Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Làm Sao Điều Trị, Ngăn Ngừa Bệnh Tâm Thần Do Coronavirus Gây Ra

05/06/202000:00:00(Xem: 563)
Suc khoe tam than 01

Khủng hoảng tâm thần làm con người uống thuốc quá liều.(nguồn: www.pixabay.com)

 
Đại dịch vi khuẩn corona không chỉ làm thiệt hại to lớn về nhân mạng và vật chất mà còn gây tổn thương nghiêm trọng đến sức khỏe tâm thần con người. Vấn đề được đặt ra là làm thế nào để ngăn ngừa và điều trị cho những bệnh nhân tâm thần do Covid-19 gây ra? Trả lời cho câu hỏi này cần đến thẩm quyền kiến thức và nghiên cứu công phu, mà cụ thể là bài phân tích được đăng trên trang mạng www.theconversation.com hôm 29 tháng 5 năm 2020, của 2 Giáo Sư – June Gruber, Phụ Tá Giáo Sư về Tâm Lý và Khoa Học Thần Kinh tại Đại Học Colorado Boulder; và Jonathan Rottenberg, Giáo Sư về Tâm Lý Học tại  Đại Học South Florida. Việt Báo xin đăng bản dịch Việt của Thụy Âm để độc giả tường lãm.
 
*******
 
Khủng hoảng sức khỏe tâm thần gây ra bởi COVID-19 đang leo thang nhanh chóng. Một bằng chứng cụ thể là khi so với một thăm dò hồi năm 2018, những người lớn tuổi ở Hoa Kỳ hiện nay nhiều gấp 8 lần hơn để đáp ứng tiêu chuẩn đối với sự suy kiệt tâm thần nghiêm trọng. 1/3 người Mỹ báo cáo các triệu chứng đáng kể của mối lo sợ hay trầm cảm, theo dữ liệu của Phòng Thống Kê Dân Số được công bố vào cuối tháng 5 năm 2020 cho biết.

Trong khi tất cả các nhóm dân số đều bị ảnh hưởng, cuộc khủng hoảng này là rất khó khăn đối với các học sinh, đặc biệt đối với những học sinh nào bị nhà trường đẩy ra và hiện đối diện với bất ổn kinh tế; những người lớn tuổi có con em tại nhà, đang chật vật với việc chạy qua chạy lại giữa việc làm và học ở nhà; và các nhân viên chăm sóc sức khỏe nơi tuyến đầu, đối diện nguy cơ sinh mạng của họ để cứu người khác.

Chúng ta biết vi khuẩn có ảnh hưởng chết người lên cơ thể con người. Nhưng ảnh hưởng của nó lên sức khỏe tâm thần của chúng ta có thể cũng chết người. Một số dự đoán gần đây cho thấy rằng tử vong xuất phát từ các vấn đề sức khỏe tâm thần có thể sánh với tử vong trực tiếp vì vi khuẩn. Nghiên cứu mới nhất từ Well Being Trust, một tổ chức bất vụ lợi, phỏng đoán rằng COVID-19 có thể dẫn tới bất cứ đâu từ 27,644 đến 154,037 cộng vào với số người chết tại Hoa Kỳ vì tuyệt vọng, khi thất nghiệp quá nhiều, cách ly xã hội, trầm cảm và lo sợ đưa tới gia tăng tự tử và uống thuốc quá liều.

Nhưng có nhiều cách để giúp chận đứng sự gia tăng đường cong sức khỏe tâm thần. Kinh nghiệm của chúng tôi là các nhà tâm lý điều tra trầm cảm do đại dịch và bản chất của những cảm xúc lạc quan nói cho chúng tôi biết rằng chúng ta có thể. Với nỗ lực phối hợp, tâm lý học lâm sàng có thể đáp ứng thách thức này.
 
Tái hiện chăm sóc sức khỏe tâm thần
 
Lãnh vực của chúng tôi đã tích trữ nhiều danh sách dài của các biện pháp dựa vào bằng chứng để điều trị và ngăn ngừa lo sợ, trầm cảm và tự tử. Nhưng các dụng cụ hiện hữu này không đủ để thực hiện nhiệm vụ. Những điển hình chói sáng của chúng tôi về các trị liệu tâm lý cá nhân thành công – như liệu pháp hành vi nhận thức đối với trầm cảm, hoặc liệu pháp hành vi biện chứng đối với các bệnh nhân tự tử - đã làm giảm số người bị bệnh trước đại dịch.

Suc khoe tam than 02

Bị cách ly ở trong nhà dễ làm cho con người trầm cảm.(nguồn: www.pixabay.com)


Hiện giờ, các liệu pháp này phần lớn không còn khả dĩ đối với nhiều bệnh nhân gặp mặt trực tiếp, vì lệnh giữ khoảng cách vật lý và lo sợ tiếp tục về bị truyền nhiễm vi khuẩn ở những nơi công cộng. Sự phức tạp thêm: Việc giữ khoảng cách vật lý can thiệp với các mạng lưới hỗ trợ của bạn bè và gia đình. Các mạng lưới này thường cho phép người dân đối phó với những cú sốc lớn. Bây giờ chúng, nếu không bị cắt đứt hoàn toàn, thì chắc chắn giảm bớt.

Cái gì sẽ giúp những bệnh nhân bây giờ? Các khoa học gia và những bác sĩ chuyên về sức khỏe tâm thần phải tái hiện sự chăm sóc của chúng ta. Điều này bao gồm hành động trên 4 mặt trận liên kết với nhau.

Thứ nhất, mô hình truyền thống về cách và nơi con người nhận sự chăm sóc sức khỏe tâm thần phải thay đổi. Các bác sĩ và những nhà làm chính sách phải cung cấp dịch vụ chăm sóc dựa trên bằng chứng mà khách hàng có thể truy cập từ xa. Các phương pháp tiếp cận truyền thống “trực tiếp” - như các buổi gặp mặt trực tiếp với cá nhân hoặc nhóm với một chuyên gia sức khỏe tâm thần - sẽ không bao giờ có thể đáp ứng nhu cầu hiện tại.

Các buổi trị liệu bằng sức khỏe viễn thông [telehealth] có thể lấp đầy một phần nhỏ của khoảng trống còn lại. Các hình thức cung cấp chăm sóc sức khỏe tâm thần phi truyền thống phải điền vào phần còn lại. Những lựa chọn thay thế này không yêu cầu tái phát triển vòng quanh; trong thực tế, những tài nguyên này đã có sẵn cho sự tiếp cận. Trong số các chọn lựa có sẵn: các khóa học dựa trên web về khoa học hạnh phúc, các công cụ và podcast dựa trên trang mạng mở. Cũng có các điều trị tự điều chỉnh nhiệp độ dựa trên web - liệu pháp nhận thức dựa trên chánh niệm là một - có thể truy cập miễn phí hoặc giảm giá.
 
Dân chủ hóa sức khỏe tâm thần
 
Thứ hai, chăm sóc sức khỏe tâm thần phải được dân chủ hóa. Điều đó có nghĩa là từ bỏ khái niệm cho rằng chỉ có con đường duy nhất để điều trị là thông qua một nhà điều trị hay một bác sĩ tâm thần là người phân phối trí tuệ hay thuốc men. Thay vì vậy, chúng ta cần các loại khác của các mối quan hệ dựa trên hợp tác và cộng đồng.

Thí dụ, do các lợi ích đã biết của hỗ trợ xã hội như một bộ đệm chống lại sự suy sụp tinh thần, chúng ta nên nâng cao các điều trị được cung cấp hay hỗ trợ tương đương - như các nhóm hỗ trợ sức khỏe tâm thần tương đương, nơi thông tin được truyền đạt giữa những người có tình trạng xã hội tương tự hoặc với vấn đề sức khỏe tâm thần thường gặp. Các chương trình tương đương có tính linh hoạt cao; sau khi hướng dẫn và đào tạo, các nhà lãnh đạo tương đương có khả năng giúp đỡ các khách hàng hoặc nhóm cá nhân, trực tiếp, trực tuyến hoặc qua điện thoại. Dữ liệu ban đầu cho thấy những phương pháp này có thể điều trị thành công bệnh tâm thần nặng và trầm cảm. Nhưng chúng chưa được sử dụng rộng rãi.
 
Thực hiện cách tiếp cận chủ động
 
Thứ ba, các khoa học gia y học phải khuyến khích sức khỏe tâm thần ở mức công chúng, với những sáng kiến cố gắng làm lợi ích mọi người hơn là chỉ tập trung vào những người tìm kiếm điều trị. Một số chiến lược khuyến khích này đã có sự hỗ trợ khoa học rõ ràng. Thực tế, những cách điều trị phổ biến được ủng hộ nhiều nhất, như tập thể dục, ngủ ngon và có thời gian đi ra ngoài, nâng cao chính họ một cách hoàn hảo tới các nhu cầu quan trọng: giảm căng thẳng, ngăn chận bệnh tâm thần và miễn phí.

Suc khoe tam than 03

Covid-19 làm nhiều người bị bệnh tâm thần.(nguồn: www.pixabay.com


Cuối cùng, chúng ta phải theo dõi sức khỏe tâm thần ở mức công chúng, cũng giống như Covid-19 được theo dõi và mô hình hóa. Chúng ta phải thu thập các dữ liệu kết quả sức khỏe tâm thần nhiều hơn chúng ta đang làm hiện nay. Dữ liệu này nên gồm các đánh giá từ những chuyên gia sức khỏe tâm thần cũng như các phúc trình từ những công dân mỗi ngày là những người chia xẻ kinh nghiệm của họ hàng ngày  trong thời gian thực thông qua các nền tảng thăm dò từ xa.

Việc giám sát sức khỏe tâm thần ở cấp độ công chúng đòi hỏi nỗ lực của một nhóm. Các dữ liệu phải được thu thập, rồi được phân tích; những phát hiện phải được chia xẻ cho khắp các ngành – tâm phân học, tâm lý học, truyền nhiễm học, xã hội học và sức khỏe cộng đồng, ở đây chỉ nêu ra một số ít.

Tài trợ bền vững từ các tổ chức quan trọng, như NIH, là cần thiết. Đối với những người nói rằng điều này là quá cao với mục đích, chúng tôi hỏi, “Cái gì thay thế?” Trước khi làm phẳng đường cong sức khỏe tâm thần, đường cong phải được nhìn thấy.

COVID-19 đã cho thấy những bất cập của trật tự sức khỏe tâm thần cũ. Một loại thuốc chích ngừa sẽ không giải quyết được những vấn đề này. Thay đổi mô hình sức khỏe tâm thần là cần thiết bây giờ. Trong thực tế, cuộc cách mạng đã quá hạn. 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Với các trường hợp bị nhiễm Covid-19 và số người vào bệnh viện đang gia tăng làm cho nhiều tiểu bang đã ngưng kế hoạch tái mở cửa, theo một chuyên gia y tế cảnh báo rằng nếu Hoa Kỳ tiếp tục chiều hướng hiện nay thì nước Mỹ sẽ đạt tới “một thời kỳ bất ổn nhất trong lịch sử của đất nước của chúng ta,” theo bản tin CNN cho biết hôm 11 tháng 7 năm 2020. “Chúng ta sẽ có nhiều bệnh viện quá tải và không chỉ trong lãnh vực giường bệnh của phòng chăm sóc đặc biệt và bệnh viện – và đó là xấu – nhưng các nhân viên bệnh viện kiệt sức và nhân viên bệnh viện bị bệnh,” theo Bác Sĩ Peter Hotez, trưởng khoa y học nhiệt đới tại Đại Học Y Khoa Baylor College, nói với CNN vào tối Thứ Sáu. “Như thế, chúng ta sẽ không có đủ nhân lực để điều hành tất cả việc này.”
Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Bảy, 11 tháng 7 đã đeo khẩu trang trong lúc viếng thăm Trung Tâm Y Khoa Quân Sự Quốc Gia Walter Reed, sau nhiều tháng từ chối đeo khẩu trang theo đề nghị của các chuyên gia y tế để giúp làm chậm lại sự lây lan của vi khuẩn corona. “Tôi thích khẩu trang đeo vừa khít,” ông Trump cho biết, khi nói chuyện với các phóng viên tại Bạch Ốc trước khi lên đường đi thăm.
The American Academy of Pediatrics [Học Viện Nhi Khoa Mỹ] đã đưa ra cảnh báo mới đối với các nhà lập pháp và các nhà lãnh đạo cộng đồng đang tìm cách tái mở cửa các trường học mà họ phải theo “khoa học” và “bằng chứng, không phải chính trị.” Nhóm này – cùng với các nhà giáo dục và giám thị trường học – đã viết một lá thư ngỏ được phổ biến hôm Thứ Sáu nói rằng dù “các em học tốt nhất khi có mặt tại lớp,” những cơ quan công cộng “phải theo đuổi việc tái mở cửa trong phương cách an toàn cho tất cả học sinh, giáo viên, và nhân viên.”
Bộ Trưởng Tư Pháp Hoa Kỳ William Barr nói chuyện với Tổng Thống Donald Trump về Roger Stone và đã đề nghị chống lại việc khoan hồng cho ông ấy, theo một viên chức chính phủ nói với NBC News hôm 11 tháng 7. Các viên chức Bạch Ốc khác cũng đã chống lại quyết định của Trump vì sợ đòn chính trị, gồm Chánh Văn Phòng Mark Meadows, theo một người quen thuộc với vấn đề này cho biết. Một người khác biết về vấn đề này nói với NBC rằng các cố vấn đã nói với tổng thống rằng việc khoan hồng cho Stone “là một sai lầm lớn.” Viên chức này cũng nói rằng Bộ Tư Pháp đã không làm gì với quyết định của tổng thống để giảm bản án 7 tội đại hình của Stone, mà đã xảy ra chỉ 4 ngày trước khi nhà hoạt động Cộng Hòa 67 tuổi bị cho vào tù liên bang 40 tháng.
Hiện có khoảng 10,000 người Việt đang ở Mỹ - theo diện du học, du lịch, công tác, thăm thân nhân bị kẹt – đã ghi danh để trở về lại VN nhưng chưa về được vì những trở ngại do đại dịch gây ra, theo bản tin của Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ (VOA) cho biết hôm 11 tháng 7 năm 2020.
Trong cú sốc ban đầu do COVID-19 gây ra, các chính phủ và ngân hàng trung ương ứng phó bằng những đợt bơm tiền mặt khổng lồ là chuyện có thể dễ hiểu. Nhưng hiện nay, các nhà hoạch định chính sách cần lùi một bước và xem lại các hình thức kích hoạt nào thật sự cần thiết và nguy cơ nào gây nhiều hại hơn lợi. Các chính phủ trên khắp thế giới đang phản ứng mạnh mẽ với cuộc khủng hoảng COVID-19 bằng cách ứng phó kết hợp về tài chính và tiền tệ, nó đã đạt tới 10% GDP toàn cầu. Tuy nhiên, theo Cơ quan Kinh tế và Xã hội thuộc Liên Hiệp Quốc đánh giá tổng quát mới nhất, các biện pháp vực dậy này có thể không thúc đẩy cho tiêu dùng và đầu tư nhiều như các nhà hoạch định chính sách hy vọng.
“Tôi bảo nó học đàn dương cầm. Nó quyết định theo học khóa guitare. Tôi ghi cho nó khóa thể dục thẩm mỹ nhưng nó lại chuộng môn bóng chuyền (volley ball)” Đây là nỗi lòng của một bà mẹ nói về cô gái cưng 18 tuổi. Một tình huống mà cha mẹ của giới teen thường hay gặp phải: “ Con gái tôi bằng mọi cách làm ngược lại ý tôi.” Theo nhà tâm lý học Gonzaque Masquelier, giám đốc trung tâm Ecole parisienne de gestalt - thérapie (EPG) thì thái độ trên phù hợp với giai đoạn phát triển cá nhân. Đó là giai đoạn “chống lại sự lệ thuộc”(contre dépendance). Giai đoạn trung gian này giúp vượt qua tánh lệ thuộc đặc trưng nơi các cháu nhỏ, để sau đó chuyển qua giai đoạn độc lập (indépendance) của tuổi trưởng thành.
Một ngày đạt kỷ lục khác trong các trường hợp bị truyền nhiễm vi khuẩn corona khắp Hoa Kỳ mà điểm nóng là tiểu bang Florida, theo bản tin hôm Thứ Sáu, 10 tháng 7 của CNN cho biết. Trong khi 29 tiểu bang chứng kiến các trưởng hợp mới gia tăng so với tuần rồi, Quận Miami-Dade tại Florida hôm Thứ Sáu báo cáo tăng 28% tỉ lệ dương tính, hay phần trăm của người thử nghiệm dương tính với vi khuẩn corona. Văn phòng của Thị Trường Carlos Gimenez cho biết mục tiêu là không vượt tỉ lệ dương tính 10%, nhưng quận đã vượt hơn 18% trong 14 ngày qua. Trong 13 ngày qua số người vào bệnh viện tại Quận Miami-Dade đã tăng 74%, số giường bệnh trong các phòng chăm sóc đặc biệt đã được sử dụng tăng 88% và sử dụng máy thở nhảy vọt lên 123%, theo tài liệu mới nhất từ chính quyền quận này cho biết.
Khám nghiệm tử thi đối với những người đã chết vì vi khuẩn corona đang giúp các bác sĩ hiểu làm sao dịch bệnh này ảnh hưởng đến cơ thể -- và một trong những phát hiện đáng chú ý nhất liên quan đến việc máu đông, theo một nhà bệnh lý học cho biết, theo bản tin CNN hôm 10 tháng 7 năm 2020. Bác Sĩ Amy Rapkiewicz, trưởng phòng bệnh lý tại Trung Tâm Y Tế Langone của Đại Học New York, nói với Erin Burnett trên chương trình OutFront vào tối Thứ Năm. Một số bệnh nhân Covid-19 được biết phát triển vấn đề máu đông, nhưng mức độ và phạm vi đối với điều xảy ra được mô tả là “đáng quan tâm” bởi Rapkiewicz.
Bộ Trưởng Tư Pháp Tiểu Bang California đã tuyên bố hôm Thứ Năm, 9 tháng 7 về kế hoạch kiện chính phủ Trump vì chính sách mới mà sẽ cấm các du học sinh quốc tế ở lại trong Hoa Kỳ nếu các trường của họ đưa các lớp học lên mạng, theo bản tin Yahoo cho biết. Trong hành động có thể có hậu quả sâu rộng đối với các trường cao đẳng và đại học, Bộ Nội An (DHS) và Cơ Quan Di Trú và Quan Thuế Hoa Kỳ (ICE) đã công bố trong tuần này các hướng dẫn mới mà sẽ đuổi các du học sinh ngoại quốc nếu các trường đại học của họ không giữ lại các lớp học có người vào học trực tiếp trong mùa thu này.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.