Hôm nay,  
Việt Báo Online

Nữ Văn Sĩ Đoạt Giải Pulitzer Harper Lee Với Truyện Nổi Tiếng “To Kill a Mocking Bird”

30/01/201900:00:00(Xem: 661)
Nữ Văn Sĩ Đoạt Giải Pulitzer Harper Lee Với Truyện Nổi Tiếng “To Kill a Mocking Bird”
Thành Lacey sưu tầm và dịch thuật

 
Văn sĩ Harper Lee sinh  tháng Tư, năm 1926, tb Alabama, mất năm 1926. Năm 1959 bà viết xong bản thảo cho quyển truyện đoạt giải này.  Bà là con gái út trong gia đình bốn con ở một thành phố nhỏ và có tính khí của con trai.  Cha bà là một luật sư, nghị viên lập pháp của Alabama và làm chủ một phần tờ báo địa phương.  Mẹ của bà bị bịnh tâm thần và hiếm khi rời khỏi nhà.

Một trong những bạn thân khi còn bé của bà mà sau này là một tác giả nổi danh là Truman Capote.  Bà thường bảo vệ, che chở cho Truman vì tính khí yếu đuối của chú bé và thường bị mấy bé trai cùng tuổi trêu chọc.  Gia cảnh của Truman cũng bị bất hạnh như của bà.

Khi ở trung học, bà đâm ra chú trọng vào văn chương Anh. Sau khi ra trường năm 1944, bà vào trường ĐH nữ Hungtindon College ở Mongomery.  Bà khác lạ hẵn với các nữ sinh viên khác vì chẵng hề để ý tới ăn diện, hẹn hò , thời trang mà chỉ chăm chú vào học và viết văn.  Bà là hội viên của hội sinh viên danh dự và của nhóm đồng ca.   Khi chuyển sang ĐH Alabama, bà chú tâm vào viết văn và làm báo cho nhà trưừng và trở thành chủ nhiệm ấn hành..  Khi đựơc nhận vào trường luật bà phải từ bỏ chứ chủ nhiệm nhưng sau đó thấy chính là ngiệp viết văn mới là tiếng gọi của đời mình nên theo học ĐH Oxford ở Anh quốc.  Năm 23 tuổi bà đến New York City chật vật sinh kế với nghề bán vé máy bay và gặp lại bạn cũ là Capote hiện là văn sĩ nổi danh.  Bà làm bạn với nhà soạn nhạc và viết lời nhạc tên Michael Martin Brown và vợ của ông.

Năm 1956 ông bà Brown tặng bà một món quà Giáng Sinh ngoài sức tưởng tựơng  của bà là chu cấp cho bà một năm để bà chuyên viết văn.  Ông bà này cũng giới thiệu bà đến các nhà xúât bản và sau này họ giúp bà  xuất bản quyển To Kill a Mocking Bird.  Giờ xin được đề cập về quyển sách có tựa đề: “To Kill a Mocking Bird.”

Theo tự điển Webster’s New Wolrd Dictionary  thì mocking bird là một loại chim thường thấy ở Mỹ và nổi tiếng   là hót hay và có khả năng nhạy theo tiếng kêu của các con chim khác.  Có điều làm ta thắc mắc khi đọc tựa đề của truyện là : tại sao lại “giết con chim mocking bird, một loài chim vô hại và dễ mến  như vậy? Câu hỏi đó sẽ được giải đáp khi ta đi sâu vào câu truyện và hiểu  thấu được ngụ ý trong chủ đề của tác giả:

... Nơi xảy ra câu chuyện là ở Maycomb, tb Alabama, một nơi đèo heo hút gío - cỡ miệt u minh Càmau của mình.  Không có ai tới ở mà cũng không có ai dời đi xứ khác, cứ bấy nhiêu gia đình sống hết thế hệ này qua thế hệ nọ. Gia đình trong truyện là gia đình họ Finches có đứa gái tên Scout, đứa anh là Jem và ông cha là Atticus, một luật sư. Cứ mỗi hè Scout và Jem kết bọn với thằng Dill Harris lại tò mò rủ nhau đến căn nhà ‘bị ma ám’ có tên là Radley Place trong vùng, nơi có người đàn ông dị thường tên Boo Radley ở.  Khi mùa thu tới, mỗi lần Dill và Scout đi học ngang căn nhà ma, Scout thường sợ hải chạy u, vắt giò lên cần cổ.  Môt hôm, Scout chú ý thấy cái gì là lạ: một miếng kẹo cao su dán dính vào lổ trên một thân cây.   Nó noí lại với Jem  và cũng tìm thấy nơi đó hai tượng nhỏ khắc bằng xà bông hình của Scout và Jim.  Điều này làm tăng thêm sự sợ hải của bọn nó với Boo.

Khi mùa đông đến thì tai hoạ cũng đến.  Nhà của cô Maudie bị phát hoả cháy rụi.  Scout bị bạn hoc trêu chọc vì cha mình, ông Atticus,  nhận biện hộ cho một khách hàng người da đen tên Tom Robinson vì bị cáo buộc là hãm hiếp một người đàn bà da trắng.  Trong mùa hè rồi, chúng được biết thêm về sự kỳ thị đen trắng và lối sống của người da đen ra sao.  Ngày xử Tom Robinson, mấy đứa nó có lén xem thì rõ ràng là người đàn bà tên Mayella Ewell đó đã nói dối.  Tuy nhiên cuối cùng Tom bị kết tội và một số người da trắng đâm ra ghét cha nó và còn đe doạ ông nữa.

Một đêm tối trời, khi bọn nó đang trên đường trở sau buổi ăn lễ Halloween, có ai đó theo dõi bọn và tấn công mà không nhìn được mặt họ.  Jem bị gãy tay và bất tỉnh và có ai đó ẵm Jem về nhà trong khi Scout theo sau. Sau đó thì ông Ewell bị chết, Jem bị gãy tay và người ẵm Jem về nhà chính là Boo Radley.  Ông Atticus thì không nghỉ là con người quái lạ Boo này không phải là thủ phạm và định ra toà trình bày nhưng may là có một người bạn của ông can gián.   Câu chuyện chấm dứt với cái nìn  mới của Scout về con người láng diềng Boo nhân từ nhưng  có dáng vẻ quái lạ này như là một người bạn và người đã che chở cho mình.

Đi sâu vào truyện, người đọc nhận thấy ở phân nữa phần đầu của Harper Lee kết cấu một hình ảnh thân aí, hiền dịu của tuổi trưởng thành một thế giới đã bị xoá mất đi ở một thị trấn nhỏ ở Alabama.  Rồi bà làm mất đi cái hình ảnh dịu hiền của thị trấn bé nhỏ đó trong phần hai của cuốn truyện.  Bà tháo dỡ cái bề mặt dễ mến đó để làm lộ ra mặt trái đầy sự giả dối, mục rữa với đầy thành kiến và sự ngu tối.  Nhưng có điều là trong truyện, không có ai là hoàn toàn xấu hay hoàn tòan tốt.  Mỗi nhân vật mang ‘tính chất người’  với cái khuyết điểm và cái yếu đuối của nó. Tác gỉa còn xếp Atticus, một biểu tượng của đạo đức vào một tiêu biểu cho sự yếu đuối với hình ảnh của một người có tuổi, vợ chết thay vì là một thanh niên khỏe mạnh và sinh động. Đó là cách thế nào mà  những nhân vật có tính khiếm khuyết này ảnh hưởng đến và bị ảnh hưởng bởi những chủ đề chính cấu thành xã hội của họ sống.

Ba chủ đề trong tryện là: sự giáo dục, lòng can đảm và thành kiến.  Đọc giả thấy đưực tíng quan trọng của sự giáo dục đối với ông Atticus và con của ông trong chương đầu khi Jem nói cho Dill biết rằng Scout học đọc từ hồi com là bé con.   Ông Atticus đọc báo và tạp chí cho các con nghe như là một người lớn hiểu được những vấn đề ở trình độ này.  Khi Scout tới tuổi đến trường thì cô bé đã biết đọc rành vượt xa các bạn cùng lớp là làm cho cô giáo thấy khó khăn trong việc dạy Scout.

Chẳng bao  lâu ta thấy rõ ra là tại sao Atticus xem sự giáo dục rất là quan trọng.  Trong lời biện luận kết thúc tại toà, ông nói trắng ra sự ngu tối của những con người dốt nát về trí tuệ và cảm tính là : “  Những nhân chứng đây đã cho quý vị thấy chính về  họ với một sự tin tưởng không có giá trị trong lời nói là sự làm chứng của họ là không thể nào nghi ngờ được và lại tin là quý vị sẽ nghe theo gỉa thuyết của họ về thành kiến xấu là tất cà người da đen đều nói dối, là tất cả người da đen trong bản chất là những kẻ vô đạo đức, rằng tất cả người đàn ông da đen là một đe dọa cho đàn bà da trắng, một giả dụ chỉ phù hợp với tầm cở trí tuệ của họ thôi.”  Gíao dục là chìa khóa để làm ta biến sự u tối đưa đến những thành kiến như vậy.  Jem bắt đầu hiểu bài học này cho đến cuối quyển truyện khi nó tự hỏi là giá trị và nền tảng của gia đình có nên đặt vào sự giáo dục hơn là màu da hay không.

Jen cũng học được bài học thật hay từ cha mình về lòng can đảm và sự hèn nhát.  Ngay đầu truyện, ta nhận ra la  ông Atticus không đồng ý việc dùng vũ khí.  Ông tin là súng không làm cho con người trở nên gan dạ và sự mê súng ống ở trẻ con là điều không có căn cứ vững.  Để chứng tỏ điều này ông cho Jen đến đọc sách  cho bà Dubose, một người luôn cố gắng cai nghiện  trước khi chết vì bịnh ghiền đó.   Ông múôn chứng tỏ cho con mình sự can đảm thực sự nằm ở đâu: “Khi ta biết ta sẽ thất bại trước khi ta bắt đầu một điều gì mà ta vẫn làm và làm điều đó cho tới cùng.” Ông cũng tự chứng tỏ tín điều của mình về lòng can đảm khi không chịu mang vũ khí để bảo vệ cho người da đen bị kết tội là Tom Robinson trước đám nông dân giận dữ và sự đe doạ bằng vũ khí của Bob Ewell.  Lòng can đảm không phải là ở súng ống mà là ở hành động can đảm của Atticus khi nhận bào chữa cho bị can da đen mặc dù biết rằng dân địa phương sẽ chống lại ông và mấy đứa con ông.  Ông đã cho các con mình thấy thế nào là sự can đảm đúng nghĩa.

Chủ đề quan trọng nhứt trong truyện vẫn là ý niệm về thànhh kíến ở mọi hìnhh thức.  Rõ ràng là trong vụ bị can da đen Tom Morison, cac nhân vật trong tuyện của bà Lee thẳng mặt đối đầu với thành kiến về chủng tộc.  Người đọc thấy những tiếng gọi khinh bỉ dành cho người da đen như:  “mọi đen”, “mấy thằng đó” dùng trong suốt cuốn truyện.  Trong xã hội của Maycomb, người da đen nằm  tận cuối bậc thang trong một cộng đồng da trắng có thành kiến cứng ngắt về giai cấp.  Sự kiện Atticus nhận ra là ông không có cơ hội thắng trong cuộc biện hộ cho Tom vì anh ta là da đen là một dấu chỉ rõ rệt cho sự kỳ thị lâu đời ở nơi nầy.  Trong khi dì Alexandra trong gia đình Finch không chịu giao tiếp với người da đen và cả với người da trắng vì họ không ở cùng gia xã hội tầng với mình thì Atticus thúc đẩy con mình hãy thông cảm với người khác và hãy đặt mình vào hoàn cảnh của họ trước khi phán xét hay chỉ trích.

Scout phải chịu đựng rất nhiều với những thành kiến về phái tính và màu da của xã hội miền nam.  Bà Lee đã cho thấy thể hiện đó qua một vài nhân vật nữ trong truyện của bà.

Sau khi đọc xong, đọc giả  nhận ra những chủ đề trong truyện nằm ở:

 Dân ở Maycomb biểu lộ nhiều hình thức của thành kiến, kể cả phân biệt chủng tộc và giai cấp cùng về giới tính.  Tác giả dùng sự tiêu cực các  của nhân vật trong trọng như là một sự kiện đối trọng cho thái độ cấp tiến của nhân vật chính.

 Chủ đề về tội lỗi, sự phạm tôi và sư vô tội được thể hiện qua suốt cuộc xử án ngưừi da đen tên Tom Robinson, qua sự cô lập của con người quái lạ nhưng tính bản thiện tên Boo Radley .  Cả hai là biều tượng cho con chim mocking bird, con chim hiền lành chỉ đem tiếng hót làm đẹp cho đời. Hai con chim mocking birds bị giết trong truyện đó chính là Tom Robinson và Boo Radley vậy.

 Sự can đảm biểu lộ qua  nhân vật Atticus, người giữ vững lập trường và nguyên tắc của mình trước sư chống đối mang tính cách áp đảo cuả đa số và qua nhân vật là bà Dubose, đã can đảm vật lộn cho đến cùng với bịnh ghiền của mình.

* Trong cuộc bình chọn cuả hệ thống truyền hình PBS – đài KCTS 9, WA , ngày 24  tháng Mười , 1980, Truyện To Kill a Mocking Bird được đọc giả mọi nơi chọn trong số 100  tác phảm văn học nổi tiếng là quyển truyện hay nhứt.

21/02/2019(Xem: 88)
Một danh sách gồm 94 tù nhân lương tâm được tổ chức Ân Xá Quốc Tế ghi nhận đã được ba vị Dân Biểu Liên Bang gửi kèm đến Tổng Thống Trump, trong đó có nhiều cá nhân tù nhân lương tâm thuộc các dân tộc thiểu số và các nhà hoạt động được nhiều người biết
21/02/2019(Xem: 592)
Từ lúc nghe tin Trần Quang Hải, giáo sư tiến sĩ ngành Dân Tộc Nhạc Học (Ethnomusicology) mắc bệnh nan y ung thư máu, anh chị em trong nhóm "Nhân Văn Nghệ Thuật & Tiếng Thời Gian" rất xúc động và có ý định làm một cái gì đó cho ông
21/02/2019(Xem: 370)
Nếu việc tăng mức lương tối thiểu từ 9,19 euro lên 12 euro/giờ thực sự được quyết định, Đức sẽ đứng đầu EU. Nhưng hiện tại đó vẫn còn là một giấc mơ của tương lai.
20/02/2019(Xem: 495)
đề nghị tài trợ sẽ giúp tăng 8% trong các khoản thanh toán cho những tổ chức chăm sóc người khuyết tật, có thêm lợi nhuận, giữ chân những người đang làm công việc này, lâu nay họ đòi hỏi để bắt kịp với vật giá leo thang ở California
20/02/2019(Xem: 1266)
sử dụng một bộ cà rốt và gậy để đưa các “bạn ngoài mặt” (frenemies) yếu hơn nhiều – như Việt Nam, Philippines, Malaysia, Indonesia, Brunei – vào vòng thần phục. Tương tự như vậy, sự chia rẽ trong nhà ASEAN làm lợi cho Trung Cộng.
19/02/2019(Xem: 1175)
Có lẽ đây là lần đầu tiên, và (không chừng) cũng là lần duy nhất, đám phu phen quét đường của miền Nam nước Việt được giới văn nghệ sĩ của vùng đất này (vô tình) đưa vào tác phẩm.
19/02/2019(Xem: 592)
Trên vietnamnet.vn, Giáo Sư Sử học Phạm Hồng Tung, Trường Đại Học Khoa học Xã hội và Nhân văn, cho biết Việt Nam lâu nay đã “gạt quá khứ” sang một bên nên sách giáo khoa Lịch sử gói gọn 4 câu, 11 dòng ở lớp 12, báo chí lại ít nhắc đến Chiến tranh biên giới Việt – Trung.
19/02/2019(Xem: 806)
Bắt đầu từ 1954 với tổng thống thứ 34 là ông Eisenhower, Việt Nam mới có cơ hội đóng vai trò trong lịch sử Hiệp Chủng Quốc.
19/02/2019(Xem: 1291)
Dương cầm thủ quốc tế Đặng Thái Sơn là một trong những nghệ sĩ đi đầu trong làng âm nhạc thế giới từ năm 1980, khi ông đoạt giải nhất trong cuộc thi Piano Quốc tế Chopin tại Warsaw, Ba Lan.
19/02/2019(Xem: 845)
Biển là con bé trôi sông lạc chợ, lang thang, quần áo tơi tả, đang đứng khóc mếu máo tại bờ biển Nha trang, được mẹ tôi thương hại đem về nuôi.
18/02/2019(Xem: 632)
Trong chuyến đi tìm Vết Chân Đức Phật bên Trung Quốc, tôi đến thành phố Quê Lâm, một thành phố du lịch nổi tiếng Trung Quốc. Dân số trong thành phố hai triệu nhưng mổi năm nghênh đoán khỏan 5 triệu du khách. Thành phố có nhiều công viên và thắng cảnh dộc sông Li đầy quyến rủ.
18/02/2019(Xem: 1249)
Không, không phải tôi muốn nói về những địa danh tại Việt Nam. Hội An và Chợ Nổi Cái Răng là hai cái Tết mà tôi đã tham dự. Hai cái tết lấy tên hai địa danh, được tổ chức tại Thảo Sơn Trà, đó là căn nhà đầy tiếng cười của bạn tôi: Michelle Thảo và anh Trần Sơn Vương.
18/02/2019(Xem: 1131)
Có người mẹ nào nhẫn tâm đẩy cả bầy con cái tha phương cầu thực, và khốn nạn đến nỗi mong chúng mang được cả “thế giới về” nhà. Tôi không tin ông Phúc hoàn toàn không biết gì về hiện trạng thê thảm hiện nay của tuổi trẻ VN. Ông ấy chỉ tự dối mình, và dối người cho qua nhiệm kỳ thôi
18/02/2019(Xem: 455)
kính gửi TT Donald Trump nhân cuộc họp thượng đỉnh Mỹ-Bắc Hàn tại Hà nội ngày 27-28 tháng 2 năm 2019 - nhà cầm quyền nước CHXHCN Việt Nam vẫn áp đặt một thể chế độc tài, toàn trị, một chế độ mà Tổng Thống thường tuyên bố cần phải loại bỏ trên thế giới nhự ở nước Venezuela.
18/02/2019(Xem: 1820)
Trần Độ bị khai trừ ra khỏi đảng vì ông đã yêu cầu đảng hãy bỏ Chủ Nghĩa Xã Hội, mà thành lập một cơ chế dân chủ thật sự. Tang lễ bị kiểm soát chặt chẽ. Công an có mặt bên trong và bên ngoài nhà quàn.
Tin công nghệ
Nằm giữa quầng thiên thể yên bình đẹp đẽ, vdB 9 màu xanh xinh đẹp là đối tượng thứ 9 trong danh mục tinh vân phản chiếu năm 1966 của Sidney van den Bergh. Nó phân chia trường quan sát trong ảnh thiên văn, có kích thước gấp đôi trăng tròn, với những ngôi sao và đám mây bụi tối tăm che khuất trong chòm sao Cassiopeia phía bắc.
Hiện nay, hầu như toàn bộ hệ thống tự lái trên xe hơi đều chưa hoàn thiện và mang tính hỗ trợ cho lái xe, chưa hoàn toàn thay thế được cho lái xe. Tuy nhiên, theo nhà sáng lập kiêm CEO của hãng xe điện tự lái Tesla, điều này có thể thay đổi trong tương lai gần.
Khoảng giữa tháng 02/2019, cuối sự kiện Unpacked, Samsung đã giới thiệu cả chiếc S10 5G - chiếc smartphone 5G đầu tiên của hãng. S10 5G sẽ có pin lớn hơn, màn hình lớn hơn so với S10 Plus. Máy sẽ được bán ra từ nửa đầu năm 2019 và chưa có giá bán chính thức.
Lần đầu được nhá hàng hồi tháng 11/2018 tại sự kiện dành cho lập trình viên, ngày hôm nay tại sự kiện Galaxy Unpacked 2019, Samsung đã chính thức trình làng smartphone màn hình gập đầu tiên mang tên Galaxy Fold.
Đã từ lâu phím Bixby (nằm dưới phím tăng giảm âm lượng) vốn chỉ có một chức năng là kích hoạt trợ lý ảo Bixby của Samsung mà không hề có thêm bất kỳ tính năng nào khác. Tuy nhiên, với Galaxy S10, người dùng đã có thể gán các ứng dụng vào phím bấm Bixby.
Tháng 01/2019, Bộ Tư pháp Mỹ buộc tội Huawei đánh cắp bí mật thương mại, gian lận ngân hàng. Khoảng giữa tháng 02/2019, trang The Information đã đăng tải bài viết hé lộ các chiêu trò đánh cắp bí mật thương mại của Huawei, một số nhằm vào Apple.
Khoảng giữa tháng 02/2019, Qualcomm đã ra mắt modem Snapdragon X55 hỗ trợ 5G hoàn toàn mới với hiệu năng tốt hơn thế hệ trước. X55 có thể đạt tốc độ download lên tới 7 Gbps và tốc độ upload lên tới 3 Gbps
Eta Carinae có thể sắp sửa nổ tung. Nhưng không ai biết khi nào - có thể là năm sau, cũng có thể là một triệu năm nữa. Khối lượng của Eta Carinae - lớn hơn Mặt trời khoảng 100 lần - khiến nó trở thành một ứng cử viên xuất sắc cho siêu tân tinh toàn diện. Các ghi chép lịch sử cho thấy khoảng 170 năm trước, Eta Carinae đã trải qua một vụ nổ bất thường, khiến nó trở thành một trong những ngôi sao sáng nhất trên bầu trời phía nam.
Trong thời gian qua, giới công nghệ đã liên tục được thấy những hình ảnh và thông tin đồn đoán của bộ ba Galaxy S10 sắp được Samsung ra mắt. Tuy nhiên, có một thiết bị bí ẩn mà chúng ta chưa một lần được thấy hình ảnh thật sự - chiếc smartphone màn hình gập Galaxy Fold.
Khoảng giữa tháng 02/2019, GlobalFoundries, hãng gia công chip bán dẫn lớn thứ 3 thế giới sau TSMC và Samsung, đang được rao bán bởi các nhà đầu tư. GlobalFoundries đã thất bại trong việc phát triển dây chuyền sản xuất 7 nm và đang bị bỏ rơi bởi chính đối tác lớn nhất của họ là AMD.
Khoảng giữa tháng 02/2019, một số nguồn tin cho biết, những công nghệ như theo dõi dây đeo tay, giám sát video và robot phát hiện ma túy đang được sử dụng thử nghiệm trong nhà tù tại Hồng Kông.
Khoảng giữa tháng 02/2019, trong một cuộc phỏng vấn công khai đầu tiên kể từ khi con gái ông – CFO của Huawei - Meng Wanzhou (Mạnh Vãn Châu) bị bắt vào tháng 12/2018. Ông Nhậm chia sẻ với BBC rằng các cáo buộc và cáo trạng hình sự của chính phủ Mỹ bao gồm gian lận và ăn cắp bí mật thương mại sẽ chẳng bao giờ có thể “đè bẹp” Huawei.
Razer là một hãng sản xuất gaming gear nổi tiếng, nhưng lại có tham vọng lấn sân sang mảng smartphone với dòng sản phẩm Razer Phone. Được quảng bá là smartphone chơi game hàng đầu, nhưng Razer Phone vẫn vấp phải sự cạnh tranh gay gắt từ những chiếc smartphone flagship cao cấp
Các công cụ điều hướng trong Android 9 Pie đã loại bỏ sự cần thiết của nút bấm gọi lên “các ứng dụng gần đây” (Recent Apps). Do đó, cấu hình điều hướng mặc định của Android Q được giảm xuống chỉ còn hai nút: biểu tượng Home và nút Back, chỉ hiện lên khi cần thiết.
Việc những chiếc điện thoại phát nổ không còn là thông tin quá xa lạ, nhưng không có nghĩa là các công ty có thể quên đi những tai nạn đã từng xảy ra trước đây. Apple là một ví dụ điển hình, công ty đang bị một người phụ nữ khởi kiện vì chiếc iPad bốc cháy và gây nên cái chết của người chồng.