Hôm nay,  
Việt Báo Online

Con rồng kinh tế Việt Nam đang cất cánh?

10/06/201917:34:00(Xem: 1347)
Con rồng kinh tế Việt Nam đang cất cánh?

Báo chí Tây Phương hiện có chung một nhận xét rằng Việt Nam là bên thắng cuộc trong cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung [1] [2] [3]. Trong 3 tháng đầu năm 2019 Hoa Kỳ là nước mua hàng từ Việt Nam nhiều nhất với số lượng lên đến 13 tỷ USD (tăng 26%) trong khi Trung Quốc dẫn đầu xuất cảng sang Việt Nam với con số 15 tỷ USD (tăng 9.7%) [4]. Việt Nam hiện đứng hàng thứ 6 trong số các quốc gia Hoa Kỳ chịu thâm thủng mậu dịch nhiều nhất với cán cân chênh lệch lên đến 39.5 tỷ USD trong năm 2018 [5].


Nhận xét nói trên từ Âu-Mỹ tưởng chừng khác rất xa với cái nhìn của nhiều người Việt rằng tương lai kinh tế không thể khá lên khi cuộc sống ngày càng thêm khó khăn với giá xăng dầu gia tăng; môi trường, thực phẩm độc hại, văn hóa suy đồi, tai nạn giao thông, những chính sách thiệt hại đến lợi ích của người dân nhưng vun vén cho lợi ích nhóm.


Tuy vậy hai quan điểm không đối nghịch nhau mà chỉ phản ảnh hai bộ mặt của một vấn đề: Việt Nam hội nhập rất tốt vào toàn cầu hóa [7] nhưng tiến trình này lại làm tăng thêm khoảng cách giàu nghèo và những bất cập trong xã hội. Câu hỏi đặt ra là giữa những ưu điểm rất nổi bật cùng các khuyết điểm mang tính chất nền tảng liệu Việt Nam có sẽ cất cánh trở thành một con rồng kinh tế của Á Châu hay không?


Câu trả lời còn tùy thuộc vào cách nhìn thế nào là con rồng kinh tế: nếu mục đích là một quốc gia giàu mạnh, dân chủ, pháp trọng giống như Nhật Bản, Nam Hàn, Đài Loan, Singapore thì không; nhưng để trở nên một nền kinh tế có trọng lượng lớn trong khu vực cho dù đầy dẫy những bất cập về chính trị và xã hội như Trung Quốc thì Việt Nam có thể làm được.


Nhận xét nói trên không gây ngạc nhiên vì Việt Nam noi theo mô hình phát triễn kinh tế và chính trị của Trung Quốc. Nhưng từ đó để kết luận rằng Việt Nam có thể trở thành một con rồng Á-Châu là rút tỉa từ bài học của Hoa Lục vốn trái ngược với dự đoán của nhiều kinh tế gia Tây Phương rằng một xã hội toàn trị, bất công sẽ bóp chẹt sáng kiến và sự phát triễn của thị trường tự do. Cụ thể là nhiều chuyên gia đã tiên đoán rằng kinh tế Trung Quốc không thể lớn mạnh nếu không đổi sang thể chế dân chủ. Nhưng thực tế cho thấy trái ngược lại đảng Cộng Sản Trung Quốc ngày càng củng cố vị thế trong khi kinh tế Hoa Lục không ngừng năng động tăng trưởng để có thể vượt lên trên Mỹ đứng hàng đầu thế giới trong vòng 10 năm sắp tới.


Bề trái của bài học Trung Quốc là số người Hoa đông gấp 4 lần Mỹ, cho nên lợi tức mỗi đầu người Hoa chỉ cần hơn ¼ của dân Mỹ một chút là GDP của Trung Quốc sẽ vượt trội Hoa Kỳ. Nói cách khác lý thuyết về kinh tế vẫn đúng vì Hoa Lục khó vượt thoát bẫy sập của lợi tức trung bình (middle income trap) do những vướng mắc của một xã hội toàn trị. Nhưng nếu bao gồm cả chính trị vào kinh tế (political economy) thì những giới hạn này vẫn không đủ để ngăn cản Trung Quốc trở thành cường quốc kinh tế hàng đầu đủ để khuynh đảo trật tự thế giới.


Trở lại so sánh thì Việt Nam đông dân gấp 17 lần Singapore và 4 lần Đài Loan nên lợi tức đầu người dân Việt chỉ cần tăng trưởng liên tục vài năm thì GDP Việt Nam (2018: 234 tỷ USD) sẽ hơn Singapore (2018: 334 tỷ USD) hay Đài Loan (2018: 573 tỷ USD). Việt Nam lại có độ tăng trưởng (6.9%) nhanh hơn các nước đông dân khác ở Đông Nam Á gồm Thái Lan (3.9%) Indonesia (5%) Mã Lai (5%) và Phi (6.3%), nếu cộng vào các bước đột phá nhờ vào chiến tranh thương mại Mỹ-Trung có thể sẽ trở thành một con rồng kinh tế Á châu.


Người Việt lại cùng chung truyền thống văn hóa Đông-Á với Trung Quốc, Nam Hàn, Nhật Bổn, Đài Loan nên rất trọng học vấn. Lối học gạo và từ chương của vùng Đông Bắc Á tuy bị phê bình gắt gao nhưng kết quả vẫn đào tạo được một tầng lớp chuyên viên đủ tay nghề cho nhu cầu phát triển kinh tế trong giai đoạn chưa cần sáng tạo. Đây là lợi điểm quan trọng của Việt Nam so với Mã Lai, Indonesia, Phi và Thái Lan cho dù những nước này hiện có GDP lớn hơn Việt Nam, vì nền chính trị tại Việt Nam ổn định hơn nhờ không bị mối đe dọa của Hồi Giáo cực đoan.


Chính vì lợi tức phân phối không đồng đều nên tăng trưởng tại Việt Nam phần lớn tích lũy vào các tập đoàn lợi ích. Cho nên Việt Nam - giống như Trung Quốc - khó vượt thoát khỏi bẩy sập lợi tức trung bình nhưng ngược lại các tập đoàn kinh doanh tại Việt Nam sẽ thu vào nhiều vốn để xuất hiện thêm ra thế giới vào các ngành hàng không, dầu hỏa, viễn thông, v.v… và trong công nghệ sản xuất với giá trị gia tăng cao như điện thoại cầm tay, máy điện toán, linh kiện điện tử, v.v.... Tất nhiên mỗi bước tiến đều có bộ mặt trái của chúng: đầu tư ra nước ngoài là cơ hội để rửa tiền; đầu tư nước ngoài thua lổ vì thiếu kinh nghiệm; đầu tư sản xuất điện thoại phải cạnh tranh với Apple, Samsung. Tuy nhiên đây là tiến trình quặng thắt không thể tránh trong tăng trưởng.


Những thành quả của toàn cầu hóa thường tập trung tại các thành phố lớn. Cho nên số lượng người Việt tại Sài Gòn, Hà Nội, Đà Nẳng v.v. du lịch ra nước ngoài, gởi con đi du học hay đầu tư vào chợ búa, địa ốc ở ngoại quốc sẽ ngày càng tăng.


Thách thức trước mắt của Việt Nam vì thặng dư thương mại với Hoa Kỳ lên đến 39.5 tỷ USD và đứng hàng thứ 6 trên thế giới (chỉ thua Trung Quốc, Mexico, Đức, Nhật và Ireland) nên hiện rơi vào tầm ngắm của Hoa Kỳ như một quốc gia thao túng hối đoái (currency manipulator) [5]. Kinh nghiệm cho thấy Việt Nam có chính sách ngoại giao rất khéo léo đối với Hoa Kỳ nói chung và với chính quyền Trump nói riêng: chẳng hạn Thủ Tướng Nguyễn Xuân Phúc là một trong các nhà lãnh đạo đầu tiên gặp Trump năm 2017, nhưng trái với Merkel, Macron bất hòa với Trump về trật tự quốc tế  thì ông Phúc đã đưa “đồng tiền đi trước là đồng tiền khôn” với nhiều hợp đồng trị giá 8 tỷ USD để làm hài lòng nhà tỷ phú địa ốc. Cho nên Chủ Tịch Nguyễn Phú Trọng khi gặp Trump năm 2019 có thể sẽ mang theo nhiều hợp đồng và những hứa hẹn khác để tránh không bị xếp vào hàng thao túng hối đoái.


Một cách thức để thao túng hối đoái là Việt Nam mua vào đồng USD nhằm kềm giá đồng bạc VND. Kết quả là những hàng hóa nhập cảng như xăng dầu trở nên đắc đỏ vì phải hổ trợ hàng xuất cảng giá rẻ so với tiền đô-la. Việt Nam hiện tích lũy khoảng 50 tỷ USD, số tiền này đã giúp để tăng vốn ngân hàng nên hiện thời tình trạng nợ xấu không còn nghe nhắc đến.   


Việt Nam cũng ý thức nguy cơ bị Hoa Kỳ trừng phạt vì hàng từ Trung Quốc “chuồn” sang Việt Nam đổi nhãn rồi bán sang Âu-Mỹ để tránh bị áp thuế [8]. Tuy nhiên câu hỏi vẫn là giám sát hữu hiệu đến mức nào.   


***


[1] Vietnam Tops List of Biggest Winners From U.S.-China Trade War – Bloomberg 06/03/2019
[2] Vietnam Looks To Be Winning Trump's Trade War – Foreign Affairs 05/27/2019
[3] Vietnam’s trade surplus with the US jumps 45% - Financial Times 05/23/2019
[4] Vietnam trade surplus reaches US$536 million in Jan-March – ssi.com.vn 01/04/2019
[5] Here’s Why Vietnam Risks Being Labeled a Currency Manipulator – Bloomberg 05/10/2019

[7] Vietnam is the most globalized populous country in modern history – Quartz.com, 10/03/2018

[8] Thương chiến Mỹ-Trung : Hà Nội sẽ chống hàng Trung Quốc dán nhãn Việt Nam – RFI 06/10/2019






 

18/06/2019(Xem: 193)
Theo Jim Sciutto, thông tín viên trưởng về an ninh quốc gia của CNN, trong ba phần tư của thế kỷ, Hoa kỳ chế ngự trên khán đài thế giới. Người Mỹ đóng vai trò giữ gìn hoà bình thế giới, tiênphong về mặt canh tân kỷ thuật, đứng đầu về sức mạnh quân sự.
18/06/2019(Xem: 297)
Vào phim là cảnh sông núi, với con đò chở khách trên sông. Phong cảnh như đường lên chùa Hương Tích, nhưng mang nét âm u buồn.
17/06/2019(Xem: 1335)
Trong năm qua chúng tôi có dịp lên diễn đàn Youtube của Cali Today để chuyển tải những tin tức và ý kiến thời sự ghi nhận trong cuộc đời.
17/06/2019(Xem: 699)
Dự Luật này được hai Nghị sĩ là Mario Rubio (CH, Fl) và Ben Cardin (DC, MD) cùng với 13 Nghị Sĩ khác (1) bảo trợ.
17/06/2019(Xem: 1360)
Việc thông qua luật dẫn độ gây tranh cãi của Hồng Kông sẽ làm tổn hại khó hàn gắn về tinh thần trọng pháp của thành phố và sức hấp dẫn của nó như một trung tâm thương mại quốc tế.
17/06/2019(Xem: 1662)
Các tuyên truyền loại thùng rỗng của csvn hôm nay không ngừng nêu lên vấn đề “trí tuệ” này: Đỉnh cao trí tuệ loài người; Bác Hồ kiệt xuất; Đảng là văn minh là ánh sáng…
17/06/2019(Xem: 552)
trời, biển, đất đai và cây cối ở đây bị cái không khí oi nồng của trời nhiệt đới ấp ủ, vỗ về cho nên tất cả tỏa ra một cái gì đó vừa chầm chậm, vừa mệt mỏi, như cái không khí u buồn tại các thánh đường nơi các tín đồ Hồi Giáo đang quỳ gối khóc than. Từ trên chóp núi nhìn ngay xuống bãi biển, Chùa Từ Bi trông giống như một căn nhà tôle lụp xụp
16/06/2019(Xem: 663)
Gần hai phần ba thế kỷ qua, họ vẫn mang tương lai của cả dân tộc này ra đánh cược đều đều. Lần nào họ cũng thắng và nhân dân thì luôn luôn đại bại.
16/06/2019(Xem: 377)
hai đại diện của PTGDVNHN là TS Nguyễn Bá Tùng và KS Đỗ Như Điện đến từ California đã trao bản tuyên dương tượng trưng cho Giải Tự Do Tôn Giáo Nguyễn Kim Điền 2019 cho vị đại diện của HT Thích Không Tánh là BS Đỗ Văn Hội, và vị đại diện của của MS Nguyễn Hồng Quang là MS Huỳnh Quốc Bình
16/06/2019(Xem: 1388)
Mấy ngày qua tin giật gân phổ biến trên liên mạng làm cho thiên hạ lưu ý và bàn tán rùm beng, đó là vụ quán bún, tạm gọi là quán bún "không bán nước" bị "giới hữu trách của cộng sản Việt Nam (csVN) cưỡng chế".
16/06/2019(Xem: 1621)
Trên mạng bỗng nhiên thiên hạ bàn ngang tán dọc về chữ Bậu chữ Qua, thôi thì mình cũng bàn qua chơi theo thiển ý... bậu nghĩa là em, dùng trong cách nói thân mật. Người Thái có tiếng phậu cũng theo nghĩa tương tợ.... Tại sao người VN ở Miền Bắc không có tiếng bậu thân thương như ở Miền Nam?
16/06/2019(Xem: 995)
Thành kính tưởng niệm Ba tôi nhân Father’s Day... Cụ Điệp Linh Nguyễn Văn Ngữ – người đã từ bỏ cuộc sống an nhàn, đầy tiện nghi của một công chức trong “vùng bị chiếm” thanh bình, theo tiếng gọi thanh niên, ra “vùng giải phóng” để chống Tây.
16/06/2019(Xem: 1429)
Người Việt chúng mình ở Montreal thường gặp cộng đồng da đen ở thành phố này. Nếu gặp người da đen ở Montreal, từ người lái taxi cho đến cô y tá hoặc cảnh sát viên, thì xác suất đúng đến 90% đó là người Haiti
16/06/2019(Xem: 423)
LGT: Pat Higgiston dạy toán và tôn giáo tại trường trung học. Ông làm cố vấn cho một nhóm thiền học sinh và lãnh đạo chuyến du lãm hàng năm để nghiên cứu về biến đổi khí hậu tại các cộng đồng ven biển. Ông tốt nghiệp bằng Thạc Sĩ Giáo Dục từ Trường Brooklyn College và bằng Thạc Sĩ Thần Học từ Trường Union Theological Seminary. Ông hiện sống tại Quận Brooklyn, New York. Bài viết sau đây của ông được đăng trong trang mạng Lion’s Roar.
15/06/2019(Xem: 1012)
Vâng chúng con đã rất thương Thầy. Trong trên 20 năm qua, chúng con đã đi theo Thầy trên con đường phụng sự đạo pháp và dân tộc. Qua xuốt thời gian đó, chúng con đã hiểu Thầy rất rõ. Thầy rất thẳng thắn, không sợ một ai, một thế lực nào. Thầy không thiên vị những người có quyền thế điạ vị. Thầy không khinh thường những người nghèo khó
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 06/2019, TSMC tuyên bố chính thức khởi động quá trình nghiên cứu và phát triển (R&D) tiến trình 2nm. Điều này giúp TSMC trở thành công ty đầu tiên tiến hành một dự án liên quan tới tiến trình 2nm. Nhà máy sản xuất chip tiến trình 2nm sẽ được đặt tại Công viên Khoa học và Công nghệ Miền Nam ở Hsinchu, Đài Loan và dự kiến bắt đầu sản xuất vào năm 2024.
Khoảng giữa tháng 06/2019, theo một số dữ liệu từ IHS Markit, Samsung Display - một công ty con của Samsung chuyên về mảng sản xuất màn hình hiển thị vẫn đang lấn át những đối thủ khác để trở thành nhà cung cấp màn hình smartphone số 1 toàn cầu tính đến 4 tháng đầu năm 2019. Điều này có được phần lớn nhờ việc các hãng điện thoại đang dần trang bị tấm nền màn hình OLED lên các thiết bị, và Samsung rõ ràng được lợi rất nhiều.
Huawei bị ảnh hưởng nặng nề hơn dự kiến bởi lệnh cấm của Mỹ - nhà sáng lập kiêm CEO Nhậm Chính Phi thừa nhận tại một sự kiện diễn ra ở trụ sở Huawei tại Thâm Quyến. Ông Nhậm cũng đã cắt giảm doanh thu dự kiến của Huawei trong năm 2019 và 2020.
Tháng 12/2014, Google ra mắt một tính năng mới cho phép người dùng xem lời của bài hát họ vừa tìm trực tiếp ngay phía trên các kết quả tìm kiếm. Tính năng mới nhằm giúp người dùng tìm chính xác thứ họ muốn tìm mà không phải lướt qua hàng chục kết quả tìm kiếm. Tuy nhiên, khoảng giữa tháng 06/2019, theo một bài đăng trên trang Wall Street Journal, Google đã bị cáo buộc đánh cắp lời bài hát bởi Genius Media Group, và lời cáo buộc xuất hiện chỉ hai tuần sau khi có thông tin rằng Bộ Tư pháp Mỹ đang dự định sẽ tiến hành một cuộc điều tra chống độc quyền liên quan Google.
Khoảng giữa tháng 06/2019, báo cáo từ truyền thông Hàn Quốc cho biết, ông Li Zaiyu, Phó chủ tịch của Samsung Electronic, đã có những phát biểu mang tính định hướng của Samsung về việc đầu tư vào các công việc kinh doanh trong tương lai, bao gồm cả việc nghiên cứu công nghệ mạng di động 6G. Đây cũng là lần đầu tiên Samsung thảo luận về tương lai của mạng di động 6G cũng như là về tiềm năng phát triển của công nghệ mới, bên cạnh các công nghệ về blockchain và trí tuệ nhân tạo.
Khoảng giữa tháng 06/2019, trang Wall Street Journal đưa tin, dự án có tên Libra để phát hành tiền ảo riêng của Facebook đã thu hút vốn đầu tư từ nhiều tên tuổi lớn, bao gồm Visa, Mastercard, Paypal và Uber.
Hồi năm 2007, một vị giám đốc điều hành nổi tiếng đã than phiền với các nhân viên rằng chiếc smartphone của ông bị trầy màn hình do để chung với chìa khóa trong túi quần. Sau đó, vị CEO đã đưa ra một quyết định mà giờ đây trở thành một tiêu chuẩn trên smartphone - màn hình bằng kính thay vì nhựa. Cũng bắt đầu từ đây, Gorilla Glass trở thành cái tên quen thuộc trong làng điện thoại.
Việc đầu tư tên lửa hàng không vũ trụ không phải điều xa lạ ở Mỹ. Nhiều năm qua, các chương trình không gian của Mỹ dựa nhiều vào động cơ tên lửa có nguồn gốc Nga, hiển nhiên là việc tự lực cánh sinh trong chế tạo tên lửa du hành có ý nghĩa quan trọng trong cả vị thế nước Mỹ lẫn khía cạnh an ninh quốc gia. Như vậy, danh sách hợp đồng của chính phủ thiếu mất SpaceX, công ty tiên phong trong việc sản xuất tên lửa nhà làm, giúp Mỹ thoát cảnh dựa dẫm công nghệ của Nga
Để chiêm ngưỡng con rắn trườn quanh kim tự tháp Feathered Serpent của người Maya đòi hỏi canh thời gian chuẩn xác.
Khoảng giữa tháng 06/2019, một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí khoa học Frontiers in Neuroendocrinology cho thấy kiểu ăn không lành mạnh với những thứ giàu calo nhưng thiếu dinh dưỡng có thể thúc đẩy cả sự suy giảm chức năng não nghiêm trọng, ví dụ như mất trí nhớ và não bị co lại.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Alphabet, công ty mẹ của Google, đang chuyển một số dây chuyền sản xuất thiết bị kiểm soát nhiệt độ Nest và phần cứng máy chủ ra khỏi Trung Quốc để tránh bị ảnh hưởng xấu từ chính sách tăng thuế của chính phủ Mỹ. Theo đó, Google đã chuyển phần lớn dây chuyền sản xuất bo mạch chủ cho thị trường Mỹ sang Đài Loan nhằm tránh bị áp mức tăng thuế 25%.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và tổng thống Phần Lan Sauli Niinisto đã thông qua thoả thuận hợp tác để phát triển mạng 6G. Bên cạnh đó, cả hai nước cũng thông qua quyết định thắt chặt hợp tác trong mảng 5G và trí thông minh nhân tạo.
Khoảng giữa tháng 06/2019, Google đã âm thầm bổ sung thêm công cụ đo tốc độ trực tiếp trên Google Maps, cho phép người dùng có thể theo dõi tốc độ đang di chuyển của xe bên cạnh giới hạn tốc độ.
Hai thiên hà hùng mạnh trong ảnh đang kéo nhau ra. Được biết đến với cái tên Thiên hà Con Chuột vì chúng có cái đuôi khá dài, mỗi thiên hà xoắn ốc lớn đã thực sự vắt ngang qua nhau.
Khoảng giữa tháng 06/2019, theo trang Android Authority, nhà mạng AT&T của Mỹ đã quyết định hủy toàn bộ đơn đặt trước sản phẩm màn hình gập Galaxy Fold do Samsung chưa thể chốt ngày bán ra chính thức của thiết bị. Nhà mạng AT&T đã gửi mail tuyên bố hủy đơn hàng dù trước đó họ từng cho rằng có thể giao máy từ ngày 13/06/2019.