Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trên 60 Tuổi Dễ Bị Chết Vì Covid-19 Gấp Trăm Lần Người Dưới 40

25/09/202000:00:00(Xem: 1615)

01 Tren 60 tuoi de bi chet vi Covid

Người già trên 60 tuổi dễ bị bệnh và chết vì Covid-19.(nguồn: www.pixabay.com)

 

Trong đại dịch vi khuẩn corona hiện nay, đa phần những người bị lây bệnh và thiệt mạng là thành phần cao niên. Phải chăng những người cao tuổi gặp nguy cơ bị bệnh và tử vong cao nhất trong thời đại dịch? Để trả lời cho câu hỏi này, Việt Báo xin đăng bản dịch Việt của Thụy Âm đối với bài viết của Giáo Sư Nir Menachemi dạy về Chính Sách Và Quản Trị Sức Khỏe tại Đại Học Indiana University–Purdue University Indianapolis (IUPUI) được đăng trên trang mạng www.theconversation.com hôm 10 tháng 9 năm 2020.

 

*******

 

Vi khuẩn corona gây chết chóc ra sao? Và điều gì là nguy cơ tử vong đối với những người ở những độ tuổi khác nhau? Những điều này thật sự là những con số khó tính trong thời đại dịch.

Để tính số người chết đúng – nói cho đúng hơn là tỉ số nhiễm bệnh-tử vong (IFR) – bạn đơn giản chỉ chia tổng số người chết vì vi khuẩn corona với tổng số người bị nhiễm bệnh. Vấn đề là với quá nhiều trường hợp bị nhiễm bệnh không có triệu chứng và thử nghiệm bị hạn chế đối với phần lớn đại dịch, tìm ra con số thực của nhiễm bệnh là rất khó.

Cách dễ nhất để tính tỉ lệ nhiễm bệnh và tử vong chính xác hơn là thực hiện thử nghiệm.

Tôi là giáo sư về chính sách và quản trị sức khỏe. Trong tháng 4, trong hợp tác với Bộ Y Tế Tiểu Bang Indiana, tôi đã hướng dẫn một nhóm các nhà nghiên cứu tại Đại Học Indiana để chọn lựa và thử nghiệm người với SARS-CoV-2. Dựa vào mẫu phân tích của chúng tôi, chúng tôi phát hiện ra rằng 2.8% người dân tại Indiana – hay khoảng 188,000 người – đã bị nhiễm bệnh vào lúc đó và xác định tỉ số tử vong tại Indiana là 0.58%.

Sử dụng dữ liệu mà chúng tôi thu thập được từ chương trình thử nghiệm đó, trong vài tháng qua, các đồng nghiệp của tôi và tôi đưa ra quyết định cách tỉ số nhiễm bệnh-tử vong khác nhau qua tuổi tác, chủng tộc và những yếu tố nhân khẩu khác. Trong một nghiên cứu được phổ biến hôm 2 tháng 9, chúng tôi phúc trình rằng vi khuẩn corona có số người trên 60 tuổi chết nhiều gấp trăm lần so với số người chết dưới 40 tuổi, và rằng tại Indiana, những người không phải da trắng chết nhiều gấp ba lần những người da trắng.
 
Tuổi tác quan trọng, nhưng chủng tộc cũng quan trọng
 
Không phải tất cả nhóm người đều đối diện cùng nguy cơ tử vong từ vi khuẩn corona. Các nhà nghiên cứu và các viên chức sức khỏe đã biết qua nhiều tháng rằng có sự khác biệt, nhưng qua việc tính tỉ lệ tử vong, nghiên cứu của chúng tôi đưa ra dữ liệu chính xác nhất về những khác biệt này.

Khoảng một nửa số người thiệt mạng vì Covid-19 đã xảy ra trong số những người ở các nhà dưỡng lão bởi vì những người này kém sức khỏe và đối diện nguy cơ bệnh nghiêm trọng cao hơn nhiều. Chúng tôi muốn xác định nguy cơ tử vong đối với những người không ở trong các nhà điều dưỡng hay những cơ sở chăm sóc khác, như thế con số bên dưới là đối với các cư dân Indiana là những người sống bên ngoài tập thể.

Tỉ số nhiễm bệnh tử vong nói chung trong những người sống tập thể tại Indiana là 0.26%, hay cứ 385 người bị nhiễm bệnh thì có một người chết. Tuổi tác, nhiều hơn chủng tộc hay giới tính, là yếu tố lớn nhất ảnh hưởng tỉ lệ tử vong.

Đối với những người từ 60 tuổi trở lên, cứ 58 người bị nhiễm bệnh thì có một người chết, tỉ số IFR là 1.7%. So sánh, IFR từ bệnh cúm tại Hoa Kỳ trong số những người từ 65 tuổi trở lên là 0.8%. Covid-19 là 2.5 lần tử vong nhiều hơn bệnh cúm trong nhóm tuổi này.

Nguy cơ giảm xuống khi độ tuổi giảm. Đối với những người trung niên tuổi từ 40 tới 59, tỉ lệ IFR là 0.12% -- hay cứ 833 người bị nhiễm bệnh thì có 1 người chết.

Và đối với những người bị nhiễm bệnh dưới 40 tuổi, số người chết chỉ khoảng 1 trong mỗi 10,000 – IFR là 0.01%.

Trong khi tuổi tác là yếu tố mạnh nhất ảnh hưởng tỉ lệ tử vong, sự khác nhau về màu da cũng đáng nói. Các cư dân Indiana không phải da trắng ở tất cả nhóm tuổi có nguy cơ tử vong cao gấp 3 lần nếu họ bị nhiễm bệnh – IFR là 0.59% -- so với các cư dân da trắng – 0.18% IFR.

02 tren 60 tuoi de bi chet vi Covid

Giữ khoảng cách xã hội là một trong những cách ngăn chận Covid-19 tốt nhất. (nguồn: www.pixabay.com)

 
Tỉ lệ tử vong phản ảnh các biện pháp sức khỏe khác
 
Đối với Covid-19, như hầu hết các bệnh, sức khỏe của bạn càng tồi tệ trước khi bị nhiễm bệnh bao nhiêu thì cơ hội chống chọi với vi khuẩn của bạn càng tồi tệ bấy nhiêu.

Các nhà nghiên cứu biết rằng một số chứng bệnh kinh niên – gồm các bệnh về tim mạch, thận, và phổi, cũng như tiểu đường – tất cả gia tăng nguy cơ tử vong của người có các bệnh đó từ Covid-19. Nhóm của chúng tôi đã không thu thập các dữ liệu sức khỏe rộng rãi từ những người mà chúng tôi đã thử nghiệm, nhưng những chứng bệnh kinh niên này thông thường hơn trong số những cao niên và các nhóm thiểu số chủng tộc tại Hoa Kỳ.

Những yếu tố khác, như không an toàn thực phẩm và nhà ở và thiếu phương tiện để chăm sóc, cũng làm cho việc chiến đấu với bệnh trở thành thách thức hơn và thông thường hơn trong số những người cao niên và những nhóm thiểu số. Tỉ số nhiễm bệnh tử vong cao hơn mà chúng tôi phát hiện trong những nhóm người này là vì có thể là do sự kết hợp của các bệnh đi kèm với các yêu tố khác này.
 
Những con số này có thể áp dụng cho cả Hoa Kỳ được không?
 
Nghiên cứu của chúng tôi giúp chúng ta có cái nhìn toàn diện chính xác nhất vào tỉ lệ truyền nhiễm và thiệt mạng tính tới nay tại Hoa Kỳ. Câu hỏi được đặt ra là Indiana có phải là so sánh tốt đối với phần còn lại của nước Mỹ không.

Indiana xếp hạng tương đối thấp đối với sức khỏe nói chung trong các tiểu bang tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên, độ tuổi trung bình của Indiana thì thấp hơn Hoa Kỳ một chút và thấp hơn nhiều tiểu bang.

Tôi tin rằng những con số mà chúng tôi khám phá đối với người dân cư ngụ tập thể tại Indiana là rất gần với mức trung bình toàn quốc, nhưng tỉ lệ truyền nhiễm-tử vong có thể khác theo từng tiểu bang hay theo từng thành phố. Nếu dân số cao niên tại tiểu bang của bạn là khỏe mạnh hơn cùng nhóm tuổi tại Indiana, thì IFR có thể là thấp hơn một chút xíu. Nếu tiểu bang của bạn ít khỏe mạnh, thì nguy cơ sẽ là cao hơn.

Cách cụ thể nhất để ngăn chận tử vong và bệnh nặng từ Covid-19 là để giảm số người bị truyền nhiễm. Qua việc thực hiện các việc đơn giản như đeo khẩu trang và giữ khoảng cách xã hội, mọi người có thể giúp bảo vệ lẫn nhau và đặc biệt bạn bè, láng giềng, thân chủ và đối tác của mình là người đối diện nguy cơ nhất từ đại dịch.
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cựu Tổng Thống Donald Trump đã nhiều lần nói dối về cuộc bầu cử của ông trên sân khấu tại Hội Nghị Hành Động Chính Trị Bảo Thủ (CPAC) tại Orlando, Florida hôm Chủ Nhật, 28 tháng 2 năm 2021, tìm cách lấy lại vai trò của ông như nhà vua của Đảng Cộng Hòa trong khi ông tự khẳng định mình đóng vai trò chính yếu trong các cuộc bầu cử giữa kỳ vào năm 2022, theo CNN tường thuật hôm Chủ Nhật.
Trong khi Washington chờ đợi việc bỏ phiếu của các Dân Biểu Hạ Viện đối với dự luật trợ giúp Covid-19 trị giá 1.9 ngàn tỉ đô la hôm Thứ Sáu, Thống Đốc California Gavin Newsom đã ký gói tài trợ vi khuẩn corona trị giá 7.6 tỉ đô la, theo bản tin của Đài KRON tại California cho biết qua tường thuật của Finace.yahoo.com hôm Chủ Nhật, 28 tháng 2 năm 2021.
Khác với quan điểm của tác giả, dịch giả cho rằng bài diễn văn của Tập Cận Bình tại Davos là một sự sĩ nhục nặng nề cho chính giới các nước phương Tây tham dự, vì không ai can đảm lên tiếng cáo buộc Trung Quốc vi phạm luật thương mại quốc tế và các tham vọng lãnh thổ. Tập cũng không có tư cách để thuyết giảng các kinh nghiệm về giá trị cao đẹp của nền kinh tế thị trường, tinh thần trọng pháp và hợp tác quốc tế.
Vào lúc 2:30 trưa ngày Thứ Năm 25/02/2021, tại bãi đậu xe của Advance Beauty College đã có cuộc tụ họp đông đảo của cộng đồng gốc Á cùng các viên chức địa phương để biểu lộ sự đoàn kết chống lại nạn thù ghét người gốc Á trong đại dịch covid 19. Rất đông các cơ quan truyền thông gốc Việt và dòng chính (ABC7, NBC4) đã đến và đưa tin về sự kiện mang tính thời sự này. Buổi tụ họp được tổ chức bởi Nail It For America, một tổ chức phi lợi nhuận hỗ trợ cho ngành nail gốc Việt rất nhiều trong thời gian đại dịch. Ted Nguyễn và Tâm Nguyễn là hai điều hợp viên của chương trình. Các viên chức địa phương tham dự được ghi nhận chủ yếu từ thành phố Garden Grove (Thị Trưởng Steve Jones, Nghị Viên Phát Bùi, Nghị Viên Thu Hà, Phó Cảnh Sát Trưởng Amir El Farra…), Hội Đồng Giám Sát Quận Cam (Andrew Đỗ), Văn Phòng Biện Lý Quận Cam… Nhiều tổ chức cộng đồng gốc VIệt và Gốc Á khác cũng có mặt để biểu lộ sự đoàn kết để cùng chống lại tệ nạn thù hận, bảo vệ người cao niên gốc Á tại Quận Cam.
Tại Đại Hội Đồng LHQ ở New York, đại sứ Miến Điện tại LHQ, Kyaw Moe Tun, tuyên bố trong một phát biểu đầy xúc động đối với các đại diện rằng ông đại diện cho “chính quyền dân sự được người dân bầu lên” của bà Suu Kyi và ủng hộ cuộc đấu tranh chống lại sự cai trị của quân đội. Ông thúc giục tất cả quốc gia đưa ra tuyên bố công khai lên án mạnh mẽ cuộc đảo chánh, và từ chối thừa nhận chế độ quân sự.
Hôm Thứ Bảy, 27 tháng 2 năm 2021, Cơ Quan Kiểm Soát Thực Phẩm và Thuốc Hoa Kỳ (FDA) đã trao thẩm quyền sử dụng khẩn cấp (EUA) cho thuốc chích ngừa thứ ba để ngăn chận bệnh do vi khuẩn corona do SARS-CoV-2 gây ra triệu chứng hô hấp cấp tính nghiêm trọng. EUA cho phép Thuốc Chích Ngừa Janssen COVID-19 sẽ được phân phối tại Hoa Kỳ để sử dụng cho các cá nhân từ 18 tuổi trở lên, theo bản tin của Cơ Quan FDA cho biết hôm Thứ Bảy.
Ca sĩ Lady Gaga đã sẵn sàng để trao $500,000 tiền thưởng cho một người phụ nữ bí mật là người đã trả lại những con chó mặt xệ (bulldogs) giống Tây yêu quý của cô đã bị bắt cóc trong một vụ trộm cắp trên đường bạo động gần nhà của ca sĩ này tại Hollywood, theo bản tin của báo The Telegraph tường thuật hôm Thứ Bảy, 27 tháng 2 năm 2021.
QUẬN CAM (VB-27/2/2021) --- Hạ Viện Hoa Kỳ hôm Thứ Bảy thông qua gói cứu trợ 1.9 ngàn tỷ đôla do TT Joe Biden đưa ra, một bước quan trọng để kiểm soát đại dịch và hồi phục kinh tế, vài ngày sau khi Hoa Kỳ qua dấu mốc 500,000 người chết dịch.
Trump đã nói với các cố vấn rằng ông quyết tâm bứng ghế các đảng viên Cộng Hòa nào ủng hộ việc luận tội ông và những người khác trong đảng Cộng Hòa mà ông xem là không trung thành, gồm Thống Đốc Tiểu Bang Georgia Brian Kemp, người đã bị ông cáo buộc không làm đủ để cản trở việc điếm phiếu của tiểu bang năm 2020.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.