Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Cha Dominici: Từ Tro Bụi Lại Về Với Bụi Tro

06/03/200300:00:00(Xem: 4220)
PHOTO: BNS Tự Do phát hành trong trại Galang từ năm 1980 đến 1986. Sách “Việt Nam Quê Hương Tôi” của Đỗ Minh Trí, bản quay rô-nê-ô xuất bản năm 1987 ở trại Bataan, Phi-Luật-Tân (tài liệu Bùi văn Phú)

Linh mục Gildo Dominici, có tên Việt là Đỗ Minh Trí, thuộc Dòng Tên, một ân nhân của người vượt biển tị nạn Việt Nam, vừa qua đời. Những ai từng sống qua các trại tị nạn vùng Đông Nam Á, nhất là trại Galang, In-đô-nê-sia đều biết đến cha.
Cuối thập niên 70, làn sóng người vượt biển gia tăng với hàng chục nghìn người bỏ nước ra đi mỗi tháng. Nhiều người không bao giờ đến đuợc bến bờ. Ai may mắn sống sót thì được đưa vào các trại tị nạn ở Thái Lan, Ma-lây-xia hay In-đô-nê-sia.
Galang là một hòn đảo nhỏ trong số 13 nghìn đảo của In-đô-nê-sia đã được dùng làm nơi tiếp nhận thuyền nhân. Lúc làn sóng vượt biển lên cao vào những năm 79-82, Galang đã có đến 15 nghìn người sống một lúc trong trại để chờ được đi định cư ở một nước thứ ba.
Cuối năm 1979 cha Dominici đến Galang để lo việc mục vụ cho những người công giáo trong trại. Nhưng trước những thiếu thốn, trước nỗi đau khổ của người vượt biển nói chung, ngài đã không chỉ giúp những người con Chúa, mà còn vận động, tranh đấu cho những nhu cầu về xã hội, văn hóa, giáo dục cho mọi người sống trong trại. Những trung tâm sinh hoạt trong trại dành cho trẻ em, thanh niên, phụ nữ được thành hình một phần là nhờ những vận động của cha với Cao Ủy Tị Nạn và chính quyền địa phương. Ngài sáng lập ra bán nguyệt san Tự Do, món ăn tinh thần cung cấp cho người tị nạn những hiểu biết hơn về sinh hoạt trại, về thế giới bên ngoài, đời sống tại những quốc gia mà họ sẽ đến định cư. Tháng 4 năm 1980 bán nguyệt san Tự Do ra số đầu tiên và liên tục trong sáu năm kế tiếp, Tự Do những năm đầu ra đều đặn mỗi hai tuần, sau thưa dần, mỗi số dày từ 50 đến 80 trang, mỗi lần quay rô-nê-ô 500 số. Tờ báo đã được sự đóng góp của nhiều người, trong đó có nhiều văn nghệ sĩ tên tuổi từng dừng chân ở Galang như Hoàng Minh Thúy, Đỗ Thái Nhiên, họa sĩ Vị Ý, Phan Tấn Hải, Việt Tỉnh.
Cuối năm 1986, khi số người đến trại Galang giảm đi, cùng với việc chính phủ Hoa Kỳ chấm dứt việc sử dụng Galang làm trung tâm dạy Anh ngữ và hướng dẫn về đời sống, văn hóa cho người tị nạn trước khi đi Mỹ định cư, bán nguyệt san Tự Do cũng đình bản, sau số 116.
Cha Dominici thường viết trong mỗi số báo, không chuyên về rao giảng Tin Mừng nhưng nói nhiều về văn hóa, lịch sử, truyền thống Việt Nam; nói về đạo lý Âu Mỹ, so sánh giữa những cái hay, cái dở của văn hóa Đông và Tây để người tị nạn chuẩn bị tinh thần và chấp nhận những lựa chọn. Những bài viết của cha sau đã được người tị nạn in thành sách "Việt Nam Quê Hương Tôi" xuất bản đầu tiên ở trại tị nạn vào năm 1984, tái bản năm 1987 ở trại Bataan, Phi-Luật-Tân và được nhà xuất bản Diễn Đàn Chúa Nhật tái bản ở Hoa Kỳ năm 1990. Trong lời giới thiệu của ông Trần Đại Độ, một thuyền nhân ở Galang, sau khi nhìn nhận người Việt đã sống qua 40 năm chiến tranh, tiếp theo là một chế độ phi nhân, với nhiều hận thù, bạo lực và nghèo đói, ông Độ viết: "Linh mục Dominici nhận thấy một việc làm khẩn cấp là phải xây dựng lại tâm hồn người tị nạn sau những đổ vỡ, mất mát đó, dựa trên những tư tưởng cao đẹp và vĩnh cửu của nhân loại: Tình Yêu Thương, Tình Nhân Loại, Tự Do, Công Bình, Dân Chủ ... và những giá trị đích thực của văn hóa, đạo lý và truyền thống Việt Nam."


Thực vậy, cha Dominic từ ngày đến Việt Nam lần đầu tiên vào năm 1967 đã chọn nơi đó làm quê hương của mình. Ngài viết: "Việt Nam là quê hương của tôi, dù rằng tôi không được sinh ra trên đất nước Việt Nam. Tôi chỉ ở đó có bảy năm... Quê hương ấy không phải là những dãy núi với hình dáng khác biệt và phủ đầy rừng xanh. Không phải là những dòng sông chi chít và tuyệt đẹp như dòng Cửu Long. Không phải là những khu rừng hoặc những cánh đồng thảo mộc lúc nào cũng xanh tươi và trù phú... Nhưng có một nước Việt Nam khác rộng lớn hơn, rộng như một đại lục. Đó là Văn Hóa Việt Nam, Tâm Hồn Việt Nam, đó là Truyền Thống Tinh Thần của Việt Nam. Và chính đó mới thực sự là quê hương Việt Nam của tôi."
Vì yêu văn hóa, truyền thống Việt Nam như thế nên cuộc đời của cha Dominici đã gắn bó với con người Việt Nam trong suốt hơn ba chục năm. Những bài giảng của cha nơi thánh đường, những chia xẻ với thanh niên, thiếu nữ trong những buổi tĩnh tâm, những trại họp mặt, những bài viết trên Tự Do đã là những nâng đỡ, ủi an, cùng là gợi lên những thử thách tương lai cho đoàn người tị nạn để họ chuẩn bị tinh thần khi bước vào cuộc đời mới. Ai từng nghe, đọc qua những bài viết của cha trong hoàn cảnh tị nạn giờ cũng còn ít nhiều kỷ niệm về vị chiên lành này.
Sinh năm 1935 tại Assisi, miền trung nước Ý, cha Dominici được thụ phong linh mục năm 1960. Năm 1964 ngài gia nhập Dòng Tên vì muốn đi truyền giáo ở nước ngoài. Năm 1967 cha sang Việt Nam, học tiếng Việt tại trung tâm Đắc Lộ Sài gòn. Sau ngài lên tiểu chủng viện Simon-Hòa ở Đà Lạt vừa dạy La ngữ cho chủng sinh vừa học Việt ngữ. Năm 1970 trình luận án tiến sĩ giáo luật tại Rô-ma rồi cha trở lại Việt Nam dạy tại Giáo Hoàng Học Viện Đà Lạt cho đến cuối tháng 4 năm 1975.
Năm 1977 cha Dominici trở lại vùng Đông Nam Á, làm việc cho nhà dòng ở thủ đô Jakarta, In-đô-nê-sia. Từ tháng 8, 1979 ngài đuợc cử đến trại Galang. Năm 1985 cha qua trại Bataan, Phi Luật Tân rồi Thái Lan, cũng làm việc cho người tị nạn cho đến năm 1990.
Chúa Nhật ngày 2 tháng 3 Chúa đã gọi cha về. Hôm nay Thứ Tư Lễ Tro, người công giáo tin rằng xác thân con người từ tro bụi rồi lại trở về với bụi tro, chỉ có phần hồn là vĩnh cửu. Nguyện xin cho linh hồn của cha được an nghỉ trong Chúa đời đời.
(Ghi chú: Gs. Bùi Văn Phú làm việc trong các trại tị nạn ở Đông Nam Á vào cuối thập niên 1980.)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
(Tin VOA) - Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (RSF) vào ngày 13/9 ra thông cáo lên án Việt Nam tiếp tục lạm dụng hệ thống tư pháp để áp đặt những án tù nặng nề với mục tiêu loại trừ mọi tiếng nói chỉ trích của giới ký giả. Trường hợp nhà báo tự do mới nhất bị kết án là ông Lê Anh Hùng với bản án năm năm tù. RSF bày tỏ nỗi kinh sợ về bản án đưa ra trong một phiên tòa thầm lặng xét xử ông Lê Anh Hùng hồi ngày 30 tháng 8 vừa qua. Ông này bị kết án với cáo buộc ‘lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước’ theo Điều 331 Bộ Luật Hình sự Việt Nam
Từ đầu tuần đến nay, cuộc tấn công thần tốc của Ukraine ở phía đông bắc đã khiến quân Nga phải rút lui trong hỗn loạn và mở rộng chiến trường thêm hàng trăm dặm, lấy lại một phần lãnh thổ khu vực đông bắc Kharkiv, quân đội Ukraine giờ đây đã có được vị thế để thực hiện tấn công vào Donbas, lãnh phổ phía đông gồm các vùng công nghiệp mà tổng thống Nga Putin coi là trọng tâm trong cuộc chiến của mình.
Tuần qua, Nước Mỹ chính thức đưa giới tính thứ ba vào thẻ thông hành. Công dân Hoa Kỳ giờ đây có thể chọn đánh dấu giới tính trên sổ thông hành là M (nam), F (nữ) hay X (giới tính khác).
Sau hành động phản đối quả cảm của cô trên truyền hình Nga, nữ phóng viên (nhà báo) Marina Ovsyannikova đã kêu gọi đồng hương của cô hãy đứng lên chống lại cuộc xâm lược Ukraine. Ovsyannikova cho biết trong một cuộc phỏng vấn với "kênh truyền hình Mỹ ABC" hôm Chủ nhật: “Đây là những thời điểm rất đen tối và rất khó khăn và bất kỳ ai có lập trường công dân và muốn lập trường đó được lắng nghe cần phải nói lên tiếng nói của họ”.
Mạng Lưới Nhân Quyền Việt Nam cử hành Ngày Quốc tế Nhân Quyền Lần Thứ 73 và Lễ Trao Giải Nhân Quyền Việt Nam lần thứ 20.
Sau hơn 30 năm Liên bang Xô Viết sụp đổ, nhân dân Nga và khối các nước Đông Âu đã được hưởng những chế độ dân chủ, tự do. Ngược lại, bằng chính sách cai trị độc tài và độc đảng, Đảng CSVN đã dùng bạo lực và súng đạn của Quân đội và Công an để bao vây dân chủ và đàn áp tự do ở Việt Nam. Trích dẫn chính những phát biểu của giới lãnh đạo Việt Nam, tác giả Phạm Trần đưa ra những nhận định rất bi quan về tương lai đất nước, mà hiểm họa lớn nhất có lẽ là càng ngày càng nằm gọn trong tay Trung quốc. Việt Báo trân trọng giới thiệu.
Tác giả Bảo Giang ghi nhận: “Giai đoạn trước di cư. Nơi nào có dăm ba cái Cờ Đỏ phất phơ là y như có sự chết rình rập." Tại sao vậy? Để có câu trả lời, mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của nhà văn Tưởng Năng Tiến.
Người cộng sản là những “kịch sĩ” rất “tài”, nhưng những “tài năng kịch nghệ” đó lại vô phúc nhận những “vai kịch” vụng về từ những “đạo diễn chính trị” yếu kém. – Nguyễn Ngọc Già (RFA).. Mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của phó thường dân/ nhà văn Tưởng Năng Tiến để nhìn thấy thêm chân diện của người cộng sản.
Hoan hỷ chào nhau cầu xưa quá bước Dặm đường im kẽ tóc với chân tơ Tan hợp cười òa. Kia vòm mây trắng Và bắt đầu. Và chấm hết. Sau xưa… . 4.2021 (Gửi hương linh bạn hiền Nguyễn Lương Vỵ, lễ 49 ngày)
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.