Hôm nay,  

Hai đoản thiên: Nỗi nhớ dịu dàng bên kia sông & Chuyện phim buồn

04/03/202221:31:00(Xem: 2065)
Hai đoản thiên:

Sông_Sài_Gòn

 


Nỗi nhớ dịu dàng bên kia sông

 

Hè năm đó, vừa thi Đại Học xong, tôi liền ghi danh hai khoá học ngắn hạn về nghề may và làm bánh (nữ công gia chánh) tại trường Sư Phạm Kỹ Thuật trên đường Bà Huyện Thanh Quan. Tuần học ba buổi, học luôn hai lớp từ 11 giờ trưa đến 4 giờ chiều, dần dần tôi quen biết một nhóm bạn cùng lớp, cùng lứa tuổi, nên dễ kết thân. Nhóm đó có tôi, có Quỳnh nhà ở đường Trương Định sau vườn Tao Đàn, và Hoa nhà ở Thủ Thiêm. Tan học, chiều Sài Gòn thật dễ chịu, chúng tôi hay đi ăn gỏi khô bò ngay trước cổng Chùa Xá Lợi gần đó, ghé nhà Quỳnh chơi, và nhiều lần đạp xe, lên ghe qua sông, đến Thủ Thiêm ăn uống ở nhà Hoa đến 6-7 giờ tối mới chia tay.

 

Một sáng chúa nhật, chúng tôi rủ nhau đi từ sớm, hẹn gặp nhau tại phà Thủ Thiêm, đến nhà Hoa ăn giỗ. Cũng giống như An Phú Đông gần xóm tôi, Thủ Thiêm thuở đó rợp một màu xanh bạt ngàn vì ruộng đồng cây trái đẹp tươi, mát rượi. Người dân chất phác đơn sơ, bao đời bám đất dù còn trong khó khăn nghèo khổ. Chúng tôi đi dạo khắp xóm, khám phá một góc Thủ Thiêm hoang sơ, đầy tình người.

 

Có lần khác, Hoa dẫn chúng tôi đi tìm một thằng bạn học cũ, tìm hoài ngoài ruộng mênh mông mới gặp được hắn đang tưới nước hoa màu, chân tay còn lấm lem bùn đất. Thấy con gái thành phố, hắn mắc cỡ chỉ cười cười, khuôn mặt chân quê thật thà làm sao. Hoa giới thiệu:

 

– Đây là Huỳnh Gia Tài, bạn thân nhứt xóm của tui đó.

 

Tôi và Quỳnh bật cười:

 

– Cái tên vừa đẹp vừa lạ, vừa… dễ nhớ à nghen!

 

Tài đỏ mặt, Hoa nhanh nhẩu:

 

– Nhà hắn có 3 chị gái, nên khi sanh ra hắn, ba má hắn mừng húm vì có con nối dõi tông đường, nên đặt tên hắn vậy đó!

 

Tôi trêu Tài:

 

– Vậy Tài là cục vàng cục bạc cục kim cương của ba má!

 

Trên đường ruộng gập ghềnh về nhà Hoa, tôi đi cạnh Tài nói chuyện bâng quơ. Tài hỏi:

 

– Nhà Loan ở đâu vậy?

 

– Ở Gò Vấp, bạn đến đó bao giờ chưa?

 

Tài lại cười mắc cỡ, Hoa đi phía trước cùng Quỳnh, quay lại trả lời:

 

– Hắn quanh năm làm ruộng vườn, cùng lắm chỉ qua sông, đến chợ Bến Thành mua sắm mỗi dịp Lễ Tết, rồi về, Gò Vấp ở đâu tui còn chưa biết nữa nà!

 

Tôi chỉ đường:

 

– Khi qua sông, thấy tượng Trần Hưng Đạo, là bắt đầu đường Hai Bà Trưng nhé, Tài cứ đi tiếp, đi hoài suốt con đường này, sẽ tới Cầu Kiệu quận Phú Nhuận, đường sẽ chuyển qua tên Võ Di Nguy, cứ tiếp tục đi thẳng hoài sẽ đến Ngã Năm Gò Vấp của mình!

 

Tài nghe tới đâu gật đầu tới đó, nhìn tôi mỉm cười với ánh mắt thân thương và… ái mộ vì đoạn đường rất xa mà tôi đã đạp xe đến vùng đất này thăm bạn bè.

 

Khi đi ngang qua nhà Tài, là một căn nhà gạch đơn sơ nhưng khá rộng, bao quanh bởi vườn cây ăn trái sum suê, là nguồn thu nhập chính của gia đình Tài cùng với mảnh ruộng ngoài kia.

 

Nhà Hoa cũng chẳng khá giả gì, nhưng cũng không nghèo, vì mẹ Hoa có hùn hạp bán sạp trái cây và xoài cóc ổi ngâm tại vỉa hè chợ Bến Thành nên cũng có chút đồng ra đồng vào, cộng với bản tính hiếu khách, lần nào chúng tôi cũng được mời cơm, và còn mang bọc trái cây về nhà.

 

Mỗi lần chuẩn bị lên ghe, lên phà về thành phố, tôi đều có cảm giác man mác buồn bã xen lẫn thương yêu lạ kỳ, vì chỉ cách nhau một bờ sông, đứng bên này nhìn qua thấy cả đèn Sài Gòn “ngọn xanh ngọn đỏ”, phố xá cao tầng, và bên đây là ruộng vườn, dân quê, bữa đói bữa no, mà ánh đèn văn minh đô thị chưa vươn tới.

 

Sau khoá học nghề đó, chúng tôi chia tay, chẳng có phone hay facebook như ngày nay để hẹn gặp lại, mà thăm nhau thì xa quá, trong khi tôi lại bận rộn với việc học hành. Tôi đã từng có ý định sáng tác một câu chuyện mộng mơ như gió thoảng của tuổi 18, hoặc lãng mạn hơn, kiểu như truyện Trống Mái của Khái Hưng, về một anh chàng miệt vườn đem lòng yêu thương cô gái thành thị, nhưng vì khoảng cách địa lý, người bên này sông, kẻ bên kia sông, cũng như khoảng cách môi trường xã hội, nên cuối cùng chỉ là một kỷ niệm đẹp trong lòng anh chàng nông dân Thủ Thiêm thật thà kia. Rồi giòng thời gian trôi nhanh với những biến cố bất ngờ, thay đổi cuộc sống, giờ nhìn lại đã là dĩ vãng xa xôi.

 

Thủ Thiêm ngày nay đã thay da đổi thịt, trở thành miếng mồi béo bở cho nhà cầm quyền giành giựt chia chác nhau, vỡ đất dự định xây Nhà Hát Giao Hưởng. Sông Thủ Thiêm, có bến phà và những chuyến phà qua lại, nơi tôi đã từng đứng đó bâng khuâng nhìn lại bên kia sông trước khi hoà vào dòng xe cộ của Sài Gòn sôi động, nay không còn nữa!

 

Gia đình Hoa, Tài và những người tôi đã gặp, số phận ra sao? Kiên cường bám trụ? Ngậm ngùi ở những chung cư chật hẹp hay đang vật vờ ngoài Hà Nội đợi chờ đối thoại trong vô vọng với đám quan tham, mặt mũi tối tăm ngu dốt, và trái tim lãnh cảm không lương tri?

 

Bên Kia Sông, xưa ngổn ngang những nỗi buồn, nay lại cõng thêm nỗi căm hờn, uất hận.

 

Hai cái chứng chỉ học may và làm bánh cũng thất lạc đâu đó trên con đường đời, cho nên bây giờ tôi vẫn... không biết may và cũng chẳng thể làm bánh!   

 

*

 

Chuyện phim buồn

 

Hồi còn đi dạy học, tôi khá thân với cô bạn đồng nghiệp tên Nga, vì cùng tuổi trẻ, dạy cùng khối. Nga là tiểu thư gia đình khá giả ở Phú Nhuận. Nàng có dáng dấp mảnh mai, yếu đuối với mái tóc dài hiền dịu, còn tôi thì ngược lại, hoạt bát và xông xáo.

 

Nga có cảm tình với anh thầy giáo trẻ trong trường, tên Quân, và anh ta cũng không ngại bày tỏ điều ấy cho cả trường biết. Họ hay rù rì đứng riêng một góc nói chuyện trong giờ ra chơi, những buổi tan trường đợi nhau cùng về, và luôn ngồi bên nhau trong các giờ họp hành, văn nghệ, liên hoan. Dĩ nhiên, ai cũng ủng hộ, nhiệt tình vun vén cho “chàng và nàng”.

 

Ngày cuối năm của năm học ấy, nhóm giáo viên nữ chúng tôi rủ nhau đi xem phim trước khi chia tay nghỉ hè. Cả đám vui vẻ nhốn nháo vào rạp, vừa nhai đậu phộng chờ phim bắt đầu, thì nhỏ ngồi kế bên tôi thì thào, hổn hển:

 

– Loan ơi, đứng dậy ra ngoài mau lên!

 

Tôi ngơ ngác chưa kịp hỏi lý do thì thấy cả đám đồng loạt đứng lên, nên tôi cũng vội vàng đi theo ra ngoài. Tới nơi, thấy mấy đứa đang dìu đỡ Nga vì sắc mặt nó nhợt nhạt, đứng không vững. Tôi hỏi:

 

– Trúng gió hả?

 

Một đứa nhanh nhẩu:

 

- Trúng độc thì có! Mày không biết thật à! Con Nga ngất xỉu vì thầy Quân ôm eo một cô gái đi vào rạp, ngồi trước mặt tụi mình, cách mấy hàng ghế kìa!

 

Tôi liền hiểu ra vấn đề, bèn nổi sùng:

 

– Vậy tụi mình quay lại dằn mặt ổng, sợ gì chớ!

 

Mấy đứa cản tôi lại, bảo rằng cần phải kêu xích lô đưa Nga về gấp, sức khoẻ của nó mới là quan trọng, còn tên sở khanh kia, từ từ sẽ xử hắn sau cũng không muộn.

 

Hai ngày sau, tôi đến nhà thăm Nga, mới hay nó nằm dí trên giường từ hôm ấy, không chịu ăn uống gì, chỉ nằm khóc cả ngày, làm cả gia đình lo lắng. Tôi ngồi an ủi, ép nó ăn chút cháo, rồi làm mặt lạnh lùng tuyên bố:

 

– Tao cho mày đúng một tuần để vực dậy, loại cái tên phản bội ấy ra khỏi đầu óc, nếu không đừng nhìn mặt tao nữa!

 

Vậy mà cũng hiệu nghiệm. Tuần sau nó đến rủ tôi đi ăn chè, dù sắc mặt còn buồn nhưng cũng thấy nó chịu nói chuyện, chịu mỉm cười. Để tránh gặp lại “người ta”, nó cũng xin chuyển trường về dạy ở Phú Nhuận khi hết hè, qua năm học mới.

 

Giờ nghĩ lại, tôi thấy cũng tội. Chỉ vì sợ mất cô bạn quý hoá (là tôi), nó phải gượng dậy, vội vã chôn vùi mối tình đầu, mà người đời thường nói “không bao giờ quên được” ấy. Còn tôi, chuyện của người ta thì sáng suốt, chớ chuyện của mình cũng rối mấy cục tơ vò, nên giờ đây, mỗi khi nhớ về mái trường xưa, học trò, đồng nghiệp là nhớ ngay hình ảnh yếu đuối của Nga trước rạp hát hôm ấy, nước mắt nhạt nhoà, và câu hát trong bài hát “Chuyện Phim Buồn” lại văng vẳng vang lên, “Người ơi, sao chiếu chi những phim u buồn, để lòng tôi tái tê…” mà cứ ngỡ rằng tác giả viết cho chúng tôi chớ không phải ai khác!

 

– Kim Loan

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Westminster, CA – Học Khu Westminster hân hoan tổ chức mừng lễ tốt nghiệp của các học sinh đầu tiên trong chương trình Song Ngữ Tiếng Việt (VDLI) tiên phong của học khu. Đây là khóa học sinh đầu tiên ra trường và các em sẽ được ghi nhận tại buổi lễ tốt nghiệp đặc biệt được tổ chức vào thứ Ba, ngày 28 tháng Năm, lúc 6:00 giờ chiều tại phòng Gymnasium của Trường Trung Cấp Warner (14171 Newland St, Westminster, CA 92683).
Tháng Năm là tháng vinh danh những đóng góp của người Mỹ gốc Á Châu và các đảo Thái Bình Dương cho đất nước Hoa Kỳ mà trong đó tất nhiên có người Mỹ gốc Việt. Những đóng góp của người Mỹ gốc Á Châu và các đảo Thái Bình Dương cho Hoa Kỳ bao gồm rất nhiều lãnh vực, từ kinh tế, chính trị đến văn học nghệ thuật, v.v… Nhưng nơi đây chỉ xin đề cập một cách khái quát những đóng góp trong lãnh vực văn học của người Mỹ gốc Việt. Bài viết này cũng tự giới hạn phạm vi chỉ để nói đến các tác phẩm văn học viết bằng tiếng Anh của người Mỹ gốc Việt như là những đóng góp nổi bật vào dòng chính văn học của nước Mỹ. Điều này không hề là sự phủ nhận đối với những đóng góp không kém phần quan trọng trong lãnh vực văn học của Hoa Kỳ qua hàng trăm tác phẩm văn học được viết bằng tiếng Việt trong suốt gần năm mươi năm qua.
Vì hình ảnh ảm đạm, buồn sầu, như tiếng kêu đòi tắt nghẹn. Tôi, tác giả, đi giữa lòng thủ đô Hà Nội mà không thấy gì cả, không thấy phố không thấy nhà, chỉ thấy mưa sa trên màu cờ đỏ. Cờ đỏ là quốc kỳ. Mưa sa làm cho những lá quốc kỳ sũng nước, bèo nhèo, nhếch nhác, úng rữa. Một hình ảnh thảm hại. Hình ảnh thảm hại là dự phóng cho tương lai thảm hại. Và thất bại. Lạ một điều, người ta chỉ trích dẫn năm dòng thơ này, tổng cộng 14 chữ, mà không ai trích dẫn cả bài thơ, và hẳn là hơn 90% những người biết năm dòng này thì không từng biết, chưa bao giờ đọc, cả bài thơ, và tin rằng đó là những lời tâm huyết của nhà thơ Trần Dần nói về thời cuộc mà ông nhận thức được vào thời điểm 1955.
Viet Book Fest cho thấy thế hệ trẻ gốc Việt nay đã vượt qua được những ràng buộc cơm áo gạo tiền của thế hệ đi trước, để cộng đồng Việt nay có thể vươn lên với giấc mơ văn học nghệ thuật trên đất nước Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ.
Hư vỡ là đặc tính bất biến của cuộc đời, của tất cả những gì có mặt trong vũ trụ này. Nghĩa là những gì hợp lại, thì sẽ tan; những gì sinh ra, rồi sẽ biến mất. Không có gì kiên cố, bất biến trên đời. Đức Phật đã chỉ ra sự thật đó, và biến những thái độ sống không vui thành sự kham nhẫn mỹ học: cái đẹp chính là vô thường. Bởi vì vô thường, nên có hoa mùa xuân nở, có những dòng suối chảy từ tuyết tan mùa hè, có những trận lá mùa thu lìa cành, và có những trận mưa tuyết mùa đông vương vào gót giày. Bởi vì sống hoan hỷ với hư vỡ là tự hoàn thiện chính mình, hòa hài làm bạn với hư vỡ là sống với sự thật, và cảm nhận toàn thân tâm trong hư vỡ từng khoảnh khắc là hòa lẫn vào cái đẹp của vũ trụ. Và sống với chân, thiện, mỹ như thế tất nhiên sẽ đón nhận được cái chết bình an.
Mỗi 30 tháng 4 là mỗi năm xa hơn ngày đó, 1975, thêm một bước nữa xa hơn, đi vào dĩ vãng. Hầu hết những người trực tiếp tham gia vào cuộc chiến trước 75, nay đã vắng mặt. Non nửa thế kỷ rồi còn gì. Khi không còn ai nữa, không hiểu những thế hệ trẻ tha hương sẽ nhớ gì? Một thoáng hơi cay? Có khi nào bạn đọc ngồi một mình chợt hát lên bài quốc ca, rồi đứng dậy, nghiêm chỉnh chào bức tường, thằng cháu nhỏ thấy được, cười hí hí. Ông ngoại mát rồi. Trí tưởng tượng của người thật kỳ diệu. Rượu cũng kỳ diệu không kém. Nửa chai vơi đi, lơ mơ chiến sĩ trở về thời đó. Lạ lùng thay, quá khứ dù kinh hoàng, khốn khổ cách mấy, khi nhớ lại, có gì đó đã đổi thay, dường như một cảm giác đẹp phủ lên như tấm màn mỏng, che phía sau một thiếu phụ trẻ đang khóc chồng. Cô có mái tóc màu nâu đậm, kiểu Sylvie Vartan, rủ xuống che nửa mặt. Nhưng thôi, đừng khóc nữa. Chỉ làm đất trời thêm chán nản. Để tôi hát cho em nghe, ngày đó, chúng tôi, những người lính rất trẻ.
Ngày 30 tháng 4 năm nay, 2024, đánh dấu 49 năm ngày Sài Gòn thất thủ vào tay cộng sản Bắc Việt (30 tháng 4 năm 1975). Biến cố này đã mở ra một tương lai đen tối cho dân tộc Việt Nam mà một trong những hệ lụy thảm khốc nhất là hàng triệu đồng bào đã bỏ nước ra đi tìm tự do, trong đó có khoảng hơn 400,000 người chết thảm giữa lòng biển cả. Cuộc chiến tranh Việt Nam kéo dài trong 20 năm đã khiến cho hơn 950,000 bộ đội và thường dân miền Bắc chết và khoảng 600,000 lính cộng sản bị thương. Trong khi đó, có khoảng hơn 700,000 thường dân và binh sĩ Việt Nam Cộng Hòa thiệt mạng, cùng với 1,170,000 lính VNCH bị thương. Phía Hoa Kỳ có 58,281 binh sĩ tử thương và 303,644 lính bị thương. Đó là chưa kể số thương vong của binh sĩ các nước tham chiến ở hai miền Nam-Bắc, theo www.en.wikipedia.org.
Thế giới đang bùng nổ nhiều cuộc chiến tranh, và đang ngún lửa ở nhiều nơi khác: Trung Đông, Ukraine, Miến Điện, Đài Loan, Biển Đông… Một thời Việt Nam cũng đã trải qua nhiều cuộc binh lửa. Khi đọc kỹ Tam tạng Kinh điển, chúng ta cũng sẽ thấy có những cuộc chiến. Bản thân Đức Phật khi mới lớn cũng học kỹ thuật kiếm cung. Trong nhiều kiếp quá khứ, Đức Phật, khi còn ở cương vị Bồ Tát, cũng đã từng ra trận. Nhiều hình ảnh ẩn dụ trong kinh điển cũng cho thấy dấu tích chiến tranh: ngựa chiến, voi chiến, áo giáp, mũi tên… Và rồi tận cùng, Đức Phật nói trong Kinh SN45.7 rằng chiến thắng vinh quang nhất chính là nhiếp phục tham, sân, si – nơi đó chính là Niết Bàn. Đó là mặt trận lớn nhất, gian nan nhất.
Vào ngày 6 tháng 12, 2023, nhà thơ, nhà văn, giáo sư văn học và nhà hoạt động xã hội được yêu mến người Palestine Refaat Alareer đã thiệt mạng trong một cuộc không kích từ Israel cùng với người anh, em gái và bốn đứa con của họ. Trong tuần để tang kể từ đó, những lời tri ân dành cho cuộc đời, sự nghiệp viết lách và các hoạt động nghệ thuật tích cực của Alareer đã tràn ngập khắp nơi trên thế giới. Nhiều lời tri ân được đăng cùng với bài thơ cuối cùng “Nếu tôi phải chết” được ông đăng trên Twitter của mình vào ngày 1 tháng 11 năm 2023. Cho đến nay, bài thơ chia tay như một điềm báo đau lòng của Alareer hiện đã được dịch sang hơn 40 thứ tiếng; được đọc trên các sân khấu thế giới và được viết trên các bức tường sân ga tàu điện; được in trên các biểu ngữ, bảng hiệu, cờ và diều, được giương cao trong các cuộc biểu tình đòi ngưng bắn trên khắp thế giới.
Nhà xuất bản của Ocean Vương trên Marketplace cũng như Ocean Vương trên Instagram của mình đã thông báo về cuốn tiểu thuyết mới sẽ được xuất bản vào tháng 6 năm 2025, Emperor of Gladness. “Emperor of Gladness” là cuốn tiểu thuyết thứ hai của Ocean Vương, “kể về một năm trong cuộc đời của một thanh niên ương ngạnh ở New England, người tình cờ trở thành người chăm sóc cho một góa phụ 82 tuổi bị mất trí nhớ, tạo nên câu chuyện về tình bạn. sự mất mát và mức độ chúng ta sẵn sàng mạo hiểm để đòi hỏi một trong những ân huệ quý giá nhất của cuộc đời: cơ hội thứ hai.”
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.