Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tháng 6, Và Tình Phụ Tử Của Quan Phục Hầu Nguyễn Trãi

21/06/202010:10:00(Xem: 1676)

                                                                       

 

            Học về Việt Sử trong chương trình của Trung Học Đệ Nhất Cấp, không học sinh nào không biết đến giai thoại Nguyễn Trãi tiễn biệt phụ thân là Nguyễn Phi Khanh tại Ải Nam Quan.

            Đó là tháng 6, năm Đinh Hợi 1407.

            Sau khi nhà Minh xua quân sang xâm chiếm nước Nam thì Trương Phụ sai Liễu Thăng lùng bắt thành phần trí thức, để ngăn ngừa sự kêu gọi dân chúng nổi dậy đòi lại quyền tự trị.

            Trong số những người bị bắt để giải về Tầu, có Nguyễn Phi Khanh.

Theo sử liệu, Nguyễn Phi Khanh là một sỹ phu uyên bác, làu thông kinh sử nên được quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán mời về dạy kèm các cậu ấm cô chiêu trong gia tộc. Tình yêu đã nảy nở giữa thầy trò như một định mệnh sắp đặt để nghĩa phu phụ được chính thức chấp thuận.

Nguyễn Trãi là kết quả cuộc tình của đôi trai tài gái sắc Nguyễn Phi Khanh và Trần Thị Thái, ái nữ của quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán.

            Nguyễn Trãi lẽo đẽo theo cha từ nơi giặc Minh bắt được Nguyễn Phi Khanh, suốt chặng đường dẫn giải về Kim Lăng. Khi đến Ải Nam Quan, giáp ranh giới Trung Hoa, Nguyễn Phi Khanh đã quyết liệt lớn tiếng, dạy con lần cuối rằng “Hãy quay về Nam, tìm đường phục hận, hơn là rỏ lệ nam nhi ủy mỵ trên đoạn đường thống hận hờn oan này!’


Hue Tran 02
Nguyễn Trãi lấy bình nước trên vai, muốn dâng cha một ly nước tiễn biệt nhưng  hỡi ơi, bình nước mang theo đã cạn!

            Quá đau lòng, Nguyễn Trãi ngửa mặt nhìn trời, khóc nấc lên 3 tiếng, rồi quỳ xuống, cất tiếng bi thương:  

“Khấn lạy Chư Phật mười phương, khấn lạy hồn thiêng sông núi, nếu nước Nam còn có cơ hội phục hồi tự chủ, xin ban cho con bình nước ngọt, từ đất Việt thân yêu, thay nước mắt tiễn biệt cha già!”

            Khấn lạy xong, quá bi phẫn, Nguyễn Trãi dậm mạnh chân xuống đất. Mầu nhiệm thay, từ nền đất khô cứng đã phun lên nguồn nước mát  trong. Nguyễn Trãi quỳ xụp xuống, tạ Ơn Trên rồi hứng nước thiêng đó, dâng cha.

           
Hue Tran 01
Giòng suối thiêng liêng từ đấy được dân chúng địa phương gọi là Suối Phi Khanh.

Trải qua bao lần tranh chấp biên giới, các vị vua nước Nam quyết một mất một còn, giữ từng tất đất quê Cha đất Tổ; đặc biệt, hơn 18 lần dưới triều Lý, các vị vua nước Nam đã can trường phá Tống, bình Chiêm, không để một tấc đất phương Nam lọt vào tay phương Bắc.

            Nguyễn Trãi đã tuân lời cha, gạt tình riêng, quay về lo việc khôi phục giang sơn, cùng người anh-hùng-áo-vải Lê Lợi và những người nhiệt tâm yêu nước. Năm 1416, họ thành lập Hội Thề Lũng Nhai, mưu việc đánh đuổi ngoại xâm. Sau hơn mười năm trường kỳ gian nguy lao khổ, quân dân nước Nam đã giành lại độc lập cho xứ sở.


Hue Tran
Mùa Xuân năm 1428 Nguyễn Trãi phụng mệnh Bình Định Vương Lê Lợi, biên soạn tuyên ngôn Bình Ngô Đại Cáo để dân chúng am tường.

Chu toàn việc này, Nguyễn Trãi được ban tước Quan Phục Hầu, là tước vị những bậc công thần.

            Bình Ngô Đại Cáo là áng văn hào hùng, tuyệt tác, còn lưu truyền đến nay, mà hậu thế thán phục, xem như một thiên-cổ-hùng-văn.

Bài cáo được viết bằng chữ Hán, thể văn ngôn, hơn 140 câu, gồm 5 đoạn. Ngoài những phần xác định chủ quyền quốc gia, những khó khăn và kiên trì của bao năm kháng chiến, nội dung còn vạch rõ những tội ác tày trời của ngoại xâm, nhưng khi hành xử thì con dân nước Việt lại theo đạo thánh hiền “Đem đại nghĩa để thắng hung tàn. Lấy chí nhân mà thay cường bạo.”

            Một lời khuyên dạy đúng thời, đúng lúc của người cha. Sự thức tỉnh kịp thời, kịp lúc của người con, có thể góp phần chuyển hóa bóng đêm để mặt trời ló dạng.
       

Xin mượn hai câu đối của GS Lưu Trung Khảo khi hồi tưởng về Tình Phụ Tử, từ hơn 6 thế kỷ trước, để cùng nhau tâm niệm:

            “Tận hiếu đương trung, khai quốc huân công truyền vạn đại,

            Quá nhân phù nghĩa, hóa dân thịnh đức sấm thiên niên”

Tạm dịch:

            “Đem hết chữ hiếu để làm chữ trung, công lao mở nước còn truyền đến vạn đời,

Làm quá điều nhân để giúp điều nghĩa, đức lớn hóa dân còn ăn sâu đến nghìn năm”

 

Huệ Trân

(Ngày tri ân Cha)


       

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Người ta không thể hiểu được. Có nhiều cặp vừa yêu nhau nay bị ngăn cách, bị xa nhau. Thật chưa bao giờ có trong lịch sử tình yêu nhơn loại: « từ ít lắm 35 000 năm qua người ta biết sống thành vợ chồng, chúng tôi chưa bao giờ sống như hoàn cảnh hiện nay!», theo lời của nhà nhơn chủng học Philippe Brenot.
Khác với quan điểm của tác giả, dịch giả cho rằng bài diễn văn của Tập Cận Bình tại Davos là một sự sĩ nhục nặng nề cho chính giới các nước phương Tây tham dự, vì không ai can đảm lên tiếng cáo buộc Trung Quốc vi phạm luật thương mại quốc tế và các tham vọng lãnh thổ. Tập cũng không có tư cách để thuyết giảng các kinh nghiệm về giá trị cao đẹp của nền kinh tế thị trường, tinh thần trọng pháp và hợp tác quốc tế.
Phong trào bài Lenin, Stalin không phải dễ dàng, nó kéo dài qua nhiều thập niên tại Liên Xô hay nước Nga sau này. Hiện tượng Donald Trump chắc chắn sẽ còn là một đề tài phân tích sâu hơn cho những nhà lịch sử và xã hội học trong tương lai.
Thương người, đây là giá trị tinh thần quan trọng lắm. Thương người không phải chỉ cho họ thức ăn. Ở đây thức ăn nhiều quá, ai cũng sợ ăn nhiều rồi mập. Mập thì dễ sinh bệnh, cao mỡ, cao máu, cao đường. Thương người nên cho họ những gì thuộc về tinh thần: một lời cầu nguyện chân thành, những nụ cười hiền lành, tiếng cười giòn tan.
Nghệ An vừa bắn pháo hoa, vừa tổ chức đủ thứ lễ lạc/tiệc tùng, vừa lái những chiếc “ô tô xịn ngoại quốc bóng nhoáng,” và vừa xin cứu đói. Nghệ An ngày nay, nói nào ngay, chỉ là hình ảnh của một Việt Nam thu nhỏ. Em ơi, từ phương xa, làm sao chúng ta biết được “bi chừ bên nớ ra răng!”.
Giới khoa học QT, cũng như nhà cầm quyền TQ, đều ngầm biết rằng, tìm thấy nguồn gốc vi rút SARS-CoV-2 cũng là cơ hội để tìm ra manh mối có bàn tay người nhúng vào nguồn gốc thảm trạng hay không.
Bình trà cạn rồi mà chưa nghĩ ra được điều gì đáng đồng tiền bát gạo về hạnh phúc nhưng mình cảm thấy một điều rằng: Hạnh phúc là suối nguồn chung hưởng. Hạnh phúc đâu phải chỉ là khi đạt được điều mong muốn một mình.
Tiêu biểu cho chính sách đàn áp không chối cãi được là Đảng đã bức tử Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất (Phật giáo Ấn Quang), từ sau ngày 30/4/1975, cho đến ngày Đức Đệ ngũ Tăng thống Thích Quảng Độ qua đời ngày 22/2/2020. Lý do Giáo hội này bị cho vào sổ đen, bị kiểm soát và bị ngăn cấm hoạt động vì các Tu sỹ Lãnh đạo nhất quyết không giải thể để gia nhập Tổ chức Giáo hội Phật giáo Việt Nam của nhà nước.
Thời Pháp thuộc, ở Nam kỳ nhiều người đều nghe danh Đơn Hùng Tính. Người cho là anh hùng hảo hớn, kẻ nguyền rủa đó là tên cướp tàn bạo, ác ôn. Những người biết chuyện lại liệt anh ta vào hàng “Đại ca” của giới giang hồ. Mà thật vì Đơn Hùng Tính là tay Anh Chị có dưới tay một số đàn em trung thành, chết sống có nhau, cùng nhau đi đánh người cướp của.
Như trong cuộc Hội luận sáng hôm nay, Thầy Thích Như Điển cũng như các diễn giả cùng phân tích và thảo luận rằng, khi tham khảo và phân tích những nhận định của Thầy Tuệ Sỹ trong Thư Chúc Tết, đường bay của Phật giáo là phương trời cao rộng của con chim đại bàng có đôi cánh: Cánh xuất gia và cánh tại gia. Nên dẫu bay tới phương trời nào và trong hoàn cảnh ra sao cũng không lo cánh mềm, lạc hướng.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.