Hôm nay,  
Việt Báo Online

Tại sao USMCA không tốt hơn NAFTA mà còn tệ hơn TPP?

15/10/201811:16:00(Xem: 1210)
Tại sao USMCA không tốt hơn NAFTA mà còn tệ hơn TPP?

Tại sao USMCA không tốt hơn NAFTA mà còn tệ hơn TPP?

  

Jeffrey Frankel

Đỗ Kim Thêm dịch

  

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gọi Hiệp định Hoa Kỳ - Mexico - Canada (USMCA), mà nó nối tiếp Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA), là một “thỏa thuận vĩ đại độc đáo nhất từng được ký kết.” Thực ra, hiệp định này không tốt bằng Quan hệ Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP), mà ông Trump cho Mỹ rút lui ngay sau khi ông nhậm chức, Hiệp định USMCA cũng không phải là tốt hơn một cách quá đặc biệt so với Hiệp định NAFTA mà nó thay thế.

Tổng thống Mỹ Donald Trump hành động như thể là ông đã tạo nên một chiến thắng lừng lẫy bằng cách thay thế cho Hiệp định NAFTA - được ông cho là "thỏa thuận thương mại tồi tệ nhất từng có"- với Hiệp định mới USMCA. Nhưng sự thật là trong khi kết quả này tốt hơn là một sự kết thúc tự do mậu dịch ở Bắc Mỹ, Hiệp định USMCA không cải thiện qua việc duy trì hiện trạng.
 

Dĩ nhiên, đây là cách làm việc của ông Trump: ông đe dọa làm điều gì đó thảm khốc, mọi người cảm thấy nhẹ nhõm hơn khi mọi sự thể trở nên ít tồi tệ hơn một chút. Đó là những gì ông đã làm với Bắc Triều Tiên, khi ông thoá mạ nhà lãnh đạo của họ, Kim Jong-un, và đe dọa sẽ dùng "hoả công và cuồng nộ" cho Bắc Triều Tiên. So với cuộc xung đột về vũ khí hạch tâm, cuộc gặp gỡ của ông với ông Kim có vẻ như là một chiến thắng, mặc dù nó tạo ra ít tiến bộ trong thực tế.
 

Cách hiểu sai lầm của ông Trump về kết quả của cuộc họp đó là một tiêu chuẩn khác trong chiến thuật của ông Trump - vấn đề của một Bắc Triều Tiên có trang bị vũ khí hạch tâm mà ông đã khẳng định sai là đã "giải quyết" - Ông gọi Hiệp định USCMA là một thoả thuận vĩ đại độc đáo nhất từng được ký kết. Đối với ông Trump, tất cả việc mà Hiệp định NAFTA thực sự cần thiết là một cái tên mới - cái tên mà như Eswar Prasad chỉ ra, theo nghĩa đen đặt thay cho "Mỹ đầu tiên" - để cho phép ông giả vờ tạo cho những người ủng hộ tin rằng ông đã đạt được điều gì đó tích cực.
 

Để cho công bằng, cái tên gọi không phải là sự khác biệt duy nhất giữa Hiệp định USMCA và Hiệp định NAFTA. Bốn thay đổi đặc biệt đã thu hút sự chú ý.

Sự thay đổi đầu tiên là du nhập hai biện pháp liên quan đến ngành công nghiệp ô tô. Để tránh thuế, thỏa thuận yêu cầu 75% các mặt hàng của ô tô có nguồn gốc ở Bắc Mỹ - tăng từ 62,5% - để làm giảm nhập khẩu linh kiện từ châu Á. Thoả thuận cũng đòi hỏi vào năm 2023, 40-45% sản xuất do những công nhân được lương trả trung bình hơn 16 đô la một giờ, cao hơn mức lương của ngưới Mể.

Điều này sẽ mang lại một số lợi ích cho một số công nhân Mỹ trong ngành ô tô, nhưng gây tổn hại cho tất cả mọi người khác. Không chỉ người tiêu dùng sẽ phải đối mặt với chi phí cao hơn cho các ô tô; thậm chí sự gián đoạn của các chuỗi cung ứng có hiệu năng trong hiện tại có thể khiến ngành công nghiệp ô tô của Mỹ trở nên tệ hơn, vì nó làm suy yếu khả năng cạnh tranh quốc tế của xuất lượng ở Bắc Mỹ. Chi phí gia tăng đối với nhập lương thuộc về nguyên liệu bằng thép và nhôm do thuế quan của ông Trump (bỏ qua việc trả đũa của nước ngoài) chỉ làm trầm trọng thêm các vấn đề của công nghiệp. Các điều khoản về ô tô theo Hiệp định USMCA là một bước lùi so với Hiệp định NAFTA.
 

Sự thay đổi nổi bật thứ hai theo Hiệp định USMCA là các nhượng bộ trong nông nghiệp, đặc biệt là thỏa thuận của Canada để cho các nhà sản xuất Mỹ thâm nhập thị trường sữa tới mức 3,6%, trị giá khoảng 70 triệu Đô la. Sự thay đổi này đáng chú ý vì cả Mỹ và Canada từ lâu đã bảo vệ nông dân chăn nuôi bò sữa khỏi sự cạnh tranh, thậm chí còn nhiều hơn trong khu vực còn lại của các ngành nông nghiệp của họ. Hiện nay, các nhà sản xuất sữa của Mỹ sẽ được hưởng một số lợi ích, với cái giá mà các nhà sản xuất sữa của  Canada phải trả. Lợi cho Mỹ càng nhiều thì càng tốt.
 

Nhưng khoản tương nhượng này, tương đương với khoảng 0,00003% trong tổng giá trị xuất khẩu của Mỹ, nó sẽ không có tác động rõ rệt nào đối với việc quân bình thương mại của Mỹ. Ộng Trump không thể tuyên bố một cách trung thực đó là một chiến thắng liên quan đến hiện trạng mà ông thừa hưởng - ngay cả đối với những người theo phái trọng thương và ủng hộ ông. Trên thực tế, Barack Obama, người tiền nhiệm của ông Trump, đã điều động việc giành quyền tương nhượng về sữa tương tự như vậy từ Canada vào năm 2015 như một phần của Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương, Hiệp định mà ông Trump cho Mỹ rút khỏi ngay khi ông nhậm chức.
 

Nhìn chung, thậm chí nếu nhìn từ quan điểm trọng thương hẹp hòi, thì TPP sẽ tốt hơn so với Hiệp định USMCA.Tóm lại, trong các cuộc đàm phán của Hiệp định USMCA, Hoa Kỳ đã đồng ý cho Canada gia tăng việc thâm nhập thị trường sữa của  Mỹ, cũng như trong hai khu vực nông nghiệp được bảo vệ cao nhất: đó là đậu phụng (và sản phẩm chế biến từ đậu phụng) và đường (kể cả các sản phẩm có chứa đường). Quan trọng hơn, theo TPP, chín quốc gia khác thuộc vùng Vành cung Thái Bình Dương (như Việt Nam) sẽ giảm rào cản quan trọng đối với các xuất khẩu của Mỹ.
 

Đặc điểm thứ ba của Hiệp định USMCA đã thu hút sự chú ý nhất liên quan đến các cơ chế giải quyết tranh chấp. Hoa Kỳ và Canada đã đồng ý hủy bỏ cách giải quyết tranh chấp cho nhà đầu tư và nhà nước, mà nhiều người đã chỉ trích vì đã cho phép các tập đoàn có nhiều quyền lực trong các cuộc đàm phán quốc tế, mà về mặt lý thuyết, họ có thể gia tăng các lợi ích của họ để gây sự tổn hại, thí dụ như là cho sức khỏe hoặc môi trường.
 

Tuy nhiên, Hoa Kỳ đã đồng ý giữ thủ tục theo “Chương 19” của NAFTA để giải quyết các tranh chấp thương mại khác. Sự nhượng bộ này có vẻ đáng ngạc nhiên, bởi vì các nhà đàm phán của chính quyền Trump mong rằng người Mỹ được chỉ định làm công tố viên, thẩm phán và bồi thẩm đoàn trong các vụ kiện chống bán phá giá và điều chỉnh thuế quan. Nhưng Canada sẽ không bao giờ chấp nhận phương sách một chiều như vậy, và đúng như vậy - đó là một kết quả tốt.
 

Sự thay đổi đáng chú ý thứ tư trong Hiệp định USMCA là du nhập một điều khoản tái duyệt xét gia hạn. Ban đầu, chính quyền ông Trump đòi hỏi điều khoản thỏa thuận mới phải được gia hạn sau mỗi năm năm, với việc kết thúc là lựa chọn mặc định - một đòi hỏi cực đoan sẽ làm tê liệt thương thảo. Tình trạng bất trắc thường xuyên về sự tồn tại của thỏa thuận sẽ làm giảm khả năng hoạch định cho các doanh nghiệp. Canada sẽ không bao giờ đồng ý với yêu cầu này.
 

Điều may mắn là Mỹ đã chịu lùi bước. Nhưng việc này đã đảm bảo một điều khoản ít nghiêm ngặt hơn: Hiệp định USMCA phải được tái tục, gia hạn 16 năm một lần. Người ta hy vọng rằng các việc tái duyệt xét trong tương lai sẽ diễn ra vào những thời điểm khi các nhà lãnh đạo thuần lý hơn sẽ đảm trách, và có lẽ họ sẽ loại bỏ các điều khoản tái duyệt xét.
 

Hiệp định USMCA bao gồm nhiều điều khoản khác mà nó sẽ mất thời gian để đánh giá. Đó là một điều khoản để tăng cường bảo vệ công nhân, mặc dù có ít phạm vi bảo vệ hơn trong TPP. Cũng nên nhớ lại là TPP có những điều khoản cho nền kinh tế kỹ thuật số và mở rộng quyền sở hữu trí tuệ trong các lĩnh vực như dữ liệu bản quyền và sinh học - làm cho các tập đoàn Mỹ thắng và các nhà chống toàn cầu hóa thất bại
 

Cuối cùng, Hiệp định NAFTA được đổi tên là một bước đi theo hướng TPP mà ông Trump đã thoá mạ. Hiệp định USMCA không tốt như TPP, cũng không phải là một cải tiến toàn diện hơn Hiệp định NAFTA. Nhưng nó tốt hơn so với việc nổ tung thương mại ở Bắc Mỹ.

   
 ***

Jeffrey Frankel, Giáo sư Trường Công quyền học Kennedy của Đại học Harvard, cựu thành viên của Hội đồng Cố vấn Kinh tế của Tổng thống Bill Clinton, Nghiên cứu viên tại US National Bureau of Economic Research, Thành viên của Business Cycle Dating Committee. Nguyên tác: The New and Not Improved NAFTA. Tựa đề bản dịch là của người dịch

https://www.project-syndicate.org/commentary/nafta-usmca-trade-trump-protectionism-by-jeffrey-frankel-2018-10

     

     ***

Bài liên quan của người dịch:

Bad Problem Getting Worse: Regional Trade Agreement and the Future of the Multilateral Framework on Competition Policy and Law

https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=1836444

 

13/11/2018(Xem: 292)
Cộng đồng những đạo hữu của Ngôi Chùa Phật giáo ở Quận Cam (Orange County Buddhist Church – OCBC) trở nên càng lúc càng đa dạng về chủng tộc, và một số cho rằng nguyên nhân là những tương đồng với Thiên Chúa giáo.
13/11/2018(Xem: 88)
Chùa Pidurangala có từ thế kỳ thứ Nhứt hay thứ Hai trước công nguyên. Chùa Pindurangala là một tu viện nhưng trở thành một địa điểm nổi bật trong thời gian Vua Kashyapa trị vì (473-495).
13/11/2018(Xem: 88)
Quốc Vương Nissanka Malla (1187-1196) xây ngôi chùa Hatadage để thờ chiếc răng của đức Phật. Chùa Hatadage tọa lạc trong cổ đô Polonnaruwa miền Đông Bắc Tích Lan.
12/11/2018(Xem: 920)
Trung Quốc sẽ không xâm lăng Hoa Kỳ, và Trung Quốc không thể trục nước Mỹ ra khỏi vùng Tây Thái Bình Dương, nơi mà hầu hết các nước đều hoan nghênh sự hiện diện của Mỹ.
12/11/2018(Xem: 461)
sẽ có các đoàn nhạc diễn hành gồm có các đội nhạc cụ, múa cờ với nhiều màu sắc từ các trường trung học Bolsa Grande, Garden Grove, La Quinta, Los Amigos, Pacifica, Rancho Alamitos, Santiago và McGarvin
12/11/2018(Xem: 636)
Chủ Nhật November 11th, 2018, dịp Lễ Cựu Chiến Binh (Veterans Day) Hội Quân Nhân Mỹ Gốc Việt VAUSA tổ chức buổi lễ Vinh Danh các chiến sỹ Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa tại nhà hàng Majesty, Quận Cam
12/11/2018(Xem: 699)
Riêng tại Việt Nam Facebook đã đặt 441 máy chủ; nghĩa là trước những điều kiện luật An Ninh Mạng quy định, mạng Xã hội Facebook có khả năng sẽ không rút lui trước những yêu cầu của chính phủ Việt Nam về những điều kiện và quy định theo luật An Ninh Mạng
11/11/2018(Xem: 2654)
Cử Tri Cần Phải Xác Nhận Chữ Ký Của Chính Mình Hay Gởi Tin Phúc Đáp Ngay Khi Cơ Quan Ghi Danh Bầu Cử Liên Lạc
11/11/2018(Xem: 2313)
Tôi vốn ham chơi, hay đàn đúm, tụm năm tụm ba mới cảm thấy vui. Đ... mẹ, bạn bè đang vui – khi khổng khi không – nó bỏ đi (ngang) như vậy thì tôi còn biết uống với ai, và viết cho ai đọc nữa?
11/11/2018(Xem: 805)
Nơi không có con người gian dối. Không có qủy ma, Cho nên cây trái ở đây cũng mang vóc dáng thật thà... Loài người ở đây không nóng giận. Cho nên ở đây không có chém giết.Vì gặp nhau ai cũng niệm “Di Đà”.
10/11/2018(Xem: 1190)
Đến nay đã là năm thứ tám, tác giả của quyển truyện dài "Tháng ba gãy súng" trở về với mẹ đất. Cố nhà văn Cao Xuân Huy đã ra đi vào mùa thu, ngày 12 tháng 11 năm 2010
10/11/2018(Xem: 1117)
Nhựt báo Pháp Le Parisien, ấn bản địa phương (06/11/18, Seine et Marne, Bussy Saint Georges), vào cuộc. Vì báo chí Pháp chẳng mấy khi để ý chuyện Việt nam. Chủ tịch nước Trần Đại Quang, rồi Đỗ Mười chết, báo chí Pháp tuyệt nhiên không có một lời!
09/11/2018(Xem: 378)
Lớp TRUNG CẤP 2 và 3 khai giảng ngày 24 tháng 11, 2018 - Học cuối tuần và các buổi tối - MIỄN PHÍ - Giáo Trình: Hòa Thượng THÍCH THÔNG TRIỆT - Do Ni Sư THÍCH NỮ TRIỆT NHƯ diễn giảng
09/11/2018(Xem: 650)
ngày 11/11/2018, GS Lê Văn Khoa được vinh danh bởi tổ chức Vietnamese Culture and Science Association vì đã cống hiến cho giới trẻ trong hơn 50 năm xuyên qua giáo dục và nghệ thuật âm nhạc.
09/11/2018(Xem: 879)
hãy sắm sửa hành lý, mang theo hộ chiếu để lên đường đi bạn. Canada và dãy Rockies Mountain luôn ở đó, mỗi mùa một vẻ giang tay đón bước chân của bạn
Tin công nghệ
Liệu có bao giờ tiểu hành tinh này sẽ rơi xuống Trái Đất? Câu trả lời là có – nhưng có thể sẽ không quá lâu nữa, dù được dự kiến ​​sẽ vượt qua bên trong quỹ đạo của Mặt Trăng trong thế kỷ tiếp theo. Tuy nhiên, để hiểu rõ hơn về đặc tính và quỹ đạo của tất cả các tiểu hành tinh gần Trái Đất, NASA đã gửi tàu robot OSIRIS-Rex (Origins, Spectral Interpretation, Resource Identification, Security, Regolith Explorer) để điều tra tiểu hành tinh có bề ngang 500 mét 101955 Bennu .
Jony Ive, Giám đốc Thiết kế sản phẩm của Apple, là người đóng góp rất lớn vào thành công của Apple ngày nay. Tất cả những thiết kế đột phá của Ive tại Apple như iMac, iPhone và iPad... đều được ông phác thảo trên giấy trước khi được số hóa để tiện cho các công đoạn sau.
Khoảng giữa tháng 11/2018, Irdeto, tập đoàn đứng sau công cụ bảo vệ bản quyền nội dung số Denuvo, đã công bố một thông tin liên quan đến khoản lợi nhuận mà một hãng game bị cướp trắng do không sử dụng DRM chống cr@ck, dẫn đến việc game bị bẻ khóa và phát tán miễn phí trên mạng Internet.
Khoảng giữa tháng 11/2018, startup Hoversurf ra mắt thế hệ hoverbike tiếp theo có tên S3 2019 với các tính năng mới. Và hãng cũng thông báo đã có một khách hàng trong ngành hành pháp đang bắt đầu dùng thử là Sở cảnh sát Dubai. Như vậy, ngoài những chiếc siêu xe được dùng để đi tuần, sắp tới đường phố Dubai có thể sẽ thấy cả hoverbike đi tuần.
Khoảng giữa tháng 11/2018, trả lời trên chương trình tin tức Capital, Gerald Darmanin, Bộ trưởng Ngân sách Pháp cho biết, cơ quan thuế sẽ bắt đầu rà soát các tài khoản mạng xã hội từ đầu năm 2019 trong chương trình thí điểm chống lại những người trốn thuế. Theo trích đoạn được công bố, ý tưởng nhằm phát hiện những hành vi gian lận thuế bằng cách phân tích dữ liệu được người dùng công khai trên mạng.
Khoảng giữa tháng 11/2018, Bộ Giáo dục Malaysia tuyên bố sẽ thành lập một liên minh đại học để chống lại gian lận bằng cách sử dụng blockchain. Theo tweet của Bộ, hệ thống được thiết kế để phát hành và xác minh tính xác thực của các bằng đại học được cấp. Liên minh mới do chính phủ hậu thuẫn ban đầu sẽ bao gồm 6 trường đại học công lập, và hệ thống xác minh bằng tốt nghiệp của họ được thiết lập để hoạt động sử dụng blockchain NEM.
Mùa hè đến là khoảng thời gian nhu cầu sử dụng điều hòa lên cao nhất. Nhu cầu làm mát đặc biệt cao ở các tòa nhà cao tầng, bốn bề xung quanh đều lắp kính. Một loại vật liệu độc đáo mới do các nhà khoa học thuộc Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) tạo ra hứa hẹn có thể giảm được 70% sức nóng từ ánh sáng Mặt Trời chiếu trên cửa kính, tiết kiệm đáng kể tiền điện điều hòa.
Khoảng giữa tháng 11/2018, Đại học Northwestern ở Illinois đã phát triển một thiết bị nhỏ gọn có thể gắn ngay lên bên ngoài cơ thể những người bị căn bệnh não úng thủy để giúp giám sát các shunt cấy ghép bên trong. Thiết bị hứa hẹn sẽ giúp bệnh nhân sống chung với căn bệnh thoải mái và bớt đau đớn hơn so với cách truyền thống vẫn đang được sử dụng
Tháng 11/2018, sau gần 10 năm hoạt động, quan sát được hơn 530,000 ngôi sao, phát hiện trên 2,500 hành tinh, Kepler – tàu vũ trụ và cũng là kính thiên văn – đã chính thức ngừng hoạt động vì hết nhiên liệu. Thực tế, các kỹ sư đã sớm nhận thấy việc Kepler sắp cạn nhiên liệu từ đầu mùa hè 2018. Lúc bấy giờ, họ chuyển con tàu vào chế độ an toàn Safe mode, một nỗ lực nhằm chép toàn bộ những dữ liệu mà con tàu thu được từ trước đến nay về lại Trái Đất trước khi quá muộn.
Khoảng giữa tháng 11/2018, lần đầu tiên nhà mạng Mỹ AT&T tuyên bố sẽ cắt đường truyền của những khách hàng bị cáo buộc sử dụng Internet để tải miễn phí những nội dung vi phạm bản quyền, như phim ảnh, âm nhạc và game.
Khoảng giữa tháng 11/2018, Apple thông báo chương trình hỗ trợ mới cho một số iPhone X có thể bị lỗi không phản hồi lại thao tác chạm của người dùng trên màn hình.
Tinh vân Lagoon hùng vĩ tràn đầy khí gas nóng và là ngôi nhà của nhiều ngôi sao trẻ. Trải dài 100 năm ánh sáng và chỉ cách Trái Đất khoảng 5,000 năm ánh sáng, Tinh vân Lagoon rất lớn và sáng nên có thể được quan sát mà không cần kính viễn vọng, nằm trong hướng chòm sao Nhân Mã (Sagittarius).
Hồi tháng 02/2017,BlackBerry đã khởi kiện Nokia vì đã vi phạm bằng sáng chế, cáo buộc rằng Nokia đã sử dụng 11 bằng sáng chế của hãng trên các sản phẩm như trạm cơ sở base station Flexi Multiradio, bộ điều khiển mạng vô tuyến, và phần mềm Liquid Radio trong khi không được cấp phép. BlackBerry đã tiếp nhận các bằng sáng chế khi mua lại tài sản trí tuệ của Nortel vào năm 2011 với giá 4.5 tỷ USD. Năm 2016, Nokia cũng đã nỗ lực mua các bằng sáng chế từ Nortel, nhưng thương vụ đã không thành công
Khoảng giữa tháng 11/2018, sau nhiều tháng công bố dịch vụ DNS tập trung mạnh vào bảo vệ quyền riêng tư, Cloudflare chính thức mang 1.1.1.1 đến với người dùng di động
Hồi tháng 10/2018, xuất hiện một số thông tin về việc Facebook đang phát triển ứng dụng có tên là Lasso, nhằm cạnh tranh trực tiếp với TikTok trong mảng video clip ngắn. Đến khoảng giữa tháng 11/2018, Facebook chính thức ra mắt Lasso.