Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Đọc một truyện trong cuốn Chuyện Giải Buồn của Huỳnh Tịnh Của

14/08/201910:47:00(Xem: 3052)

Cùng viết sách đồng thời với Petrus Ký khi ông Petrus Ký có Chuyện Đời Xưa thì ông Huỳnh Tịnh Của có Chuyện Giải Buồn. Mỗi người một vẽ. Người thứ nhất chú trọng nhiều đến tính cách mua vui và ngụ ngôn nho nhỏ. Người thứ hai khai triển nhiều về mặt nhân sinh phải đạo, luân lý ở đời. Nhìn chung Trương Vĩnh Ký viết đơn giản, nhiều từ ngữ bình dân, Huỳnh Tịnh Của câu văn dài hơn, mang nhiều hơi hướng sách vở với nhiều câu Hán ngữ. Xin trích bài số 3, liên quan đến thầy sãi sử dụng tiền thâu của bá tánh để làm chuyện bậy bạ. Truyện cũng có nhiều từ và cách nói  thời của tác giả (1886) nên cần được chú giải để người đọc khỏi bỡ ngỡ. (NVS)

ĐỊA NGỤC Ở MIỀN DƯƠNG GIAN

Có một người chết tức[1], phải đi theo quỉ xuống âm phủ, vua Minh Vương[2] tra bộ không có tên, nói quỉ bắt lầm, dạy quỉ phải đem trả lại dương gian[3]. Người bị quỉ bắt lầm có ý tọc mạch[4], muốn coi chỗ âm ti ra làm sao, mới nói nhỏ với quỉ, xin đem đi coi cho biết. Quỉ nghe lời, dẫn nguời ấy đi coi khắp chín cửa ngục[5], tới một chỗ thấy có một thầy sãi[6] bị cột ngang bắp vế mà treo ngược lên, kêu van rên siếc[7] khốn nạn[8]. Người ấy bước gần, coi tạn mặt[9], thì là anh ruột mình, liền thất kinh hỏi quỉ làm sao mà anh mình phải treo lên khốn khổ như vậy. Quỉ nói tại nó quyên tiền người ta, tưởng để mà làm phước, chẳng dè quyên đặng bao nhiêu, nó đánh bạc[10] hết bấy nhiêu, cho nên phải phạt tội nó như vậy. Người ấy lại hỏi quỉ có lẽ gì[11] mà cứu anh mình chăng? Quỉ nói phải ăn năn sám hối thì khỏi.

Đến khi người quỉ bắt lầm sống lại, nhớ việc mình thấy dưới âm phủ, bèn tưởng tới[12] người anh ruột đương tu bên chùa Tập Phước, mới đi qua đó mà thăm anh. Tới nơi thấy anh nằm xó vách[13], đau một cái ung lớn[14] ở duới bắp vế, phải treo chơn lên, in như chuyện thấy dưới âm phủ, thì lấy làm sợ hãi, hỏi anh làm sao mà phải treo chơn lên? Người anh nói: Tao đau cái ung độc dữ quá, nếu không treo chơn lên, thì nó đau thấu ruột gan. Người em học lại mọi việc mình đã thấy dưới âm phủ cùng các lời quỉ nói, thì người anh thất kinh ăn năn thống hối[15], qua ít ngày chỗ ung độc lành; từ ấy mới trở nên một ông thầy sãi tốt.

Kẻ bày chuyện bàn rằng: Đứa tiểu nhơn thường nói chừng nào xuống địa ngục sẽ hay; mà chẳng biết những sự họa hại[16] ở đời này, thì rõ ràng là hình phạt dưới địa ngục.

 



[1] Chết tức: Chết oan, chết chưa tới số.

[2] Vua Minh vương 冥王: Niềm tin nhân gian cho rằng người cai quản nơi âm ti là Minh vương (Minh 冥: tối tăm.)

[3] Đem trả lại dương gian: Cho sống lại.

[4] Tọc mạch: Tò mò.

[5] Chín cửa ngục: Các ngục thất giam cầm và hành tội người làm ác trên thế gian. Nhiều sách nói mười cửa ngục. Chín hay mười chỉ là tượng trưng cho số nhiều thôi, chẳng thể dựa vô đâu để biết đúng sai.

[6] Thầy sãi: Thầy tu, thầy chùa, nhà sư.

[7] Rên siếc: Rên la vì quá đau đớn. HTC, Rên siếc: Than thở, làm ra tiếng thảm thương vì sự đau đớn khó chịu. Than van, đau đớn.

[8] Khốn nạn: Khốn khổ. Nay nghĩa đã khác, trở thành tiếng chửi.

[9] Coi tạn mặt: Nhìn tận mặt. Nhìn gần để thấy rõ mặt mày. Kiều: Kẻ nhìn tạn mặt, người e cúi đầu.

[10] Đánh bạc: Cờ bạc.

[11] Có lẽ gì: Có cách gì, phương thế gì. Cách nói nầy không còn dùng nữa.

[12] Tưởng tới: Nhớ tới.

[13] Nằm xó vách: Nằm trong một góc nhà, kế bên vách. : chỗ góc, chỗ kẹt, như xó chợ, xó nhà, xó hẻm, xó tối , xó hè.

[14] Cái ung lớn: Một mụt nhọt, mụt ghẻ lớn, độc. HTC, Ung: Mụt độc hay làm cho thúi thịt; thúi vữa.

[15] Thống hối: Hối hận nhiều.

[16] Họa hại: Tai họa hoạn nạn.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Càng sống lâu, đảng Cộng sản Việt Nam càng chứng minh đã tàn lụi tư tưởng và cạn kiệt đường lối xây dựng đất nước và chỉnh đốn đảng. Bắng chứng này xuất hiện tại Hội nghị Trung ương 6/XIII ngày 03/10/2022, qua phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và 5 nội dung thảo luận...
Mọi cuộc cách mạng luôn luôn có cái giá riêng của nó. Riêng cái thứ cách mạng (thổ tả) của những người cộng sản Việt Nam thì đòi hỏi mọi người đều phải trả cái giá (hơi) quá mắc mà thành quả – xem ra – không có gì, ngoài tộc ác!
Mùa hè năm 2022, Hoa Kỳ đã chứng kiến một sự thay đổi đáng kể về cách đa số các thẩm phán Tối Cao Pháp Viện luận giải về Hiến pháp.Vào cuối nhiệm kỳ, tòa án đã bác bỏ quyền phá thai theo hiến pháp lâu đời, mở rộng quyền sử dụng súng và phán quyết rằng tôn giáo có thể đóng vai trò lớn hơn trong các tổ chức công cộng.
Bài này được viết theo lời đề nghị của bạn Tâm Thường Định --- một nhà giáo, một huynh trưởng Gia Đình Phật Tử, và là một nhà văn trong nhóm chủ biên Tạp chí Phật Việt --- rằng “nhờ anh viết bài gì để giúp hoằng pháp.” Bản thân người viết không có đủ tầm nhìn để viết về những suy nghĩ chiến lược; việc đó xin để các bậc tôn túc như Thầy Tuệ Sỹ và nhiều vị khác suy nghĩ. Trong khi đó, trong và ngoài nước đang có hàng ngàn bậc thiện tri thức, ở cả tứ chúng tăng ni cư sĩ, nơi người muốn học Phật có thể tìm nghe pháp, tìm học pháp, cũng như đã có hàng trăm ngàn bài viết giá trị về Phật học trên mạng… do vậy bài này sẽ dựa vào Kinh Phật để nói về một đề tài ít được chú ý: thiền tập với pháp ấn, câu hữu với định. Pháp định nơi đây sẽ tập trung vào sơ thiền. Những sai sót có thể có, xin được sám hối.
Hiến pháp có một giá trị tự tại, nghĩa là, không cần quy chiếu hay trưng dẫn các luật khác để tạo ra giá trị chấp hành...
Lâu nay ta thường nghe nói thanh niên là rường cột của Quốc gia, nhưng tuổi trẻ Việt Nam thời Cộng sản đã xuống cấp trên mọi phương diện từ thể chất đến tinh thần và từ gia đình ra xã hội. Vậy đâu là nguyên nhân?
Rõ ràng toàn là những đòi hỏi quá đáng và … quá quắt. Ngay đến bác Hồ mà còn không bảo vệ được cả vợ lẫn con, bác Tôn cũng chỉ có mỗi một việc làm là… sửa xe đạp cho nó qua ngày đoạn tháng thì bác Quang biết làm sao hơn và làm gì khác được?
✱ VOA: Trên cương vị tổng thống, ông Trump đôi khi chia sẻ thông tin, bất kể mức độ nhạy cảm của nó. Ông ngẫu hứng cung cấp thông tin bảo mật cấp độ cao cho bộ trưởng ngoại giao Nga ✱ VOA: Những tài liệu này cần được bảo mật là việc rất nghiêm trọng- đặc biệt là đối với Mar-a-Lago, những khách nước ngoài ở đó - tạo ra một mối đe dọa đến an ninh quốc gia ✱ VOA: John Kelly khởi động một nỗ lực để cố gắng hạn chế những người có quyền tiếp cận ông Trump tại Mar-a-Lago, nhưng nỗ lực này thất bại khi Trump từ chối hợp tác...
Hôm thứ Sáu 23-9 trên tạp chí Project-Syndicate, nhà báo Laurence Tubiana cho rằng không có gì là hay, là tốt một khi châu Âu theo đuổi chính sách đa phương hóa theo tiêu chuẩn hai mặt (double standard) trong cuộc chiến Ukraine, vì cộng đồng Âu còn nhiều vấn đề ưu tiên giải quyết...
Đại Hội Đồng Liên Hiêp Quốc lần thứ 77 đã khai mạc tại New York hôm 20-9-2022, trong bối cảnh thế giới đối mặt với hàng loạt khủng hoảng, đang bị chia rẽ vì nhiều vấn đề: Cuộc chiến Ukraine, khủng hoảng khí hậu, mất an ninh lương thực, khủng hoảng năng lượng, và nạn dịch Covid-19 vẫn chưa chấm dứt...
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.