Hôm nay,  
Việt Báo Online

Hiệu Đính: Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞𦀇, một quyển sách dạy luân lý chăng, một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng?

18/09/201808:41:00(Xem: 1676)
Hiệu Đính: Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞𦀇, một quyển sách dạy luân lý chăng, một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng?
Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞𦀇,
một quyển sách dạy luân lý chăng,
một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng?
 
Nguyễn Văn Sâm

 blank

 

 blank

(Hai trang nguyên bản của bài văn. Tài liệu sưu tầm của NVS)
 

Những năm cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20 đất nước Việt Nam có những phong trào yêu nước nhưng thể hiện dưới một hình thức mà bề ngoài nhìn vô như là những sự nở rộ của chuyện mê tín dị doan. Trong Nam là các bài thơ rao giảng của những ông đạo ông sư lặn lội nơi thâm sơn của bảy Núi, U minh, Long Xuyên, Châu Đốc. Cụ thể là thơ của Đức Phật thầy Tây An, của Ông Sư Vãi Bán Khoai… Ngoài Bắc là những sách vở của những Đàn tuy quanh quẩn ở thủ đô Hà Nội nhưng ảnh hưởng thiệt nhiều đến nỗi lên thành một đạo nho nhỏ của một thời và kéo dài cho tới ngày nay vẫn còn: Đạo thờ mẫu với những bài văn được phát ra trong những buổi chầu văn. Các sách do những đàn nầy ấn hành hay chép tay toàn bằng chữ Nôm hiện còn tồn tại đó đây có thể thấy được chừng mươi quyển trong các thư viện chuyên môn.

Những bài rao giảng nầy tương truyền là được truyền ra từ miệng của những bà hầu đồng, trong những buổi lễ trang nghiêm mà đồng được một vị nào đó nhập vào, và hát lên. Xong buổi chầu văn thì người hầu đồng không còn nhớ gì về những bài văn mà mình vừa nói ra vì đó là một thánh mẫu nhập và phát ngôn, thường được gọi là thánh mẫu hay công chúa.

Tôi chú ý đến nội dung những bài văn đó nếu có dịp tiếp xúc với bản văn, bất kỳ là được khắc in hay được chép tay. Nội dung nầy rất dễ ấm lòng người đời sau như chúng ta: thường là khuyên trai yêu nước gái tứ đức tam tòng. Yêu nước là cách nói tổng quát như là làm trai cho xứng tài trai. Không khai triển thêm tại sao phải yêu nước, cũng không nói đến sự có mặt của người Pháp đương giật dây triều đình và đương chủ trương một chế độ bóc lột trên đất nước Việt Nam. Nhưng chắc chắn người lúc đó đã hiểu.

Với dòng thời gian cả trăm năm, với bi kịch đất nước loạn lạc triền miên, với sự thất thế của chữ Nôm, những bài văn nói trên thiệt ít có cơ hội tồn tại. Chúng tôi may mắn được sở hữu một quyển sách chép tay loại nầy của một vị hiệu là Để Nghi (弟) chép năm Bảo Đại thứ năm (1930) tựa là Thánh Nữ Chân Kinh (聖女眞𦀇).
 

Sách gồm 20 tờ đôi khổ nhỏ, chữ Nôm viết chân phương, có thể là dụng ý của người sao chép để cho sách được phổ biến rộng rãi. Trong nầy ngoài lời tựa còn có những bài   thơ  bài văn khi thì Hán khi thì Nôm của những công chúa, thánh mẫu như: 

Đệ tam Thánh mẫu (bài Đệ Tam Thánh Mẫu Giới Khẩu Quá Ca nghĩa là bài ca của Đệ Tam Thánh Mẫu dạy răn về  tránh lỗi lầm từ miệng người ta mà ra.)

Đệ Nhất Thánh Mẫu (bài Hội Đào Lý Thiên Luân), Đệ Nhị Thánh Mẫu (bài nói về phận đàn bà).

Cũng  thấy một bài khác tựa là Vân Hương Đệ Nhất Thánh Mẫu Ca, vậy thì bà Đệ Nhất Thánh Mẫu có hiệu là Vân Hương.

Liên Hoa Công Chúa Ca.

Giám Thương Công chúa Tự Tự thi.

Đệ TamThánh Mẫu sương phụ ngâm.

Mai Hoa Công chúa tuế hàn tri tùng bách ngâm.   

Vân Hương Đệ Nhất Thánh Mẫu Thi.

Những bài trên đại ý tương tự nhau cũng đều là dạy con người ăn ở cho phải đạo. Tôi xin phiên âm bài đầu. Trong tương lai nếu có hoàn cảnh sẽ phiên âm những bài còn lại. Xin nhắc đây là bản văn độc nhứt vì nguyên tác là bản viết tay. Bài nầy giúp ích cho người làm văn hóa  thiệt nhiều mặt trong đó có sự giúp hiểu về những bài văn có được ở những buổi ngồi đồng của đạo thờ Mẫu mà ta có thể tin tưởng là nguyên văn, sự hiểu biết về lòng thiết tha của người đầu thế kỷ 20 trong việc dạy dỗ con cái nhứt là con gái.
 

Đệ Tam Thánh Mẫu Giới Khẩu Quá Ca.

Con người ta hay nhằm hay lỗi,

Cho nên nhiều đôi chối đôi co.

Sự nhỏ to sự chi cũng vậy,

Khuyên nhau rằng chớ lấy làm khinh.

Người xưa giữ miệng như bình,

Há rằng người trọng người khinh tơ hào.

Dẫu trên dưới người nào cũng vậy.

Nói dễ ra không lấy được vào.

Hỏi rằng là cớ làm sao,

Chỉ vì miệng nói bụng nào nghĩ cho.

Nói hết cay chua mặn chát,

Sau rồi là lạt lạt như không,

Miệng mà ở chẳng như lòng,

Ăn càn nói rỡ nào hòng về sau.

Khuyên ai đấy ở đâu cũng vậy,

Cứ nghe lời ta dạy mà theo.

Một là dạy chớ nhiều điều,

Hai là dạy chớ có nhiều đong đưa,

Ba là dạy đi trưa về sớm,

Chớ đàn hòa nên xóm thị phi.

Bốn là dạy khi đi lễ bái,

Cứ tâm tâm mà khấn bái Bụt Trời,

Chớ hề nhiều tiếng nhiều lời,

Phúc thời chưa thấy tội thời thấy ngay.

Năm là dạy từ thời còn bé,

Ăn nói cho có lễ có nghi,

Thờ cha kính mẹ đình vi.

Mẹ cha có hỏi con thì sẽ thưa,

Sáu là dạy khi đưa khi đón,

Mẹ cha chồng thời nhẽ nhỏ to.

Chớ hề khi bán khi mua.

Rằng nhiều rằng ít, xem chì xem khinh.

Bảy là dạy nghe kinh tụng niệm,

Cứ chăm chăm khuya sớm chuyên cần,

Chớ hề miệng nói lăng nhăng.

Rồi mà điều được điều chăng ích gì.

Tám là dạy khi đi bè bạn,

Hễ mau thân thời chóng chán nhau.

Chớ hề nói trước nói sau,

Nói thời sẽ nói ai hầu dám khinh.

Chín là dạy lấy mình làm trước.

Ở làm sao cho được như lời.

Đừng ai chê đừng ai cười,

Mười điều giữ được cả mười như kinh.

Mười là dạy thất tình hỉ nộ,

Dẫu mừng vui chớ có nói càn.

Nói được tội, nói được quan,

Một lời ta nói thiệt quan hệ nhiều.

Hễ ai giữ được mười điều,

Thời là người ấy khá theo thánh hiền.

Mấy câu niệm bức hoa tiên,

Nôm na kể hết một thiên chuyện đời.

 

Bài văn suông sẻ, gieo vần không lạc vận, ý tứ trôi chảy chẳng lập đi lập lại. Dạy ăn nói lựa lời, dạy đối đãi  với chồng, với cha mẹ mình, với cha mẹ chồng… Là bài học tốt cho mọi người. Người phiên âm không tin tưởng mấy rằng đây là lời của một Bà Thánh khuất mày khuất mặt hiện vong về nhập vào bà đồng bà cốt để dạy đời. Tôi nghĩ rằng (1) để tạo thêm sự tin tưởng nơi quần chúng bình dân, (2) để tránh sự dòm ngó của chánh quyền thực dân, những người trí thức thời đó đã dùng phương tiện đồng bóng, đạo mẫu để đưa ra những điều răn dạy có ích cho văn hoá nói chung, rồi thỉnh thoảng đưa ra xa gần vài ba câu yêu nước thương nòi rất ích lợi cho việc bảo vệ sự tồn tại của dân tộc.

Bài văn dễ hiểu. Chỉ có hai chữ đình vi hơi khó khăn, áp dụng vào sự săn sóc cha mẹ có nghĩa là lo chăm sóc cha mẹ lúc hai ngài thong thả bình thường  và cả khi đi ngủ. Câu ‘nói được tội nói được quan’ có nghĩa là lời nói phải khôn ngoan, nói bậy có khi mang họa vào thân, nói khôn ngoan thì được kính nể, vẻ vang… Câu đơn giản như vậy không phải là người có học nhiều không thể sáng tác được.

Đặt trường hợp những bài văn trong Thánh Nữ Chân Kinh là những bài của một tác giả nổi tiếng, như Nguyễn Khuyến, Chu Mạnh Trinh, hay Tản Đà Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh thì chắc chắn rằng thiên hạ đã biết nhiều và đã truyền tụng lâu nay. Tiếc thay không phải trường hợp nầy.

Năm 1930, chữ quốc ngữ đã lớn mạnh, đã vươn vai Phù Đổng đến được với quảng đại quần chúng, những bài văn Nôm như thế nầy hứng chịu sự thua  thiệt nhiều mặt trong sự phổ biến, chúng tôi phiên âm, giới thiệu  để đưa ra ánh sáng hầu chúng ta hiểu hơn mặt văn hóa Việt Nam thời nó xuất hiện mà tôi được có duyên để được tiếp xúc…. 

(Victorville, CA, tháng 9, 2018)

Hiệu Đính: 19/9/2018

 

 

 

 

25/09/2018(Xem: 174)
Có lẽ ngay ở Bắc Hàn cũng không dễ tìm được một nơi mà điều kiện sinh sống của người dân khốn cùng và tồi tệ như tại thôn Mường Sại.
25/09/2018(Xem: 117)
Ở các nước tự do, vai trò chính phủ giới hạn trong việc lập chiến lược, đề ra chính sách và chương trình hoạt động.
25/09/2018(Xem: 211)
Tu viện Mahagandayon tọa lạc trong bang Mandalay Miến Điện. Tu viện thành lập năm 1908. Thơng tin địa phương cho biết đây là một trong những tu viện lớn nhứt trong nước. Ngày xưa là một viện tu Thiền cho các nhà sư trong rừng. Dân chúng rất sùng kính. Tu viện nổi tiếng trong nước và trên thế giới.
25/09/2018(Xem: 269)
Chuyến bay của hãng Cathay Pacific từ phi trường Los Angeles đến thủ đô Colombo của đất nước Sri – Lanka vào nửa đêm. Phi trường nhỏ, không ồn ào, tấp nập như các phi trường quốc tế khác, sáng trưng những ngọn đèn vàng và những khuôn mặt da ngăm đen, dáng vẻ như buồn ngủ của các viên chức Ấn Độ tại hải quan.
25/09/2018(Xem: 452)
Tinh thần dân tộc tự quyết của dân tộc VN đã được thể hiện mạnh mẽ chưa từng thấy qua các cuộc biểu tình rầm rộ và mãnh liệt ở Saigon, Hà Nội và ở các tỉnh rải rác trên đất nước VN.
25/09/2018(Xem: 189)
Con rắn Chúa ở Bồ Đề Đạo Tràng. Loại rắn này rất độc địa. Chẳng may người nào bị nó cắn mà không chửa trị kiệp thời có thể toi mạng. Một buổi sáng tại tại khách sạn R.K International Hotel Bodh-Gaya Bồ Đề Đạo Tràng, tôi gom góp hành trang sẳn sàng cho chuyến đi bằng xe buyùt từ Bồ Đề Đạo Tràng lên thủ đô New Delhi một khoảng đường dài hơn một ngàn cây số xa.
25/09/2018(Xem: 148)
Một cuốn sách nẩy lửa “ nói-hết-mọi-chuyện” do phóng viên đã từng làm cho TT Richard Nixon xuống chức đang là xáo trộn Toà Bạch Ốc , trong đó có dẫn lời của cac pụ tá trước kia và hiện nay của TT Donald Trumpgọi ông ta là “tên ngu”( an “idiot”) và nhận là đã phải giật những hồ sơ có tính “ nhạy cảm” khỏi bàn ông này để tránh ông ta làm những hành động thiếu đắn đo suy xét.
24/09/2018(Xem: 916)
“Khu tự trị sắc tộc Việt Nam” đang chuẩn bị tất cả mọi thứ để thuận tiện cho vụ sáp nhập vào đại gia đình các sắc tộc thuộc Bắc Kinh. Đảng CSVN muốn rút kinh nghiệm sáp nhập của người Choang ở Quảng Tây
24/09/2018(Xem: 388)
Ngày 22 tháng 9 năm 2018, lúc 10:30AM - Tôi bước vào Hội Trường Trung Tâm Việt Ngữ (trên đường Westminster- Monroe St), cũng là lúc lễ khai mạc buổi ra mắt cuốn TỰ ĐIỂN TÂY BAN NHA => VIỆT NAM
24/09/2018(Xem: 633)
Chương trình gặp gỡ sau đây nhằm mục đích tự giới thiệu với hàng xóm Hoa Kỳ chúng ta là ai. Từ đâu đến, thời gian nào. Trước đây bạn làm gì và đến xứ này bạn tiếp tục làm những chuyện gì.
24/09/2018(Xem: 594)
Phân nửa nhân loại bị bệnh ung thư trong đời. Ung thư là mối đe dọa hàng đầu của nhân loại. Ung thư có thể được chữa lành
24/09/2018(Xem: 330)
Như hài nhi môi thắm trong chớp mắt thành lão trượng nhăn nheo, như chưa hề trải qua những năm tháng muộn phiền. Như mỹ nhân ngày nào nhìn gương bỗng thấy bà già xa lạ.
23/09/2018(Xem: 651)
Nhạc sĩ Tô Hải, tác giả Hồi Ký của Một Thằng Hèn; Nhà Báo Bùi Tín, tác giả Thao Thức Cùng Quê Hương. Ngày 20/10/2018 từ 1:30PM tới 5:00PM tại Trung Tâm Công Giáo VN, Giáo Phận Orange.
23/09/2018(Xem: 704)
Từ non cao, những đợt lá vàng cuốn theo gió, rơi theo dòng suối, trôi giạt xuống con sông nhỏ trong làng; rồi từng nhóm lá xuôi dòng, tấp vào bờ này hay bờ kia.
22/09/2018(Xem: 1361)
đưa những chuyện trung thực từ các nhân chứng Chiến Sĩ Quân Lực VNCH và kinh nghiệm Tỵ Nạn Việt Nam, một chương trình cho người Cambodia, và một chương trình cho người Hmong, tất cả sẽ vào chương trình giáo dục California
Tin công nghệ
Hồi tháng 06/2018, macOS Mojave được giới thiệu tại sự kiện dành cho lập trình viên của Apple dưới dạng beta, và đã trải qua 11 phiên bản thử nghiệm khác nhau. Dù về cơ bản, Mojave chỉ tập trung vào nâng cấp những gì mà mắt thường không nhìn thấy được, nó vẫn bao gồm một số thay đổi lớn cho Finder của Mac cũng như vài ứng dụng lấy từ iOS.
Khoảng cuối tháng 09/2018, trong thư gửi nhân viên, CEO Google Sundar Pichai viết: “Chúng ta không thiên vị các sản phẩm của mình để ưu ái bất kỳ chương trình nghị sự chính trị nào. Niềm tin người dùng đặt vào chúng ta là tài sản quý giá nhất và chúng ta phải luôn bảo vệ nó. Nếu bất kỳ nhân viên Google nào làm xói mòn niềm tin ấy, chúng ta sẽ buộc họ chịu trách nhiệm”.
Khoảng cuối tháng 09/2018, Tân Hoa Xã cho biết Trung Quốc đóng hơn 4,000 website và tài khoản trực tuyến trong chiến dịch kéo dài 3 tháng chống lại các nội dung độc hại.
Khoảng cuối tháng 09/2018, Selena Scola, một nhân viên hợp đồng của Facebook làm việc ở vị trí mod duyệt các nội dung người dùng đăng tải, đã đệ đơn kiện lên tòa án California, cáo buộc công ty đã phớt lờ trách nhiệm.
Khoảng cuối tháng 09/2018, bộ đôi iPhone XS và XS Max mới được bán ra vài ngày nhưng Apple đã gặp không ít rắc rối. Đầu tiên là công ty đã bị lỗi hệ thống ngay trong ngày mở bán, và buộc khách hàng phải hủy đơn đặt trước. Tiếp theo là hiện tượng màn hình sọc xanh từng ám ảnh chủ nhân của iPhone X đã xuất hiện trên XS Max. Và một số người dùng tiếp tục than phiền về kết nối.
Microsoft đã có một thanh tìm kiếm thông minh, thống nhất trải dài trên toàn bộ các sản phẩm Windows, Office, Bing và nhiều hơn nữa. Nhiều năm trước, Microsoft đã nghiên cứu việc hợp nhất và cá nhân hóa trải nghiệm tìm kiếm của hãng trên Office 365. Nhưng hiện công ty đang tiến một bước xa hơn khi mang lại trải nghiệm tương tự tới Windows 10
Khi nói về tai nghe, Apple đã có AirPods, Google có Pixel Buds, và thị trường tai nghe không dây sắp trở nên nóng hơn bao giờ hết với sự tham gia của Samsung.
Uber đã bán doanh nghiệp Đông Nam Á của hãng cho đối thủ tại khu vực là Grab trong tháng 03/2018 để đổi lấy 27.5% cổ phần của Grab. Thoả thuận đã khiến những cơ quan giám sát trong khu vực chú ý, và Ủy ban Cạnh tranh và Tiêu dùng Singapore đã phát động điều tra chỉ vài ngày sau khi thoả thuận được công bố.
Nhiều người dùng Galaxy Note9 đều biết đến tình trạng oái oăm khiến người dùng hay vô tình bấm nhầm nút trợ lý ảo Bixby chuyên dụng ở cạnh máy, phía dưới nút âm lượng.
Khoảng cuối tháng 09/2018, Ngân hàng Bank Of America đã công bố dữ liệu cho thấy chuyển tiền bằng Bitcoin rẻ hơn khoảng 6,000 lần so với chuyển tiền bằng phương pháp thông thường theo mức phí của các ngân hàng
Cùng với Material Design, phiên bản mới nhất của trình duyệt Chrome cũng đi kèm với một số thay đổi, có thể khiến những người dùng quan tâm tới quyền riêng tư lo ngại.
Khoảng cuối tháng 09/2018, iPhone XS và iPhone XS Max đã bắt đầu đến tay khách hàng trên toàn thế giới. Bộ đôi sản phẩm mới không có quá nhiều thay đổi so với thế hệ tiền nhiệm X năm 2017, ngoại trừ việc Apple đã loại bỏ cổng chuyển đổi từ Lightning sang jack 3.5mm trong hộp. Tuy nhiên, điều ngạc nhiên nằm ở hướng dẫn sử dụng trong hộp chiếc điện thoại mới, phần sạc pin trong tài liệu chỉ dẫn có chút khác biệt.
Thực vật có thể không có bộ não, nhưng chúng có hệ thần kinh. Khoảng cuối tháng 09/2018, các nhà sinh học thực vật phát hiện thấy khi một chiếc lá trên cây vì lý do nào đó bị cắt đi, nó sẽ đưa ra cảnh báo cho những chiếc lá khác bằng cách dùng những tín hiệu tương tự như ở động vật. Nghiên cứu mới đang dần hé lộ về những bí ẩn mà người ta chưa hiểu đó: cách mà các bộ phận của cây giao tiếp với nhau.
Nhờ hoạt động kinh doanh xuất sắc của mảng bán dẫn, Samsung đã đạt lợi nhuận kỷ lục trong vài năm qua. Sự tăng trưởng ấn tượng trong kinh doanh chip cũng giúp Samsung nổi lên như là hãng sản xuất chip lớn nhất thế giới, chấm dứt thời gian 24 năm "trị vì" của đế chế Intel. Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích nhận thấy sự tăng trưởng này là tạm thời, được thúc đẩy bởi một sự bùng nổ dễ "bay hơi" trong ngành công nghiệp bán dẫn.
Khoảng cuối tháng 09/2018, Sennheiser chính thức công bố hợp tác với Magic Leap để phát triển các sản phẩm âm thanh không gian lập thể spatial audio chuyên dụng dành riêng cho ứng dụng tương tác ảo Augmented Reality