Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

S.T.T.D Tưởng Năng Tiến – Văn Hoá Diễn

14/07/202009:22:00(Xem: 1407)

blank

When in Rome, do as the Romans do.

St Ambrose


Phần lớn nhân loại đều chưa đến Rome, và chắc cũng chả mấy ai rành rẽ về phong tục tập quán của xứ sở này. Tuy thế, nếu có dịp bước chân tới đây thì chắc tất cả chúng ta đều sẽ nhớ đến lời dậy của cổ nhân (“nhập gia tùy tục/đáo giang tùy khúc”) để ứng xử thích nghi, và hoà nhã với dân bản xứ.

Tôi cũng chỉ dám đoán (“chắc”) thế thôi, chứ chả có gì hoàn toàn bảo đảm bởi bách nhân, bách tính. Cuộc đời luôn luôn có người nọ/người kia, và không ít kẻ xử sự rất bất cận nhân tình – theo như lời “than phiền” của Đài Tiếng Nói Việt Nam (VOV) nghe được vào hôm 11 tháng 7 năm 2020:

“Bệnh nhân người Anh - Rối loạn tâm lý hay một kiểu ‘chảnh’? Trong quá trình điều trị bệnh nhân người Anh nhiều khi thiếu hợp tác với các bác sĩ. Anh cũng không muốn xuất hiện tại lễ xuất viện, nơi các bệnh nhân thường chính thức nói lời cảm ơn các bác sĩ đã cứu sống họ. Có thể anh chỉ nhận hoa chúc mừng của bệnh viện rồi ra thẳng sân bay để về nước.”

Cái thái độ nguây nguẩy bỏ đi của cái ông bệnh nhân này (khiến cho giới quan chức nước ta vô cùng ấm ức) thiệt là đáng tiếc. Điều đáng tiếc hơn nữa là nỗi tấm tức đã không được đồng hương và đồng bào chia sẻ, đã đành; không ít kẻ còn lên tiếng mỉa mai hay mắng nhiếc (xa xả) nữa cơ: 

  • Từ Thức: “Nước Anh và thế giới mất cơ hội được coi nhân viên cả nhà thương và chính phủ ra dàn chào, đọc diễn văn, phất cờ tổ quốc, tặng một rừng hoa cho người khỏi bệnh.”

  • Hoai Anh Nguyen: “Báo chí ta đừng tuyển những thứ phóng viên quá ngu, vô lương tâm và vô giáo dục như thế!”

  • Phạm Thanh Nghiên: “Khốn nạn.”

  • Duy Huynh: “Kế hoạch PR thất bại thì quay sang chửi liền.”

  • Nguyen Lan Thang: “Khốn nạn chưa. Người ta không muốn chụp ảnh tuyên truyền cho chúng mày là chúng mày quay ra chửi người ta luôn... đi mà lo cho hàng trăm nghìn du sinh và lao động Việt Nam đang mắc kẹt, đói khát khắp nơi trên thế giới kia kìa.”


Nguyễn Vũ Bình : “Có mỗi sự việc có thể nổ tung trời, ông bệnh nhân người Anh này lại làm tịt ngòi cả hệ thống, không bị chửi mới là lạ.”
  •  Huynh Ngoc Chenh: “Ra khỏi rừng 45 năm rồi mà vẫn chưa học được một chút văn minh. Chữa bệnh, bệnh nhân trả tiền sòng phẳng và cám ơn, hết. Đưa truyền thông đến chụp hình quay phim phỏng vấn để tuyên truyền làm phiền người ra đến mức phải phản ứng bằng cách tuyệt thực.” 

  • Đặng V. Bằng: “BN người Anh đang thực thi Patient Right được bảo đảm bởi The Health Insurance Portability and Accountability Act of 1996 (HIPAA). VOV đang áp đặt tư duy của ao làng khi ra biển lớn hay chính VOV mới là kẻ đang bị rối loạn tâm lý.”

Nguyễn VânB: “Khác biệt văn hoá.”

Tôi xin phép được in đậm ý kiến (thượng dẫn) của FB Nguyễn VânB vì nghĩ rằng đây là lời bình luận đứng đắn, chính xác, và đàng hoàng nhất trong cái đám (đông) lộn xộn vừa kể. 

Làm sao mà bệnh nhân người Anh ngờ được ở Việt Nam có cái thứ văn hóa lạ kỳ (“làm lễ xuất viện”) như thế? Ông ta cũng chả thề nào biết được rằng ở xứ sở này nhập viện mà được nằm nguyên một cái giường riêng (thay vì chất chồng năm bẩy mạng lên nhau) là một cách ưu đãi rất hiếm hoi. Khi xuất viện đương sự còn được đưa về nhà bằng phi cơ (khoang thương gia) chớ không bị đặt nằm bó chiếu, vắt ngang sau xe Honda, như dân bản xứ. 

Nếu hiểu được đôi chút về “nền văn hoá bệnh viện” kỳ dị ở nước ta thì thái độ của đương sự  – chắc chắn – đã hoàn toàn khác, chứ đâu có cái thói phớt tỉnh anglais ngó khó coi (và mất lòng) thấy rõ!



blank


Giá mà cái cha “bệnh nhân nước Anh” này mà đọc được những cuốn sách nổi tiếng, viết bằng tiếng Việt, để có thể hiểu biết thêm về sự “uyên áo” của văn hoá VN thì sự việc (có thể) đã không đến nỗi tẽn tò như hiện cảnh. Xin trích dẫn đôi ba đoạn văn, có thể được xem là tuyệt tác của văn học nước nhà:  

  • “Một lần tôi quay cảnh ông thăm đồng bào nông dân ở Hải Dương, mùa hè năm 1957. Sáng sớm hôm ấy trời mưa to, trên đường còn lại những vũng nước lớn. Đến một đoạn đường lầy lội ông tụt dép, cúi xuống xách lên. Trong ống ngắm của máy quay phim tôi nhìn rõ hai bên vệ cỏ không bị ngập. Tôi chợt hiểu: ông không đi men vệ đường bởi vì ông muốn chưng đôi dép.” (Vũ Thư Hiên. Đêm Giữa Ban Ngày. California: Văn Nghệ, 1997).

  • “Khoảng hai trăm tù binh phi công Mỹ xếp hàng đầy hết lòng đường đi tới. Quần áo bà ba mầu xám khói nhạt…  Dân hai bên đường hò hét, đánh đấm, ném đá. Những cái đầu tù binh quay ngoắt tránh đá, tránh đấm rất nhanh. Những con mắt không một lúc nào cầu van, nao núng... Ba chúng tôi đứng lặng trên hè. Tương quan sức mạnh quá chênh nhau tự nhiên làm se lòng. Đoàn tù binh đã đến đoạn cuối, chợt Tô Hoài nhào xuống đường, nhảy vội lên đấm một cái trượt vào mặt một người tù binh đi ở ngoài cùng. Anh trở lại, tôi hỏi khẽ: 

     - Đánh người ta làm gì?

          - Xung quanh căm thù như thế chả lẽ ba đứa mình đứng yên? - Tô Hoài che miệng tủm tỉm.” (Trần Đĩnh. Đèn Cù, tập I. Người Việt, Westminster, CA: 2014). 

 Ông Chủ Tịch Nước thì “chưng dép” để biểu diễn đức tính giản dị của Người trước quốc dân đồng bào. Ông Chủ Tịch Hội Văn Nghệ Hà Nội thì dơ nắm đấm giữa đám đông để xác định lập trường (chống Mỹ). Cái thứ văn hóa bệnh hoạn,  nặng phần trình diễn này, đã thấm đẫm và xuyên suốt cả ba miền đất nước (từ hơn nửa thế kỷ qua) nên không có gì đáng để phàn nàn khi ông P.T.T (Vũ Đức Đam) muốn phô diễn sự “ưu việt” của ngành y tế nước nhà do chính mình lãnh đạo. 

Vấn đề, chả qua, là tư duy và cách hành xử của người Anh khác hẳn với người Việt  thôi. Cách đây chưa lâu, chính sáng là sáng sớm hôm 23 tháng 10 năm 2019, dân chúng Anh vừa mở mắt dậy đã nhận được thông tin khiến ai cũng phải bàng hoàng: cảnh sát mới phát hiện ra 39 thi thể của người nước ngoài nằm chết trong một cái container tại khu công nghiệp Waterglade!

Họ phản ứng ra sao? 

Không một lời than phiền, không một câu trách móc. Sau khi biết rõ sự việc, họ bầy tỏ sự thương cảm bằng cách lặng lẽ mang hoa tưởng niệm đến nơi đặt xác những nạn nhân. Ngay sau đó, họ tổ chức cầu nguyện cho linh hồn của người quá cố. 

Tiếp theo, họ sắp xếp những chuyến bay để đưa tất cả thi hài của những kẻ xấu số trở về quê quán. Đại sứ Anh – ông Gareth Ward – qua một đoạn video ngắn ngủi (nói bằng tiếng Việt) đã gửi lời chia buồn và “hứa sẽ đếm thăm các địa phương có nạn nhân để động viên họ vượt qua giai đoạn khó khăn”, và ông đã giữ đúng lời. 

Tất cả mọi việc đều được thực hiện một cách thầm lặng, chân tình, và chu đáo. Tuyệt nhiên không có một màn trình diễn hoa hoè, hoa sói hay trống kèn (rầm rĩ) nào ráo trọi. Văn hoá nước Anh, rõ ràng, khác hẳn với văn hoá nước Việt (Thời Cộng Sản). Phải nói rõ như thế vì người Việt (không CS) chúng tôi chả ai lại thích diễn như thế cả.

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Với bối cảnh này, Tổng thống Biden thừa nhận ông sẽ phải đối phó với một nước Mỹ phân hóa trầm trọng hơn bao giờ hết, cộng thêm với nạn dịch Thế kỷ và một nền Kinh tế suy thoái với 6.7% người Mỹ thất nghiệp. Con số này tương đương với khoảng 40 triệu người cần được trợ giúp khẩn cấp. Tổng thống Biden nói với nhân dân Mỹ rằng ông biết rất rõ phải làm gì trong cương vị Tổng thống để hàn gắn vết thương chia rẽ do các khuynh hướng bạo lực và cường quyền gây ra, nhanh chóng ngăn chặn dịch Covid 19 và phục hồi kinh tế.
Một nền dân chủ lâu đời, bén rễ hơn ba trăm năm qua của một cường quốc hàng đầu thế giới bỗng dưng trở thành nền “cộng hòa chuối” (banana republic)[1] qua cuộc bầu cử tổng thống 2020, với tố cáo gian lận, kiện tụng rồi trở thành bạo loạn sau đó, tưởng như chỉ có thể xảy ra ở một nước độc tài kém phát triển nào đó ở Nam Mỹ hay mãi tận châu Phi xa xôi. Tại sao lại có thể xảy ra những chuyện kỳ lạ như thế với một nền dân chủ được xem như mẫu mực để thế giới noi theo?
Khi Facebook và Twitter quyết định đóng cửa vĩnh viễn tài khoản của Tổng thống Trump, sau nhiều lần cảnh cáo, dư luận bùng lên tranh luận về quyền tự do phát biểu và Tu chính án Số 1 trong Hiến pháp Hoa Kỳ. Từ ngày lên làm lãnh đạo, ông Trump đã dùng tài khoản twitter để nói chuyện thẳng với những ai có kết nối với tài khoản của ông. Twitter của tổng thống có 80 triệu người theo dõi và ông đã dùng nó như là phương tiện phát ngôn chính, vào bất cứ khi nào ông thấy cần, kể cả lúc đêm khuya hay khi trời còn tờ mờ sáng.
Chiến tranh ở Việt Nam sôi động nhất là vào thập niên 70. Nam ký giả nhà binh thì nhiều, nhưng nữ ký giả chỉ có Phan Trần Mai, thuộc binh chủng Nhảy Dù, sau khi giải ngũ về làm cho nhật báo Trắng Đen. Chúng tôi gặp nhau vào mùa hè đỏ lửa, lúc ở địa đầu giới tuyến, tỉnh Quảng Trị.
Hôm nay công sở và trường học cùng một số hãng xưởng đã được nghỉ lễ ngày Martin Luther King Jr. Day để đón mừng sinh nhật và tưởng niệm ông. MLK sinh ngày 15 tháng Một năm 1929 nhưng ngày MLK Day được chọn là ngày thứ Hai thứ ba trong tháng Một hàng năm, tức hôm nay. Ngoại trừ sinh nhật tổng thống George Washington và Abraham Lincoln được kết hợp và đón chào như một ngày lễ liên bang qua Ngày Tổng Thống - President Day, ông là công dân Hoa Kỳ duy nhất có ngày sinh đã được Quốc Hội chuẩn thuận và tổng thống Ronald Reagan thông qua vào năm 1983, trở thành ngày lễ liên bang chính thức, nhằm tưởng niệm và vinh danh một nhân vật lịch sử vĩ đại của nước Mỹ. Người mà cái tên hầu như hiện diện khắp nước Mỹ qua những bảng tên đường, các trung tâm, tổ chức, phong trào xã hội dân sự.
Bạn tôi, tất cả, phần lớn đều là lính ráo. Chúng tôi không chỉ có chung những năm cầm súng, và một quãng đời tù, mà còn chia chung rất nhiều … cố tật! Hễ gặp nhau là uống, và câu chuyện trên bàn rượu trước sau gì rồi cũng xoay quanh kỷ niệm về đám chiến hữu hồi còn chinh chiến: những thằng đã chết, những đứa đang vất vưởng ở quê nhà, hay lưu lạc (đâu đó) nơi đất lạ xứ người.
Đọc các bản tin về ngày lễ nhậm chức của Tổng Thống tân cử Joe Biden cùng Phó TT Kamala Harris với chủ đề Nước Mỹ Đoàn Kết (America United), bên cạnh những thông tin áp đảo về vấn đề an ninh, có thể nhiều người còn thấy con số 191,500 lá cờ đủ kích cỡ tượng trưng cho người dân không thể đến tham dự cùng 56 bệ đèn được cắm và dựng quanh khu vực tổ chức.
Kết quả bầu cử tại Georgia cho thấy quyền lực chính trị ở Mỹ thay đổi chỉ vỏn vẹn 10 ngàn lá phiếu nhất là đến từ dân thiểu số. Cho nên đảng Dân Chủ dưới thời Biden sẽ gấp rút đẩy mạnh các chính sách nhập cư và an sinh xã hội nhằm biến đỏ thành xanh ở các tiểu bang như Arizona, Georgia hay ngay cả Florida và Texas vốn là những thành trì của đảng Cộng Hòa cho đến nay.
Bao lâu nữa thì hệ thống môi sinh nơi quê hương tôi sẽ bị hủy hoại, đến độ không sinh vật nào có thể sống được ở nơi này? Khi cái vòng sống liên tục vô thủy vô chung đó có một mắt xích bị hỏng, khi môi trường sinh thái ở một nơi nào đó bị mất quân bằng, có bao nhiêu sinh vật sẽ bị ảnh hưởng – và bị ảnh hưởng tận cùng rốt ráo ra sao?
Tôi đã phỏng vấn các nhà tư tưởng hàng đầu về 101 đề tài riêng biệt – từ tiền bạc tới nợ nần, các hệ thống cung cấp tới mậu dịch, việc làm tới máy robots, báo chí tới chính trị, nước tới thực phẩm, biến đổi khí hậu tới nhân quyền, thương mại điện tử tới an ninh mạng, tuyệt vọng tới tinh thần lành mạnh, giới tính tới kỳ thị chủng tộc, nghệ thuật tới văn học, và ngay cả hy vọng và hạnh phúc.Những người tôi phỏng vấn gồm chủ tịch của Viện Khoa Học Quốc Gia Hoa Kỳ, cựu giám đốc CIA, cựu tư lệnh đồng minh tối cao NATO, cựu thủ tướng Ý và nhà thiên văn học hoàng gia Anh. Tôi đã “Zoom” – chữ này đã trở nên một động từ chỉ sau một đêm – với Kishore Mahbubani tại Singapore, Yolanda Kakabadse tại Quito, Judith Butler tại Berkeley, California, Alice Ruhweza tại Nairobi và Jeremy Corbyn tại London. Đối với tập mới nhất của chúng tôi, cựu Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon từ Hán Thành. Đối với tôi, đó thật sự là lý do của điều tôi học được. Trong số những thứ khác, nó giúp tôi hiểu tại sao
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Loạt sắc lệnh được ký nhanh chóng ngay trong ngày làm việc đầu tiên của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Nhà Trắng nhằm thực hiện những lời hứa tranh cử của ông.
Ông Joe Biden chính thức trở thành tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ và cũng là tổng thống lớn tuổi nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.
Giá dầu thế giới tăng cùng với thị trường chứng khoán Mỹ trong phiên giao dịch hôm thứ Ba (19/01/2021), một ngày trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden,
Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi người dân "vượt lên trên thù hận đảng phái", ca ngợi thành tựu dưới thời ông, chúc chính quyền mới may mắn trong thông điệp tạm biệt
Hôm thứ Hai (18/01/2021), một ủy ban độc lập về chuẩn bị và ứng phó đại dịch, do cựu thủ tướng New Zealand Helen Clark và cựu tổng thống Liberia Ellen Johnson Sirleaf dẫn đầu, đã công bố đánh giá về sự khởi đầu khủng hoảng ở Trung Quốc