Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tác Phẩm song ngữ "Thơ Những Người Thua Cuộc -- Poems of the Losers"...

20/03/201915:51:00(Xem: 2562)

Tác Phẩm song ngữ
"Thơ Những Người Thua Cuộc -- Poems of the Losers"...
120 bài thơ 50 tác giả --
 
Phát hành online:
Amazon, Barnes & Noble, Lulu và Ingram.
Giá bìa: $32/cuốn

Hoặc mua tại NXB Sống:
$30/cuốn
FREE SHIPPING Hoa Kỳ.
Liên lạc: (714) 414-8119



blank

  

Lời mở đầu

 

Vẫn là những người lính đó mà những bài thơ của họ chúng ta đã được đọc trong “Thơ Lính Chiến Miền Nam - ARVN Soldiers’ Poetry”, cùng với nhiều đồng đội khác; họ đã trở về từ cuộc chiến, may mắn sống sót, còn nguyên vẹn hay đã tật nguyền, góp mặt trong tuyển thơ này.

Điều đặc biệt ở đây là những ý thơ, những câu thơ,những bài thơ này đã được làm ra, hoặc ấp ủ, trong bóng tối nhà tù, sau hàng rào kẽm gai trại tập trung, sau những cơn đau của bệnh tật, những đợt hành hạ của gông cùm… Có khi, thoải mái hơn, trong lúc “lao động” trên những nương rẫy, cánh đồng, hoặc trên những nẻo đường mưu sinh bằng đủ thứ nghề: đạp xích lô, làm thợ mộc, ngư phủ, gác dan, dạy kèm, phu khuân vác… Lại có khi, thơ được làm ra, trên đất nước tạm dung, nơi họ đã được đưa đến để “làm lại cuộc đời”hay “lưu vong”?; một nơi hoàn toàn lạ lùng, thật xa quê hương mà họ phải bỏ lại.

Nếu “bên thắng cuộc” đã liên tu bất tận có những tiếng nói của họ: gang thép, đe dọa, tự mãn, ngông cuồng và say sưa… thì những lời thơ này, của những “người thua cuộc”, là tiếng nói của sự chịu đựng, nhẹ nhàng và bao dung, một nỗi đau không dứt; vậy mà, nhiều khi, lời thơ lại phảng phất giọng điệu của những hào kiệt “sa cơ lỡ vận”, rất hào sảng. Với tâm hồn giàu nhân bản (như đã giới thiệu trong Thơ Lính Chiến Miền Nam…); những người lính làm thơ của QLVNCH, dù chịu nhiều đòn thù ác nghiệt của “bên thắng cuộc”, họ không hề nuôi dưỡng những oán hờn đối với cựu thù của mình. Như thể họ đã xem đó là cái giá mà chính họ phải trả trong cơn quốc nạn. Thậm chí, có những giọng thơ, lời thơ rất khôi hài, như tự mỉm cười với số phận của mình, vì đã không còn cách nào khác. Mọi chuyện xảy ra thực sự đã vượt quá tầm tay của họ.

Tuy thế, họ đã không đầu hàng số phận. Nơi đất nước tạm dung, nhiều cựu binh này đã tiếp tục học hành, đỗ đạt, sống và làm rất nhiều việc có ích cho đời.

Erich Segal có viết “…Part of being a big winner is the ability to be a good loser”*

Những cựu binh-nhà thơ này là những người thua cuộc quân tử.

Nguyễn Hữu Thời

Cựu SVSQ khóa 3/73 Thủ Đức

 

*(Biết thua một cách quân tử là một đức tính của kẻ thắng trận hào hùng - Phan Lệ Thanh dịch)

 

  

 

Preface

 

The readers find herein just the same soldiers - now veterans whose poems could be read in “Thơ Lính Chiến Miền Nam - ARVN Soldiers’ Poetry”. Together with other companions-in-arms, they returned from the war; some lucky to be intact, others disabled; they are present, helping to make this poetry anthology: Poems of the losers.

What is special is the fact that the ideas, the themes, the poems in this anthology were nurtured, written in the darkness of the jails, behind the barbwire fences of the concentration camps, after fits of painful diseases or blows of torture...or occasionally, less miserable, on the fields or milpas, or somewhere else while they were working trying to make a living by doing all kinds of odd jobs: as a pedicab driver,a carpenter,a fisherman, a security guard, a tutor,a porter... Also, some poems were written during the later years in foreign lands where they had been accepted as refugees to “start a new life” or to “be exiled” in strange places, an ocean apart from their own homeland.

When the winners have been raising their voice arrogantly, threateningly, complacently, extravagantly and very passionately... these verses of the losers present the voice of tolerance, moderateness and forgiveness in a ceaseless pain; yet the language of the poems, more often than not, sounds the tone of “down and out” heroes, still very generous. With the spirit of humanity (as introduced in “ARVN Soldiers’ Poetry),the poets of the Army of  Republic of Vietnam, despite the formidable revenge and ill-treatment,still did not nourish any feeling of resentment against their former enemy. It seemed they took it for granted that they had to pay a heavy price for losing the war they had fought and it was just the national calamity. There is somewhere in this anthology a tone of humor, when some authors even seemed to be fond of laughing at their fate as they could not do anything to change it. Everything was beyond their control.

Nevertheless, they did not give up their hope and efforts. As immigrants in the new lands, some got back to schools or universities, later being graduates and able to live usefully.

Erich Segal once wrote in one of his novel “Part of being a big winner is the ability to be a good loser”.

These veterans-poets are the good losers.

 

Nguyễn Hữu Thời

Ex-cadet of Class 3/73 Infantry School, RVNAF

 

  

 

120 bài thơ 50 tác giả

 

Sau một năm làm việc, đến nay tôi đã tìm được 120 bài thơ của 50 tác giả để đưa vào bản thảo tập THƠ NHỮNG NGƯỜI THUA CUỘC theo danh sách dưới đây:
 

Chu Vương Miện  Dư Mỹ  Đăng Nguyên  Đức Phổ  Hà Thúc Sinh  Hạ Quốc Huy  Hòa Nguyễn  Hoài Ziang Duy  Hoàng Lộc  Hồ Chí Bửu  Hồ Minh Dũng  Huy Uyên  Lâm Chương  Lâm Hảo Dũng  Lê Mai Lĩnh  Luân Hoán  Lữ Quỳnh  Mường Giang  Nguyễn Dương Quang  Nguyễn Đăng Trình  Nguyễn Đông Giang  Nguyễn Hữu Nhật  Nguyễn Hữu Thời Nguyễn Hữu Thụy Nguyễn Nam An  Nguyễn Ngọc Nghĩa  Nguyễn Phan Thịnh Nguyễn Phúc Sông Hương  Nguyễn Tư  Nguyễn Văn Ngọc  Ngô Đa Thiện  Ngô Đình Khoa  Như Không  Phạm Quang Ngọc  Phạm Văn Bình  Phan Ni Tấn  Phan Xuân Sinh  Phương Tấn  Quan Dương  Thái Tú Hạp Thiếu Khanh  Thy Lan Thảo  Trang Châu  Trạch Gầm  Trần Đình Thao  Trần Hoài Thư  Trần Thanh Ngọc  Trần Văn Sơn  Trần Vấn Lệ  Trần Yên Hòa.

 
Cũng như tập THƠ LÍNH CHIẾN MIỀN NAM... tựa của tập thơ này rõ ràng và dứt khoát: THƠ NHỮNG NGƯỜI THUA CUỘC - POEMS OF THE LOSERS. Một tập thơ có chủ đề liên quan đến quá nhiều người mang chung một thân phận và sống với nó trong một khoảng thời gian quá dài; vậy mà, chỉ có 120 bài thơ của 50 tác giả, con số quá ít ỏi, một số lượng quá nhỏ bé so với chủ đề quá rộng lớn của tập thơ. Tôi không biết phải dùng một từ nào khác để gọi tên chính mình và những đồng đội của mình - và dĩ nhiên cả đồng bào của mình nữa. Phủ nhận thân phận của mình, đó là điều tôi chưa bao giờ làm. Mong quý độc giả thông cảm nếu có gì đó không hài lòng về cái tựa tập thơ.

Tôi cũng rất tiếc về sự vắng mặt của một số tác giả thời danh được rất nhiều độc giả ưa thích và sự thiếu sót này có thể sẽ làm số độc giả đó... thất vọng (?).

Những bài thơ này có thể được xem hay không, là tiêu biểu của “những vần thơ thua cuộc” tùy ở nhận định của các nhà phê bình. Tôi chỉ muốn nhắc đến số lượng ít ỏi các bài thơ mà tôi đã chọn, và mong anh chị em hiểu cho, chỉ vì “lực bất tòng tâm”. Công trình của chỉ một người, khó mà tránh được bất cập. Tuy nhiên,về “chất” của các bài thơ, thì tôi thấy nhẹ nhõm và tin rằng mình đã tìm được những bài thơ hay, mặc dù tôi chưa bao giờ là một nhà sưu tập chuyên nghiệp. “Gom” được các bài thơ này, trước hết, tôi phải cảm ơn những tác giả-đồng đội của mình (đa số đã nổi tiếng từ trước 1975), vì họ đã làm ra những bài thơ đó ,để cho tôi có cái may mắn bắt gặp chúng - những bông hoa - trên con đường dài mệt mỏi mình đã đi qua. Đặc biệt, trong tập thơ có 4 tác giả đã qua đời (Nguyễn Hữu Nhật, Nguyễn Phan Thịnh, Ngô Đình Khoa và Phạm Văn Bình). Gõ lại những bài thơ của họ, cho vào tập thơ, là để thay lời kính mến và tưởng niệm. Đó là những tác giả tôi thích, cũng như tất cả những tác giả khác. Có vài người vô danh, như tôi; có vài người “không rõ lai lịch”.

Những bài thơ gốc tiếng Việt - tiếng nước tôi - mới là cái lõi, cái cốt tủy của tập thơ, cái chỗ mà những gì sinh sắc nhất, đã ánh lên mỗi lần bắt gặp, nhưng rực rỡ và tồn tại, chứ không phải là những từ ngữ trong bản dịch tiếng Anh mà tôi đã “đánh vật” với chúng trong cả năm qua. Bản dịch tiếng Anh - mục đích rõ ràng là dành cho độc giả nước ngoài - chỉ là cái hình bóng loáng thoáng của những cựu binh QLVNCH sau cuộc chiến... mà diện mạo của họ - bởi vì thua cuộc - nhiều lúc đã bị vô tình, cố ý, làm cho nhòe nhoẹt hoặc bôi đen, bởi những thế lực chính trị không liên hệ gì đến những tác phẩm văn học này. Và những tác giả trong tập thơ này cũng chẳng liên hệ gì đến họ, những thế lực đó.

Tôi đã dịch xong 105 bài thơ trong tập thơ; tôi còn phải dịch 15 bài thơ cuối cùng nữa. Sau đó, phải xem lại để chỉnh sửa, rồi vẽ bìa... và điều quan trọng nhất chính là tìm một NXB ở nước ngoài (Mỹ, Canada,Úc...) để tài trợ cho tập thơ, để cho nó được in ra và phát hành rộng rãi. Ở đây, tôi chỉ có thể tự in thủ công (rất thô sơ bằng photocopy) chừng mươi cuốn, để làm kỷ niệm, mà thôi.

Trước đây, khi thực hiện tập THƠ LÍNH CHIẾN... tôi đã tự mình viết Lời Mở Đầu (Preface) và Lời Giới Thiệu (Introduction) bằng tiếng Việt và Anh; lần này tôi không viết giới thiệu được, vì đã đưa thơ của mình vào (theo đề nghị của một tác giả là người bạn hiền đáng mến ở Mỹ). Tự mình giới thiệu mình tôi thấy ngượng, giống như mình tự bấm like cho mình vậy. Tôi cần một người đọc bản thào cả tập thơ, rồi viết vài trang giới thiệu dùm, mà chưa nghĩ ra, tôi cũng cần cả người biên tập để đọc và sửa chữa các lỗi tiếng Anh nữa; mà việc này hẳn là của NXB (cố GS. Nguyễn Ngọc Bích, bạn của nhà văn Uyên Thao, NXB Tiếng Quê Hương, đã tích cực làm giúp việc này cho tập THƠ LÍNH CHIẾN... in năm 2016). Không phải “dân trong làng”, tôi không biết phải nhờ ai viết cho một bài giới thiệu. Đó là những việc phải làm sau này.

Còn bây giờ, tôi lại tiếp tục với bàn thảo; hy vọng xong trước cuối năm.

 

Nguyễn Hữu Thời - 2/10/2018

 

  blank

 

120 poems by 50 authors

 

After nearly a year of working, now I have collected 120 poems  written by 50 authors to be included in POEMS OF THE LOSERS, as listed  below:
 

Chu Vương Miện  Dư Mỹ  Đăng Nguyên  Đức Phổ  Hà Thúc Sinh  Hạ Quốc Huy  Hòa Nguyễn  Hoài Ziang Duy  Hoàng Lộc  Hồ Chí Bửu  Hồ Minh Dũng  Huy Uyên  Lâm Chương  Lâm Hảo Dũng  Lê Mai Lĩnh  Luân Hoán  Lữ Quỳnh  Mường Giang  Nguyễn Dương Quang  Nguyễn Đăng Trình  Nguyễn Đông Giang  Nguyễn Hữu Nhật  Nguyễn Hữu Thời Nguyễn Hữu Thụy Nguyễn Nam An  Nguyễn Ngọc Nghĩa  Nguyễn Phan Thịnh Nguyễn Phúc Sông Hương  Nguyễn Tư  Nguyễn Văn Ngọc  Ngô Đa Thiện  Ngô Đình Khoa  Như Không  Phạm Quang Ngọc  Phạm Văn Bình  Phan Ni Tấn  Phan Xuân Sinh  Phương Tấn  Quan Dương  Thái Tú Hạp Thiếu Khanh  Thy Lan Thảo  Trang Châu  Trạch Gầm  Trần Đình Thao  Trần Hoài Thư  Trần Thanh Ngọc  Trần Văn Sơn  Trần Vấn Lệ  Trần Yên Hòa.
 

Like ARVN Soldiers’ Poetry, the title of this poetry collection is clear and definitive: POEMS OF THE LOSERS. It’s an anthology that has a theme relating to so many people who share the same fate to live with for a very long period of time; nevertheless, it only consists of 120 poems by 50 authors, a very small figure, a true fewness apparently irrelevant to the broad meaning of its title. I don’t know any other word I should use to exactly call myself and my companions-in-arms and of course my fellow- citizens. Denial of my condition is what I have never done. I expect an understanding from the readers who, I think, may not be happy with the title of this anthology.

I am also sorry for having missed some of the famous contemporary poets whose works have been admired by a large number of readers and this shortcoming may make them disappointed (?)

Whether or not the verses herein are considered the typical ones ever written by the losers are up to literary critics. I only want to mention the fewness of the poems selected and to tell the reason for that, it is simply because “the spirit is willing but the flesh is weak”. A project by only one man can hardly be free from defects. However, as far as the “quality” is concerned, I feel relief and confident of my choice although I am never a professional collector. Having been able to select these poems, first I wish to thank the authors (Most of them were well-known before 1975) for having written the poems so that I could find them-the beautiful flowers- on the roads of my tiring journey. Particularly, there are herein the poems of four deceased authors (Nguyễn Hữu Nhật, Nguyễn Phan Thịnh, Ngô Đình Khoa, Phạm Văn Bình). Typing out their verses for insertion in this anthology, I want to express revere and love, for them and to the memory of them. They are among my favorite authors like many others. There are herein some almost unknown authors- like me- and some others whose biographic information is not available.

The original poems in Vietnamese- my mother tongue- are the core, the soul of the anthology where the most profound goodness glitters and touches us eternally, not the words and expressions in the English versions with which I have “struggled” for almost the whole of the year. The English versions which are obviously intended for English readers are just the obscure images of these ARVN veterans after the war when their real aspects - simply because they are the losers- are intentionally or unintentionally stained or blackened by the influential political camps who have nothing to do with these literary works. And the authors of these works surely have not anything to do with them either.

So far I have translated 105 poems; I have to translate the last 15 ones. After that, I have to revise all of them, one by one, to correct the mistakes found,then I have to sketch the front cover…and most important to find a foreign publisher who is interested in bringing out the book and selling it world-wide. Here in Vietnam I can only make a few rude copies through a copying machine, as a souvenir.

Formerly when working at ARVN Soldiers’ Poetry… I myself wrote the Preface and Introduction in both Vietnamese and English; this time, I am not in a position to write an introduction to the book because I have inserted my own poems in it (following the idea of a likeable author, a good friend in the States) I always feel somewhat ashamed at introducing myself, it is very much like clicking a “like” for my own post. I need someone to read through the manuscript then write an introduction with objective opinions, but I cannot think of any particular person to do it. I also need an editor to read through the book then carefully polish the English and correct the mistakes if any; I believe this work is to be arranged by the publishing house (Late Prof. Nguyễn Ngọc Bích, a friend of writer Uyên Thao, TQH Publishing House, had helped very effectively in doing editorial works to SOLDIERS’ POETRY …that was published in June 2018). Since I am not in the literary world, I don’t know who to turn to for help with an introduction to this anthology. It’s something to be done later.

For the time being, I have to get back to work, at the manuscript; I hope it will be finished before the end of this year.

 

Nguyễn Hữu Thời - 10/2/2018

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Ma túy đang là tệ nạn gây nhức nhối cho toàn xã hội Việt Nam, nhưng Đảng và Nhà nước Cộng sản chỉ biết tập trung nhân lực và tiền bạc vào công tác bảo vệ Chủ nghĩa Mác-Lenin và làm sao để đảng được độc tài cầm quyền mãi mãi.
Tôi sinh ra ở Sài Gòn, nơi vẫn được mệnh danh là Hòn Ngọc Viễn Đông. Chỉ tiếc có điều là ngay tại chỗ tôi mở mắt chào đời (Xóm Chiếu, Khánh Hội) thì lại không được danh giá hay ngọc ngà gì cho lắm.
Một ngày không có người Mexican có thể sẽ không dẫn đến tình trạng xáo trộn quá mức như cách bộ phim hài "A day without a Mexican" đã thể hiện nhưng quả thật là nước Mỹ sẽ rất khó khăn nếu thiếu vắng họ. Xã hội sẽ bớt phần nhộn nhịp vì sự tươi vui và tràn đầy sức sống của một sắc dân phần lớn là chân thật và chăm chỉ.
Công cuộc chống độc tài vẫn đang tiếp tục và đang trả những cái giá cần phải trả cho một tương lai tốt đẹp hơn. Chị là một trong số những người chấp nhận tự đóng góp vào những phí tổn đó cho toàn dân tộc. Chị là: NGUYỄN THÚY HẠNH.
Dưới thể chế Việt Nam Cộng Hòa người dân không chỉ bình đẳng về chính trị mà còn có cơ hội bình đẳng về kinh tế, nên mặc dù chiến tranh khoảng chênh lệch giàu nghèo giữa nông thôn và thành thị, giữa những người ở thành thị với nhau không mấy khác biệt.
Nếu so sánh với nuôi con thì có 2 việc là cho ăn và dạy dỗ. Ăn uống phải đầy đủ và điều độ (không mặn, ngọt, béo v.v…) để cơ thể khỏe mạnh. Giáo dục không gò bó thì trẻ hoặc hư hay cương cường tự lập, trái lại rầy la đánh đập hay nuông chiều thì trẻ sinh ra nhút nhát, kém tự tin hoặc ỷ lại. NHTƯ ví với bàn tay Midas nuôi dưỡng thức ăn (tiền) cho nền kinh tế, trong khi bàn tay hữu hình (hay thô bạo) của nhà nước (gồm Hành Pháp và Quốc Hội ở Mỹ) có quyền hạn thả lỏng hay siết chặc thị trường.
Bắt đầu từ đây thì xu hướng nịnh nọt nở rộ và tràn lan ra khỏi lãnh vực thơ văn, vào đến tận nhà vệ sinh công cộng – theo ghi nhận của nhà báo Bút Bi : Thấy tóc sếp đen thì nịnh: “Anh lo nghĩ nhiều mà giữ được tóc đen vậy thì tài tình quá!”, tóc sếp bạc thì âu lo: “Anh suy tư công việc nhiều quá nên để lại dấu ấn trên mái tóc anh”. Sếp ốm: “Quanh năm suốt tháng lo cho người khác nên anh chẳng nghĩ đến tấm thân gầy guộc của mình”. Sếp mập: “Anh quả là khổ, làm việc nhiều quá đến không có thời gian tập thể dục...”
Mau quá anh nhỉ! Mới đó đã hai mươi chín năm. Không ngờ đi ăn cưới người cháu vợ ở Cali, gặp lại anh ở phố Bolsa sau gần ba mươi năm. Nhớ ngày nào bốn anh em: Ngọc, Nhất, Tâm, Thể, coi như tứ trụ vây quanh người anh đầu đàn, anh Lê Văn.
Sáng 30 tháng 4, khoảng 6 giờ 30, lệnh gọi tất cả sĩ quan và nhân viên chiến hạm đang sửa chữa tại Hải-Quân Công-Xưởng tập họp tại Bộ-Tư-Lệnh Hạm-Đội. Một sĩ quan cao cấp Hải-Quân tuyên bố rã ngũ. Từ Bộ-Tư-Lệnh Hạm-Đội trở lại HQ 402, với tư cách sĩ quan thâm niên hiện diện, Trung-Úy Cao Thế Hùng ra lệnh Thiếu-Úy Ninh – sĩ quan an ninh – bắn vỡ ổ khóa phòng Hạm-Trưởng, lấy tiền trong tủ sắt phát cho nhân viên để họ tùy nghi. Nhân viên ngậm ngùi rời chiến hạm, chỉ còn một hạ sĩ, một hạ sĩ nhất, một hạ sĩ quan tiếp liệu, vì nhà xa không về được.
Vấn đề, chả qua, là cả ba nhân vật thượng dẫn đều không thích cái thói xu nịnh và đã thẳng thắn nói lên những lời trung thực khiến ông Nguyễn Phú Trọng (và cả giới cầm quyền nghịch nhĩ) nên họ đành phải chịu họa – họa trung ngôn – giữa thời buổi nhiễu nhương. Trong một xã hội mà không có nhân cách người ta vẫn sống (thậm chí còn sống béo tốt hơn) thì những người chính trực bị giam trong Viện Tâm Thần … là phải!
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.