Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Nếu Không Thốt Ra Được Những Lời Tốt Đẹp Thì Đừng Nên Nói Gì Hết

19/06/202010:08:00(Xem: 945)

(If you can’t say something nice, don’t say anything at all)

Nói xấu, nói lén người vắng mặt là một thói quen của rất nhiều người, đàn bà cũng như đàn ông. Nói lén rất thường hay thấy xảy ra trong phạm vi gia đình,  giữa bà con với nhau, giữa  bạn bè, đồng nghiệp….


http://4.bp.blogspot.com/-NcEA947cflQ/US9ge5JhUXI/AAAAAAAAAJE/G8G2_2dWLlU/s400/Phat&BatChanhDao_col%5B5%5D.jpg

Theo Phật giáo, người biết đạo phải giữ tâm trong Bát chánh đạo, không nghĩ xấu, nói xấu, nói lén người khác./.



http://p9.storage.canalblog.com/98/10/981928/83394971_o.gif

Hai bà già đang “tám” với nhau

http://referentiel.nouvelobs.com/wsfile/5851322669461.jpg

                   Dây chuyền mách lẻo -La chaîne du ragot (Jessica Lucia/CC/Flickr.com).

Chỉ trích người khác là mình tự chỉ trích mình.


http://us.cdn2.123rf.com/168nwm/lanak/lanak0905/lanak090500159/4862896-deux-jeunes-femmes-isolees-medire-contre-un-fond-blanc.jpg


Trong mỗi người chúng ta đều chất chứa những điều tốt lẫn điều xấu.

Theo nhà phân tâm học N. Chatillon thì chính sự tương đồng hoặc sự khác biệt với người khác làm mình bối rối khó chịu và mình không thể xác định được căn tánh (identité) của chính mình. Vậy cách tự vệ tốt nhất là mình là phải tấn công người ta qua việc phán xét, chỉ trích  họ thẳng thừng không thương tiếc.

Tâm lý chung là người đời là thường hay nói ra những gì xấu xa hơn là những tốt đẹp.

Điều tiêu cực trong ta càng nhiều chừng nào thì chứng tỏ tâm ta càng bất an chừng đó cho nên cần phải tung bớt áp lực ra ngoài. Có ai đang sống trong sự sung sướng và hạnh phúc mà lại thấy cần phải tuôn điều xấu ra ngoài hay đi bươi móc kiếm chuyện với người khác bao giờ đâu.

Nói xấu, nói điều tiêu cực là một bản năng tự vệ

Nói xấu, nói lời nghịch nhĩ, có cử chỉ, hành vi bạo lực được xem là những phản ứng tự vệ để khỏi bị mất mặt và thua thiệt.

Bản chất con người rất phức tạp vì được uốn nắn bởi tình cảm tốt và xấu, lòng tham lam, ham muốn,  ganh tị, ghen tương, suy bì, so sánh hơn thua, tranh chấp…hơn người.

Dĩ nhiên khi nói xấu, chúng ta phản ảnh với những gì mình đang mang trong người, khi thì tiêu cực khi thì tích cực. Khi tiêu cực, chúng ta muốn tung ra cho người khác nỗi khổ của chúng ta. Khi chúng ta thấy người khác đau khổ, bị nhục nhã thì các nỗi niềm khổ dau khổ của chính mình cũng sẽ được vơi đi. Chúng ta vui sướng khi thấy người khác thua thiệt, đang ở vị thế yếu kem hơn mình.


Các nhà tâm lý học nghĩ gì về vấn đề nầy?

 
Phỏng theo hai tác phẩm dưới đây:


-Pourquoi médire nous fait tant plaisir. Psychologies.com

https://www.psychologies.com/Moi/Moi-et-les-autres/Relationnel/Articles-et-Dossiers/Pourquoi-medire-nous-fait-tant-plaisir


-J’adore dire du mal. Psychologies.com

https://www.psychologies.com/Moi/Se-connaitre/Comportement/Articles-et-Dossiers/J-adore-dire-du-mal


Ai cũng muốn nghe chuyện xấu của người khác

Theo tâm lý thì thiên hạ thích nghe, thích biết những điều tiêu cực, xui xẻo, xấu xa và thất bại của người khác hơn là muốn nghe, muốn biết những thành công, may mắn hay sự sung sướng của người ta. 

Mình càng kín đáo, càng giấu giếm chuyện riêng tư bao nhiêu thì thiên hạ càng cố gắng bươi móc để tìm hiểu bấy nhiêu.

Bởi vậy vô số báo lá cải mới sống và mới tồn tại được…

Nói lén sướng miệng gì đâu 

Ai cũng biết nói lén là điều không tốt, không nên làm nhưng ngứa miệng quá, dằn lại không được. Nói ra đã lắm và cảm thấy sướng gì đâu. Đồng thời mình muốn chứng tỏ cho thiên hạ biết là mình đâu phải thuộc loại người ngay ngô bù trất đâu.

Trên bàn tiệc, đôi khi chúng ta thường được nghe thực khách đem chuyện của người nầy người kia ra nói mà bàn cho cả bàn đều nghe. 

Các thầy trong chùa và các cha cố trong nhà thờ cũng không thoát khỏi vấn nạn bị tín đồ nói lén thế nầy thế nọ. Có người còn đổ thừa là không có lửa sao có khói?

Theo người gõ không phải ai cũng đều lẻo mép hết, không phải ai cũng thích nghe chuyện xấu của người khác hết đâu. Vấn đề nầy cũng còn tùy thuộc vào cá tánh của mỗi người mà thôi.

Cùng nhau ghét người kia

Việc nói xấu (médire) người vắng mặt tạo một mối giao tiếp xã hội giữa người nói và người nghe.

Cũng giống như loài khỉ bới lông lẫn nhau, con người cũng có thói quen chem chép (bên nhà gọi là tám) (gossip, potiner, commérage).

Theo nhà tâm lý học Laurent Bègue “Cùng nhau ghét cay ghét đắng, nói xấu một người nào đó sẽ làm gắn bó thêm mối giao tiếp giữa người nói và người nghe hơn là chia sẻ nhau những điều tốt về người khác”. Hai người có cảm giác họ gần gũi với nhau hơn, xích lại gần nhau hơn nếu họ cùng nói chuyện xấu hơn là nói việc tốt về một đệ tam nhân nào đó.

Nói xấu là nói ra những điều không tốt lành, tiêu cực hay bất nhã về một người nào đó

 Kẻ nói xấu người khác có nguy cơ bị xã hội coi thường, nhưng trong thực tế thì ngược lại: mang một vẻ thành thật, người nói xấu muốn chứng tỏ cho người nghe là mình tin cậy vào anh ta.Cảm động trước nghĩa cử nầy, người nghe sẵn sàng đem chia sẻ những điều bí mật mà anh ta cũng đã được biết.

Nói xấu là nói ra cho người khác nghe về những điều tiêu cực, những vịệc không mấy tốt đẹp của một người vắng mặt, nhưng người mách lẻo cho rằng tin nầy có căn cứ. Những lời đồn đại như trên giúp cho người loan tin có được cảm giác an tâm.

Tại sao họ phải nói xấu?

1)Bằng mọi giá, hắn ta không từ khước bất cứ cách gì miễn được thành công 

Thí dụ: “Bạn có biết không, nghe nói ông A có thời đã ngồi tù về tội lường gạt ”


Theo nhà xã hội học Jean Bruno Renard  thì người nói xấu cố tình gieo rắc những tìn không tốt về một người nào đó và họ cho rằng đó là tin có cơ sở đáng tin cậy.


Cho dù nguồn tin có đúng hay sai đi nữa thì người nói xấu vẫn có thể chứng minh thái độ ngay tình, ý tốt của anh ta (hay chị ta) muốn thông tin, cảnh báo thiên hạ về một mối hiểm nguy

2)Để tạo mối giao tiếp xã hội 

Kẻ nói xấu cố tạo cho họ một cái vỏ thiện cảm: các lời chỉ trích của hắn ta đều có vẻ có ích lợi. Nó chứng tỏ hắn ta cũng biết được một cái gì đó ở nạn nhân với ngụ ý là hắn ta khá hơn người đó rất nhiều. 

 Nói xấu người khác, có nghĩa gián tiếp là mình nói điều tốt về mình và cả cho những người chịu nghe mình kể.

Sau những câu nói xấu đều có tiềm ẩn cái ý sau đây: Tôi kể cho bạn nghe chuyện đó vì tôi không phải là hạng người như thế và cũng tại vì tôi biết các bạn cũng không phải như vậy.

3)Vì họ thiếu lòng tự trọng 

Tại sao không tạo mối giao tiếp xã hội bằng cách kể những chuyện có tính cách tốt và xây dựng? Theo nhà tâm lý học Isabelle Filliozat: «kẻ nói xấu người khác có cảm giác là hắn ta chẳng có cái gì riêng tư để kể hết». Hắn ta nói chuyện về một người bạn láng giềng, về một người đồng nghiệp vì không còn chuyện nào khác để kể, vì hắn nghĩ rằng nếu đem chuyện mình ra kể thì chả có gì hấp dẫn hết.

Những lời nói xấu nhắm vào người khác là một báo hiệu của một tình trạng tuyệt vọng (détresse) của một người không còn lòng tự tin và tự trọng nữa (confiance et estime de soi).

4)Vì họ thích nói xấu người khác 

Thiếu lòng tự tin vào chính mình sẽ kéo theo tình trạng họ không dám tự khẳng định (s’affirmer). 

Trong đời sống, họ luôn luôn mang tâm sân hận,  tức giận, bực bội và từ đó tạo nên sự giận dữ.

Nếu họ nhìn nhận là họ tức giận thì đó chẳng khác nào họ xác nhận sự yếu hèn của họ hay sao? 

Ngưòi đời thường nói sự tức giận là vũ khí của kẻ hèn yếu đó sao.

Vì vậy, từ vô thức họ chĩa mũi dùi vào người khác, đặc biệt là vào những người tài giỏi, những người thành công và may mắn hơn họ. « Thằng đó có tài nghệ gì đâu. Chức giám đốc của nó chẳng qua là do chạy chọt đút lót, nhờ phe đảng, nhờ quen lớn mà thôi… »

5)Vì phóng chiếu (par projection)

Trong nhiều trường hợp khác, họ nói những gì mà họ ghét và kinh tỡm nhất trong chiều sâu của họ. Thí dụ : Bà đó tham lam quá, thằng đó có tính quy kỷ (égocentrique). Nó tưởng nó là trung tâm của vũ trụ.

Theo nhà phân tâm học Philippe Grimbert :  « Mình sẽ phịa ra hay chỉ đích danh cho mọi người biết những nét mà mình không ưa, mình không chịu đựng được vì đó chẳng qua là những khía cạnh mình đang mang trong người mà chính mình cũng không có thể nào chấp nhận được. »

Sự nói xấu dựa trên hiện tượng tâm lý học gọi là phóng chiếu: mình gán cho người khác một phần của chính mình mà mình từ chối không chấp nhận hay mình ý thức rằng không thể nào nhận biết nó được.

Image result for if you can't say anything nice don't say it at all


Kết luận

Tây phương có câu: Nếu không nói ra được những điều gì tốt đẹp thì tốt hơn hết là đừng nên nói gì hết.  (If you can’t say something nice, don’t say anything at all).

Theo Phật giáo, người biết đạo phải giữ tâm trong Bát chánh đạo, không nghĩ xấu, nói xấu, nói lén người khác./.

 Đọc thêm

-Mail online-Why women will gossip bout you behind your back (but men will tell you to your face)

http://www.dailymail.co.uk/femail/article-2050138/Why-women-gossip-men-tell-face.html

-Coup de Pouce-Peut-on vivre sans potiner?
http://www.coupdepouce.com/bien-dans-ma-tete/psychologie/peut-on-vivre-sans-potiner/a/34737/2 
-Nói xấu người khác: Những hậu quả và cách chuyển hóa - Ni sư Thubten Chodron - Quảng Trí dịch
http://thuvienhoasen.org/D_1-2_2-161_4-14184/noi-xau-nguoi-khac-nhung-hau-qua-va-cach-chuyen-hoa-ni-su-thubten-chodron-quang-tri-dich.html 


-Thích Đức Thắng,Trang nhà Quảng Đức-Bát chánh đạo

http://www.quangduc.com/coban-2/264batchanhdao.html

-Nguyễn Thượng Chánh.Khi phán xét nguoi khác là mình tự phán xét chính mình
http://www.thuvienhoasen.org/D_1-2_2-168_4-16351_5-50_6-1_17-75_14-1_15-1/ 


● HÃY TỰ MÌNH THẮP ĐUỐC LÊN MÀ ĐI - HT. Thích Minh Châu
● KINH KALAMA ANH - VIỆT (Thanissaro Bhikkhu; Thích Minh Châu)
 KINH PHÁP BẢO ĐÀN - Lục Tổ Huệ Năng - Minh Trực Thiền Sư Việt dịch


Montreal


HẾT

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Tôi có dịp sống qua nhiều nơi và nhận thấy là không nơi đâu mà những từ ngữ “tổ quốc,” “quê hương,” “dân tộc” … được nhắc đến thường xuyên – như ở xứ sở của mình: tổ quốc trên hết, tổ quốc muôn năm, tổ quốc anh hùng, tổ quốc thiêng liêng, tổ quốc bất diệt, tổ quốc muôn đời, tổ quốc thân yêu, tổ quốc trong tim … “Quê hương” và “dân tộc” cũng thế, cũng: vùng dậy, quật khởi, anh dũng, kiên cường, bất khuất, thiêng liêng, hùng tráng, yêu dấu, mến thương …
Bệnh tiểu đường loại II rất phổ biến trong giới bà con Việt Nam mình sống tại hải ngoại cũng như ở bên nhà, đặc biệt là những người từ 45 tuổi trở lên. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, năm 2003 có lối 194 triệu người bị bệnh tiểu đường. Số nầy có thể sẽ tăng gấp hai vào năm 2025. Tại Canada, ước lượng có vào khoảng 1.8 triệu người bị bệnh tiểu đường loại II, tương đương với 8% dân số trưởng thành. Riêng tại Hoa Kỳ, có thể có đến 54 triệu người tuổi từ 45 đến 74 đang trong tình trạng tiền tiểu đường prediabetes và lối 8 triệu người bị bệnh diabetes thật sự. Việt Nam hiện có trên 5 triệu bệnh nhân tiểu đường...
Một nhóm 239 khoa học gia đại diện 32 quốc gia được báo cáo đang chuẩn bị để yêu cầu Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO) sửa đổi lời khuyên của tổ chức này đối với vi khuẩn corona vì có chứng cứ cho biết họ ủng hộ tuyên bố cho rằng dịch bệnh lây truyền trong không khí, theo báo The Hill cho biết hôm 5 tháng 7 năm 2020. Các nhà khoa học được dự kiến sẽ phổ biến lá thư ngỏ đưa ra yêu cầu trong một tạp chí khoa học vào tuần tới, theo báo The New York Times tường trình. Lá thư sẽ cung cấp chứng cứ để ủng hộ lập trường rằng các hạt nhỏ li ti của vi khuẩn corona có thể bay trong không khí và truyền bệnh cho con người. Tổ Chức WHO đã cho rằng COVID-19, chứng bệnh được gây ra bởi vi khuẩn conona mới, được truyền nhiễm hầu hết qua các hạt nước hô hấp lớn rớt xuống nền nhà sau khi bị tống ra qua việc nhảy mũi hay ho. Cơ quan này đã nói rằng vi khuẩn chủ yếu lây lan qua sự tiếp xúc giữa người với người và tiếp xúc gián tiếp với các bề mặt trong môi trường tức thì của người bị nhiễm bệnh.
Hơn 132,000 người tại Hoa Kỳ đã thiệt mạng từ vi khuẩn corona và hơn 2.9 triệu người đã bị truyền nhiễm, theo Cơ Quan CDC mà báo NPR tường trình cho biết hôm 5 tháng 7 năm 2020. Cả Florida và Texas đều báo cáo gia tăng lớn nhất trong một ngày số trường hợp bị lây bệnh trong vài ngày qua, với Florida cho biết có 11,443 trường hợp mới hôm Thứ Bảy và 9,999 trường hợi khác hôm Chủ Nhật. Texas báo báo số trường hợp mới cao kỷ lục 8,258 hôm Thứ Bảy và 3,449 trường hợp hôm Chủ Nhật. California báo cáo 5,410 trường hợp mới hôm Chủ Nhật và Arizona báo cáo 3,536 trường hợp mới hôm Chủ Nhật.
Giám đốc Cơ Quan Kiểm Soát Thực Phẩm và Thuốc Men (FDA) Hoa Kỳ là Bác Sĩ Stephen Hahn hôm Chủ Nhật, 5 tháng 7 đã không bênh vực cũng không bày tỏ chống đối rõ ràng lời khẳng định không có cơ sở của TT Trump rằng 99% các trường hợp bị lây Covid-19 là “hoàn toàn vô hại.” Người điều khiển chương trình “State of the Union” của CNN là Dana Bash nói rằng bà đã không thể tìm ra một chuyên gia sức khỏe nào hậu thuẫn tuyên bố của Trump, đã hỏi Hahn về điều này.
Bạo động súng đổ máu tại Chicago tiếp tục qua cuối tuần Lễ Độc Lập khi hơn 67 người đã bị bắn và ít nhất 13 người đã chết, gồm một bé gái 7 tuổi và một bé trai 14 tuổi. 9 người trong số các nạn nhân ở tuổi vị thành niên, với 2 tử vong, theo báo Chicago Sun-Times tường trình cho biết hôm Chủ Nhật, 5 tháng 7. Bé gái, được gia đình xác nhận là Natilie Wallace, lúc đó đang ở bên ngoài nhà của người bà tại một bữa tiệc Lễ Độc Lập trong khu phố thành phố Austin khoảng 7 giờ tối khi 3 người từ một chiếc xe chạy ra và bắt đầu nổ súng một cách bừa bãi.
Nhạc sĩ nhạc rap Kanye West cho biết rằng ông đang tranh cử tổng thống, có khả năng đọ sức với người mà ông ngưỡng mộ là Donald Trump, theo bản tin tiếng Anh của Đài BBC cho biết hôm Chủ Nhật, 5 tháng 7 năm 2020. “Bây giờ chúng ta phải nhận thức rằng lời cam kết của nước Mỹ qua niềm tin Thượng Đế, thống nhất quan kiến của chúng ta và xây dựng tương lai của chúng ta,” theo người nhạc sĩ này cho biết trong Twitter. “Tôi đang tranh chức tổng thống của Hoa Kỳ!” Phu nhân của ông là Kim Kardashian West và doanh nhân Elon Musk đã ủng hộ ông. Nhưng không rõ là West có đang thực sự tranh cử hay không.
Từ lâu các nhà khoa học nhận thấy rằng người Nhật bản cũng như các dân tộc thiểu số Inuits và Esquimaux ở về phía Bắc Canada có tỉ lệ bệnh tim mạch rất thấp so với các dân tộc khác. Phải chăng nhờ tập quán ăn cá đã giúp họ tránh khỏi được một phần nào bệnh lý nói trên? Từ nhận xét nầy, người ta mới tìm ra được chất Omega-3 trong mỡ cá. Rất nhiều công trình khảo cứu khoa học đã nói lên sự lợi ích của Omega-3 đối với sức khỏe chúng ta. Omega-3 là gì? Đây là những chất acid béo thiết yếu (essential fatty acids) nằm trong nhóm chất béo không bão hòa đa thể. Thiết yếu vì cơ thể không thể tự tổng hợp được mà cần phải nhờ thực phẩm mang vào.
Tại Tượng Đài Chiến Sĩ Việt Mỹ vào lúc 11 giờ sáng Thứ Bảy ngày 4 tháng 7 ngày lễ Độc Lập Hoa Kỳ, một số Hậu Duệ thuộc các quân binh chủng Quân Lực Việt nam Cộng Hòa phối hợp cùng Hội Quân Nhân Việt Mỹ, Hội Quân Xa do ông Phạm Công làm Hội Trưởng đã tổ chức buổi chào Quốc Kỳ và lễ đặt vòng hoa tưởng niệm nhân ngày lễ Độc Lập Hoa Kỳ.
Bác Sĩ Anthony Fauci, giám đốc Viện Các Bệnh Dị Ứng và Truyền Nhiễm Quốc Gia qua 3 thập niên và là một trong những chuyên gia hàng đầu về đại dịch tại Hoa Kỳ tromg 4 thập niên qua, đã đưa ra một số từ ngữ gắt gao cho công chúng và các chính quyền liên bang Hoa Kỳ, theo báo mạng www.marketwatch.com cho biết hôm 4 tháng 7. Fauci nói rằng SARS-CoV-2, tên cho vi khuẩn gây ra COVID-19, sẽ tiếp tục lây lan ngoại trừ mọi người ngưng trò chơi của họ. Ông phát biểu trong tuần này tại Ủy Ban Sức Khỏe, Giáo Dục, Lao Động và Hưu Bổng của Thượng Viện tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn, cùng với các viên chức chính phủ khác.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.
Hôm thứ Năm (02/07/2020), Venezuela đã rút lại quyết định trục xuất đại sứ EU, nhưng yêu cầu khối có hành động thể hiện quan điểm khách quan hơn với quốc gia Nam Mỹ.
Để giải quyết những thách thức an ninh đối với đất nước, chính phủ Úc sẽ chi 186 tỷ USD cho quân đội trong 10 năm tới và sẽ mua tên lửa tầm xa để tăng cường phòng thủ.
Ngày 21/06/2020, hiện tượng Nhật thực hình khuyên diễn ra trên một số nơi tại Châu Á
Các công dân từ 15 quốc gia sẽ được phép vào Liên minh Châu Âu (EU) bắt đầu từ ngày thứ Tư (01/07/2020), nhưng trong danh sách không có tên nước Mỹ.