Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Bài Báo Bằng Xương Bằng Thịt

04/07/200200:00:00(Xem: 3586)
Ngày July 4th năm nay hội Ái hữu Viện Đà Lạt mở đại hội Thụ Nhân Thế giới 2002 tại San Jose, tôi có dịp gặp lại những người học trò cũ của tôi. Sự đóng góp của tôi với Viện Đại học Đà Lạt quá nhỏ so với những vị giáo sư khác. Tôi chỉ dạy trong Phân khoa Báo chí năm thứ tư của trường Chính trị Kinh doanh. Tôi muốn nói qua về các trường đào tạo ký giả.

Lớp Phóng viên tại Việt Nam Thông Tấn Xã năm 1965 ở Saigon là lớp dạy báo chí đầu tiên tại Việt Nam. Sau đó môn báo chí được đưa đến hai trường Đại học là Viện Đà Lạt và Viện Vạn Hạnh. Nếu lớp phóng viên có thể dạy trong 6 tháng, tại sao còn cần 4 năm Đại học để đào tạo một ký giả" Sự thật chẳng cần phải đi học làm báo, người ta cũng có thể viết báo và nhiều ký giả không xuất thân từ một trường Đại học vẫn là những ký giả giỏi và nổi tiếng. Nghề viết báo là một nghề dễ tính. Lái xe còn cần phải có bằng lái, nhưng viết báo không ai đòi hỏi bằng cấp. Dù vậy tôi vẫn nghĩ cấp đại học là môi trường tốt nhất để đào luyện những người làm việc trong ngành truyền thông, kể cả báo chí in trên giấy hay phổ biến trên làn sóng. Ngoài những ký giả chuyên nghiệp, những người suốt đời hay trong một phần của cuộc đời đã làm nghề viết báo, còn có những vị thức giả, học giả hay chuyên gia viết hoặc nói những bài rất hay, có khi còn hơn cả những người chuyên nghề làm báo. Cũng có những vị học vấn uyên thâm, tài đức vuợt bực, nhưng vì không quen viết hay nói, nên không trình bày thấu đáo để mọi giới, mọi tầng lớp kiến thức cùng lãnh hội được.

Tuy nhiên nghề làm báo không phải chỉ là một nghề nói cho người ta hiểu. Ngoài những bản tin thông thường đã có sẵn những nguyên tắc để viết, những bài báo đủ loại còn đòi hỏi ở người viết một sự tích lũy kiến thức, tài viết giỏi và lời văn hay để trình bày những kiến thức đó. Nhất là nó còn đòi hỏi người viết phải tuân theo một bộ luật bất thành văn. Đó là bộ luật đạo đức và tư cách con người. Những đòi hỏi đó lại càng gắt gao hơn trong thế giới ngày nay với cuộc cách mạng thông tin đưa đến một sự bùng nổ kiến thức ở khắp nơi, trong khi ngày càng có nhiều tiến bộ về kỹ thuật viễn thông để loài người giao tiếp với nhau dễ dàng bất chấp những trở ngại về thời gian và không gian. Những ngọn trào tiến bộ điện tử đó ào đến quá mau, đến nỗi chính những người viết báo nhiều khi đuổi theo cũng không kịp, mặc dù nghề báo là một nghề dạy nghề, ngày ngày phải học và tuổi nào cũng phải học.

Mỹ là nước có ngành truyền thông hiện đại nhất, tự do nhất và cũng phóng khoáng nhất thế giới. Vậy mà những người viết báo ở Mỹ đuổi theo những phát triển kỹ thuật cũng đã cảm thấy hụt hơi và trong lúc mải chạy đua để tranh nhau về nhất, một số truyền thông Mỹ có khi đã đánh rơi vài hành trang cần thiết trong nghề. Nghề làm báo ở Tây phương lâu đời hơn, do đó có nhiều kinh nghiệm và truyền thống hơn nghề làm báo ở Đông phương. Tuy vậy, tôi vẫn muốn đóng góp một vài ý niệm thô thiển có tính thuần túy Á đông vào nghề viết báo hiện đại. Một bài báo được hình thành bởi ba yếu tố: hình, ý và thần. Hình là hành văn, bút pháp, một hình dạng bề ngoài rất dễ học. Ý là tư tưởng, kiến thức và ý chí, đó là chiều sâu trong bộ óc, cần phải có công sức trau dồi. Còn thần là gì" Thần ở trên bộ óc với trí tuệ, trên cả con tim với xúc cảm và đam mê. Thần là đức độ và lương tri, thần là kết tinh của linh hồn con người. Hãy viết báo với đôi tay, khối óc, con tim và tất cả tâm hồn của mình.

Vào lúc này các trường học ở Mỹ đã làm lễ tốt nghiệp, mãn khóa cho học sinh nghỉ hè chuẩn bị cho niên học tới, tôi muốn đề cập đôi chút đến tình nghĩa thầy trò. Một ngày khoảng 4 tháng trước đây, tôi nhận được điện thoại của một người học trò cũ. Anh thường gọi hỏi thăm tôi, nhưng lần đó anh tỏ vẻ tán thành một bài của tôi viết hồi tháng 3 năm nay về cuộc tranh đấu của người Thượng ở Cao Nguyên Trung phần. Bất ngờ anh hỏi tôi một câu: "Thưa thầy, bài nào của Thầy, Thầy coi là quý nhất"". Tôi cần phải ghi thêm vài nét về người học trò cũ này. Anh tên là Nguyễn Văn Nghiêm, năm nay đã 73 tuổi, cựu Sĩ quan Quân lực VNCH, đã từng làm Tỉnh trưởng kiêm Tiểu khu trưởng Phú Bổn từ 1970 đến 1973. Trước đó từ 1966 đến 1970 anh đã theo học Phân khoa Văn học Viện Đại học Vạn Hạnh. Hiện anh và gia đình sống ở Orange County, California.

Tôi chỉ đáng tuổi anh của anh, và cũng không dạy anh được bao nhiêu, trong khoảng một năm học bất quá mỗi tuần vài tiếng đồng hồ. Vậy mà lần nào anh cũng thưa thầy, xưng con, làm tôi thấy ngượng ngùng và cảm động. Hơn 30 năm qua, anh vẫn giữ trọn nghĩa thầy trò, thật đáng quý. Ở nước Mỹ số thầy cô bị học trò hành hung không phải là hiếm, tôi thiết nghĩ nếu các con em chúng ta ở Mỹ giữ vững được truyền thống dân tộc Việt Nam về mối quan hệ giữa thầy và trò, đó cũng là một sự đóng góp hữu ích để cải thiện môi trường học đường của nước này.

Câu hỏi "bài nào là quý nhất" làm tôi không biết trả lời ra sao, vì tôi chưa từng nghĩ đến. Tôi sững người, chợt nghĩ đến tấm lòng của một người học trò cũ như anh Nghiêm, tôi buột mồm nói "Bài báo quý nhất của tôi là các anh". Nói xong tôi bật cười vì câu trả lời ngô nghê của chính mình. Anh Nghiêm cũng lễ phép cười vì cho là tôi nói bông đùa cho vui. Nhưng tôi không nói đùa, lời nói của tôi xuất phát từ đáy lòng. Các anh là những bài báo bằng xương bằng thịt tôi đã viết được. Từ lúc đặt phôn xuống, tôi đã nguyện với lòng, nhân dịp đại hội Thụ Nhân của Viện Đại học Đà Lạt năm nay, tôi sẽ viết một bài. Và tôi đã có tựa đề bài báo.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Hôm thứ Hai (18/01/2021), một ủy ban độc lập về chuẩn bị và ứng phó đại dịch, do cựu thủ tướng New Zealand Helen Clark và cựu tổng thống Liberia Ellen Johnson Sirleaf dẫn đầu, đã công bố đánh giá về sự khởi đầu khủng hoảng ở Trung Quốc
Hôm thứ Hai (18/01/2021), ông Trump đã duyệt gỡ bỏ lệnh cấm đi lại từ Anh, Châu Âu và Brazil vào Mỹ, quyết định dự kiến có hiệu lực từ ngày 26/01/2021.
Các đồng minh và cộng sự thân thiết của Tổng thống Mỹ Donald Trump bị cáo buộc đã thu hàng chục nghìn USD từ những người xin ông ân xá.
Khảo sát từ trang CNN cho thấy, tổng thống Donald Trump sẽ kết thúc nhiệm kỳ với tỷ lệ ủng hộ thấp nhất trong 4 năm qua
Trung tâm thủ đô Washington bị phong tỏa sau vụ bạo loạn ở Quốc hội và nguy cơ bạo lực gia tăng tại lễ nhậm chức của ông Biden.