Hôm nay,  

Huế nghìn trùng xa cách của tôi

12/01/202321:29:00(Xem: 1830)
Tùy bút

Trường_Đại_học_Sư_phạm_Huế


Đến với ngôi trường thân yêu Đại Học Sư Phạm Huế là một sự sắp xếp của Định Mệnh (đã an bài?). Tôi được sinh ra và lớn lên ở thành phố Sương Mù, xứ sở của Ngàn Hoa, Ngàn Thông, tất cả những ngôn từ mỹ miều mà các văn thi sĩ đã tặng cho thành phố trong tim tôi. Đến khi phải chuyển trường từ em bé chưa lớn đến nơi PHẢI lớn để tự mình quyết định ngã rẽ của tương lai, của cuộc đời sáng hay không sáng, tôi thật bỡ ngỡ, nhưng chị cả của tôi đã vẽ cho tôi từ vài năm trước là mình sẽ có viễn cảnh qua với chị ấy bên xứ Gà Lôi (Gaulois – xứ của thủ đô Ánh Sáng Paris) để đạt được ước nguyện làm nghề cứu người, nơi nhiều đêm tôi cứ mơ sẽ được đến thăm bao nhiêu thắng cảnh mà từ bé chỉ được nhìn thấy trên sách vở. Thật là một ước mơ thần tiên!

Nhưng rồi ông Trời khéo sắp xếp để rồi…

 

Miền sông Hương thơ mộng là cội nguồn của tôi với Hương Trà, Tiên Nộn, quê của Ba và Me tôi lại là nơi ấp ủ thời Vàng Son yêu quý của tôi, sau thời gian tuổi thơ đầy hạnh phúc bên cha mẹ anh em ở cái thành phố miền cao nguyên trữ tình ấy. Những ngày tháng êm đềm trôi qua bên thân phụ, tuy người rất bận rộn với công việc nhưng cũng thường cho tôi đến nơi chôn nhau cắt rốn của người và của Me tôi, tôi thật sự yêu mến biết bao dòng Hương thơ mộng và những con lạch, nhánh sông nhỏ ở những ngôi làng tuổi nhỏ của Ba Me tôi.

 

Hương Trà của Ba tôi, những con lạch, những khóm tre đan vào nhau, những cánh đồng lúa xanh mướt, mùa lúa chín thì không có hương thơm nào sánh bằng, và suốt đời vẫn nghe được mùi hương đậm đà ấy trong tim – đây là lần đầu tiên đứa nhà quê mới biết cây lúa của Đất Mẹ, việc cày cấy cực nhọc như thế nào, người dân lam lũ bán lưng cho trời, hàng giờ dầm mưa dãi nắng, ôi có được hạt lúa phải đánh đổi bằng bao nhiêu mồ hôi nước mắt! Thuở xưa chưa có máy cày còn vất vả hơn biết dường nào! Có lúc người nông dân còn phải kéo cày thay trâu. Xót xa! Ước mong sao các thế hệ thứ 2, thứ 3 ở xa quê hương, một ngày tìm về chứng kiến tận mắt công khó của Cha Ông để có được hạt cơm thơm bùi!

 

Dòng sông tuổi nhỏ ở Tiên Nộn của Me, ôi hiền hòa thầm lặng, những ngọn sóng nhỏ vỗ vào bờ tạo cảm giác lâng lâng, nước mắt bỗng dâng trào khi trở về thăm thời gian gần đây, Ngoại tôi và các cậu, và Me đã giặt giũ, gánh nước sông về, lao đao vất vả... Ước gì cậu và Me còn ở bên con để kể cho con nghe... Anh chị tôi được diễm phúc về sống bên Ngoại, chị kể có lần hai cậu giành nhau hột xoài, thế là ông Ngoại phạt cậu lớn, cậu buồn và tức, tại sao làm anh phải nhường nhịn?

Cậu lấy bút mực vẽ hột xoài trên vai, Ngoại tôi nhìn thấy và thương cậu quá đỗi. Cậu bơi rất giỏi, và dòng sông ấy chỉ là trò đùa với cậu, có lần chị tôi mới thấy cậu đó mà thoắt cái đã sắp sang bờ bên kia, chỉ có chỏm đầu nhô lên thụp xuống, chị tưởng cậu đã chết trôi, vừa khóc vừa la “Nhậu, nhậu ơi!”

 

Ôi xứ Huế đẹp làm sao! Lúc đó tôi mới thầm cám ơn Định Mệnh đã cho tôi đến gần với Đất Mẹ thay vì đi khám phá xứ người. Đồi Thiên An thơ mộng, với tiếng thông reo ngút ngàn như ở xứ buồn của tôi, lúc nớ mình mới bắt đầu “được” lớn, chưa bao giờ đi một mình với ai, nên chưa có "cái thuở ban đầu lưu luyến ấy" trên ngọn đồi thơ mộng này, thật giống Thung Lũng Tình Yêu của xứ Sương Mù, để bi chừ lại gom bao kỷ niệm thêm nữa – tiếc thay! Các chùa Từ Đàm, Từ Hiếu, trang nghiêm cổ kính, các lăng tẩm uy nghi lộng lẫy của các vua là những nơi sinh hoạt lớp, mùa đông rét mướt mưa dầm, mùa hè nắng cháy khô rát, với bao kỷ niệm dấu yêu. Những buổi trại liên lớp, liên trường, những lần đi cứu lụt ở các miền quê hẻo lánh, mới biết được nỗi khổ "trời hành cơn lụt mỗi năm…" của xứ đất khô cỏ cháy, người dân thương yêu lao đao như thế nào.

 

Những môn học cùng với liên lớp, thầy Viện Trưởng Lê Thanh Minh Châu, thầy Khoa Trưởng Sư Phạm Nguyễn Đức Kiên, thầy Khoa Trưởng Khoa Học Nguyễn văn Hai, thầy Khoa Trưởng Văn Khoa Nguyễn Quới, v.v… Đại Học Khoa Học, Thầy Nhơn, với những bài thật sâu sắc về Toán Học, cách giải thần kỳ của Thầy, giọng nói Huế rất cương quyết, vững chãi thân thương làm sao. Nhưng rồi học với Thầy không được bao lâu lại nghe tin Thầy bị nạn trên đèo Hải Vân. Con xin dâng nén hương muộn đến Thầy kính quý. Thầy Nguyễn Mạnh Hùng, Ông Cọp của sinh viên Huế – con xin lỗi Thầy – (và chắc là của Saigon nữa, vì Thầy phụ trách các môn Hoá Vô Cơ & Hữu Cơ của các trường Y Dược với những giờ đứng tim ở Giảng Đường C... Cô Hạnh Nhơn xinh đẹp giỏi giang, Thầy Ấm dạy Anh Văn, Thầy Nguyễn Ngọc Mỹ, Thầy Chính dạy môn Môi Trường Sống cùng Thầy Nguyễn văn Hai và nhiều thầy cô khác. Cha Lefas, Cha Oxarango, thầy Bùi Thế Cần, giảng về văn học nước Pháp, về ngôn ngữ La Tinh ở Đại Học Sư Phạm & Văn Khoa, bao nhiêu khám phá về những tinh hoa của văn học các nước, những nhận xét kiến thức uyên bác của các thầy.

 

Khung Trời Đại Học, với bao chuyện trong mơ, những lá thư nhờ người vào lớp trao lại “Anh theo Ngọ về... Anh trao vội vàng/ Chùm hoa mới nở/ Ép vào cuốn vở...” *

 

Rồi những lần vừa ra khỏi cổng trường, rùng mình khi thấy ai đi với nhiều bạn "dữ dằn" tài xế máy bay, rồi theo mình và cô bạn Kim Thanh một đoạn đường từ trường về đến cư xá, ngày thường mình đi chỉ mươi phút, tại răng hôm nớ thời gian lại vô cùng tận không biết! Hai cái chân cứ xoắn vào nhau, không bước nổi! Ôi nếu như Ba trông thấy thì sao ta? Ừ nhưng mà không sao, vì mấy ngày trước, khi họ về xứ biển và gởi thư, mình đã đưa Ba xem rồi... bạn bè thì đã thấy và khiếp rồi, tưởng mình là dân chơi thứ thiệt, biết đâu rằng mình chỉ mới gặp họ trên phi trường khi đi đón cậu em từ Dalat ra thôi mà.

 

Và những sinh hoạt của Viện Đại Học, thi đấu giải Cầu Lông của trường, của Viện, hồi hộp làm sao khi "khán giả đặc biệt" đang dõi theo quả cầu (hay nhìn vẻ mặt căng thẳng của mình vậy ta? Ôi…) Hay của Liên cư xá, và "họ" đứng trên lầu nhìn xuống làm hắn bủn rủn tay chân.

 

Những lần đi sinh hoạt với lớp Pháp, anh Trưởng lớp thật sốt sắng, dễ thương vô cùng, lên chùa Từ Đàm, đồi Thiên An, các Lăng tẩm của các vị vua... Các bạn ơi, còn nhớ hay quên? Thân thương quá đỗi!

 

Giờ đây, có bạn đã ra đi, bạn có mỉm cười khi L nhắc đến những giờ phút thần tiên của lớp mình?

 

Lần đi trại Liên lớp Pháp ở biển Thuận An, những sinh hoạt thi đấu, mọi người đều vui chơi như những tháng ngày thời Trung học. Trên đường về, khi thấy cô gánh cá bị đổ cả mâm xuống đất, mình đã không ngại xuống nhặt cá giùm cô ấy. (Đúng ra mình chẳng nhớ chi tiết ấy, nhưng có người mới nhắc lại và "cảm phục biết bao cử chỉ nhân ái của L” – người có biết L là "Hướng Đạo sinh Giúp Ích”, người ạ!)

 

Những đêm Đại Học Sư Phạm, đêm Luật Khoa, đêm Y Khoa… sao mà đáng yêu, thơ mộng, và đáng quý đến vậy!

 

Ai đã đưa mình về, trên Cầu Mới, ai đang ở đâu nhỉ?

 

Rồi "Café chị Giang", ngày ấy mình chỉ biết Café Tổng Hội. (Mới đây qua truyện rất siêu của một người rất siêu, mình mới biết ngày ấy các người "pro" gọi là Café Chị Giang – L cám ơn người nha), nằm đối diện trường Khoa Học, mà mình và bạn chỉ mới vô được 1, 2 lần, vì luôn thấy các anh nam đầy trong ấy, ngại chi lạ... và rồi lại "mắc nợ" cái Band-Aid**, vì trước đó đi xe gắn máy của Sơn Tinh Thủy Tinh Y Khoa, bị ngã, và băng tay, khi vô đó, bỗng dưng gặp người kia, "họ" thấy băng cần phải thay, và đưa cho mình cái Band-Aid… Rứa là mắc nợ, và chưa trả được nợ, người ạ.

 

*

 

Nhưng rồi, ngôi sao của mình không sáng như đàn chị đàn anh, họ đã có thể trải dài những kiến thức do công lao miệt mài của Thầy Cô đến các học trò của họ. Họ đã có thể ươm mầm để bao khu vườn luôn rực rỡ dưới ánh bình minh. Còn khóa của chúng tôi, chưa xong được 4 năm thì đã vội vàng tan đàn xẻ nghé! Đất nước loạn lạc, trường lớp, cô thầy, bạn bè khắp nơi người còn kẻ mất, đớn đau biết mấy! Hơn ba năm ở giảng đường, bây giờ còn lại gì? Mớ kiến thức chưa hoàn thành! Ngày Đại Đăng Quang không được hãnh diện để Cha Mẹ vui lòng, Thầy Cô mãn nguyện. Số kiếp sao đọa đày đến vậy!

 

Bạn bè cùng khóa, người vẫn tiếp tục đến trường để hoàn tất chương trình, còn số đông đã tứ tán khắp nơi, làm đủ nghề thượng vàng hạ cám, người ra đi mãi mãi, người may mắn đến quê hương thứ hai…

 

Huế của tôi ơi, trường Đaị Học Khoa Hoc, Sư Phạm, Văn Khoa thương mến, quý thầy cô và bạn bè của tôi, tôi vẫn luôn nghĩ về và thương nhớ nhiều.

 

Xin cảm ơn Định Mệnh đã đưa đẩy tôi được biết thêm về Quê Cha Đất Tổ.

 

Những dòng này con xin kính dâng Ba Me thương kính, con chưa đền đáp công lao Sinh Thành.

Xin dâng các Thầy Cô, con chưa được hân hạnh nói lời Cảm Tạ.

 

Và gởi đến các bạn đồng môn khắp nơi, nghĩ về hành trang cuối cùng của mình để đi Vào Đời, với lòng xót xa và yêu thương vô hạn.

 

Xin mượn 13 chữ trong bài hát Tạ Ơn của nhạc sĩ Trịnh công Sơn: “Dù đến rồi đi, tôi cũng xin Tạ Ơn Người, Tạ Ơn Đời

 

Xin Tạ Ơn.

 

tháinữlan

 

* Ngày Xưa Hoàng Th, thơ Phạm Thiên Thư;

** Mời đọc "Món nợ cái Band Aid" của tháinữlan.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Vì hình ảnh ảm đạm, buồn sầu, như tiếng kêu đòi tắt nghẹn. Tôi, tác giả, đi giữa lòng thủ đô Hà Nội mà không thấy gì cả, không thấy phố không thấy nhà, chỉ thấy mưa sa trên màu cờ đỏ. Cờ đỏ là quốc kỳ. Mưa sa làm cho những lá quốc kỳ sũng nước, bèo nhèo, nhếch nhác, úng rữa. Một hình ảnh thảm hại. Hình ảnh thảm hại là dự phóng cho tương lai thảm hại. Và thất bại. Lạ một điều, người ta chỉ trích dẫn năm dòng thơ này, tổng cộng 14 chữ, mà không ai trích dẫn cả bài thơ, và hẳn là hơn 90% những người biết năm dòng này thì không từng biết, chưa bao giờ đọc, cả bài thơ, và tin rằng đó là những lời tâm huyết của nhà thơ Trần Dần nói về thời cuộc mà ông nhận thức được vào thời điểm 1955.
Viet Book Fest cho thấy thế hệ trẻ gốc Việt nay đã vượt qua được những ràng buộc cơm áo gạo tiền của thế hệ đi trước, để cộng đồng Việt nay có thể vươn lên với giấc mơ văn học nghệ thuật trên đất nước Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ.
Hư vỡ là đặc tính bất biến của cuộc đời, của tất cả những gì có mặt trong vũ trụ này. Nghĩa là những gì hợp lại, thì sẽ tan; những gì sinh ra, rồi sẽ biến mất. Không có gì kiên cố, bất biến trên đời. Đức Phật đã chỉ ra sự thật đó, và biến những thái độ sống không vui thành sự kham nhẫn mỹ học: cái đẹp chính là vô thường. Bởi vì vô thường, nên có hoa mùa xuân nở, có những dòng suối chảy từ tuyết tan mùa hè, có những trận lá mùa thu lìa cành, và có những trận mưa tuyết mùa đông vương vào gót giày. Bởi vì sống hoan hỷ với hư vỡ là tự hoàn thiện chính mình, hòa hài làm bạn với hư vỡ là sống với sự thật, và cảm nhận toàn thân tâm trong hư vỡ từng khoảnh khắc là hòa lẫn vào cái đẹp của vũ trụ. Và sống với chân, thiện, mỹ như thế tất nhiên sẽ đón nhận được cái chết bình an.
Mỗi 30 tháng 4 là mỗi năm xa hơn ngày đó, 1975, thêm một bước nữa xa hơn, đi vào dĩ vãng. Hầu hết những người trực tiếp tham gia vào cuộc chiến trước 75, nay đã vắng mặt. Non nửa thế kỷ rồi còn gì. Khi không còn ai nữa, không hiểu những thế hệ trẻ tha hương sẽ nhớ gì? Một thoáng hơi cay? Có khi nào bạn đọc ngồi một mình chợt hát lên bài quốc ca, rồi đứng dậy, nghiêm chỉnh chào bức tường, thằng cháu nhỏ thấy được, cười hí hí. Ông ngoại mát rồi. Trí tưởng tượng của người thật kỳ diệu. Rượu cũng kỳ diệu không kém. Nửa chai vơi đi, lơ mơ chiến sĩ trở về thời đó. Lạ lùng thay, quá khứ dù kinh hoàng, khốn khổ cách mấy, khi nhớ lại, có gì đó đã đổi thay, dường như một cảm giác đẹp phủ lên như tấm màn mỏng, che phía sau một thiếu phụ trẻ đang khóc chồng. Cô có mái tóc màu nâu đậm, kiểu Sylvie Vartan, rủ xuống che nửa mặt. Nhưng thôi, đừng khóc nữa. Chỉ làm đất trời thêm chán nản. Để tôi hát cho em nghe, ngày đó, chúng tôi, những người lính rất trẻ.
Ngày 30 tháng 4 năm nay, 2024, đánh dấu 49 năm ngày Sài Gòn thất thủ vào tay cộng sản Bắc Việt (30 tháng 4 năm 1975). Biến cố này đã mở ra một tương lai đen tối cho dân tộc Việt Nam mà một trong những hệ lụy thảm khốc nhất là hàng triệu đồng bào đã bỏ nước ra đi tìm tự do, trong đó có khoảng hơn 400,000 người chết thảm giữa lòng biển cả. Cuộc chiến tranh Việt Nam kéo dài trong 20 năm đã khiến cho hơn 950,000 bộ đội và thường dân miền Bắc chết và khoảng 600,000 lính cộng sản bị thương. Trong khi đó, có khoảng hơn 700,000 thường dân và binh sĩ Việt Nam Cộng Hòa thiệt mạng, cùng với 1,170,000 lính VNCH bị thương. Phía Hoa Kỳ có 58,281 binh sĩ tử thương và 303,644 lính bị thương. Đó là chưa kể số thương vong của binh sĩ các nước tham chiến ở hai miền Nam-Bắc, theo www.en.wikipedia.org.
Thế giới đang bùng nổ nhiều cuộc chiến tranh, và đang ngún lửa ở nhiều nơi khác: Trung Đông, Ukraine, Miến Điện, Đài Loan, Biển Đông… Một thời Việt Nam cũng đã trải qua nhiều cuộc binh lửa. Khi đọc kỹ Tam tạng Kinh điển, chúng ta cũng sẽ thấy có những cuộc chiến. Bản thân Đức Phật khi mới lớn cũng học kỹ thuật kiếm cung. Trong nhiều kiếp quá khứ, Đức Phật, khi còn ở cương vị Bồ Tát, cũng đã từng ra trận. Nhiều hình ảnh ẩn dụ trong kinh điển cũng cho thấy dấu tích chiến tranh: ngựa chiến, voi chiến, áo giáp, mũi tên… Và rồi tận cùng, Đức Phật nói trong Kinh SN45.7 rằng chiến thắng vinh quang nhất chính là nhiếp phục tham, sân, si – nơi đó chính là Niết Bàn. Đó là mặt trận lớn nhất, gian nan nhất.
Vào ngày 6 tháng 12, 2023, nhà thơ, nhà văn, giáo sư văn học và nhà hoạt động xã hội được yêu mến người Palestine Refaat Alareer đã thiệt mạng trong một cuộc không kích từ Israel cùng với người anh, em gái và bốn đứa con của họ. Trong tuần để tang kể từ đó, những lời tri ân dành cho cuộc đời, sự nghiệp viết lách và các hoạt động nghệ thuật tích cực của Alareer đã tràn ngập khắp nơi trên thế giới. Nhiều lời tri ân được đăng cùng với bài thơ cuối cùng “Nếu tôi phải chết” được ông đăng trên Twitter của mình vào ngày 1 tháng 11 năm 2023. Cho đến nay, bài thơ chia tay như một điềm báo đau lòng của Alareer hiện đã được dịch sang hơn 40 thứ tiếng; được đọc trên các sân khấu thế giới và được viết trên các bức tường sân ga tàu điện; được in trên các biểu ngữ, bảng hiệu, cờ và diều, được giương cao trong các cuộc biểu tình đòi ngưng bắn trên khắp thế giới.
Nhà xuất bản của Ocean Vương trên Marketplace cũng như Ocean Vương trên Instagram của mình đã thông báo về cuốn tiểu thuyết mới sẽ được xuất bản vào tháng 6 năm 2025, Emperor of Gladness. “Emperor of Gladness” là cuốn tiểu thuyết thứ hai của Ocean Vương, “kể về một năm trong cuộc đời của một thanh niên ương ngạnh ở New England, người tình cờ trở thành người chăm sóc cho một góa phụ 82 tuổi bị mất trí nhớ, tạo nên câu chuyện về tình bạn. sự mất mát và mức độ chúng ta sẵn sàng mạo hiểm để đòi hỏi một trong những ân huệ quý giá nhất của cuộc đời: cơ hội thứ hai.”
Tuyển tập “9 Khuôn Mặt: 9 Phong Khí Văn Chương” của Bùi Vĩnh Phúc là những trang sách phê bình văn học độc đáo, nơi đây 9 người cầm bút nổi tiếng của Miền Nam – Thanh Tâm Tuyền, Mai Thảo, Vũ Khắc Khoan, Võ Phiến, Nguyễn Mộng Giác, Nguyễn Xuân Hoàng, Phạm Công Thiện, Bùi Giáng, Tô Thùy Yên – được chiếu rọi trên trang giấy rất mực trân trọng, công phu, phức tạp, và nổi bật là kiểu phê bình văn học rất mực thơ mộng của họ Bùi.
Nhận được tin buồn nhà thơ Phan Xuân Sinh sau một cơn bạo bệnh, nhập viện vì bệnh tim mạch, hôn mê sau 10 ngày vô phương cứu chữa đã qua đời tại Texas ngày 28/2/2024. Thọ 76 tuổi...
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.