Hôm nay,  
Việt Báo Online

Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞𦀇, một quyển sách dạy luân lý chăng, một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng?

16/09/201808:41:00(Xem: 1166)
Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞𦀇, một quyển sách dạy luân lý chăng, một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng?
Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞𦀇,
một quyển sách dạy luân lý chăng,
một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng?
 
Nguyễn Văn Sâm

 blank

 

 blank

(Hai trang nguyên bản của bài văn. Tài liệu sưu tầm của NVS)
 

Những năm cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20 đất nước Việt Nam có những phong trào yêu nước nhưng thể hiện dưới một hình thức mà bề ngoài nhìn vô như là những sự nở rộ của chuyện mê tín dị doan. Trong Nam là các bài thơ rao giảng của những ông đạo ông sư lặn lội nơi thâm sơn của bảy Núi, U minh, Long Xuyên, Châu Đốc. Cụ thể là thơ của Đức Phật thầy Tây An, của Ông Sư Vãi Bán Khoai… Ngoài Bắc là những sách vở của những Đàn tuy quanh quẩn ở thủ đô Hà Nội nhưng ảnh hưởng thiệt nhiều đến nỗi lên thành một đạo nho nhỏ của một thời và kếo dài cho tới ngày hay  vẫn còn: Đạo thờ mẫu với những bài văn được phát ra trong những buổi chầu văn. Các sách do những đàn nầy ấn hành hay chép tay toàn bằng chữ Nôm hiện còn tồn tại đó đây có thể thấy được chừng mươi quyển trong các thư viện chuyên môn.

Những bài rao giảng nầy tương truyền là được truyền ra từ miệng của những bà hầu đồng, trong những buổi lễ trang nghiêm mà đồng được một vị nào đó nhập vào, và hát lên. Xong buổi chầu văn thì người hầu đồng không còn nhớ gì về những bài văn mà mình vừa nói ra vì đó là một thánh mẫu nhập và phát ngôn, thường được gọi là thánh mẫu hay công chúa.

Tôi chú ý đến nội dung những bài văn đó nếu có dịp tiếp xúc với bản văn, bất kỳ là được khắc in hay được chép tay. Nội dung nầy rất dễ ấm lòng người đời sau như chúng ta: thường là khuyên trai yêu nước gái tứ đức tam tòng. Yêu nước là cách nói tổng quát như là làm trai cho xứng tài trai. Không khai triển thêm tại sao phải yêu nước, cũng không nói đến sự có mặt của người Pháp đương giật dây triều đình và đương chủ trương một chế độ bóc lột trên đất nước Việt Nam. Nhưn gchắc chắn người lúc đó đã hiểu.

Với dòng thời gian cả trăm năm, với bi kịch đất nước loạn lạc triền miên, với sự thất thế của chữ Nôm, những bài văn nói trên thiệt ít có cơ hội tồn tại.

Chúng tôi may mắn được sở hữu một quyển sách chép tay loại nầy của một vị hiệu là Để Nghi ( 弟  ) chép năm Bảo Đại thứ năm (1930) tựa là Thánh Nữ Chân Kinh (聖女眞𦀇).

Sách gồm 20 tờ đôi khổ nhỏ, chữ Nôm viết chân phương, có thể là dụng ý của người sao chép để cho sách được phổ biến rộng rãi. Trong nầy ngoài lời tựa còn có những bài   thơ  bài văn khi thì Hán khi thì Nôm của những công chúa, thánh mẫu như: 

Đệ tam Thánh mẫu (bài Đệ Tam Thánh Mẫu Giới Khẩu Quá Ca nghĩa là bài ca của Đệ Tam Thánh Mẫu dạy răn về  tránh lỗi lẩm từ miệng người ta mà ra.)

Đệ Nhất Thánh Mẫu (bài Hội Đào Lý Thiên Luân), Đệ Nhị Thánh Mẫu (bài nói về phận đàn bà).

Cũng  thấy một bài khác tựa là Vân Hương Đệ Nhất Thánh Mẫu Ca, vậy thì bà Đệ Nhất Thnáh Mẫu có hiệu là Vân Hương.

Liên Hoa Công Chúa Ca.

Giám Thương Công chúa Tự Tự thi.

Đệ TamThánh Mẫu sương phụ ngâm.

Mai Hoa Công chúa tuế hàn tri tùng bách ngâm.   

Vân Hương Đệ Nhất Thánh Mẫu Thi.

Những bài trên đại ý tương tự nhau cũng đều là dạy con người ăn ở cho phải đạo. Tôi xin phiên âm bài đầu. Trong tương lai nếu có hoàn cảnh sẽ phiên âm những bài còn lại. Xin nhắc đây là bản văn độc nhứt vì nguyên tác là bản viết tay. Bài nầy giúp ích cho người làm văn hóa  thiệt nhiều mặt trong đó có sự giúp hiểu về những bài văn có được ở những buổi ngồi đồng của đạo thờ Mẫu mà ta có thể tin tưởng là nguyên văn, sự hiểu biết về lòng thiết tha của người đầu thế kỷ 20 trong việc dạy dỗ con cái nhứt là con gái.

Đệ Tam Thánh Mẫu Giới Khẩu Quá Ca.

Con người ta hay nhằm hay lỗi,

Cho nên nhiều đôi chối đôi co.

Sự nhỏ to sự chi cũng vậy,

Khuyên nhau rằng chớ lấy làm khinh.

Người xưa giữ miệng như bình,

Há rằng người trọng người khinh tơ hào.

Dẫu trên dưới người nào cũng vậy.

Nói dễ ra không lấy được vào.

Hỏi rằng là cớ làm sao,

Chỉ vì miệng nói bụng nào nghĩ cho.

Nói hết cay chua mặng chát,

Sau rồi là lạt lạt như không,

Miệng mà ở chẳng như lòng,

Ăn càn nói rỡ nào hòng về sau.

Khuyên ai đấy ở đâu cũng vậy,

Cứ nghe lời ta dạy mà theo.

Một là dạy chớ nhiều điều,

Hai là dạy chớ có nhiều đong đưa,

Ba là dạy đi trưa vè sớm,

Chớ đàn hòa nên xóm thị phi.

Bốn là dạy khi đi lễ bái,

Cứ tâm tâm mà khấn bái Bụt Trời,

Chớ hề nhiều tiếng nhiều lời,

Phúc thời chưa thấy tội thời thấy ngay.

Năm là dạy từ thời còn bé,

Ăn nói cho có lễ có nghi,

Thờ cha kính mẹ đình vi.

Mẹ cha có hỏi con thì sẻ thưa,

Sáu là đạy khi đưa khi đón,

Mẹ cha chồng thời nhẻ nhẻ nhỏ to.

Chớ hề khi bán khi mua.

Rằng nhiều rằng ít, xem chì xem khinh.

Bảy là dạy nghe kinh tụng niệm,

Cứ chăm chăm khuya sớm chuyên cần,

Chớ hề miệng nói lăn nhăn.

Rồi mà điều được điều chăng ích gì.

Tám là dạy khi đi bè bạn,

Hễ mau thân thời chóng chán nhau.

Chớ hề nói trước nói sau,

Nói thời sẻ nói ai hầu dám khinh.

Chín là dạy lấy mình làm trước.

Ở làm sao cho được như lời.

Đừng ai chê đừng ai cười,

Mười điều giữ được cả mười như kinh.

Mười là đạy thất tình hĩ nộ,

Dẫu mừng vui chớ có nói càn.

Nói được tội, nói được quan,

Một lời ta nói thiệt quan hệ nhiều.

Hễ ai giữ được mười điều,

Thời là người ấy khá theo thánh hiền.

Mấy câu niệm bức hoa tiên,

Nôm na kể hết một thiên chuyện đời.

 

Bài văn suông sẻ, gieo vần không lạc vận, ý tứ trôi chảy chẳng lập đi lập lại. Dạy ăn nói lựa lời, dạy đối đãi  với chồng, với cha mẹ mình, với cha mẹ chồng… Là bài học tốt cho mọi người. Người phiên âm không tin tưởng mấy rằng đây là lời của một Bà Thánh khuất mày khuất mặt hiện vong về nhập vào bà đồng bà cốt để dạy đời. Tôi nghĩ rằng (1) để tạo thêm sự tin tưởng nơi quần chúng bình dân, (2) để tránh sự dòm ngó của chánh quyền thực dân, những người trí thức thời đó đã dùng phương tiện đồng bóng, đạo mẫu để đưa ra những điều răn dạy có ích cho văn hoá nói chung, rồi thỉnh thoảng đưa ra xa gần vài ba câu yêu nước thương nòi rất ích lợi cho việc bão vệ sự tồn tại của dân tộc.

Bài văn dễ hiểu. Chỉ có hai chữ đình vi hơi khó khăn, áp dụng vào sự săn sóc cha mẹ có nghĩa là lo chăm sóc cha mẹ lúc hai ngài thong thả bình thường  và cả khi đi ngủ. Câu ‘nói được tội nói được quan’ có nghĩa là lời nói phải khôn ngoan, nói bậy có khi mang họa vào thân, nói khôn ngoan thì được kính nễ, vẻ vang… Câu đơn giản như vậy không phải là người có học nhiều không thể sáng tác được.

Đặt trường hợp những bài văn trong Thánh Nữ Chân Kinh là những bài của một tác giả nổi tiếng, như Nguyễn Khuyến, Chu Mạnh Trinh, hay Tản Đà Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh thì chắc chắn rằng thiên hạ đã biết nhiều và đã truyền tụng lâu nay. Tiếc thay không phải trường hợp nầy.

Năm 1930, chữ quốc ngữ đã lớn mạnh, đã vươn vai Phù Đỗng đến được với quảng đại quần chúng, những bài văn Nôm như thế nầy hứng chịu sự thua  thiệt nhiều mặt trong sự phổ biến, chúng tôi phiên âm, giới thiệu  để đưa ra ánh sáng hầu chúng ta hiểu hơn mặt văn hóa Việt Nam thời nó xuất hiện mà tôi được có duyên để được tiếp xúc…. 

(Victorville, CA, tháng 9, 2018)

 

 

 

 

 

18/09/2018(Xem: 518)
Lumbinī Nepal tiếng Việt gọi là Lâm Tỳ Ni, là tên của một địa danh hành hương quan trọng của Phật Giáo. Lâm Tỳ Ni tọa lạc trong quận Rupandehi, tỉnh số 5 của Cộng Hòa Dân Chủ Liên Bang Nepal.
18/09/2018(Xem: 546)
“John McCain được định nghĩa bởi tình thương.” “Nước Mỹ của Fohn McCain không cần phải được làm cho vĩ đại lại vì nước Mỹ luôn luôn là vĩ đại.” - Meghan McCain
17/09/2018(Xem: 1483)
Võ sư Phùng Mạnh Tâm ra đi, nhưng ông đã để lại những mẫu mực cho các thế hệ sau. Một gương sáng của một vị võ sư đúng nghĩa và đúng với truyền thống của Môn phái, đó là: "sống để người khác sống vâ sống cho người khác".
17/09/2018(Xem: 1157)
Tại sao cộng sản thích giết người, và thích giết rất nhiều người vậy? Bởi vì theo cộng sản, chỉ có giết (Giết! Giết! Bàn tay không ngớt nghỉ!) mới là phương tiện nhanh nhất để cộng sản đạt được mục đích xã hội tiến tới chủ nghĩa cộng sản
17/09/2018(Xem: 533)
Đã nói tới khoa học thì thay vì vô cớ đổ lỗi cho “tư duy tiểu nông” hay “văn hóa tiểu nông”, chúng ta thử tìm hiểu nguyên nhân trước khi dẫn đến kết luận và tìm ra giải pháp
17/09/2018(Xem: 536)
Quận Cam có khoảng 100,000 cử tri gốc Việt đã ghi danh, trong đó khoảng 29,500 (29.5%) cử tri ghi danh theo Đảng Dân Chủ (DC), 32,000 (32%) ghi danh theo Đảng Cộng Hòa (CH) và 35,000 (35%) không ghi danh theo đảng nào
17/09/2018(Xem: 2644)
Tôi xin được kết thúc với một câu “danh ngôn” Huy Phương: “Có những thứ đã chết mà người ta tôn vinh, xây lăng cho nó, nó vẫn chết. Nhưng có những thứ người ta muốn chôn vùi, hủy hoại, nó vẫn đội mồ sống dậy”.
16/09/2018(Xem: 426)
Câu chuyện của dân làng Dương Nội cho tôi liên tưởng đến hình ảnh những nông dân ở Yên Thế, Thái Nguyên vào thế kỷ thứ 19; đó là những con dân VN đã gìn giữ đất mẹ suốt hàng nghìn năm. Hiểu về họ, chúng ta chợt thấy yêu Dương Nội như yêu một trang sử vừa sống lại giữa đời này
16/09/2018(Xem: 287)
phải là người biết tự vượt lên chính mình, biết hy sinh quyền lợi cá nhân, gia đình, đảng phái chính trị thay đổi thể chế chính trị để cả nước đuổi bắt kịp thời với các nước trong vùng và tiến lên cùng cộng đồng quốc tế.
16/09/2018(Xem: 1157)
Ông Trần Huỳnh Duy Thức bắt đầu tuyệt thực từ ngày 13 tháng 8 để phản đối những áp bức của cán bộ trại giam mà ông này cho là trái quy định của pháp luật
16/09/2018(Xem: 915)
Trong lúc Hoa Kỳ quay lưng với hiệp định kinh tế Xuyên Thái Bình Dương (TTP), hục hặc về ngoại giao với Thái Lan, Phi Luật Tân, Miến Điện, Căm-bốt, Hồi Quốc, Venezuela, Nicaragua…thì Nga và Hoa Lục theo chính sách “ngậm miệng ăn tiền”.
16/09/2018(Xem: 808)
vì lý do sức khỏe hạn chế của nhiều bác cao niên nên Liên Ủy Ban Chống Cộng và Tay Sai quyết định sẽ tổ chức xuống đường hai tuần một lần, thay vì mỗi tuần, để tiếp tục giữ thắp sáng ngọn lửa đấu tranh gửi về quê nhà.
15/09/2018(Xem: 1316)
Có cơ hội tưởng cũng nên đặt lại cách gọi Hồ Chí Minh sao có thể nghe cho ổn. Cho phù hợp với tập quán thuần túy Việt Nam. Bác, cụ, Chủ tịch, …hay còn cái gì nữa mới đúng hơn?
14/09/2018(Xem: 2129)
nền kinh tế của Hoa Lục sẽ có nguy cơ sụp đổ. Một ngày nào đó mà các nước phương Tây và Hoa kỳ rút các công ty của họ, đem các công việc làm đó về nước là ngày nền kinh tế Hoa Lục sẽ bị lung lay
14/09/2018(Xem: 816)
Mong mọi người chúng ta cùng sát cánh yểm trợ và lên tiếng để yêu cầu chính quyền cộng sản Việt Nam phải lập tức thông báo tình trạng sức khoẻ và tức khắc trả tự do cho anh Trần Huỳnh Duy Thức
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 09/2018, một số nguồn tin cho biết, Trang tạp chí danh tiếng Time đã được tỷ phú Marc Benioff, tổng giám đốc điều hành của công ty điện toán đám mây Salesforce, mua lại với giá 190 triệu USD từ tay chủ sở hữu hiện tại là Meredith.
Khoảng giữa tháng 09/2018, chính quyền ông Donald Trump thông báo sẽ áp thuế 10% lên 200 tỷ USD hàng hóa nhập từ Trung Quốc, phần lớn sản phẩm Apple đều thoát nạn.
Ngày 17/09/2018, Apple chính thức phát hành bản cập nhật phần mềm mới nhất của hãng bao gồm iOS 12, watchOS 5 và tvOS 12.
Khoảng giữa tháng 09/2018, sau những tin đồn và hình ảnh rò rỉ của chiếc Galaxy S10, ông DJ Koh, chủ tịch của Samsung Mobile, đã tiết lộ đến giới truyền thông những thay đổi công ty sẽ thực hiện trên chiếc Galaxy S thế hệ tiếp theo.
Khoảng giữa tháng 09/2018, sau cuộc di tản tập thể của hàng loạt nhà phát triển ứng dụng cho Windows Phone, nền tảng của Microsoft tiếp tục phải nói lời chia tay với Google
Khoảng giữa tháng 09/2018, sau khi đã thành công với những chiếc tên lửa tái sử dụng Falcon 9, SpaceX tiếp tục với tham vọng lớn tiếp theo là một chiếc tên lửa Big Falcon Rocket
Khoảng giữa tháng 09/2018, Uber cho biết đang phát triển tính năng thông báo tình trạng giao thông tích hợp trong ứng dụng Uber, giúp cho khách hàng và lái xe tham khảo được tình hình trên đường theo thời gian thực để có phương án di chuyển thích hợp. Tính năng mới tương tự với Google Maps, cũng cho biết được một đoạn đường cụ thể có đông xe, kẹt xe hay không.
Từ năm 2017, Samsung là đối tác duy nhất cung cấp màn hình OLED cho iPhone X và hiện nay là Xs và Xs Max của Apple. Tuy nhiên, sự độc quyền sắp kết thúc.
Khoảng giữa tháng 09/2018, theo một nghiên cứu mới về CRISPR và ung thư Glioblastoma của các nhà khoa học đến từ Đại học California, Mỹ, được đăng trên tạp chí Cancer Cell, Kỹ thuật chỉnh sửa gen CRISPR có thể được sử dụng để ngăn chặn sự tiến triển của ung thư.
Khoảng giữa tháng 09/2018, một số nguồn tin cho biết, Apple hiện đang nghiên cứu nhiều phương thức nhằm tạo nên lớp vỏ kim loại chống trầy trên những thiết bị của hãng.
Bảo vệ môi trường là một trong những yếu tố được Apple quan tâm khi phát triển sản phẩm, và iPhone đã thể hiện rất rõ điều này thông qua việc sử dụng vật liệu tái chế. Ngoài ra, phần cứng của iPhone cũng được thiết kế để với độ bền cao nhất có thể và cũng dễ tái chế.
Khoảng giữa tháng 09/2018, một số nguồn tin cho biết, ChargePoint, nhà điều hành một trong những mạng lưới trạm sạc lớn nhất thế giới dành cho xe điện, đang hướng đến mục tiêu tăng 5 lần số lượng trạm sạc trên toàn cầu trong thập niên tiếp theo. Hiện ChargePoint có khoảng 53,000 trạm sạc, và con số tiếp theo sẽ là 2.5 triệu trạm vào năm 2025. Các công ty BMW, Daimler và Siemens hiện đang nắm giữ cổ phần của ChargePoint.
Khoảng giữa tháng 09/2018, nhà mạng AT&T của Mỹ công bố chiếc iPhone XR mới ra mắt của Apple vẫn chưa được FCC thông qua đơn ghi danh kiểm định. Theo công bố của AT&M: “iPhone XR chưa được cấp chứng nhận của Ủy ban Truyền thông Liên bang Hoa Kỳ. iPhone XR sẽ không được thương mại hóa cho đến khi được chính thức vượt qua vòng kiểm duyệt”
Khoảng giữa tháng 09/2018, một số nguồn tin đã đưa tin về việc Microsoft thêm tính năng cảnh báo người dùng khuyên họ nên sử dụng Microsoft Edge thay vì cài đặt trình duyệt khác trên bản build thử nghiệm mới nhất. Tính năng đã gặp phải vô số chỉ trích, khiến Microsoft phải loại bỏ nó ở bản cập nhật chính thức.
Khoảng giữa tháng 09/2018, trang KoreaBizWire cho biết, theo công ty tư vấn Brand Finance của Anh thống kê, Samsung Electronics, nhà sản xuất smartphone và chip nhớ hàng đầu thế giới đã chiếm vị trí đầu tiên trong bảng xếp hạng 50 công ty Hàn Quốc có giá trị thương hiệu cao nhất (giá trị thương hiệu của công ty khoảng 88.8 nghìn tỷ Won). Con số tăng 57% so với năm 2017 và cũng là mức cao nhất trong lịch sử của Samsung.