Hôm nay,  

Người Già Và Nạn Tự Tử

03/03/200400:00:00(Xem: 4422)
Thông thường nói văn minh, người ta nghĩ đến lối sống của xã hội, có già, có trẻ. Nói Tây Phương, người ta hay nghĩ đến Pháp ở Âu châu và đến Mỹ ở Mỹ Châu. Nhơn ngày toàn quốc phòng chống nạn tự tử ở Pháp, Báo Le Monde có đi một bài, các bác sĩ ở Nhà Thương Valvert ở Marseille đưa ra một vài trường điển hình trị "bịnh muốn chết" của người già Pháp. Mỗi năm ở Pháp có trên 3.000 người già tự tử trong âm thầm, lặng lẽ. Đời sống Mỹ càng vật chất, căng thẳng, thực dụng, vị kỷ hơn. Người Việt tại Mỹ xuất thân từ nền văn hoá hướng về gia đình. Trong cơn quốc biến, thế hệ thứ nhứt kẻ trước người sau di tản tỵ nạn CS sang Mỹ, từ hoàn toàn, đến không chuẩn bị. Sau một thời gian đầu tắt mặt tối làm việc kiếm tiền cho con ăn học, xây dựng cơ ngơi, con cháu nên người, tung cánh chim, lập sự nghiệp, để lại "cái ổ trống không", với tuổi đời đã mấp mé tử sanh. Có người còn thảm hơn dẫn bầu đoàn thê tử đến Mỹ, tưởng đâu "đoàn tụ gia đình", nào ngờ tan đàn rã nghé, vợ muốn "freed" (giải phóng), con muốn "private" (riêng biệt) để trở thành "Mỹ Da Vàng.” Nỗi cô đơn, trầm uất của người già Việt vì thế còn gấp ngàn lần người già Pháp. Do vậy phương pháp các bác sĩ của nhà thương đề nghị để ngăn chận nạn tự tử ở một chừng mực nào đáng suy gẫm. Nhưng nhờ nhơn sinh quan Việt sống ở thác về, và tánh trọng đạo, "bịnh muốn chết" và nạn tự tử của người già VN không phải là một vấn đề lớn.
Đăïc phái viên Delphine Saubaber dẫn nhập câu chuyện bằng trường hợp một nữ giáo viên Pháp 70 tuổi, đương thời rất linh hoạt. Nhưng khi vô sống trong Nhà Dưỡng Lão, không thể kéo dài tuổi già vì tự cảm thấy " hỗ thẹn "ù. Thế là Bà để dành và dấu thuốc ngủ, uống một lần đểø quên tất cả. Nhưng được cứu kịp và tâm tình với các bác sĩ phân tâm học Bà "hỗ thẹn" vì người ta cấm Bà hút thuốc, cấm ra ngoài, và ở bên trong thì cấm Bà có một " người tình" mà Bà có thể chia xẻ nỗi niềm, tâm sự. Bà Giám thị hành lang đã cảnh cáo Bà khi thấy Bà hôn người bạn tình ấy vì người ta xem đó là một điều dị hợm, điếm nhục ở tuổi già như Bà. Thời nay người ta thượng đội lớp trẻ mà hạ đạp lớp già. Điều đó dẫn người già vào con đường trầm uất (depression) , và trầm uất dẫn đến vực thẩm tự tử. Người già bị trầm uất vì xã hội Tây Phương trầm trọng hoá, tổng quát hoá gánh nặng của tuổi già đối với xã hội, đưa người già vào thế tự khép mình lại. Ngày một ngày hai không để ý, chưa sao nhưng một đôi năm thành thói quen, và thói quen là bản tính thứ hai của con người. Thử nhìn ngoài xã hội Tây Phương, thời lượng và hình ảnh ưu tiên cho lớp trẻ, đẹp, giàu là chánh. Còn già thì bị ca cẩm , than phiền sức đóng thuế an sinh xã hội của lớp trẻ không đủ chi trợ cấp tài chánh, Medicare cho người già. Nơi sở làm, ngoài quán nhậu bao nhiêu tiếng kèn, tiếng huyễn của người trẻ, tư cho đi làm làm đóng thuế, "làm mọi" cho mấy ông già hưởng. Trong các bịnh viện, nhiều bác sĩ nói thẳng với mấy người bịnh già, nhiều thứ bịnh vô phương cứu chữa: nào Alzheimer, nào mất trí nhớ, nào mất phương hướng, chỉ còn để vậy chờ chết thôi! Trong gia đình, cha mẹ bắêt đầu già, con cái nghĩ ngay đến việc " tống khứ" vào nhà dưỡng lão. Nhưng có bao nhiêu người nghĩ, nói, và bịnh vực tuổi già suốt đời làm bổn phận công dân, gia đình, xã hội. Bác sĩ René Arnaukld- Castglioni kết luận, hai mắt ngó xuống, buồn cho xã hội Tây Phương ngày nay: "Khi người ta già, người ta không được xem như một con người, mà như một số lượng không đáng kể."

Theo các bác sĩ chuyên về bịnh và tuổi già, bịnh trầm cảm của người lớn tuổi cũng chỉ là bịnh trầm cảm thôi, không có gì không thể trị được. Nhà Thương Valvert đã dùng việc tái xã hội hoá người già để trị trầm uất và ngăn chận tự tử, khá thành công. Bác sĩ Delcour tìm cách cho Bà Jeanne 80 tuổi nói chuyện,cỡi mở tầm sự dù khi ở nhà dưõng lão, Bà im lặng như nấm mồ, tự coi mình là "gánh nặng của con cái…là không ra cái gì cả". Nhưng Bác sĩ tìm cách quật mồ kỷ niệm của Bà lên. Bà khóc ướt cả áo khi nhắc lại lúc con gái bà ngỏ ý đưa Bà đi nhà dưỡng lão vì " úc đó, cuộc sống đã quá khắc nghiệt với tôi." Nhưng đến khi Bác sĩ nhắc lại thời bà còn là một người nội trợ của gia đình, bận bịu săn sóc con cái, Bà tỏ ra linh hoạt, vui cười. Điều đó không khó làm với, một bác sĩ, một cán sự chịu khó tìm hiểu những nét chánh về lý lịch, lịch sử, và gia đình của người trầm uất. Càng dễ làm hơn đối với thân nhân, bè bạn. Trầm uất là do bị gia đình, xã hội cho ra rìa nên phải tự khép mình, khép lòng trong nỗi cô đơn. Do vậy việc tái xã hội hoá người già là điều kiện căn bản để chống trầm uất, nguyên do chánh của nạn tự tử. Các hình thức Nhà Thương Valvert ở Marseille đã làm, khá thành công nhưng cũng không có gì mới lạ. Con cháu, bạn bè, thân nhân ai cũng giúp được. Như đưa đi hay nhờ xe cơ qan người già đưa đi xem hát, nghe nhạc, tập thể dục dưỡng sinh, hoạt động thiện nguyện, thảo luận nhóm về một đề tài thời sự hay kinh nghiệm cá nhân của mội người. Một tuần một đôi lần không mất thì giờ gì lắm nếu còn nghĩ đến bậïc sanh thành, không cần hy sinh gì đến hạnh phúc cá nhân của tuổi trẻ. Gia đình người Việt giao cháu, con cho người gia coi chừng vừa an toan, đỡ tốn, và lợi tình thương
Người Việt, cha mẹ ít tâm tình cởi mở với con cái và tánh hay đào sâu chôn chặt nỗi niềm vì vốn thuộc nền văn hoá hướng nội. Hoàn cảnh tỵ nạn CS xa cố quốc , cố hương làm nỗi trầm uất có khi còn nặng hơn của người Pháp và Mỹ nữa. Nhưng nhờ quan niệm sinh ký tử quy, lòng mộ đạo, và nền tảng gia đình VN, nạn tự tử vì trầm uất không thanh vấn đề. Nhiều người bảy tám bó vẫn sống chung vơi con cháu đề huề.Đa số giải thoát trầm uất qua con đường tín ngưỡng: "tu là cội phúc." Nhà thờ, chùa chiềng, thánh thất, miếu mạo mọc lên như nấm và người dự lễ vẫn đông. Pháp môn Thiền gần đây trở thành môn tập luyện phổ thông, không phân biệt tôn giáo. Gia đình VN không bị biến thể bao nhiêu . Đại gia đình (extented family) có thay đổi hình thức nhưng tinh thần vẫn còn, thấy rất rõ trong quan hôn tang tế. Tiểu gia đình (nuclear family) gắn bó hơn; tỷ lệ tốt nghiệp đại học của thế hệ thứ 2 đã nói lên sự dưỡng dục, thúc đẩy và vai trò của nó. Công đồng, sinh hoạt chánh trị, văn hoá, truyền thống, từ thiện hoạt động mạnh, cũng giúp tiêu khiển thì giờ, giải toả cô đơn cho người lớn tuổi.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Sky River Casino vô cùng vui mừng hào hứng tổ chức chương trình Ăn Tết Nguyên Đán với những giải thưởng thật lớn cho các hội viên Sky River Rewards. Chúng tôi cũng xin kính chúc tất cả Quý Vị được nhiều may mắn và một Năm Giáp Thìn thịnh vượng! Trong dịp đón mừng Năm Mới Âm Lịch năm nay, 'Đội Múa Rồng và Lân Bạch Hạc Leung's White Crane Dragon and Lion Dance Association' đã thực hiện một buổi biểu diễn Múa Lân hào hứng tuyệt vời ở Sky River Casino vào lúc 11:00 AM ngày 11 Tháng Hai. Mọi người tin tưởng rằng những ai tới xem múa lân sẽ được hưởng hạnh vận.
Theo một nghiên cứu mới, có hơn một nửa số hồ lớn trên thế giới đã bị thu hẹp kể từ đầu những năm 1990, chủ yếu là do biến đổi khí hậu, làm gia tăng mối lo ngại về nước cho nông nghiệp, thủy điện và nhu cầu của con người, theo trang Reuters đưa tin vào 8 tháng 5 năm 2023.
(Tin VOA) - Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (RSF) vào ngày 13/9 ra thông cáo lên án Việt Nam tiếp tục lạm dụng hệ thống tư pháp để áp đặt những án tù nặng nề với mục tiêu loại trừ mọi tiếng nói chỉ trích của giới ký giả. Trường hợp nhà báo tự do mới nhất bị kết án là ông Lê Anh Hùng với bản án năm năm tù. RSF bày tỏ nỗi kinh sợ về bản án đưa ra trong một phiên tòa thầm lặng xét xử ông Lê Anh Hùng hồi ngày 30 tháng 8 vừa qua. Ông này bị kết án với cáo buộc ‘lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước’ theo Điều 331 Bộ Luật Hình sự Việt Nam
Từ đầu tuần đến nay, cuộc tấn công thần tốc của Ukraine ở phía đông bắc đã khiến quân Nga phải rút lui trong hỗn loạn và mở rộng chiến trường thêm hàng trăm dặm, lấy lại một phần lãnh thổ khu vực đông bắc Kharkiv, quân đội Ukraine giờ đây đã có được vị thế để thực hiện tấn công vào Donbas, lãnh phổ phía đông gồm các vùng công nghiệp mà tổng thống Nga Putin coi là trọng tâm trong cuộc chiến của mình.
Tuần qua, Nước Mỹ chính thức đưa giới tính thứ ba vào thẻ thông hành. Công dân Hoa Kỳ giờ đây có thể chọn đánh dấu giới tính trên sổ thông hành là M (nam), F (nữ) hay X (giới tính khác).
Sau hành động phản đối quả cảm của cô trên truyền hình Nga, nữ phóng viên (nhà báo) Marina Ovsyannikova đã kêu gọi đồng hương của cô hãy đứng lên chống lại cuộc xâm lược Ukraine. Ovsyannikova cho biết trong một cuộc phỏng vấn với "kênh truyền hình Mỹ ABC" hôm Chủ nhật: “Đây là những thời điểm rất đen tối và rất khó khăn và bất kỳ ai có lập trường công dân và muốn lập trường đó được lắng nghe cần phải nói lên tiếng nói của họ”.
Mạng Lưới Nhân Quyền Việt Nam cử hành Ngày Quốc tế Nhân Quyền Lần Thứ 73 và Lễ Trao Giải Nhân Quyền Việt Nam lần thứ 20.
Sau hơn 30 năm Liên bang Xô Viết sụp đổ, nhân dân Nga và khối các nước Đông Âu đã được hưởng những chế độ dân chủ, tự do. Ngược lại, bằng chính sách cai trị độc tài và độc đảng, Đảng CSVN đã dùng bạo lực và súng đạn của Quân đội và Công an để bao vây dân chủ và đàn áp tự do ở Việt Nam. Trích dẫn chính những phát biểu của giới lãnh đạo Việt Nam, tác giả Phạm Trần đưa ra những nhận định rất bi quan về tương lai đất nước, mà hiểm họa lớn nhất có lẽ là càng ngày càng nằm gọn trong tay Trung quốc. Việt Báo trân trọng giới thiệu.
Tác giả Bảo Giang ghi nhận: “Giai đoạn trước di cư. Nơi nào có dăm ba cái Cờ Đỏ phất phơ là y như có sự chết rình rập." Tại sao vậy? Để có câu trả lời, mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của nhà văn Tưởng Năng Tiến.
Người cộng sản là những “kịch sĩ” rất “tài”, nhưng những “tài năng kịch nghệ” đó lại vô phúc nhận những “vai kịch” vụng về từ những “đạo diễn chính trị” yếu kém. – Nguyễn Ngọc Già (RFA).. Mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của phó thường dân/ nhà văn Tưởng Năng Tiến để nhìn thấy thêm chân diện của người cộng sản.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.