Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Có Phản Ứng Phụ Khi Chích Ngừa Covid-19 Thì Được Miễn Nhiễm?

23/04/202100:00:00(Xem: 1069)
CUOC-DIET-CHUNG-NGUOI-DUY-NGO-NHI-01

Chích thuốc ngừa Covid-19. (https://www.healthaffairs.org)

 
Nhiều người thường nghĩ rằng có các phản ứng phụ sau khi chích ngừa Covid-19 là dấu hiệu cho biết sẽ có được hệ thống miễn nhiễm tốt để bảo vệ người được chích ngừa khỏi bị mắc bệnh sau đó. Quan niệm này có đúng không theo khoa học? Giáo Sư Y Khoa Robert Finberg tại Trường University of Massachusetts Medical School đã có bài tìm hiểu và phân tích về vấn đề này được đăng trên trang mạng www.theconversation.com hôm 19 tháng 4 năm 2021. Việt Báo xin đăng bản dịch Việt của Thụy Âm để độc gia tường lãm.

 

*******

 

Nếu người nào đó bị nhức đầu hay cảm thấy hơi khó chịu vì thời tiết sau khi chích thuốc ngừa Covid-19, thì đó là điều bình thường để nghe họ nói về thứ như “Ồ, điều đó có nghĩa hệ thống miễn nhiễm của tôi thực sự làm việc rất chăm chỉ.” Ngược lại, khi người nào đó không thấy nói tới bất cứ phản ứng phụ nào, thì đôi khi họ lo sợ rằng thuốc chích ngừa không làm việc tối hay hệ thống miễn nhiễm của họ không phản ứng gì cả.

Có bất cứ mối liên hệ nào giữa điều mà bạn có thể biết sau khi chích thuốc ngừa và điều xảy ra ở cấp độ tế bào bên trong cơ thể của bạn không? Robert Finberg là bác sĩ chuyên về các bệnh nhiễm trùng và miễn nhiễm tại Trường Y Khoa tại Đại Học Massachusetts. Ông giải thích làm sao quan điểm này không phù hợp với thực tế của cách thuốc chích ngừa hiệu quả.
 
Cơ thể của bạn làm gì khi bạn chích thuốc ngừa?
 
Hệ thống miễn nhiễm của bản phản ứng với các phân tử bên ngoài vào được tạo nên bất cứ thuốc chích ngừa nào qua hai hệ thống khác nhau.

CO PHAN UNG PHU SAU KHI CHICH NGUA 01

Biểu đồ các phản ứng phụ sau khi chích ngừa. (www.conversation.com)


Phản ứng ban đầu là vì đối với điều được gọi là phản ứng miễn nhiễm bẩm sinh. Hệ thống này được kích hoạt ngay khi các tế bào của bạn nhận ra bạn đã bị truyền nhiễm với bất cứ vật chất lạ nào, từ mảnh nhỏ tới vi khuẩn. Mục tiêu của nó là loại trừ kẻ xâm nhập. Các bạch huyết cầu được gọi là bạch cầu trung tính và đại thực bào di chuyển tới kẻ xâm nhập và làm việc để tiêu diệt nó.

Vòng phòng thủ đầu tiên này tương đối tồn tại ngắn, kéo dài nhiều giờ hay nhiều ngày.

Vòng phòng thủ thứ hai mất nhiều ngày tới nhiều tuần lễ để thiết lập và vận hành. Đây là phản ứng miễn nhiễm thích ứng kéo dài. Nó tùy thuộc vào các tế bào T và B của hệ thống miễn nhiễm của bạn hiểu biết và nhận ra những kẻ xâm nhập đặc biệt, như một protein (gai) từ vi khuẩn covona. Nếu kẻ xâm nhập vào lại, nhiều tháng hay ngay cả nhiều năm trong tương lại, thì những tế bào miễn nhiễm này sẽ nhận ra kẻ cựu thù và bắt đầu tạo ra các kháng thể để đánh gục nó.

Trong trường hợp các thuốc chích ngừa SARS-CoV-2, nó cần 2 tuần để phát triển phản ứng thích ứng mang sự bảo vệ lâu dài chống lại vi khuẩn.

Khi bạn chích ngừa, điều bạn để ý thấy trong một hai ngày đầu là một phần của phản ứng miễn nhiễm bẩm sinh: phản ứng viêm của cơ thể của bạn, nhằm mục đích dọn dẹp sạch các phân tử lạ đã xâm nhập vào phạm vi cơ thể của bạn.

Nó khác biệt từ người này đến người khác, nhưng sự phản ứng ban đầu mạnh như thế nào thì không nhất thiết liên quan tới phản ứng lâu dài. Trong trường hợp của 2 loại thuốc chích ngừa mRNA Covid-19, hơn 90% số người được chích ngừa đã phát triển phản ứng miễn nhiễm thích ứng trong khi chưa tới 50% đã phát triển bất cứ phản ứng phụ nào, và hầu hết là nhẹ.

Bạn có thể không bao giờ biết phản ứng miễn nhiễm thích ứng của cơ thể của bạn đang tăng lên mạnh như thế nào.

Nói tóm lại là bạn không thể đánh giá thuốc chích ngừa làm việc tốt như thế nào trong cơ thể của bạn dựa vào điều bạn có thể khám phá từ bên ngoài. Những người khác nhau có phản ứng miễn nhiễm mạnh hơn hay yếu hơn đối với thuốc chích ngừa, nhưng các phản ứng phụ sau khi chích thuốc ngừa sẽ không nói cho bạn biết bạn ra sao. Đó là vòng phòng thủ thứ hai, phản ứng miễn nhiễm thích ứng giúp cơ thể của bạn có được sự miễn nhiễm thuốc chích ngừa, không phải phản ứng viêm mà đưa tới nhức đầu và đau nhức lúc đầu.
 
Các phản ứng phụ là gì?

CO PHAN UNG PHU SAU KHI CHICH NGUA 03

Các phản ứng phụ sau khi chích thuốc ngừa. (https://www.occhd.org)

 
Các phản ứng phụ là những phản ứng bình thường đối với việc tiêm một chất vào người. Chúng gồm những điều như sốt, đau bắp thịt và khó chịu ở chỗ chích, và được làm trung gian bởi phản ứng miễn nhiễm bẩm sinh.

Bạch cầu trung tính hay đại thực bào trong cơ thể của bạn nhận biết các phân tử thuốc chích ngừa và tạo ra các cytokines – phân tử ra dấu hiệu gây ra sốt, ớn lạnh, mỏi mệt và đau bắp thịt. Các bác sĩ dự đoán phản ứng cytokine này sẽ xảy ra bất cứ lúc nào mà chất lạ được tiêm vào cơ thể.

Trong các nghiên cứu nơi mà những người nhận và các nhà nghiên cứu đều không biết người nào đã chích thuốc ngừa mRNA hay thuốc giả, khoảng một nửa số người từ 16 tuổi tới 55 tuổi đã nhận thuốc chích ngừa SARS-CoV-2 đã bị nhức đầu sau liều thứ hai. Phản ứng này có thể liên quan đến thuốc chích ngừa -- nhưng ¼ số người nhận thuốc giả cũng bị nhức đầu. Vì thế trong trường hợp các triệu chứng rất thông thường, nó có thể rất khó để quy chúng vào thuốc chích ngừa với sự chắc chắn.

Các nhà nghiên cứu dự đoán một số phúc trình về các phản ứng phụ. Nhiều sự kiện bất lợi, ngược lại, là những việc mà các bác sĩ không dự đoán sẽ xảy ra như là kết quả của thuốc chích ngừa. Chúng gồm việc hư bộ phận cơ thể hay thiệt hại nghiêm trọng đối với bất cứ bộ phận nào của cơ thể.

Các cục máu đông khiến cho Hoa Kỳ ngưng phân phối thuốc chích ngừa Johnson & Johnson là sự kiện rất hiếm, rõ ràng xảy ra với tỉ lệ một phần triệu. Có phải chúng thật sự được gây ra bởi thuốc chích ngừa hay không là điều vẫn còn đang điều tra – nhưng nếu các khoa học gia kết luận chúng là, các cục máu đông sẽ là một phản ứng phụ cực kỳ hiếm có.
 
Thành phần nào trong thuốc chích ngừa gây ra các phản ứng phụ?
 
“Thành phần năng động” duy nhất trong các thuốc chích ngừa của Pfizer và Moderna là các hướng dẫn mRNA nói với các tế bào của những người được chích ngừa để tạo ra một protein vi khuẩn. Nhưng các thuốc chích ngừa có những thành phần khác giúp mRNA di chuyển bên trong cơ thể của bạn.

Để mRNA của thuốc chích ngừa đi vào các tế bào của người được chích ngừa nơi nó có thể làm công việc của nó, nó phải tránh các enzymes trong cơ thể mà sự tiêu diệt nó một cách tự nhiên. Các nhà nghiên cứu đã bảo vệ mRNA trong thuốc chích ngừa bằng việc gói nó trong một bong bóng chất lỏng giúp nó tránh bị hủy diệt. Các thành phần khác trong thuốc chích ngừa – như polyethylene glycol, là bộ phận của bọc chất lỏng này – có thể gây ra các phản ứng dị ứng.
 
Nếu tôi cảm thấy bịnh sau khi chích ngừa, có phải đó là dấu hiệu miễn nhiễm mạnh?
 
Các nhà khoa học chưa xác định bất cứ mối quan hệ nào giữa phản ứng viêm ban đầu và phản ứng lâu dài dẫn tới sự bảo vệ. Không có chứng minh khoa hoạc nào nói rằng người nào đó với các phản ứng phụ rõ rệt từ việc chích ngừa thì rồi được bảo vệ tốt hơn từ Covid-19. Và không có lý do rằng có phản ứng bẩm sinh mạnh sẽ làm cho phản ứng thích ứng của bạn tốt hơn.

Cả hai loại thuốc chích ngừa mRNA được trao thẩm quyền sử dụng đã cung cấp việc miễn nhiễm bảo vệ tới hơn 90% người được chích ngừa, nhưng chưa tới 50% báo cáo bất cứ phản ứng nào đối với thuốc chích ngừa và còn ít người hơn nữa có các phản ứng mạnh. 
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Một số ít người tại Hoa Kỳ đã phát triển các cục máu nguy hiểm sau khi nhận được thuốc chích ngừa của Johnson & Johnson. Các cục máu hầu hết đã xảy ra trong não của con người và, một cách nghịch lý, được liên kết với số lượng tiểu cầu thấp.Thông thường, các tiểu cầu giúp con người ngưng chảy máu khi họ bị thương. Nếu bạn bị cắt hay bị thương, cơ thể phản ứng bằng cách gửi những tiểu cầu mà hoạt động như là một miếng vá tạm thời. Miếng vá này thu hút các tiểu cầu khác và chúng dính chặt nhau để chận đứng mất máu. Bởi vì các tiểu cầu thường giúp tiến trình làm đông máu, sự kết hợp này của các tiểu cầu thấp và việc đông máu đặc biệt làm cho những cục máu này bất thường về mặt y khoa.Các loại cục máu đặc biệt này – được gọi là máu cục làm sưng tĩnh mạch não – dù hiếm, ảnh hưởng khoảng 2/5 người tính theo mỗi 1 triệu người mỗi năm và có khả năng đe dọa mạng sống nếu không điều trị. Các thuốc chích ngừa thường không phải là nguyên nhân tạo ra loại máu cục này.
Tình hình đại dịch vi khuẩn corona ở Mỹ trong tuần qua đã ngày càng khả quan trong lúc số người lớn ở Mỹ được chích ngừa cũng ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, chính phủ Biden đã đưa ra mục tiêu mới để từ nay tới ngày Lễ Độc Lập 4 tháng 7 ít nhất 70% người lớn sẽ chích ngừa 1 liều. Nhưng nhiều nơi khác trên thế giới tình hình đại dịch vẫn còn bất ổn nghiêm ttrong đó có Ấn Độ, Brazil. Cơ Quan FDA Hoa Kỳ đã sẵn sàng để trao thẩm quyền sử dụng thuốc chích ngừa vi khuẩn corona của hãng Pfizer/BioNTech để chích cho trẻ em từ 12 tới 15 tuổi vào đầu tuần tới, theo một viên chức chính phủ liên bang nói với CNN qua tường thuật của Đài này hôm Thứ Hai, 3 tháng 5 năm 2021. Nhà bất đồng chính kiến Cấn Thị Thêu và con trai Trịnh Bá Tư đã bị tòa án CSVN tại tỉnh Hòa Bình kết án 8 năm tù và 3 năm quan chế cho mỗi người vì tội danh “tuyên truyền chống nhà nước,”
SACRAMENTO, Calif. — Covered California đã khởi động một chiến dịch quảng cáo truyền hình mới vào thứ Hai nhằm nâng cao nhận thức trong cộng đồng người Mỹ gốc Á ở California về sự trợ giúp tài chính mới hiện có sẵn thông qua Kế Hoạch Cứu Trợ Hoa Kỳ. Các quảng cáo bằng tiếng Quan Thoại, Quảng Đông, Hàn Quốc và Việt Nam, nhấn mạnh cách 400,000 người Mỹ gốc Á có thể thực hiện để nhận được mức phí bảo hiểm y tế thấp hơn bắt đầu từ ngày 1 tháng Sáu.
Tính đến ngày hôm nay, hơn 30 triệu liều vắc-xin đã được cung cấp trên toàn tiểu bang, với hơn 6 triệu liều trong số đó dành cho những người ở các cộng đồng bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Gần 48 phần trăm cộng đồng người Mỹ gốc Á ở California đã được tiêm chủng đầy đủ và 26 phần trăm khác đã được tiêm chủng một phần. Chỉ hơn 54 phần trăm dân số người Hawaii bản địa và người Đảo Thái Bình Dương của bang cũng được tiêm chủng đầy đủ.
“Chúng tôi muốn họ xem xét vào mọi truy tố khả dĩ mà họ có thể làm,” theo Linda Huynh nói. Đó là lý do tại sao các chị em đang yêu cầu truy tố tội thù ghét phải được thêm vào, sau khi Williams bị cáo buộc đã giết chế Huynh với một con dao bên ngoài tòa nhà chung cư của họ tại thành phố Bothell thuộc tiểu bang Washington vào tuần trước.
Một nghiên cứu mới phỏng đoán rằng số người chết vì Covid-19 tại Hoa Kỳ thật sự cao hơn 900,000, tức là 57% cao hơn các số liệu chính thức phổ biến, theo bản tin của Đài NPR tường thuật hôm Thứ Năm, 6 tháng 5 năm 2021. Trên toàn cầu, các tác giả của nghiên cứu nói rằng số tử vong vì Covid-19 lên gần 7 triệu người, nhiều gấp đôi con số 3.24 triệu người chết được báo cáo.
Tình hình đại dịch vi khuẩn corona tại Việt Nam có vẻ ngày càng u ám khi 18 tỉnh, thành đã cho học sinh nghỉ học và số người bị lây nhiễm Covid-19 trong cộng đồng lên tới 64 tính từ ngày 29 tháng 4 đến nay, theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) tường trình hôm 6 tháng 5 năm 2021.
Kính thưa mẹ, Cứ mỗi tháng 5 về, nước Mỹ dành ngày Chủ Nhật của tuần đầu tiên làm Ngày của Mẹ (Mother's Day), ngày để tôn vinh tất cả những người Mẹ, những người đã mang nặng đẻ đau, suốt đời thầm lặng chịu thương, chịu khó và chịu khổ để nuôi những đứa con lớn khôn thành người.
Khoảng 4.500 người đã được phỏng vấn, trong đó có khoảng 700 người gốc Á. 49% những người được hỏi có nguồn gốc châu Á đã từng trải qua sự phân biệt chủng tộc trong đại dịch. Trong 62 phần trăm các trường hợp, đó là các cuộc tấn công bằng lời nói. Tuy nhiên, 11% cũng bị bạo hành thể xác (koerperliche Gewalt) như khạc nhổ, xô đẩy hoặc xịt (phun) thuốc khử trùng.
AB 1039 sẽ gia hạn SB 895 yêu cầu Ủy Ban Soạn Thảo Giảng Dạy (IQC) phát triển và đề xuất với Ủy Ban Giáo Dục Tiểu Bang về việc thiết lập mô hình giảng dạy những kinh nghiệm của người tị nạn, cụ thể là chương trình sẽ bao gồm câu chuyện của những người Mỹ gốc Việt tị nạn, trong đó có tiếng nói của các thuyền nhân Việt Nam và chiến sĩ Việt Nam Cộng Hòa.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.