Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Đọc "đọc lại một bài thơ cũ trong sưu tập của thầy Thanh Tuệ, paris"

10/04/201911:33:00(Xem: 3520)


Đọc "đọc lại một bài thơ cũ trong sưu tập của thầy Thanh Tuệ, paris,"

Đặng Phú Phong

Tập thơ "em cho tôi nhé: ấu thơ mình" của thi sĩ Du Tử Lê , do nhà xuất bản Văn Học cuả dịch giả kiêm nhà văn Trịnh Y Thư phát hành vào trung tuần tháng tư 2019, đã vô tình làm khó tôi không ít.
Sao lại làm khó?
Do tôi! Vì có chút thì giờ rảnh, thay vì coi TV. tôi lại nằm trên salon, đôi mắt ngó nghiêng của tôi chạm vào tập thơ mới được tặng sáng nay (mà tôi dự định sẽ đọc khi thật rảnh rỗi). Thôi, đã cầm lên tay thì cứ việc đọc, ít ít tôi, cũng được! Trời " bất dung gian" cho người làm biếng! Bài thơ đầu tiên tôi giở ra, ở bên tay trái bị tranh phụ bản" gieo xuống ta hỡi ngọc" bít lối bên trang tiếp theo, bên tay mặt. Vậy là phải đọc thôi.
Tôi hơi giật mình, vì nó, bài thơ ở trang 198, với tựa dài thòn "đọc lại một bài thơ cũ trong sưu tập của thầy Thanh Tuệ, paris," À, một bài thơ cũ của Du Tử Lê , căn cứ theo chú thích dưới bài thơ là tháng 4-95 ( cũng tháng tư). Nhưng 1995 đến nay là 2019 tức là 24 năm chẵn. Hai mươi bốn năm rồi hãy đọc thử xem thơ- du- tử- lê có cũ không?

blank

Tôi không biết, cũng không thấy tác giả ghi chú tên của bài thơ này 24 năm trước là gì. Bây giờ thì cứ lấy cái tựa của tác giả đặt để gọi tên nó:
"đọc lại một bài thơ cũ
trong sưu tập của thầy Thanh Tuệ, paris,

còn/ rừng/ gương/ soi cho tôi
bao dung/núi/ đợi. nghiêng vai/ sông/ ngờ
còn/ người cơn mưa/ khư khư
úng thân xử nữ, khẳm ghe bầu, chìm
còn/ cây/giường/ nằmcho chim
hoa mang thai gió. lá nhan sắc, tuỳ
còn/ tim/ đèn/ nhang chia, ly
tôi. tôi. tôi với tôi nghi ngút, già
còn/ em/ xương/ buồn theo da
 
Trước, tôi muốn nói đến, đây là một bài thơ đầy đặc dấu slash (/) theo cách giải thích của ai đó hay của những người làm thơ có dùng dấu slash mà lâu quá tôi không nhớ, không chừng là của Du Tử Lê chăng? ( xin lỗi quý độc giả vì đây không phải là một bài nghiên cứu nên cho phép tôi cho qua phần tra cứu) thì dấu slash trong thơ có ý nghĩa là tác giả muốn cùng độc giả làm thơ, độc giả cứ việc sắp xếp chữ dựa vào dấu slash đó để có một câu thơ khác theo cách cảm nhận của họ.

Sự bất thường của bài thơ trên là tác giả đã dùng dấu slash để làm tan hoang bài thơ như sau cánh rừng ngã đổ sau một cơn giông bão tơi bời. Nhiều câu làm khó độc giả. Tôi nói vậy, để giải thích ở trên là sao tôi bị khó.


Tôi bị đám chữ nghĩa trong bài này đưa vào trận mê hồn không biết đâu mà bước ra. Cho rảnh nợ trần ai chữ nghĩa!
Trí óc cứ miên man trôi theo từng con chữ.
 
" còn/ rừng/ gương/ soi cho tôi "
Là sao?!
"Úng thân xử nữ, khẳm ghe bầu, chìm"
Hay
" hoa mang thai gió, lá nhan sắc, tuỳ"
".........."
 
Là sao, sao không có một slash nào. Là sao?
Có phải những câu không slash này là để làm cái thắng kềm mấy câu có dấu slash, để kềm những độc giả nào đi xa với chủ đề của bài thơ(?) Còn nữa, hay tác giả muốn lời thơ cho nó bí hiểm như thi sĩ Đoàn Phú Tứ trong bài Màu Thời Gian chăng(?) Chắc chỉ hỏi tác giả mới có câu giải đáp ( mà chưa chắc độc giả đã hài lòng) Nhưng phần tôi " tôi. tôi. tôi với tôi nghi ngút, già"
Bài thơ làm theo thể lục bát có những chỗ bị lơi vần ( tôi vần với vai , câu 1 và 2. Ngờ vần với mưa, câu 2 và 3. Khư vần với ghe, câu 3 và 4). Nhưng đó chẳng phải làm điều trong một bài thơ lục bát biến thể.
Tôi hình dung một khu rừng nghiêng ngã vì giông tố hay nói một cách khác là do bàn tay của đấng tối thượng làm ra. Mỗi cây nghiêng ngã này là những chữ trong bài thơ có chủ ý của ông sáng- tạo-du- tử- lê. Vừa chơi chữ, vừa huê dạng như những bước Lăng Ba Vi Bộ, bài thơ đánh đố tôi để sắp đặt theo tôi hay theo tác giả đã không còn là vấn đề. Bỡi tác giả cũng là tôi. " tôi. tôi. tôi với tôi".
Bây giờ tôi phải giải quyết câu hỏi đưa ở trên, sau 24 năm ( căn cứ trên bài thơ" đọc lại một bài thơ cũ..." kẻo độc giả sốt ruột. Giải quyết câu hỏi trên chỉ bằng một chữ "không " cũng đủ rồi. Vì,
Chữ, ý, ngữ cảnh, sự liên tưởng tư những câu thơ, chữ thơ đã, đang và sẽ làm cho độc giả vừa thích thú vừa ở trong tình trạng muốn khám phá ra thêm. Như khám phá một khu rừng hoang sơ, tìm hiểu dưới đáy biển sâu đầy lạ lẫm.
Trong mê -trận-bài -thơ của Du Tử Lê, tôi không bước ra được nên phải sắp xếp theo mấy cái slash chết người này thành một bài thơ không slash, gọi là tương tác với tác giả. Còn cái tựa của bài thơ thì không giữ được rồi. Thôi thì mượn mấy chữ trong bài thơ vậy:

hoa mang thai gió, lá nhan sắc, tuỳ

soi cho tôi còn gương rừng
nghiêng vai núi đợi , bao dung sông ngờ
khư khư người còn cơn mưa
úng thân xử nữ khẳm ghe bầu chìm
cây còn giường nằm. cho chim
hoa mang thai gió, lá nhan
sắc, tuỳ
đèn nhang còn tim chia ly
tôi,tôi, tôi với tôi nghi ngút già
xương còn. em buồn theo da

Đặng Phú Phong
Khuya 10/4/19

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
✱ VOA: Trên cương vị tổng thống, ông Trump đôi khi chia sẻ thông tin, bất kể mức độ nhạy cảm của nó. Ông ngẫu hứng cung cấp thông tin bảo mật cấp độ cao cho bộ trưởng ngoại giao Nga ✱ VOA: Những tài liệu này cần được bảo mật là việc rất nghiêm trọng- đặc biệt là đối với Mar-a-Lago, những khách nước ngoài ở đó - tạo ra một mối đe dọa đến an ninh quốc gia ✱ VOA: John Kelly khởi động một nỗ lực để cố gắng hạn chế những người có quyền tiếp cận ông Trump tại Mar-a-Lago, nhưng nỗ lực này thất bại khi Trump từ chối hợp tác...
Hôm thứ Sáu 23-9 trên tạp chí Project-Syndicate, nhà báo Laurence Tubiana cho rằng không có gì là hay, là tốt một khi châu Âu theo đuổi chính sách đa phương hóa theo tiêu chuẩn hai mặt (double standard) trong cuộc chiến Ukraine, vì cộng đồng Âu còn nhiều vấn đề ưu tiên giải quyết...
Đại Hội Đồng Liên Hiêp Quốc lần thứ 77 đã khai mạc tại New York hôm 20-9-2022, trong bối cảnh thế giới đối mặt với hàng loạt khủng hoảng, đang bị chia rẽ vì nhiều vấn đề: Cuộc chiến Ukraine, khủng hoảng khí hậu, mất an ninh lương thực, khủng hoảng năng lượng, và nạn dịch Covid-19 vẫn chưa chấm dứt...
Truyện dài chống tham nhũng, lãng phí ở Việt Nam đã được thi hành từ Trung ương xuống địa phương, nhưng tham nhũng cứ trơ ra là vì sao? Thắc mắc này không phải đến thời Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng mới có mà từ khuya lắm rồi, ít nhất cũng từ khóa đảng VII thời ông Đỗ Mười làm Tổng Bí thư (28 tháng 6 năm 1991 - 26 tháng 12 năm 1997). Nhưng tại sao tình trạng này cứ kéo dài mãi và không có dấu hiệu suy giảm mà còn biến chứng, lan nhanh mặc dù nhà nước đã tung ra nhiều biện pháp phòng ngừa và chữa trị...
Tôi đã trót có dăm ba lời về nón cối, mũ cối, và dép râu nên (lỡ trớn) cũng xin được thưa luôn, đôi câu, về cái nón tai bèo...
Bạn ơi, -Kẻ trí tuệ ít lỗi lầm và khi phạm lỗi thì nhận biết và tu sửa. Kẻ ngu si không biết lỗi lầm và khi nhận biết thì biện minh mà không hề tu sửa. -Kẻ trí tuệ trước mọi sự việc đều tìm hiểu và phân tích lợi-hại. Còn kẻ ngu si chỉ nhìn thấy lợi mà không thấy hại. -Kẻ trí tuệ biết đo lường thời thế. Còn kẻ ngu si thì làm bừa, khi thất bại lại đổ lỗi cho Trời. Tức khí nhảy ra đâm chém dễ. Nhẫn nhục chờ thời khó, “Khảng khái cần vương dị. Thung dung tựu nghĩa nan.” (Lý Trần Quán Tiến Sĩ đời Lê Trung Hưng)
Theo VOA Tiếng Việt hôm 9-9-2022 bà Aler Grubbs, giám đốc Quốc gia USAID Mỹ tại Việt Nam và ông Nguyễn Kim Sơn, Bộ trưởng GD&ĐT-VN đã ký kết bản ghi nhớ nâng cao chất lượng giáo dục Đại học và thúc đẩy xây dựng một nền Đại Học Tự Trị tại Việt Nam...
Trận đánh tái chiếm cổ thành Quảng Trị kéo dài 81 ngày trong mùa Hè đỏ lửa 1972 là một trong những trận đánh dài và khốc liệt nhất trong chiến tranh Việt Nam. Trong tạp chí tháng Tư trên trang mạng khảo cứu lịch sử historynet năm nay, Thiếu Tướng hồi hưu John D. Howard, một sĩ quan West Point và cựu cố vấn tại chiến trường Việt Nam vào năm 1972 đã kể lại diễn biến toàn bộ chiến dịch và trận tái chiếm lịch sử này. Xin giới thiệu lại bài viết này nhân kỷ niệm 50 năm trận tái chiếm cổ thành kết thúc vào ngày 16 tháng 9 năm 1972...
Vào giữa tháng 3, chưa đầy một tháng sau khi Nga xâm lăng Ukraine, nhà khoa học chính trị Francis Fukuyama đã đưa ra một dự đoán nổi bật: Ukraine sẽ chiến thắng. Sáu tháng sau, Ukraine đang trên đà tấn công và tái chiếm lãnh thổ quan trọng giữa nhiều dấu hiệu là quyết tâm của Nga đang suy yếu. Các bản tường thuật chỉ ra rằng vũ khí và thông tin tình báo do Hoa Kỳ và các quốc gia đồng minh khác cung cấp đang mang lại cho cuộc phản công của Ukraine một sự thúc đẩy nghiêm trọng. Liên minh NATO vẫn bền vững và đoàn kết đứng sau Ukraine, bất chấp nỗ lực của Nga nhằm làm suy yếu sự thống nhất đó bằng cách hạn chế xuất khẩu khí đốt tự nhiên sang châu Âu...
Đảng Cộng sản Việt Nam (CSVN) đã “cạn kiệt” các vấn đề quốc kế dân sinh hay sao mà lại đem những chuyện cũ ra thảo luận tại Hội nghị Trung ương 6 vào tháng 10?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.