Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tháng 6, Và Tình Phụ Tử Của Quan Phục Hầu Nguyễn Trãi

21/06/202010:10:00(Xem: 792)

                                                                       

 

            Học về Việt Sử trong chương trình của Trung Học Đệ Nhất Cấp, không học sinh nào không biết đến giai thoại Nguyễn Trãi tiễn biệt phụ thân là Nguyễn Phi Khanh tại Ải Nam Quan.

            Đó là tháng 6, năm Đinh Hợi 1407.

            Sau khi nhà Minh xua quân sang xâm chiếm nước Nam thì Trương Phụ sai Liễu Thăng lùng bắt thành phần trí thức, để ngăn ngừa sự kêu gọi dân chúng nổi dậy đòi lại quyền tự trị.

            Trong số những người bị bắt để giải về Tầu, có Nguyễn Phi Khanh.

Theo sử liệu, Nguyễn Phi Khanh là một sỹ phu uyên bác, làu thông kinh sử nên được quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán mời về dạy kèm các cậu ấm cô chiêu trong gia tộc. Tình yêu đã nảy nở giữa thầy trò như một định mệnh sắp đặt để nghĩa phu phụ được chính thức chấp thuận.

Nguyễn Trãi là kết quả cuộc tình của đôi trai tài gái sắc Nguyễn Phi Khanh và Trần Thị Thái, ái nữ của quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán.

            Nguyễn Trãi lẽo đẽo theo cha từ nơi giặc Minh bắt được Nguyễn Phi Khanh, suốt chặng đường dẫn giải về Kim Lăng. Khi đến Ải Nam Quan, giáp ranh giới Trung Hoa, Nguyễn Phi Khanh đã quyết liệt lớn tiếng, dạy con lần cuối rằng “Hãy quay về Nam, tìm đường phục hận, hơn là rỏ lệ nam nhi ủy mỵ trên đoạn đường thống hận hờn oan này!’


Hue Tran 02
Nguyễn Trãi lấy bình nước trên vai, muốn dâng cha một ly nước tiễn biệt nhưng  hỡi ơi, bình nước mang theo đã cạn!

            Quá đau lòng, Nguyễn Trãi ngửa mặt nhìn trời, khóc nấc lên 3 tiếng, rồi quỳ xuống, cất tiếng bi thương:  

“Khấn lạy Chư Phật mười phương, khấn lạy hồn thiêng sông núi, nếu nước Nam còn có cơ hội phục hồi tự chủ, xin ban cho con bình nước ngọt, từ đất Việt thân yêu, thay nước mắt tiễn biệt cha già!”

            Khấn lạy xong, quá bi phẫn, Nguyễn Trãi dậm mạnh chân xuống đất. Mầu nhiệm thay, từ nền đất khô cứng đã phun lên nguồn nước mát  trong. Nguyễn Trãi quỳ xụp xuống, tạ Ơn Trên rồi hứng nước thiêng đó, dâng cha.

           
Hue Tran 01
Giòng suối thiêng liêng từ đấy được dân chúng địa phương gọi là Suối Phi Khanh.

Trải qua bao lần tranh chấp biên giới, các vị vua nước Nam quyết một mất một còn, giữ từng tất đất quê Cha đất Tổ; đặc biệt, hơn 18 lần dưới triều Lý, các vị vua nước Nam đã can trường phá Tống, bình Chiêm, không để một tấc đất phương Nam lọt vào tay phương Bắc.

            Nguyễn Trãi đã tuân lời cha, gạt tình riêng, quay về lo việc khôi phục giang sơn, cùng người anh-hùng-áo-vải Lê Lợi và những người nhiệt tâm yêu nước. Năm 1416, họ thành lập Hội Thề Lũng Nhai, mưu việc đánh đuổi ngoại xâm. Sau hơn mười năm trường kỳ gian nguy lao khổ, quân dân nước Nam đã giành lại độc lập cho xứ sở.


Hue Tran
Mùa Xuân năm 1428 Nguyễn Trãi phụng mệnh Bình Định Vương Lê Lợi, biên soạn tuyên ngôn Bình Ngô Đại Cáo để dân chúng am tường.

Chu toàn việc này, Nguyễn Trãi được ban tước Quan Phục Hầu, là tước vị những bậc công thần.

            Bình Ngô Đại Cáo là áng văn hào hùng, tuyệt tác, còn lưu truyền đến nay, mà hậu thế thán phục, xem như một thiên-cổ-hùng-văn.

Bài cáo được viết bằng chữ Hán, thể văn ngôn, hơn 140 câu, gồm 5 đoạn. Ngoài những phần xác định chủ quyền quốc gia, những khó khăn và kiên trì của bao năm kháng chiến, nội dung còn vạch rõ những tội ác tày trời của ngoại xâm, nhưng khi hành xử thì con dân nước Việt lại theo đạo thánh hiền “Đem đại nghĩa để thắng hung tàn. Lấy chí nhân mà thay cường bạo.”

            Một lời khuyên dạy đúng thời, đúng lúc của người cha. Sự thức tỉnh kịp thời, kịp lúc của người con, có thể góp phần chuyển hóa bóng đêm để mặt trời ló dạng.
       

Xin mượn hai câu đối của GS Lưu Trung Khảo khi hồi tưởng về Tình Phụ Tử, từ hơn 6 thế kỷ trước, để cùng nhau tâm niệm:

            “Tận hiếu đương trung, khai quốc huân công truyền vạn đại,

            Quá nhân phù nghĩa, hóa dân thịnh đức sấm thiên niên”

Tạm dịch:

            “Đem hết chữ hiếu để làm chữ trung, công lao mở nước còn truyền đến vạn đời,

Làm quá điều nhân để giúp điều nghĩa, đức lớn hóa dân còn ăn sâu đến nghìn năm”

 

Huệ Trân

(Ngày tri ân Cha)


       

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Theo các hãng thông tấn và truyền hình lớn của Hoa Kỳ, vào ngày 27/6/2020, Đảng Dân Chủ Quận Hạt Orange đã thông qua nghị quyết khẩn cấp yêu cầu Ban Giám Sát Quận Hạt đổi tên Phi Trường John Wayne (tài tử đóng phim cao-bồi Miền Tây) vì ông này theo chủ nghĩa Da Trắng Là Thượng Đẳng và những tuyên bố mù quáng (bigot). Sự kiện gây ngạc nhiên cho không ít người. Bởi vì đối với các kịch sĩ, ca sĩ, nhạc sĩ, văn-thi-sĩ, họa sĩ, nhất là các tài tử điện ảnh…họ đều có cuộc sống cởi mở, đôi khi phóng túng, buông thả và ít liên hệ tới chính trị. Và nếu có bộc lộ khuynh hướng chính trị thì thường là cấp tiến (Liberal). Vậy tại sao John Wayne lại “dính” vào một vụ tai tiếng như thế này?
Hơn 10 năm trước, chính xác là vào hôm 28 tháng 6 năm 2009, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều có tâm sự (đôi điều) nghe hơi buồn bã: “Khi tiếp xúc với những người nông dân, tôi thường xuyên hỏi về tổng thu nhập mỗi tháng của một khẩu trong một gia đình họ là bao nhiêu. Dù rằng tôi biết họ đang sống một cuộc sống vô cùng vất vả nhưng tôi vẫn kinh ngạc khi nghe một con số cụ thể: ‘Tổng thu nhập một tháng trên một khẩu của chúng tôi là 40.000 đồng.’ Bạn có choáng váng khi mỗi tháng, một người trong mỗi gia đình nông dân chỉ có 40.000 đồng để chi tiêu tất cả những gì họ cần không?
“Lợi ích nhóm”, hay “nhóm lợi ích” là những tổ chức cán bộ, đảng viên có chức, có quyền trong đảng Cộng sản Việt Nam đã chia bè, kết phái để cướp cơm dân và bảo vệ độc quyền cai trị cho đảng. Chúng sinh ra và lớn lên từ Thôn, rồi leo lên Xã trước khi ngoai qua Huyện, ngóc đầu lên Tỉnh để ngênh ngang bước vào Trung ương. Lộ trình quan lộ của “lợi ích nhóm” công khai từ dưới lên trên, từ trung ương xuống cơ sở và từ nhà nước vào doanh nhân, xí nghiệp. Khối Doanh nghiệp nhà nước là ổ tham nhũng phá hoại đất nước và phản bội sức lao động của dân lớn nhất nhưng không bị trừng phạt mà còn được bảo vệ bởi các “Nhóm lợi ích” trong cơ quan đảng và bộ ngành nhà nước.
Không chỉ thường xuyên xua quân đi canh cửa, an ninh Thanh Hóa còn liên tục gửi giấy mời, giấy triệu tập như là một thủ trấn áp tinh thần bà Nguyễn Thị Lành - vợ của Mục sư, TNLT Nguyễn Trung Tôn. Chồng bị bỏ tù, một mình bà Nguyễn Thị Lành phải vất vả gánh vác gia đình. Những ngày qua càng thêm vất vả bởi chăm mẹ chồng lớn tuổi mắc bệnh phải nhập viện, và con bị tật nguyền. Nhưng bà Lành vẫn liên tục bị an ninh tỉnh Thanh Hóa sách nhiễu, đe dọa…
Những người Mỹ gốc Việt bênh hay chống ông là điều bình thường, vì những quyết định cũng như cách hành xử của ông sẽ ảnh hưởng lên đời sống của họ và tương lai con cháu họ, và ngược lại, là công dân HK, họ có trong tay lá phiếu để ảnh hưởng khiến ông Trump có được tiếp tục làm tổng thống nữa không. Do đó, lưu tâm và tham dự vào những đánh giá đúng sai, khen chê, tâng bốc, hay moi móc thói hư tật xấu của người đang ứng cử điều khiển vận mạng quốc gia của họ thêm 4 năm nữa (và sẽ để lại những hậu quả lâu hơn) là hiện tượng bình thường .
Tôi thì trộm nghĩ hơi khác FB Đoan Trang chút xíu: Việt Nam có hàng ngàn Tiên Lãng, Đồng Tâm, Dương Nội. Những thôn ổ này luôn là nơi sản sinh ra những nông dân (“vài ngàn năm đứng trên đất nghèo”) Lê Đình Kình, Đoàn Văn Vươn, Đoàn Văn Qúy, Cấn Thị Thêu, Nguyễn Thị Tâm, Nguyễn Thùy Dương, Trịnh Bá Khiêm, Trịnh Bá Phương, Trịnh Bá Tư ... Hàng hàng/lớp lớp, họ sẵn sàng nối tiếp tiền nhân – không bao giờ dứt – để gìn giữ và bảo vệ quê hương. Quyết định đối đầu với sức mạnh của cả một dân tộc là một lỗi lầm chí tử của những kẻ đang nắm giữ quyền bính hiện nay.
Người Pháp gặp nhau, bắt tay, hoặc ôm hun ở má, tay vừa vỗ lưng vài cái nếu thân mật lắm, buông ra, nhìn nhau và hỏi «Mạnh giỏi thế nào?». Người Pháp mang tâm lý sợ sệt, nhứt là sợ chết sau nhiều trận đại dịch, từ dịch Tây-ban-nha giết chết gần phân nửa dân số âu châu. Người Tàu, gặp nhau, chào và hỏi ngay «Ăn cơm chưa?». Ăn cơm rồi là hôm đó sống hạnh phúc vì phần đông người Tàu đói triền miên. Trốn nạn đói, chạy qua Việt nam tỵ nạn, vẫn còn mang nỗi ám ảnh nạn đói. Còn người Việt nam xứ Nam kỳ chào nhau và hỏi thăm «Mần ăn ra sao?». Gốc nghèo khó ở ngoài Bắc, ngoài Trung, đơn thân độc mã, vào Nam sanh sống giữa cảnh trời nước mênh mông, đồng hoang lau sậy, thoát cái nghèo là niềm mong ước từ lúc rời người làng, kẻ nước.
Thiệt đọc mà muốn ứa nước mắt luôn. Sao mà xui xẻo dữ vậy Trời? Tôi sống theo kiểu check by check, có đồng nào xào đồng đó, chưa bao giờ dư ra được một xu. Hai tháng trước, vì (hay nhờ) dịch Vũ Hán, nhà nước Hoa Kỳ thương tình gửi phụ thêm cho 1,200.00 USD. Trộm nghĩ mình cũng đã đến lúc gần đất xa trời rồi nên lật đật bỏ số tiền này vô ngân hàng, dành vào việc hoả táng. Vụ này tui đã dọ giá rồi, tốn đâu cỡ gần ngàn. Vài trăm còn lại để con cháu mua chút đỉnh hương hoa, cho nó giống với người ta, ngó cũng phần nào đỡ tủi.
Có vẻ như con người thời nay càng lúc càng trở nên lười biếng, thụ động; nhất là từ khi nhân loại bước vào kỷ nguyên tin học, truyền thông liên mạng. Tin học đã đem con người khắp hành tinh gần lại với nhau, nhưng chỉ trong khoảng thời gian ngắn, chính nó bị con người lạm dụng để bóp méo, biến dạng sự thực cho những mục tiêu bất chính của cá nhân, bè phái.
Sau 95 năm gào cùng một giọng nền Báo chí gọi là “cách mạng” của đảng Cộng sản Việt Nam (CSVN) vẫn trơn tru uốn lưỡi phóng ra câu giả dối rằng:”Tự do ngôn luận, tự do báo chí là những quyền cơ bản của con người đã được Việt Nam cam kết thực hiện theo những nguyên tắc chung của Tuyên ngôn quốc tế về nhân quyền.” (báo Quân đội Nhân dân (QĐND), ngày 15/6/2020). Điều không thật này đã được Ban Tuyên giáo, tổ chức tuyên truyền và chỉ huy báo chí-truyền thông sử dụng từ lâu, nay được lập lại để kỷ niệm 95 năm ngày gọi là “Báo chí cách mạng Việt Nam” (21/6/1925-21/6/2020).
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.
Hôm thứ Năm (02/07/2020), Venezuela đã rút lại quyết định trục xuất đại sứ EU, nhưng yêu cầu khối có hành động thể hiện quan điểm khách quan hơn với quốc gia Nam Mỹ.
Để giải quyết những thách thức an ninh đối với đất nước, chính phủ Úc sẽ chi 186 tỷ USD cho quân đội trong 10 năm tới và sẽ mua tên lửa tầm xa để tăng cường phòng thủ.
Ngày 21/06/2020, hiện tượng Nhật thực hình khuyên diễn ra trên một số nơi tại Châu Á
Các công dân từ 15 quốc gia sẽ được phép vào Liên minh Châu Âu (EU) bắt đầu từ ngày thứ Tư (01/07/2020), nhưng trong danh sách không có tên nước Mỹ.