Hôm nay,  

‘Zombie Virus’ Hồi Sinh Sau 48,500 Năm Bị Đóng Băng Trong Băng Vĩnh Cửu

09/03/202323:49:00(Xem: 1558)

download (3)

 

Các loại virus đang ‘yên giấc ngàn thu’ hàng chục ngàn năm trong lớp băng vĩnh cửu ở Bắc Cực đang có khả năng hồi sinh khi băng tan trong tình trạng nóng lên toàn cầu, gây ra những nguy cơ khôn lường cho sức khỏe con người và động vật. (Nguồn:YouTube)

 

Nhiệt độ ấm hơn ở Bắc Cực đang làm tan băng vĩnh cửu (permafrost)* của khu vực, và có khả năng ‘làm thức tỉnh’ các loại vi-rút đã nằm im lìm trong hàng chục ngàn năm, gây nguy hiểm cho sức khỏe con người và động vật.

*Băng vĩnh cửu (permafrost) là một tầng đất đóng băng quanh năm trong ít nhất hai năm liên tiếp.

 

Câu chuyện về một đại dịch bắt nguồn từ một mầm bệnh cổ đại xa xôi nghe giống như các bộ phim khoa học viễn tưởng. Tuy nhiên, các khoa học gia cảnh báo rằng không nên đánh giá những rủi ro này. Ngoài ra, các chất thải hóa học và phóng xạ có từ thời Chiến Tranh Lạnh cũng có thể được giải phóng trong quá trình tan băng, gây hại cho động vật hoang dã và phá vỡ hệ sinh thái.

 

Kimberley Miner, một khoa học gia về khí hậu tại NASA Jet Propulsion Laboratory ở California Institute of Technology của NASA cho biết: “Có rất nhiều điều đáng lo ngại đang xảy ra với lớp băng vĩnh cửu và (nó) thực sự cho thấy lý do tại sao chúng ta phải giữ càng nhiều lớp băng vĩnh cửu càng tốt.”

 

Lớp băng vĩnh cửu bao phủ 1/5 Bắc Bán Cầu, đã củng cố vùng lãnh nguyên Bắc Cực và các khu rừng phương bắc của Alaska, Canada và Nga trong nhiều thiên niên kỷ. Nó cũng giống như một loại viên nang thời gian, bảo quản không chỉ các loại virus cổ đại mà còn có xác ướp của một số loài động vật đã tuyệt chủng mà các khoa học gia khai quật và nghiên cứu trong những năm gần đây. Trong đó có hai con sư tử con và một con tê giác lông xù (woolly rhino).

 

Băng vĩnh cửu là một phương tiện lưu trữ tốt không chỉ vì nó lạnh mà còn là một môi trường không có oxy và ánh sáng không thể xuyên qua được. Tuy nhiên, nhiệt độ ở Bắc Cực hiện đang nóng lên nhanh hơn bốn lần so với phần còn lại của hành tinh, làm suy yếu lớp băng vĩnh cửu trong khu vực.

 

Để hiểu rõ hơn về những rủi ro mà ‘virus đông lạnh’ có thể gây ra, Jean-Michel Claverie, Emeritus professor về y học và bộ gen tại Trường Aix-Marseille University School of Medicine ở Marseille, Pháp, đã thử nghiệm các mẫu đất lấy từ băng vĩnh cửu ở Siberia để xem có vi rút nào trong đó vẫn có khả năng lây nhiễm hay không. Và ông đã tìm thấy một số vi rút mà ông mô tả là “virus zombie.”

 

Thợ săn virus

 

Giáo sư Claverie nghiên cứu một loại vi-rút cụ thể mà ông phát hiện lần đầu tiên vào năm 2003. Được gọi là vi-rút khổng lồ, chúng lớn hơn nhiều so với các virus thông thường và có thể nhìn thấy dưới kính hiển vi ánh sáng thông thường thay vì kính hiển vi điện tử. Điều này khiến chúng trở thành một mẫu tốt cho nghiên cứu về các loại virus zombie trong phòng thí nghiệm.

 

Những nỗ lực tìm các vi-rút bị đóng băng trong lớp băng vĩnh cửu một phần được truyền cảm hứng bởi một nhóm các khoa học gia người Nga. Vào năm 2012, họ đã hồi sinh một loài hoa dại từ mô hạt 30,000 năm tuổi được tìm thấy trong hang của một con sóc. Kể từ đó, các khoa học gia cũng đã thành công trong việc hồi sinh các động vật cổ đại cực nhỏ.

 

Vào năm 2014, Giáo sư Claverie đã tìm cách hồi sinh một loại vi-rút mà ông và nhóm của mình đã phân lập được từ lớp băng vĩnh cửu, khiến nó có khả năng lây nhiễm lần đầu tiên sau 30,000 năm bằng cách đưa nó vào các tế bào nuôi cấy. Để đảm bảo an toàn, ông đã chọn nghiên cứu một loại vi-rút chỉ có thể nhắm vào amip đơn bào, không phải động vật hay con người.

 

Kỳ tích lặp lại vào năm 2015, nhóm nghiên cứu tiếp tục phân lập một loại vi rút khác cũng nhắm mục tiêu là amip. Và trong nghiên cứu mới nhất được công bố trên tạp chí Virus vào ngày 18 tháng 2, Claverie và nhóm của ông đã phân lập được một số chủng vi-rút cổ đại từ nhiều mẫu băng vĩnh cửu được lấy từ bảy nơi khác nhau trên khắp Siberia, mỗi mẫu đều cho thấy có khả năng lây nhiễm các tế bào amip nuôi cấy.

 

Những chủng mới nhất đó đại diện cho 5 họ virus mới, bên cạnh 2 họ mà ông đã hồi sinh trước đó. Mẫu lâu đời nhất đã gần 48,500 năm tuổi, được xác định dựa trên niên đại bằng carbon phóng xạ của đất, đến từ một mẫu đất lấy từ một hồ nước ngầm ở độ sâu 16 mét (52 feet). Các mẫu trẻ nhất cũng đã 27,000 năm tuổi, được tìm thấy trong dạ dày và lông của một con voi ma mút lông xù (woolly mammoth).

 

Ông Claverie nói rằng vi-rút lây nhiễm amip vẫn lây nhiễm sau một thời gian dài là dấu hiệu của một hiểm họa tiềm ẩn lớn hơn. Ông lo ngại rằng mọi người chỉ coi nghiên cứu của ông là tò mò khoa học mà không nhận thấy viễn cảnh virus cổ đại hồi sinh là một mối đe dọa nghiêm trọng đối với sức khỏe cộng đồng.

 

Ông nói: “Chúng tôi coi những vi-rút lây nhiễm amip này là đại diện thay thế cho tất cả các vi-rút khác có thể tồn tại trong lớp băng vĩnh cửu. Chúng tôi tìm thấy dấu vết của rất, rất nhiều loại virus khác. Chúng tôi biết chúng vẫn còn ở đó. Không chắc là chúng còn sống hay không. Nhưng theo lập luận của chúng tôi, nếu vi-rút amip vẫn còn sống thì không có lý do gì mà các vi-rút khác không còn sống, và có khả năng lây nhiễm cho vật chủ.”

 

Lây nhiễm cho con người

 

Dấu vết của virus và vi khuẩn có thể lây nhiễm cho con người đã được tìm thấy trong lớp băng vĩnh cửu.

 

Trong một mẫu phổi từ cơ thể của một người phụ nữ được khai quật vào năm 1997 từ lớp băng vĩnh cửu tại một ngôi làng trên Bán đảo Seward của Alaska, người ta phát hiện có chứa vật liệu gen từ chủng cúm gây ra đại dịch năm 1918. Năm 2012, các khoa học gia xác nhận xác ướp 300 năm tuổi của một phụ nữ được chôn cất ở Siberia có chứa dấu hiệu di truyền của virus gây bệnh đậu mùa.

 

Từ tháng 7 đến tháng 8 năm 2016, đợt bùng phát bệnh than ở Siberia, đã ảnh hưởng đến hàng chục người và hơn 2,000 con tuần lộc, cũng có liên quan đến sự tan băng sâu hơn của lớp băng vĩnh cửu trong mùa hè đặc biệt nóng, cho phép các bào tử cũ của Bacillus anthracis tái sinh từ các khu chôn cất cũ hoặc xác động vật.

 

Birgitta Evengård, professor emerita tại Khoa Vi Sinh Lâm Sàng của Trường Umea ở Thụy Điển, cho biết cần giám sát cẩn thận hơn về rủi ro do các mầm bệnh tiềm tàng trong quá trình tan băng vĩnh cửu, nhưng cảnh báo không nên có các cách tiếp cận mang tính báo động.

 

Bà nói: “Phải nhớ rằng khả năng phòng vệ miễn dịch của chúng ta đã được phát triển trong mối liên quan chặt chẽ với môi trường vi sinh vật. Nếu xuất hiện một loại vi-rút ẩn trong lớp băng vĩnh cửu mà chúng ta đã không tiếp xúc trong hàng ngàn năm, thì có thể khả năng phòng vệ miễn dịch của chúng ta không đủ. Việc xem xét tình hình nghiêm túc và chủ động phản ứng là đúng đắn. Và cách để chiến đấu với nỗi sợ hãi là phải có kiến thức.”

 

Nguy cơ vi-rút lan truyền

 

Thực tế, các khoa học gia chưa xác định được những vi-rút này có thể lây nhiễm trong bao lâu sau khi tiếp xúc với các điều kiện hiện nay, hoặc khả năng nó gặp vật chủ phù hợp như thế nào. Không phải tất cả các loại vi-rút đều là mầm bệnh; một số lành tính hoặc thậm chí có lợi cho vật chủ của chúng. Và dù là nơi sinh sống của 3.6 triệu người, Bắc Cực vẫn là nơi có dân cư thưa thớt, cho nên nguy cơ con người tiếp xúc với virus cổ đại là rất thấp.

 

Tuy nhiên, giáo sư Claverie cho rằng “nguy cơ chắc chắn sẽ tăng lên trong bối cảnh trái đất nóng lên. Khi đó, băng vĩnh cửu sẽ tiếp tục tan ngày càng nhanh, và nhiều người sẽ đến Bắc Cực định cư theo các dự án công nghiệp.”

 

Và ông Claverie không phải là người duy nhất cảnh báo rằng khu vực Bắc Cực có thể trở thành mảnh đất màu mỡ cho sự kiện lây lan – khi vi-rút xâm nhập vào vật chủ mới và bắt đầu lây lan.

 

Năm ngoái, một nhóm các khoa học gia đã công bố nghiên cứu về các mẫu đất và trầm tích hồ lấy từ hồ Hazen, một hồ nước ngọt ở Canada nằm trong vòng Bắc Cực. Họ đã giải trình tự vật liệu di truyền trong trầm tích để xác định dấu hiệu của virus và bộ gen của các vật chủ tiềm năng trong khu vực, cả thực vật và động vật.

 

Sử dụng phân tích mô hình máy tính, họ cho rằng nguy cơ virus lây lan sang vật chủ mới cao hơn ở những địa điểm gần nơi có một lượng lớn nước băng tan chảy vào hồ. Đây là kết quả có nhiều khả năng xảy ra khi khí hậu ấm lên.

 

Hậu quả khôn lường

 

Miner tại Jet Propulsion Laboratory của NASA cho biết, việc xác định vi rút và các mối nguy hiểm khác có trong lớp băng vĩnh cửu đang nóng lên là bước đầu tiên để hiểu được rủi ro mà chúng gây ra cho Bắc Cực. Những thách thức khác bao gồm định lượng băng vĩnh cửu sẽ tan ở đâu, khi nào, nhanh cỡ nào và sâu mức nào.

 

Quá trình tan băng có thể diễn ra từ từ với tốc độ chỉ vài cm mỗi thập niên, nhưng cũng có thể xảy ra nhanh hơn, chẳng hạn như trong trường hợp một vụ sụt đất lớn có thể làm lộ ra các lớp băng vĩnh cửu lâu đời ở sâu bên dưới. Quá trình này cũng giải phóng khí mê-tan và carbon dioxide vào khí quyển – một tác nhân gây biến đổi khí hậu bị bỏ qua và không được xem trọng.

 

Trong một bài đăng trên Nature Climate Change năm 2021, bà Miner đã công bố danh mục các mối nguy hiểm tiềm ẩn dưới lớp băng vĩnh cửu ở Bắc Cực, trong đó bao gồm chất thải chôn lấp từ việc khai thác kim loại nặng và hóa chất như thuốc trừ sâu DDT (vốn đã bị cấm vào đầu những năm 2000) và chất phóng xạ từ thử nghiệm hạt nhân của Nga và Hoa Kỳ vào những năm 1950.

 

Trong bài báo nghiên cứu, bà Miner đã cho rằng việc con người bị lây nhiễm trực tiếp mầm bệnh cổ xưa được giải phóng từ lớp băng vĩnh cửu là “bất khả dĩ trong hiện tại.”

 

Tuy nhiên, Miner cho biết bà lo lắng về thứ được gọi là “các vi sinh vật Methuselah” (Methuselah microorganisms – được đặt tên theo nhân vật trong Kinh thánh có tuổi thọ cao nhất). Đây là những sinh vật có thể mang động lực của các hệ sinh thái cổ đại và đã tuyệt chủng đến Bắc Cực ngày nay, với những hậu quả khó lường.

 

Miner cho biết, sự tái xuất hiện của các vi sinh vật cổ đại có khả năng thay đổi thành phần đất và sự phát triển của thực vật, có thể đẩy nhanh hơn nữa tác động của biến đổi khí hậu. Bà nói thêm: “Chúng tôi thực sự chưa rõ về cách những vi khuẩn này sẽ tương tác với môi trường hiện đại. Đó là một thử nghiệm mà tôi nghĩ rằng không có bất kỳ ai trong chúng ta thực lòng muốn làm.”

 

Vậy nên, cách hành động tốt nhất là cố gắng ngăn chặn tình trạng tan băng cũng như biến đổi khí hậu, nhằm chôn vùi những mối nguy hiểm này dưới lớp băng vĩnh cửu mãi mãi.

 

Việt Báo phỏng dịch theo bài viết “Scientists have revived a ‘zombie’ virus that spent 48,500 years frozen in permafrost” của Katie Hunt, được đăng trên trang CNN.

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Theo bản tin cập nhật từ tờ New York Times, Trump được cho là "An toàn" sau vụ nổ súng tại cuộc vận động tranh cử ở Butler, Pennsylvania; F.B.I. Cựu Tổng thống Donald J. Trump được các nhân viên Mật vụ hộ tống ra khỏi sân khấu ngay tức thì và vào đoàn xe của ông rời hiện trường chỉ vài phút sau khi một loạt tiếng súng vang lên. Thông tin mới nhất cho biết cựu Tổng thống đã được đưa đến bệnh viện hôm thứ Bảy sau vụ bắn tại cuộc vận động tranh cử của ông ở Butler, pennsylvania khiến một người tham dự cuộc biểu tình và tay súng bị giết ngay tại chỗ và hai khán giả khác bị thương nặng, Sở Mật vụ cho biết trong một tuyên bố.
Anh Cao Huy Thuần vừa qua đời lúc 23giờ 26 ngày 7-7-1924 tại Paris. Được tin anh qua đời tôi không khỏi ngậm ngùi, nhớ lại những kỷ niệm cùng anh suốt gần 60 năm, từ Việt Nam đến Paris. Anh sinh tại Huế, học Đại Học Luật Khoa Sài Gòn (1955-1960) và dạy đại học Huế (1962-1964). Năm 1964 anh sang Pháp du học. Năm 1969 anh bảo vệ Luận án Tiến sĩ Quốc Gia tại Đại Học Paris, và giảng dạy tại Viện Đại Học Picardie cho đến khi về hưu.
Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden đã được chào đón bằng những người hô khẩu hiệu "Đừng bỏ cuộc" tại một sự kiện vận động tranh cử ở Detroit, Michigan. “Tôi không thể nói điều này có ý nghĩa như thế nào đối với tôi. Cảm ơn các bạn… Tôi ở đây vì một lý do. Chúng ta sẽ giành lại Michigan vào năm 2024,” Biden nhận xét tại sự kiện, khi khán giả dành sự ủng hộ cho Biden, nói rằng họ đã hỗ trợ Biden.
Ngưởì Việt di tản tỵ nạn khi qua đây mới học được tiếng Anh. Cho dù, cuối cùng tốt nghiệp được đại học nhưng có lẽ cũng không thể nào biết tới hết 118 chữ đồng nghĩa với Death trong tự điển Thesaurus được. Ngay người Mỹ bản xứ cũng thế, nói chi đến các chữ khác.
Bốc lửa bỏ tay người: Một tổ chức cố vấn bảo thủ đang lên kế hoạch đại tu toàn bộ chính phủ liên bang trong trường hợp đảng Cộng hòa giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống đang gợi ý về quyền miễn truy tố rằng Tổng thống Joe Biden có thể cố gắng bám giữ Bạch Ốc “bằng vũ lực” nếu ông thua cuộc bầu cử vào tháng 11.
Nếu các hệ thống trong không gian như GPS bị tấn công và vô hiệu hóa, ngay lập tức thế giới sẽ quay trở lại cuộc sống với những công nghệ từ những năm 1950. Và dù nguy cơ này ngày càng cao do tình hình căng thẳng địa lý chính trị hiện nay, nhưng công chúng hầu như chưa nhận ra mối đe dọa này.
Năm 2020, Tổng thống Biden chỉ trích mạnh mẽ chính sách di dân của ông Trump, nhưng sau khi ông bắt đầu làm tổng thống, đã bùng nổ các vụ bắt giữ người di dân cố gắng nhập cảnh vào Mỹ bất hợp pháp. Đảng Cộng hòa đã công kích ông Biden về vấn đề an ninh biên giới vì số lượng người di dân bất hợp pháp ở biên giới phía Nam đạt kỷ lục. Tại Texas, thống đốc đảng Cộng hòa đã gửi hàng trăm nghìn người di dân bất hợp pháp đến Chicago và New York sau khi họ vượt biên giới từ Mexico đến Texas.
Khi các biến thể mới của Covid đang lan rộng tại Hoa Kỳ, nhiều người sẽ cảm thấy lo lắng cho kế hoạch đi chơi hè của mình. Hướng dẫn mới từ CDC có thể khác một chút so với trước đây. Dưới đây là những điều cần biết nếu quý vị thấy lo lắng, hoặc nghĩ mình có thể bị nhiễm Covid-19 trong mùa hè này.
Ván cờ quyền lực Mỹ-Trung ở Đông Nam Á được thể hiện rõ nét nhất tại khu vực ngoại ô Công viên Quốc gia Ream, miền nam Campuchia. Trung Quốc (TQ) đang xây dựng một căn cứ hải quân tại đây, trên một cơ sở quân sự cũ của Hoa Kỳ, và dường như có ý định ở lại lâu dài. Các chiến hạm của PLA (People’s Liberation Army) đã neo đậu ở khu vực này suốt hàng tháng trời. TQ và Campuchia đã tiến hành một loạt các cuộc tập trận quân sự chung có tên là “Rồng Vàng” (Golden Dragon) từ Cảng tự trị Sihanoukville gần đó. Trong các cuộc tập trận này, TQ trình diễn đội quân “chó robot” (những con robot có bốn chân và được gắn súng trên lưng) trước truyền thông thế giới. Những cuộc tập trận thế này bắt đầu từ năm 2016, không lâu sau khi Campuchia hủy bỏ các cuộc tập trận chung với Hoa Kỳ.
Trong những tháng gần đây, hai loại thuốc Ozempic và Wegovy đã trở nên rất nổi tiếng vì giúp mọi người giảm cân nhiều và nhanh. Tuy nhiên, khi giảm cân trong một thời gian ngắn, một số người đã nhận thấy những thay đổi bất ngờ trong ngoại hình của mình, đặc biệt là khuôn mặt. Hiện tượng này được gọi là “mặt Ozempic” (Ozempic face).
Sau đây là câu chuyện ma mà chính nhóm chúng tôi chứng kiến trong một chuyến đi du lịch mùa hè năm 2024 vừa qua.
Trên thực tế, một đánh giá của CNN cho thấy ít nhất 140 người từng làm việc trong chính quyền Trump đã tham gia vào Dự án 2025, trong đó có hơn một nửa số người được liệt kê là tác giả, biên tập viên và người đóng góp cho “Quyền lãnh đạo” (“Mandate for Leadership”), bản tuyên ngôn sâu rộng của dự án. để cải tổ bộ máy hành pháp.
BẮC KINH – Hôm thứ Năm (11/7), truyền thông nhà nước TQ loan tin, một số trang web của chính quyền Macau (TQ) đã bị tấn công và cảnh sát đã bắt đầu điều tra để truy tìm thủ phạm, theo Reuters.
WASHINGTON – Hôm thứ Tư (10/7), Hoa Kỳ sẽ bắt đầu khai triển các vũ khí tầm xa ở Đức vào năm 2026 để thể hiện cam kết của mình đối với NATO và an ninh quốc phòng Châu Âu, theo Reuters.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.