Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Người Đàn Ong Mù Và Tiếng Đàn Violin Ocean Vương, Người Thi Sỹ Tỵ Nạn Việt Nam

12/11/201900:00:00(Xem: 1113)

Ocean Vương sinh năm  1988 ở Sàigòn, đến Mỹ năm 1990,  vì có vấn đề y khoa nên 11  tuổi mới đi học.

Là một thi sĩ và văn sĩ, sống ở New York City

Trong số nhiều giải thưởng nhận được, năm 2016, Ocean Vương thắng giải  Stanley Kunitz Prize dành cho Thi sĩ Trẻ.

Tập thơ nổi tiếng của anh có tên:  “ Night Sky with Exit Wounds.”

Năm 2019, Vương cho ra đời tác phẩm  “On Earth We’re Briefly Gorgeous” được trao Giải của Genius Grant của McArthur Foudation.

& & &

Đây phần của bài thơ:

Trên chuyến xe lửa vội vã.  Một người đàn ông mù

loạng chọang bước tới trước, cây gậy của ông ta đập đập nhè nhẹ

dò dẫm hết lối đi.  Ông ta dựa vào cánh cữa tàu,

Đưa cái đàn violin lên cằm, và nói tôi xin lỗi

làm phiền ông bà anh chị.  Nhưng xin làm ơn. Chỉ xin lắng nghe.

và tôi chết trong lòng vì tiếng xin lỗi đó.  Và giống như một cái gì đó đồng dạng với âm nhạc

nên được thứ tha.  Ông áp má vào gổ cây đàn như vào người mình yêu

hít một hơi sâu và, và ngay đầu cái kéo dâu chậm, tiếng đàn vút lên cao

thấm vào da của chúng tôinhư nưưc ấm, chúng tôi

những người không có gì trừ điểm đến, những người mơ về ánh sáng

nhưng rơi xuống vào miệng của những đường hầm, tìm kiếm.

Những hột mồ hôi rơi từ lông mày của ông ta, tạo thành những bông hồng màu đen xẩm trên cây đàn.  Cái đầu của ông ta rung động theo từng âm giai

thoát ra qua lỗ trống của thân cây đàn.  Người đàn bà bên cạnh tôi

để quyển sách đọc xuống, nhắm mắt mình lại, đứa bé

ngưng khóc, người cảnh sát ngồi xuống ghế, và tôi biết

chiếc xe lửa này quá nhanh cho giấc mơ, cái hàm sắt này

sẽ luôn mở rộng ra để nuốt chửng nụ cười đã bị mất.

Ký ức này thiếu ...ra sao khi thất bại trước cái chết.

Sẽ nghe những nốt nhạc này ra sao khi con tàu lướt đi

Vào sân ga, khi đèn sáng lên, và bài nhạc

còn vương vấn trong hơi thở dâng lên từ chỗ ghế trống?

Tôi biết mình quá phàm tục để ca ngợi những gì đang phai mờ đi.

Nhưng ngay bây giờ đây, tôi chỉ muốn lắng nghe khi con tàu chứa đầy

hoàn toàn với nứơc ấm, và tất cả chúng ta

lội bơi chậm chạp hướng đến người đàn ông với tiếng nhạc của Mozart

tuôn chảy ra từ bàn tay mình.  Tôi không muốn gì

ngoài việc cho ngón tay của mình vào miệng của ông ta,

để lời cầu nguyện ngân nga qua đường gân máu của mình.

***

Bây giờ, xin mời các bạn đọc lời bình phẩm, trong đó có tập thơ “Night Sky With Exit Wounds” của Ocean Vuong do MICHIKO KAKUTAMI viết – May  09, 2016 - Books of The Times.

Một trong những bài thơ gây xúc động mạnh trong tập thơ xuất xắc mới viết này, Ocean Vuong đặt kề bên hình ảnh náo loạn của Sàgòn ngày 30 tháng Tư, 1975 với lời bài nhạc của Irving Berlin trong “White Christmas” – bài ca này đã được Đài Quân Đôi Mỹ phát đi ngày đó, báo hiệu cho cuộc di tản ra khỏi VN bắt đầu:

“Ngọn cây lấp lánh và trẻ con lắng nghe, viên cảnh sát trưởng/gục mặt xuống một vũng Coca-Cola.( ý chỉ vũng máu khô quánh lại – ttt) /Một tấm hình cỡ bằng bàn tay ướt sũng/nằm bên cạnh lỗ tai trái của  mình.”

Trong khi Bing Crosby ngâm nga lời cầu chúc lành trong bài ca, “Chúc mọi Ngày Giáng Sinh của bạn toàn tuyết trắng,” thì bầu trời Saìgòn bị xé vụn bởi lửa đạn, “Một chiếc quân xa chay nhanh qua ngã tư, trẻ con/la hét bên trong xe./Một chiếc xe đạp phóng tới/ xuyên qua cữa một căn tiệm” và “ tiếng chân chạy đầy công viên như đá/ rớt từ trên trời xuống.”

Bài thơ “Aubade With Burning City” dưạ vào ký ức của cụ bà của Vuong , bà nhớ lại lại khi Sàigòn “sụp đổ trong khi bài ca về tuyết còn vang.”  Bà lấy một người lính Mỹ, và trong một bài thơ khác, Vương trầm ngâm về cái mỉa mai của chiến tranh: Nếu mà ông và bà của anh không bao giờ gặp nhau thì anh và má của anh sẽ không có mặt trên đời: “Như vậy thì không có bom = không có gia đình = không có tôi.”

Sinh ra ở vùng đồng ruộng ngọai ô Sàigòn năm 1988, Vương, người thắng Giải thơ Whiting Award for Poetry. Đến Mỹ lúc hai tuổi , sau hơn một năm trong trại tỵ nạn ở Phi.  Anh là người đầu tiên trong gia đình học đọc chữ. Nhưng khi nhỏ thường được nghe bà của mình kể chuyện cổ tích dân gian. Và thơ của anh lấy âm điệu nhạc tính từ lối văn kể truyền miệng đó và phối hợp một cách tuyệt khéo với tiếng Anh mà mình yêu mến.

Những bài thơ trong tập thơ mới đây của anh, tập “Night Sky With Exit Wounds” (Trời Đêm với những Vết Thương Trổ Ra)  - và hai tập trước đó (“No” và Burnings”) - chứa trong đó hồi ức chính xác trải dài thi phẩm của nữ thi sĩ Emily Dickinson, kết hợp với sự cam khích về âm thanh và tiết nhịp của từ ngữ giống như của Gerard Manley Hopkins. Vương có thể tạo nên những hình ảnh đáng cho ta kinh ngạc  như: “cây đàn piano màu đen trong đồng cỏ, tượng nhỏ cặp vợ chồng cắm trên bánh cưới cất dưới mặt kiếng, một người chăn cừu bước ra từ tranh của Caravaggio” và anh tạo những yên lặng hay tạo những “biến ngữ” có tác dụng nói lên sức  mạnh mẻ cho lời nói cũng như cho từ ngữ của mình.

Có một xúc động mạnh như sóng dập mạnh vào bờ trong những bài thơ này thoát ra từ sự thành thật và trung thực của Vương. Và từ khả năng của anh bắt được những giây phút thời gian, sự trong sáng như nhiếp ảnh, và một cảm giác hoài niệm về tất cả những hiện hữu ở cõi phàm trần.               

Vương viết với tính cách của một di dân, và của một người đồng tính. Thơ của anh bắt được cái ý nghĩa của một “kẻ đứng bên ngòai” (một “con thú bị ruồng bỏ/ khỏi chiếc thuyền chở chúng sanh”) và cái lịch sử hung tợn đầy thành kiến của Mỹ quốc, nơi mà “cây cối biết/ sức nặng của lịch sử.” Anh viết về những chuyến hải hành trên biển cuồng phong mà người đi phải chịu khi tìm đường tới Mỹ. Những chuyến hải hành đem lại trong trí hình ảnh của những cuộc hành trình tìm sống mang đầy hy vọng và đoạn đường trung gian phải chịu đựng của những nô lệ. -  và anh mô tả traị tỵ nạn như là : “ ngạt thở vì khói thuốc  & những bài thánh ca/ đựơc hát nữa chừng.”

Nhiều nhân vật trong tác phẩm của anh bị ám ảnh bởi những ký ức  (hay do nghe người khác kể lại) về cuộc chiến tranh Việt Nam mà gia đình anh phải chịu... Trong thơ của Vương, những hình thành của cuộc sống hằng ngày, ở Việt Nam cũng như ở Mỹ, bị liên tục xé rời bởi những xâm nhập thô bạo của bạo lực. Do từ trên trời xuống bởi trực thăng đổ quân ‘Hey’ hay bởi hoả tiển Tomahawk; hay từ họng súng của AK-47 hay từ khẩu Colt.45; hay từ cái tát tai của người đàn ông vào mặt người vợ...

Tiếng súng như Vương viết trong một bài thơ: “chỉ là âm thanh của người ta/ cố kéo dài sự sống hơn chút nữa/  không được.”... 

Vương tên thật là Vinh Quốc Vương. Nhưng má của anh đặt tên lại cho anh là Ocean sau khi tới Mỹ. Và trong những bài thơ này, ‘biển cả’ trở thành một ẩn dụ cho sự tái sanh và biến đổi con người. Có một vài ám chỉ đến tác phẩm “Tempest” của đại văn hào Shakepseare trong những trang viết về sự khả hữu của một “thay đổi như biển”, và khả năng mê hoặc của phù thủy Prospero.

Tập thơ này  là một chứng minh tuyệt vời cho khả năng của Vương trong việc dùng ma thuật của ngôn ngữ để triệu hồi và duy trì quá khứ, làm cho “xương cốt trở thành thơ ”. Và bằng cách đè ngòi viết lên giấy, anh đã chạm và khơi dậy  gia đình của mình “ trở lại từ miền tuyệt chủng.” 

                                                                                              

Lacey

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Chả việc gì phải “nhậy cảm” đến thế đâu, ông B.S ạ. Bên giới dược họ còn bán cả đến thuốc giả nữa cơ mà đã có sao đâu. Bà Kim Tiến vẫn hạ cánh an toàn đấy thôi.
Ban Tuyên giáo của đảng cộng sản Quận Hai Bà Trưng, Hà nội, hôm cuối tháng 11/2019 vừa rồi, họp đảng để kiểm điểm hiệu quả của khả năng đảng ở Thủ đô chống thế lực thù địch trên mạng xã hội.
Hôm qua, vừa nhận được một lá thư của một em cựu sanh viên Trường Luật từ trong nước viết cho cho ông thầy cũ … Xin phép em, cho phép được đăng tải nôi dung để chia sẻ những nhận định quý hóa và trung thực của em cùng quý bà con ngoài hải ngoại nầy… Cám ơn em nhiều.
Khoảng cách giàu nghèo hiện đang là một trong các nguyên nhân chính làm chấn động nền chính trị ở Tây Phương, điển hình với Brexit ở Anh, phong trào áo vàng tại Pháp và Donald Trump đắc cử Tổng Thống ở Mỹ.
Vài tháng trước, TTXVN và tất cả báo chí nhà nước đều long trọng đi tin “Kỷ Niệm 51 Năm Ngày Chiến Thắng Khe Sanh – 9/7/1968.” Vào thời điểm này, tôi còn là một thiếu niên ăn chưa no lo chưa tới nên không hiểu chi về chiến sự hay thời cuộc.
Báo chí suy thoái tư tưởng, cán bộ mơ hồ chệch hướng và đảng viên không thèm đọc Nghị quyết để thi hành là những chứng tật báo hiệu Đảng đang mất lãnh đạo từ trên xuống dưới.
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Mỗi năm lên tuổi già đi, tưởng đâu đã được an nhàn, nào ngờ đảng Cộng sản Việt Nam vẫn phải tối mắt đấu tranh để tồn tại vì các chứng nan y: Suy thoái tư tưởng; Đạo đức xuống cấp; Tham nhũng; và, Lợi ích nhóm trong trong cán bộ,đảng viên.
Bản thông báo của cảnh sát đưa ra hôm Thứ Năm ngày 5 tháng 12/2019, cho biết cô bé mất tích tên Lara Nguyen, 12 tuổi, cư dân thị trấn Menda. Lần cuối cô bé được nhìn thấy là tại nhà cô bé này ở đường Coppice Street, khoảng 8 giờ sáng hôm Thứ Tư ngày 4 tháng 12/2019.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
XEM NHIỀU
(Xem: 845)
Một chương trình ca nhạc đánh dấu 30 năm ngày thành lập ban hợp xướng vốn được xem là nổi bật nhất của cộng đồng người Việt hải ngoại, với những khúc nhạc bất hủ của bảy, tám mươi năm tân nhạc VN, trình diễn bởi những ca sĩ tên tuổi hiện thời, cùng hàng trăm nhạc sĩ, ca viên, dưới tài điều khiển của những nhạc trưởng đầy khả năng và giàu kinh nghiệm, hiển nhiên phải là một chương trình đặc sắc, để lại dư âm trong lòng người nghe một thời gian thật dài, nếu không muốn nói là mãi mãi…
(Xem: 1684)
Một viên chức tại một thành phố vùng Vịnh San Francisco Bay Area đưa ra độc chiêu để xóa sổ nạn vô gia cư: một tàu du thuyền khổng lồ có thể chứa tới 1,000 người vô gia cư, trong thời kỳ này giữa lúc chi phí đời sống tăng vọt đắt đỏ và nhà cửa không có đủ.
(Xem: 1471)
WASHINGTON (VB) -- Sở Hàng Không Liên Bang (FAA) nói rằng ngành hàng không rất là may mắn vì suýt nữa là có thể rớt thêm 15 chuyến bay trên phi cơ Boeing 737 MAX.
(Xem: 1018)
Nhà văn Nhã Ca vừa bước vào tuổi 80, cái tuổi mà hầu hết từ lâu đã đi tìm thú vui an nhàn cho những ngày còn lại đời người. Nhưng với nhà văn thì bà vẫn tiếp tục sinh hoạt với văn chương, báo chí, như những gì bà đã từng làm suốt hơn 60 năm qua từ trong nước ra đến hải ngoại. Bà là tác giả nhiều bộ tiểu thuyết giá trị, có bộ được dịch sang Anh ngữ, như cuốn Giải Khăn Sô Cho Huế
(Xem: 845)
Năm 1890, sau một chiến dịch ở Wounded Knee, 20 chiến binh Hoa Kỳ được tặng thưởng Huy Chương Danh Dự (Medal of Honor) vì đã “can đảm” thảm sát hàng trăm người bản xứ (chúng ta thường gọi là dân da đỏ) hầu hết là không vũ khí trong tay, và đa số là phụ nữ và trẻ em.