Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tự Do Mậu Dịch Nafta: Việc Làm Từ Mỹ Dọn Sang Mễ

01/02/200400:00:00(Xem: 4350)
WASHINGTON (KL) – Sau khi hãng Green Giant đóng cửa xưởng chế biếnù rau quả và cho dời việc làm sang Mexico đầu thập niên 1990, bà Yolanda Navarro đổi đời mình sang việc tranh đấu chống lại việc toàn cầu hóa. Bà chạy dọc, đi ngang khắp Hoa kỳ với chứng cớ để vận động: Xin đừng hỗ trợ Hiệp ước Mậu dịch Tự do Bắc Mỹ hay là để cho cả nhiều chục ngàn việc làm sẽ bị mất.
Sự hội nhập này làm cho dân Hoa kỳ mất việc khi các xưởng công nghiệp chuyển về phía Nam vào Mexico. Công nghiệp khác lại được tư bản bơm tiền để làm kinh doanh ngay dọc biên giới của những vùng này.
Hàng chục năm sau khi Quốc hội Hoa kỳ cho thu hẹp lại để y chuẩn hiệp uớc này cho mở cửa biên giới giữa Mexico, Hoa kỳ và Canada, bà di dân 47 tuổi gốc Mexico này đã thấy mối lo sợ của bà hiện nguyên hình. Hơn bốn xưởng chế biến thực phẩm thu mua nông phẩm của các trang trại đã đóng cửa, loại ra gần hai ngàn việc làm.
“Có nhiều cái sai trong nền kinh tế của chúng ta, nhưng cái lầm lớn là Hiệp ước Mậu dịch Tự do Bắc Mỹ,” theo lời của bà Navarro, một người đạ nhập tịch Hoa kỳ và làm cho xưởng rau cỏ của hãng Green Giant cùng với lang quân Lauro trên 20 năm.
Cách biên giới California gần 200 dặm Anh, ông Stephen Gross có một cái nhìn khác về thoả ước NAFTA ( Hiệp ước Mậu dịch Tự do Bắc Mỹ). Thoả ước mậu dịch này khiến ông có thể làm ăn, sống nhờ vào việc chuyển vận hàng hóa giữa các nhà máy nằm trên biên giới Mexico hay nhà máy mà dân Mễ gọi là “maquiladoras” (nhà máy lắp ráp nằm sát biên giới), giữa các cửa hàng và các cơ xưởng nằm trên đất Hoa kỳ.
Công ty của Gross có 150 nhân viên, chuyên về các thương vụ ngay biên giới trị giá 160 triệu Mỹ kim như dịch vụ lo giao các cơ phận rời của xe hơi, các bộ phận điện tử và lo vận hàng khác trong năm ngoái.
“Phỏng tính có khoảng từ 10 ngàn cho tới 15 ngàn người làm cho các nhà máy maquiladoras, nhưng những người này đều sinh sống tại San Diego,” theo lời của ông Gross. “ Tất cả những nguời này đều đóng góp cho nền kinh tế của San Diego có một chiều, có thể là chiều này hay chiều ngược lại.”
Kinh nghiệm của hai thành phố trong tiểu bang này cho thấy cái ảnh hưởng của thỏa uớc NAFTA trong nền kinh tế Hoa kỳ đã thay đổi tuỳ theo mỗi nơi và tuỳ theo từng loại công nghiệp.
Giới tiêu thụ thì muốn có nhiều hàng hóa giá rẻ. Các vùng biên giới đã nhìn thấy bùng lên các công việc về vận tải và công việc liên quan tới mậu dịch. Nhưng có những vùng khác bị khốn khổ vì thỏa uớc NAFTA đã làm cho các hãng chế tạo xe hơi, các hãng chế hóa thực phẩm và các hãng chế máy gia dụng dễ dàng di chuyển việc làm cần nhiều lao động có giá thấp sang Mexico.
Việc tranh cãi về thỏa uớc NAFTA cứ tiếp diễn, nó phản ảnh cái tương lai bất trắc của Hoa kỳ khi nền kinh tế càng ngày càng được toàn cầu hóa.
Theo vết của cuộc vận động bầu cử tổng thống Hoa kỳ, giới Dân chủ quan tâm tới cơ sở chế xuất của Hoa kỳ đang giảm đi để tấn công thỏa uớc NAFTA về sự thất bại trong việc bảo vệ các công nhân và sinh thái của Hoa kỳ.
Thỏa uớc NAFTA có hiệu lực vào ngày 1 Tháng giêng 1994, đã tạo ra vùng mậu dịch tự do lớn nhất thế giới với tổng sản phẩm nội địa Hoa kỳ được kết hợp lại trị giá 11,4 ngàn tỷ Mỹ kim.
Để khuyền khích luồng vốn và hàng hóa băng ngang biên giới, thỏa uớc này đã làm giảm hẳn các thuế biểu và các rào cản mậu dịch khác, buông thả việc đầu tư và tăng cường thêm các việc bảo vệ pháp lý của thỏa ước NAFTA
Các nhà phê bình đã lý lẽ là thỏa ước này đã thất bại để đưa ra các vấn đề của việc công nghiệp hóa hàng loạt ngay dọc biên giới, nó làm ô nhiễm một số sông và bầu không khí của những vùng nằm dọc biên giới. Thỏa ước này còn có chút ảnh hưởng tới việc di dân bất hợp pháp lên phía bắc. Các cuộc tranh chấp như xe vận tải, đường ngọt và gỗ súc hiện nay vẫn chưa được giải quyết.
Nhưng cái đó không thành vấn đề, thỏa uớc NAFTA đã gấp rút cho hội nhập kinh tế của Hoa kỳ vào các nước lân bang. Hàng ngàn tỷ Mỹ kim đã được các nhà đầu tư của Hoa kỳ và Canada cho tuôn vào các nhà máy , các cửa hàng và các ngân hàng của Mexico, cùng với các nguyên liệu và các bộ phận cho viết chế xuất. Hàng dẫy xe chuyên chở từ biên giới phía bắc nằm kẹt trên các xa lộ, các xe này đều chở các loại hàng như xe hơi, TV và rau cỏ cho các khách hàng tại Hoa kỳ và Canada.
Mậu dịch với Canada và Mexico hiện nay đang chiếm một phần ba tổng số mậu dịch Hoa kỳ, năm 1989 chiếm một phần tư.
Mậu dịch của tiểu bang California với Mexico và Canada cũng đã bùng lên. Xuất cảng sang Mexico và Canada đã vọt từ 12 tỷ Mỹ kim lên tới 26 tỷ Mỹ kim vào năm 2002.
Năm 1999, Mexico đã bắt kịp Nhật Bản như là một để cho tiểu bang này xuất cảng hàng và hiện nay tính ra hàng xuất cảng của California sang Mexico có trên 17%.
Canada đã gửi cơ phận xe hơi rời trị giá 9,6 tỷ Mỹ kim sang California năm ngoái, số cơ phận này bán cho Cựu Kim Sơn nhiều hơn là tổng số bán cho Liên Âu, Nam Hàn, Trung quốc, Hong Kong và Na-Uy theo như Tổng lãnh sự Colin Robertson của Canada tại Los Angeles cho biết.
Theo lối xổ số của thỏa ước NAFTA kẻ thắng, người thua, vùng San Diego rõ ràng là kẻ thắng. Cả ngàn việc làm mới đẻ ra nhờ làm nghề xe tải, nhờ luật di trú, nhờ tư vấn kinh doanh và nhờ những lãnh vực khác đang nổi bềnh bềnh trong nền kinh tế của vùng này. Mậu dịch giữa San Diegp và Mexico tăng lên gần gấp ba, từ 11 tỷ Mỹ kim năm 1994 lên tới 30.1 tỷ Mỹ kim trong năm 2002.
Nhờ vào khí hậu dễ chịu và đất đai sát biển, các hãng như Sony, Samsung và Kyocera Corp đều đóng tại Hoa kỳ để cho các giám đốc, các mại bản và các kỹ sư trú ngụ, trong khi các cơ xưởng của các hãng này cần nhiều nhân công thì mở ở Mexico.
Những nhà ủng hộ thỏa ước NAFTA cho biết, đổi lại thành phố này có nguồn lợi lâu dài, vì việc làm cho tay nghề cao, lương bổng cao vẫn nằm ở phía bên Hoa kỳ.
Nhân lực xử dụng trong chế xuất điện tử tại San Diego đã từ 13.300 người sụt xuống còn 6.900 người vào năm 2002. Nhưng công việc nghiên cứu và triển khai kỹ thuật lại tăng từ 7500 việc làm lên tới 14.100 việc làm, theo như Phòng Thương mại của San Diego cho biết.
Sự bất trắc của nền kinh tế toàn cầu thì quá quen thuộc tại thị xã Watsonville, một cộng đồng có 44 ngàn dân, 75% là dân gốc Châu Mỹ La-tinh.
Năm 1980, thị xã này là thổ địa cho bẩy nhà máy xử lý rau cỏ và các loại trái cây xử dụng 7000 nhân công có công đoàn. Nhưng vì nhu cầu thực phẩm đông lạnh biến dần đi và Hoa kỳ lại mở toang biên giới để cho hàng nhập cảng vào, các nhà máy xử lý rau và trái cây tại Hoa kỳ cho di chuyển việc sản xuất sang Mexico, nặng theo khuynh hướng của thỏa ước NAFTA.
Trong lúc đôi co về thỏa ước NAFTA, chính quyền Clinton đã hứa cho nới rộng việc hưởng lợi thất nghiệp và trợ giúp huấn nghệ cho những người bị mất việc vì mậu dịch quốc tế theo hướng tự do hơn.
Cecilia Espinels là giám đốc huấn nghiệp cho quận Santa Cruz, ông cho biết việc trợ giúp huấn nghệ xuyên qua Ngân hàng Phát triển Bắc Mỹ có phần cứng ngắc, không giúp được phần đông những công nhân đã bị sa thải, hầu hết là các nữ di dân ở tuổi sồn sồn, trình độ học vấn chưa hết lớp tư hay lớp ba. Có nhiều người đã bỏ ngang, không theo học huấn nghệ, vì họ cần tiền để trang trải các giấy đòi tiền điện, tiền nước, tiền nhà ở, tiền thuế .… để đi làm bồi phòng hay giữ nhà kho cho các khách sạn.
Sự thất bại này còn giúp để cho giới công nhân Hoa kỳ phá chính quyền Bush tiến tới việc tự do hóa mậu dịch, theo lời của ông Robert D. Atkinson, phó tổng giám đốc của Viện Chính sách Tiền tiến tại Washington.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Hải Quân Hoa Kỳ đưa 2 hàng không mẫu hạm và nhiều tàu chiến tháp tùng tới Biển Đông trong những ngày kế tiếp để tham dự một cuộc tập trận, theo các viên chức Hải Quân Hoa Kỳ cho biết hôm Thứ Sáu, 3 tháng 7 năm 2020. Cuộc tập trận đã định từ lâu nhưng đến cùng lúc các cuộc tập trận của TQ gần Quần Đảo Hoàng Sa, mà đã bị Hoa Kỳ và nhiều nước khác chỉ trích. Báo The Wall Street Journal tường trình đầu tiên về việc các hàng không mẫu hạm tham dự vào cuộc tập trận sắp tới. “Mỹ đồng ý với các nước bạn hữu Đông Nam Á rằng: Cuộc tập trận của Trung Quốc trong các vùng biển tranh chấp của Biển Đông là khiêu khích cao độ. Chúng tôi chống lại các tuyên bố chủ quyền phi pháp của Bắc Kinh,” theo Bộ Trưởng Ngoại Giao Hoa Kỳ Mike Pompeo viết Twitter cho biết hôm Thứ Sáu.
Các nỗ lực để ngăn chận Đảng Cộng Sản cai trị TQ không áp đặt thêm uy quyền lên Hong Kong đã không có hiệu quả. Giờ đây TQ đã đưa ra luật an ninh quốc gia mới cho lãnh thổ này, các cường quốc thế giới đang tìm cách trừng phạt Bắc Kinh. Cựu thực dân của Hong Kong là Anh Quốc, đang dọn đường cho hơn 3 triệu người Hong Kong có thể định cư tại Anh và xin nhập tịch. Úc đang xem xét việc cung cấp thiên đường an toàn cho cư dân Hong Kong. Và Đài Loan đã mở cửa văn phòng mới để giúp người Hong Kong chạy trốn. Tại Thủ Đô Washington, Quốc Hội đã đệ trình dự luật trong tuần này để nới lỏng cho người Hong Kong được xếp hạng tị nạn và được phép vào Hoa Kỳ.
Các chỉ huy Taliban đã xác nhận rằng Nga đã cung cấp tiền và ủng hộ vật chất để các thành viên của họ trao đổi bằng cách tấn công các căn cứ Hoa Kỳ tại Afghanistan, theo bản tin của Business Insider cho biết hôm 1 tháng 7 năm 2020. Điều này đã được báo The New York Times tường trình trước tiên hôm Thứ Sáu tuần rồi, mà đã trích thuật tin từ các viên chức tình báo Hoa Kỳ. Tổng Thống Donald Trump từ đó đã mạnh mẽ bác bỏ rằng ông đã được báo cáo về tin tình báo này và ông đã tấn công vào sự khả tín của nó, mô tả việc Nga thưởng tiền là giả mạo. Nhưng 3 nguồn tin Taliban khác nhau đã nói với Insider là họ đã biết về việc Nga thưởng tiền.
Tổng Thống Nga Vladimir Putin đã chiến thắng trong đợt cá cược của ông để tiếp tục nắm quyền cho đến giữa thập niên tới, khi người Nga đã bỏ phiếu áp đảo để chứng thực hiện trạng chính trị của quốc gia, theo các kết quả sơ khởi cho thấy, theo CNN cho hay hôm 1 tháng 7 năm 2020. Người Nga đi bầu hôm Thứ Tư để bỏ phiếu trong cuộc trưng cầu dân ý toàn quốc về các tu chính hiến pháp. Cuộc bỏ phiếu dọn đường cho Putin, người đã cai trị 2 thập niên, vẫn sẽ làm tổng thống tới năm 2036.
Hong Kong đang đối diện với một thực tại mới hôm Thứ Tư, 1 tháng 7 năm 2020, sau khi chính quyền trung ưng TQ đã thông qua luật an ninh quốc gia vào đêm trước mà các chí trích nói rằng đã tước đi quyền tự trị và các quyền tự do xã hội và dân sự quý giá của nó, và siết chặt sự cai trị độc đoán của Bắc Kinh đối với lãnh thổ, theo tin CNN cho biết. Hàng trăm người đã xuống đường biểu tình chống luật tại địa hạt mua sắm sầm uất của Causeway Bay nhưng đã đối diện với lực lượng an ninh dày đặc. Cảnh sát chống bạo loạn đã bắn hơi cay vào đám đông, đã giải tán người biểu tình, và đặt vòi rồng xịt nước.
Người dân Hong Kong có thể đối diện tù chung thân vì vi phạm luật an ninh mới đầy tranh cãi đã được TQ đề xuất. Luật này đã được thông qua hôm Thứ Ba, 30 tháng 6 năm 2020 nhưng toàn văn thì chỉ được công bố nhiều giờ sau đó. Nó đã được đưa ra bởi Bắc Kinh theo sau sự bất ổn gia tăng và phong trào ủng hộ dân chủ lan rộng. Những người chống đối nói rằng luật mới siết chặt biểu tình và làm suy yếu nền tự do của Hong Kong. Lãnh đạo Hong Kong, bà Carrie Lam, bênh vực đạo luật, nói rằng nó lấp đầy “lỗ trống” trong nền an ninh quốc gia.
Mục tiêu được liệt kê của Công Ty Dầu Quốc Doanh TQ (CNOOC0 cho biết hôm Thứ Hai, 29 tháng 6 năm 2020 rằng họ đã khám phá dầu và khí đốt thiên nhiên tại vùng phía đông của Biển Đông, theo bản tin của https://oilprice.com cho biết. Mỏ dầu được khám phá tại Huizhou hôm 26 tháng 6 nằm ở Pearl River Mouth Basin thuộc phía Đông Biển Đông được thử để sản xuất khoảng 2,020 thùng dầu và 15.36 triệu feet khối khí đốt mỗi ngày. CNOOC dự đoán mỏ dầu mới sẽ trở thành mỏ dầu khí ngưng tụ cỡ trung đến cỡ lớn đầu tiên ở khu vực nước cạn của Pearl River Mouth Basin.
Nhiều nhà lập pháp Cộng Hòa đã đòi hỏi câu trả lời từ Bạch Ốc về các tường trình rằng Tổng Thống Nga Putin đã đặt tiền thưởng để lấy mạng lính Mỹ tại Afghanistn, và rằng Hoa Kỳ đã không có hành động gì để đáp trả, theo bản tin của Newsmax cho biết hôm Chủ Nhật, 28 tháng 6 năm 2020. Trong bình luận đầu tiên về vấn đề này, TT Trump đã viết twitter hôm Chủ Nhật rằng “không ai báo cáo hay nói với tôi” về “các vụ gọi là tấn công,” một bình luận mà cựu cố vấn an ninh quốc gia của ông gọi là “đáng chú ý.”
Các nhà lãnh đạo Đông Nam Á nói rằng một hiệp ước đại dương của Liên Hợp Quốc năm 1982 (UNCLOS 1982) phải là cơ sở của các quyền và quyền lợi có chủ quyền ở Biển Đông, trong một trong những nhận xét mạnh mẽ nhất của họ phản đối tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc đối với hầu hết các vùng biển tranh chấp trên cơ sở lịch sử, theo báo The Guardian cho biết hôm Thứ Bảy, 27 tháng 6 năm 2020. Tuyên bố của Asean nói rằng: “Chúng tôi tái khẳng định rằng UNCLOS 1982 là cơ sở để xác định các quyền lợi hàng hải, quyền chủ quyền, quyền tài phán và lợi ích hợp pháp đối với các vùng biển.”
Các viên chức tình báo Nga làm việc cho tình báo quân sự GRU gần đây đã cung cấp tiền cho phiến quân Taliban ở Afghanistan như một phần thưởng nếu họ giết lính Mỹ hoặc Anh ở đó, theo một viên chức tình báo Châu Âu nói với CNN hôm Thứ Bảy, 27 tháng 6. Viên chức này không rõ về động cơ chính xác của Nga, nhưng cho biết các ưu đãi, theo đánh giá của họ, đã dẫn đến thương vong của liên minh. Các viên chức đã không xác định ngày thương vong, số lượng hoặc quốc tịch của họ, hoặc liệu đây là những trường hợp tử vong hoặc thương tích.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.
Hôm thứ Năm (02/07/2020), Venezuela đã rút lại quyết định trục xuất đại sứ EU, nhưng yêu cầu khối có hành động thể hiện quan điểm khách quan hơn với quốc gia Nam Mỹ.
Để giải quyết những thách thức an ninh đối với đất nước, chính phủ Úc sẽ chi 186 tỷ USD cho quân đội trong 10 năm tới và sẽ mua tên lửa tầm xa để tăng cường phòng thủ.
Ngày 21/06/2020, hiện tượng Nhật thực hình khuyên diễn ra trên một số nơi tại Châu Á
Các công dân từ 15 quốc gia sẽ được phép vào Liên minh Châu Âu (EU) bắt đầu từ ngày thứ Tư (01/07/2020), nhưng trong danh sách không có tên nước Mỹ.