương vay tiền năm 1997.

Larry Summers, Tổng Giám Đốc của Ngân hàng Thế giới, trùm chấp chính của Qũy Tiền Tệ Quốc Tế đã tức giận vì sự chỉ trích kể trên và Stiglitz bị mất chức.

Được hỏi ông nói gì với ông Summers và các viên chức của Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế và Ngân hàng Thế giới, ông Stiglitz cười lớn "Năm 1970 và 1980, giai đoạn mà tôi được giải thưởng, mô hình thị trường chính thống (nhà đầu tư chọn và bán mua chứng khoán dựa vào sự phân tích cơ bản) nẩy sinh nhiều vấn đề. Ông cho biết, chính quyền George W. Bush đã công nhận rằng chính sách của Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế đã gây ra sự đình trệ như hiện nay, hậu quả là các nhà đầu tư ỷ lại vào lạc phước dành cho công ty (corporate welfare). Lạc phước này được tài trợ không phải chỉ do những người đóng thuế của Hoa kỳ, mà còn do những người đóng thuế của Nga, của Ba Tây và của các quốc gia khác để trả nợ những số tiền vay được đầu tư không ra hồn của nó.

Nhưng Stiglitz cũng đặc biệt chỉ trích nghị quyết của chính quyền Bush hồi đầu năm để điều tra những hàng nhập cảng nào đã làm hại công nghiệp luyện thép của Hoa kỳ. "Các ngài không thể nào không đưa ra các câu hỏi khi người nào đó cho biết 'tôi tin tưởng vào nền kinh tế thị trường' và sau đó lại công bố rằng ông ta muốn lập ra một tập đoàn thép độc quyền trên thế giới," theo như lời ông Stiglitz nói ra.

Ông Stiglitz cũng chỉ trích thẳng vào mặt Hoa kỳ và Âu châu về việc bao cấp nông nghiệp và khước từ buông một số công nghiệp cho phép mậu dịch như công nghiệp chuyên chở bằng đường biển.

Trong vòng mậu dịch tới, ông cho biết: "Cái mà tôi muốn nhìn thấy là việc sửa lại những cái không cân bằng trong quá khứ và đưa thẳng ra tầm nhìn xa hơn nữa về những những quốc gia đang phát triển. Nông nghiệp là một lãnh vực mà các quốc gia đang phát triển chỉ có lợi tương đối, nhưng các quốc gia này không có thể nào cạnh tranh trong những loại thị trường có những sự bao cấp vĩ đại như tại Hoa kỳ và tại Âu châu."

Ông còn nói rõ, trong lãnh vực về dịch vụ, các quốc gia giầu có như Hoa kỳ chỉï đồng ý cho phép "Quốc gia có tài vụ (financial services) xuất khẩu quan trọng - Quốc gia nào đây có dịch vụ này" Hoa kỳ. Có những dịch vụ nào mà quốc gia này đã không mở ra" Đó là dịch vụ xây cất, dịch vụ hàng hải, dịch vụ cho những lao động thiếu tay nghề mà thế giới đang phát triển đã quan tâm. Tất cả những dịch vụ này cửa vẫn còn đóng."

Chính đây là những vấn đề quan trọng mà phong trào chống toàn cầu hóa đã nêu ra, theo lời của ông Stiglitz. Ông chỉ thẳng vào ngay công nghiệp dược phẩm không chịu chia xẻ với các nước nghèo, để có thể bán ra các loại thuốc cứu mạng sống con người với giá mà n dân nghèo có thể mua được. Các thỏa ước do Đại diện Thương mại các nước giầu đưa ra, đều ủng hộ chính sách giá cả của các công ty này. Ông Stiglitz đã cho biết; "Sự phẫn nô của thế giới quá mạnh, các công ty này đã phải đồng ý để có loại thuốc này. Sự phẫn nộ của thế giới là bước tiến của một xã hội có văn minh."
Ông Stiglitz cho biết, lúc đầu ông đã biết những khiếm khuyết của các thị trường trong khi công tác như một kinh tế gia tại Kenya năm 1960.
"Thời gian này cho tôi rất nhiều ý tưởng để tôi làm cho Kenya được mở mang sau khi cải biến quan niệm kinh tế."

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Đức Giáo Hoàng Francis hôm Thứ Tư, 15 tháng 9 năm 2021, nói rằng các vị giám mục Công Giáo phải làm mục vụ với “tình thương và sự tử tế,” không phải sự lên án, đối với những chính trị gia là những người ủng hộ quyền phá thai và cảnh báo rằng các vị giáo sĩ không nên để chính trị chen vào vác vấn đề về việc nhận Lễ Ban Bí Tích Thánh Thể, theo Hãng Tin Mỹ AP tường thuật hôm Thứ Tư.
Tổng Thống Joe Biden hôm Thứ Tư, 15 tháng 9 năm 2021, đã tuyên bố rằng Hoa Kỳ đang thành lập liên minh an ninh mới Ấn Độ-Thái Bình Dương với Anh và Úc mà sẽ cho phép chia xẻ các khả năng phòng thủ lớn lao hơn – gồm giúp trang bị các tàu ngầm nguyên tử lực cho Úc, theo bản tin của Hãng Tin Mỹ AP tường trình hôm Thứ Tư. Đó là một hành động có thể đào sâu thêm cái hố sâu trong các quan hệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc.
Chủ tịch nước Việt Nam, Nguyễn Xuân Phúc sẽ tới New York để tham dự Khóa Họp của Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc khai mạc vào ngày 20 tháng 9 này và có thể Ông Phúc sẽ chính thức thăm Hoa Kỳ, theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) và Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ (VOA) tường thuật vào ngày 14 và 13 tháng 9 năm 2021.
Biến đổi khí hậu có thể đẩy hơn 200 triệu người rời bỏ nhà cửa của họ trong 3 thập niên tới và tạo ra những điểm nóng di dân nếu không có hành động khẩn cấp nào được thực hiện để giảm khí thải toàn cầu và khỏa lấp sự cách biệt phát triển, theo báo cáo của Ngân Hàng Thế Giới (WB) cho thấy, qua bản tin của Hãng Tin Mỹ AP tường thuật hôm Thứ Hai, 13 tháng 9 năm 2021. Phần thứ hai của phúc trình Groundswell được phổ biến hôm Thứ Hai đã kiểm tra cách mà những ảnh hưởng của biến đổi khí hậu diễn ra chậm như khan hiếm nước, giảm sản lượng mùa màng và tăng cao mực nước biển có thể khiến nhiều triệu người mà phúc trình mô tả là “những di dân khí hậu” vào năm 2050 dưới 3 hoàn cảnh khác nhau với các mức độ khác nhau của hành động và phát triển khí hậu.
Tay vợt người Nga Daniil Medvedev đã đánh bại tay vợt Novak Djokovic, người hy vọng đạt được số giải lớn nhiều nhất trong Giải Tennis hàng năm của Mỹ, để nhận chức vô địch giải lớn đầu tiên tại Giải US Open năm 2021 trong trận đấu chung kết vào Chủ Nhật, 12 tháng 9 năm 2021 tại New York, theo bản tin của BBC tiếng Anh tường thuật hôm Chủ Nhật. Medvedev, 25 tuổi, đã thua 2 trận chung kết Grand Slam trước đây nhưng kỳ này đã thắng với tỉ số 6-4, 6-4 và 6-4. Tay quần vợt số một thế giới Djokovic đã thắng các Giải Australian Open, French Open và Wimbledon trong năm nay. Djokovic, 34 tuổi, người Serb cũng chạy đua để đạt kỷ lục tay vợt nam thắng Grand Slam thứ 21.
Một hàng không mẫu hạm của Hải Quân Hoa Kỳ đã đi vào Biển Đông trong tuần này mang theo các chiến đấu cơ tối tân F-35 lần đầu tiên đưa vào phục vụ, theo bản tin của Business Insider được đăng trên Yahoo News hôm Thứ Năm, 9 tháng 9 năm 2021. Hàng Không USS Mẫu Hạm Carl Vinson đã khởi hành từ San Deigo vào đầu tháng, đánh dấu lần đầu tiên nó đi vào Thái Bình Dương. Vào lúc đó, chiếc hàng không mẫu hạm lớp Nimitz có tên USS Carl Vinson trở thành hàng không mẫu hạm của Hải Quân Hoa Kỳ đầu tiên bố trí các chiến đấu cơ thế hệ thứ 4 F/A-18 Super Hornets và thế hệ thứ năm F-35C Lightning II Joint Strike Fighters.
Khoảng 200 người ngoại quốc, gồm người Mỹ, đã rời Afghanistan trên một chuyến bay thương mại ra khỏi Kabul hôm Thứ Năm, 9 tháng 9 năm 2021, với sự hợp tác của Taliban – là chuyến ra đi có quy mô lớn như thế kể từ khi quân đội Mỹ kết thúc việc rút quân hơn một tuần trước, theo AP tường thuật hôm Thứ Năm. Chuyến bay của hãng hàng không Qatar Airways tới Doha đánh dấu sự đột phá trong sự phối hợp gập ghềnh giữa Hoa Kỳ và những nhà cai trị mới của Afghanistan. Sự trì trệ cả ngày của các chuyến bay thuê tại một phi trường khác đã bỏ lại nhiều trăm người hầu hết là người Afghan bị kẹt, chờ Taliban cho phép ra đi.
Ngoại Trưởng Hoa Kỳ Antony Blinken hôm Thứ Tư, 8 tháng 9 năm 2021, đã kêu gọi Taliban cho phép chuyến bay được thuê để rời khỏi Afghanistan chở theo người Mỹ và người Afghans đã lên máy bay, nhưng nói rằng có “nhiều hạn chế” đối với điều mà Hoa Kỳ có thể làm để bảo đảm họ được bay ra khỏi đó, theo bản tin của Đài ABC News tường thuật hôm Thứ Tư. Cách nay hơn một tuần, Taliban đã không cho phép ít nhất 6 chuyến bay được thuê để cất cánh, nói rằng một số người di tản không có giấy tờ hợp lệ để ra đi.
Trung Quốc sẽ rất đỗi thất vọng khi một khám phá mới của nhà nghiên cứu Bill Hayton về tài liệu từ năm 1890 mà trong đó triều đại Nhà Thanh đã không thừa nhận chủ quyền của Trung Hoa đối với quần đảo Hoàng Sa trên Biển Đông và điều này cho thấy những tuyên bố chủ quyền của TQ trên Biển Đông là không có chứng cứ thật sự, theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) tường thuật hôm Thứ Tư, 8 tháng 9 năm 2021.
Taliban hôm Thứ Ba, 7 tháng 9 năm 2021, đã công bố chính phủ lâm thời cho Afghanistan toàn là đàn ông gồm các cựu chiến binh của chế độ cai trị hà khắc của họ từ thập niên 1990s và cuộc chiến 20 năm chống lại liên minh do Mỹ dẫn đầu, một hành động dường như không phải để giành lấy sự ủng hộ quốc tế đối với những nhà lãnh đạo mới đang cần một cách tuyệt vọng để tránh sự sụp đổ kinh tế, theo Hãng Tin Mỹ AP tường thuật hôm Thứ Ba. Được bổ nhiệm vào chức vụ chính của bộ nội vụ là Sirajuddin Haqqani, là người nằm trong danh sách truy tìm số một của FBI với tiền thưởng 5 triệu đô la cho cái đầu của ông ấy và được tin là vẫn còn đang giam giữ ít nhất một con tin Mỹ. Ông này lãnh đạo hệ thống Haqqani đáng sợ mà bị đổ tội cho nhiều vụ tấn công chết người và bắt cóc.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.