Tụ Họp Mừng Lễ Hội Katé 2006

02/11/200600:00:00(Xem: 2384)

San Jose: Dân Việt Gốc Chàm Tụ Họp Mừng Lễ Hội Katé 2006

Các cô gái Chàm trong một điệu vũ truyền thống.

San Jose (Trần Củng Sơn)- Lễ hội Katé của người Chàm rất quan trọng và thiêng liêng có thể sánh như là ngày Tết của dân tộc Việt hay lễ ThanksGiving của Hoa Kỳ.

Trưa thứ bảy ngày 28 tháng 10 năm 2006, tại hội trường nằm trên đường 24 và gần góc đường Alum Rock, mấy trăm người gốc Chàm (Chiêm Thành) đã tụ hội để mừng lễ hội Katé 2006. Hội Bảo Tồn Văn Hóa Champa-USA đã đứng ra tổ chức lễ hội hàng năm này vào cuối tháng 10 dương lịch, và thành phố San Jose được chọn là nơi để các đồng hương gốc Chàm từ các thành phố khác kéo về.

Điều đặc biệt trong lễ hội Katé này là các diễn văn phát biểu bằng 3 thứ tiếng: tiếng Chàm, tiếng Việt và tiếng Anh. Tiếng Chàm là tiếng chính gốc của dân tộc Chàm nhưng cũng có những người Chàm sinh tại VN không hiểu nên phải nói tiếng Việt và tiếng Anh là để cho quan khách ngọai quốc.

Một đặc san của Hội Bảo Tồn Văn Hóa Champa-USA viết bằng chữ Việt, chữ Chàm và chữ Anh mà trong đó chữ Việt là chính. Điều này có thể giải thích làvì những người gốc Chàm khi đất nước của họ bị diệt vong vào năm 1837 thì con dân của họ lớn lên trong các tỉnh Phan Rang Phan Thiết đã phải học chữ Việt. Ngay cả tên họ của người Chàm cũng có người lấy họ Việt Nam hay Tàu để tránh những khó khăn khi chung sống trong cộng đồng dân tộc VN.

Theo lời của ông Đặng Chánh Anh, chủ tịch Hội Bảo Tồn Văn Hóa Champa thì  Champa gồm nhiều sắc dân thiểu số trong đó có sắc dân Chàm. Người Chàm có tiếng nói riêng và chữ viết riêng.

Đối với sử sách VN thì gọi họ là nước Chiêm Thành và trong bước đường Nam Tiến, dân tộc VN đã dần dần xâm chiếm lãnh thổ của vương quốc Chiêm Thành và cho đến năm 1837 thì coi như quốc gia này hoàn toàn bị xóa sổ trên bản đồ thế giới và người Chàm trở thành sắc dân thiểu số sống trong cộng đồng dân tộc VN gồm nhiều sắc dân khác.

Tính từ tỉnh Quảng Nam trở vào Phan Thiết thì di tích các đền tháp xây bằng gạch nung như khu Mỹ Sơn, các tháp Chàm của các tỉnh Bình Định, Tháp Nhạn Tuy Hòa, Tháp Bà Nha Trang, Tháp Chàm Ninh Thuận đều là những kiến trúc độc đáo của ngừơi Chàm.

Một số đặc san của Hội Bảo Tồn Văn Hóa Champa đã đưa ra một số vấn đề của lịch sử Chiêm Thành và Việt Nam dưới cái nhìn riêng của họ khác với cái nhìn của sử gia Đại Việt. Như trường hợp của công chúa Huyền Trân được gả cho vua Chế Mân để đổi lấy hai châu Ô châu Lý thuộc về VN là một thái độ cầu hòa của cả hai đất nước và khi Trần Khắc Chung lén cứu Huyền Trân tức hòang hậu Paramecveri về nước (khi Chế Mân băng hà), hành động này đã làm cho dân tộc Chàm đau buồn vì họ rất kính trọng hòang hậu gốc Việt của họ.

Sau năm 1975 có một số người gốc Chàm bị đi cải tạo vì đã cộng tác làm việc với chế độ VNCH và sau đó họ được qua Mỹ với diện HO cùng với con cái gia đình. Đã có nhiều người Chàm đã di tản qua nhiều nước lân bang như Mã Lai, Nam Dương, Cam Bốt, Lào, Thái Lan và một số nước Tây Phương như Uc, Au Châu…

Lịch sử nhân lọai trải nhiều ngàn năm với dân tộc này phát triển và dân tộc kia bị suy vong, quốc gia này hùng mạnh và quốc gia kia biến mất. Sự kiện vương quốc Chiêm Thành bị diệt vong bởi người Việt là một sự kiện có thực cũng giống như người da đỏ trên lãnh thổ Bắc Mỹ bị người da trắng dồn về những khu tự trị riêng biệt.

Trong buổi lễ hội Katé hàng năm, nhiều quan khách người Việt tham dự và cùng ăn uống với món cà ri gà bánh mì, xôi…

Một chương trình ca nhạc với các điệu múa của các cô gái trong y phục truyền thống Chàm, những bài hát âm điệu nức nở được hát bằng tiếng Chàm và tiếng Việt khiến đôi lúc không còn phân biệt đâu là âm hưởng Việt đâu là âm hưởng Chàm vì hai thứ quyện vào nhau.

Được biết nhà triệu phú Trung Dung nổi tiếng với hãng điện tử được báo chí Việt ngữ hải ngọai đưa tin là người gốc Chàm, ba của anh là ông quận trưởng Phan Rí Chàm tên là Trung Đối. Nhạc sĩ Từ Công Phụng và ca sĩ Chế Linh cũng là người gốc Chàm.

Mới đây người ta đã tìm ra một chất liệu mà ngày xưa người Chiêm Thành đã dùng để nối kết những viên gạch nung kết thành các tháp Chàm, đó là dầu rái.

Trong lễ hội Katé của người Chàm tại xứ Hoa Kỳ này, những quan khách ngừơi Việt không khỏi chạnh lòng khi nghĩ tới thân phận ly hương, càng thông cảm nỗi buồn vong quốc của những người gốc Chàm.

Xin trích mấy câu thơ trong đặc san tháng 10 năm 2006 của Hội Bảo Tồn Văn Hóa Champa của một thi sĩ gốc Chàm: "Ghé lại Phan Rang nhỏ bé này. Về đây ngắm điệu Chăm muôn thuở. Điệu múa dân gian lắm nhiệm màu. Đến Phan Rang làm quen cô gái nhỏ. Tự hào thay cổ kính vẻ điêu tàn."

Quý vị có thể liên lạc Hội ở email: ccpaoffice@ilimochampa.orghay vào www.ilimochampa.org, điện thọai 408- 674-4099 hay 408-206-4619.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Câu Lạc Bộ Tình Nghệ Sĩ (CLBTNS) tổ chức Kỷ Niệm 13 Năm thành lập vào Chiều Chủ Nhật, 26 tháng 3, 2023 lúc 5:00 pm tại nhà hàng Paracel Seafood, Westminster, CA 92683.
Hội Chợ Tết lần thứ 41 Với chủ đề “Hướng Về Quê Hương” do Tổng Hội Sinh Viên Việt Nam tổ chức, đã diễn ra tưng bừng trong ba ngày từ 27 đến 29 tháng 1 năm 2023 nhằm ngày mùng 7,8,9 Tháng Giêng năm Quý Mão 2023 tại OC Fair & Event Center với hàng chục ngàn người tham dự.
Như thông lệ hằng năm, tại Tượng Đài Vua Quang Trung, góc đường Euclid và đường Emperor Quang Trung, thành phố Garden Grove, vào lúc 11 giờ trưa Chủ Nhật ngày 29 tháng 1 năm 2023, Hội Ái Hữu Tây Sơn Bình Định Nam California do BS. Nguyễn Chí Vỹ làm Hội Trưởng, đã long trọng tổ chức Lễ Kỷ Niệm Chiến Thắng Đống Đa năm Kỷ Dậu 1789 và Tưởng Niệm Đại Đế Quang Trung
Tại Tượng Đài Đức Thánh Trần vào lúc 10 giờ sáng thứ Bảy, ngày 28 tháng 1, 2023, Hội Đồng Quản Trị Đền Thờ Đức Trần Hưng Đạo và Liên Ủy Ban Chống Cộng Sản &Tay Sai đã tổ chức Lễ Thượng Kỳ đầu năm Quý Mão 2023 trước tượng đài Đức Trần Hưng Đạo trên đại lộ Bolsa Avenue (đại lộ Trần Hưng Đạo
Sky River Casino ăn Tết Nguyên Đán thật hào hứng với chương trình 'Quẹt & Trúng - Swipe & Win*'!
Trên Đại Lộ Bolsa (Đại Lộ Trần Hưng Đạo) vào sáng Chủ Nhật 22 tháng 1 năm 2023 nhằm ngày Mùng Một Tết Quý Mão, hàng ngàn đồng hương đã tham dự cuộc diễn hành Tết do Thành Phố Westminster tổ chức với chủ đề “Xuân Hy Vọng”.
Nhờ ngày Tết rơi vào các ngày nghỉ cuối tuần ở Hoa Kỳ, không khí đón Tết tưng bừng và rầm rộ diễn ra tại các cơ sở tôn giáo, các chùa, nhà thờ, thánh thất, hội quán… Trong khi một số cơ sở tôn giáo trang nghiêm làm nghi thức đón Tết, một số chùa tổ chức văn nghệ Xuân và trực tiếp truyền hình, và một số nơi đốt pháo rền vang trước sân chùa, sân nhà thờ, thánh thất, hội quán… Phóng viên Việt Báo đã đi viếng Tết nhiều chùa để ghi nhận bầu không khí Tết trang nghiêm đậm đà hồn dân tộc.
Bất cứ nơi nào trên trái đất này, lòng mộ đạo của con nguời vẫn đầy ắp trong tim dù mưa hay nắng, dù mùa Đông hay mùa Xuân. Mọi người sinh ra là đã có sự tín ngưỡng ở trong lòng, vì thế dù gặp khó khăn thế nào con người cũng vượt qua. Người nghèo hay người giàu cũng có lúc gặp khó khăn trong cuộc sống, người nào có lòng tín ngưỡng và cầu nguyện một cách nhiệt thành sẽ được phù hộ, sẽ được ban phước lành.
Chùa Phật Tổ trân trọng thông báo mùng 1 Tết tức ngày 22 tháng 1 và rằm tháng giêng tức ngày 5 tháng 2 năm 2023 Quý Phật Tử có thể đậu xe tại Long Beach City College Pacific Coast Campus 1305 E Pacific Coast Highway, Long Beach 90806 ( lệ phí cho mỗi chiếc xe $2 trả cho college ) sẽ có xe đưa đón về Chùa Lễ Phật và dùng cơm chay. Kính chúc quý Phật tử gần xa năm Quý Mão thân tâm Thường An Lạc. A di dà Phật.
Mở lịch Việt Nam ra, thấy đề ngày tết Nguyên Đán sắp tới là ngày Chủ Nhật, 22 tháng 1, 2023. Thử xét lại xem có thật đúng như vậy không, ngộ nhỡ năm nay cũng rơi vào trường hợp Tết Việt Nam đến trước Tết Trung Hoa một ngày như đã có lần xảy ra trước đây. Biết đâu chừng năm nay mùng Một Tết Trung Hoa lại là Chủ Nhật January 22, nhưng Tết Việt Nam là thứ Bảy January 21? Quyển lịch đang dùng biết là nó được tính theo múi giờ Trung Hoa hay múi giờ Việt Nam? Xin mời nhìn vào cách các nhà soạn Âm lịch xác định ngày Tết tùy theo múi giờ địa phương. (Quy Ước: Dưới đây, các tháng Âm lịch viết bằng chữ, như tháng Hai, Ba, hay Giêng, Chạp. Các tháng Dương lịch viết bằng số, như tháng 2, 3, hay January, December).
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.