Hôm nay,  
Việt Báo Online

Chiều tà, rửa tay gác kiếm: Nguyễn Mộng Giác

30/05/201804:48:00(Xem: 2161)
Chiều tà, rửa tay gác kiếm: Nguyễn Mộng Giác
blankTừ trái: Nguyễn Mộng Giác và Nguyễn Văn Sâm

 

Chiều tà, rửa tay gác kiếm: Nguyễn Mộng Giác

 

Tạp ghi văn nghệ của Nguyễn Văn Sâm

 

Nguyễn Mộng Giác, môt thời là linh hồn của tạp chí Văn Học, California gần hai mươi năm, tươi cười đón chúng tôi tận cửa như ngày nào còn trẻ, còn khỏe. Cái cuời thân thiện gắn liền trên môi anh mấy chục năm nay tôi nhận ra liền dầu chủ nhân của nó có thay đổi theo thời gian và sức khỏe.

 

Người vợ tấm mẳn của anh, giọng Huế trong suốt, đứng kế bên chồng, líu lo chào đón khách. Nhìn cặp vợ chồng vui vẻ bên nhau, nhìn nụ cười tươi tắn của người chồng, tôi khó lòng tưởng tượng ra bạn mình đã một hai lần thoát khỏi lưỡi hái tử thần trong gang tấc vì những căn bệnh quái ác của tuổi già và cuôc sống. Mùa Biển Động có vẻ yếu đó, có dáng đi chậm chạp đó, một cánh tay không còn mạnh mẽ bình thường như xưa đó, nhưng nụ cười thiệt tươi, cặp mắt thiệt sáng vẫn như ngày nào. Thân thiện và cởi mở.

 

Ngồi nói chuyện với anh mới thấy anh nói năng khôn ngoan, nhận định sâu sắc của người không những luôn theo dõi những sinh hoạt văn nghệ VN ở ngoài này và ở trong nước mà còn đào sâu những suy nghĩ về những điều mình nghe thấy, mình cảm nhận. Tôi để ý những nhận xét xác quyết của anh: Tạp chí văn nghệ thuần túy ngoài nầy hoàn toàn đi vào bế tắc. Ra tờ nào thì chết tờ nấy dầu lực lượng người viết hùng mạnh đến cở nào. Người ta không còn thói quen đọc tạp chí văn nghệ in ấn nữa. Có đọc hay không những bài viết trên internet thì không rõ, nhưng chắc chắn là tạp chí văn nghệ thuần túy chữ nghĩa và chuyên về khảo cứu văn học, chuyên chở tư tưởng thì khó lòng thọ, có sống thì cũng è ạch rồi chìm lỉm thôi. Người có tài điều hành lắm như Viên Linh mới có thể cho tờ Khởi Hành sống được. Nhưng đây là trường hợp ngoại lệ. Còn ngoài ra thì … Người nói không cần nói hết câu. Lâu lắm anh mói nói tiếp: …Có thể xuống cấp, nếu người chủ trương đồng ý cho đăng chuyện tương đối mát mẻ, truyện kinh dị, tài liệu minh tinh Hồng Kông, Hàn Quốc .. Nhưng như vậy thì không phải là tờ tạp chí văn học nữa rồi.

 

Anh cười buồn và hóm hỉnh ở từ mát mẻ mà tôi mới học được trên net gần đây đưa ra giúp khi anh đương tìm chữ. Tôi xác quyết anh đã không xuống cấp tờ Văn Học dầu trong bao nhiêu năm sự có mặt của tờ báo đồng nghĩa với sự khó khăn gói ghém tài chánh của anh. Giọng bạn thiệt khiêm tốn: Thì làm cho vui đời vậy mà. Gánh nặng đã tự mình đặt lên vai thì phải bước đi thôi. Càng bước nhiều càng say sưa, và càng mệt. Lúc đó bà xã chưa qua. Vợ chưa qua có nghĩa là trách nhiệm với gia đình mình chưa hình dung được rõ ràng, đủ tiền mình ăn mì gói hằng ngày là vui rồi.

 

Chợt thương bạn vô cùng. Như cay cay mắt. Giống như mình, những người đàn ông mê say chữ nghĩa, sa đà vô sách vở tới nỗi nhìn đời lơ láo, bước chập chững của người cõi trên sa xuống trần, mãn nguyện với tiền kiếm được đủ sống từ ngày. Những chuyện khác của cuộc đời phú cho trời. Trời sanh voi sanh cỏ.

 

Chị Chi phân bua:

 

Anh biết không, khi tôi qua đến sau hơn mười năm ở lại bên đó, anh ấy dành dụm trong ngân hàng được mấy chục đồng! Nhìn con số mà muốn khóc thành tiếng. Chỉ còn biết cười…. ra nước mắt.

 

Sau câu nói là giọng cười dòn của người phụ nữ vui tính, chung thủy và chịu đựng. Tôi hiểu câu nói như là lời mắng yêu chớ không phải là lời oán trách về sự lựa chọn trái đời đối người chồng nhà văn.

 

‘Chị xem, bây giờ nhà cửa anh chị khang trang, ở nơi đô hội thuận tiện. Đó không phải là phần thưởng của Đấng Toàn Năng ban cho anh chị thì là gì. Chị nghĩ lại coi, bao nhiêu người được như anh: định hướng và xây dựng cho tòa nhà văn học hải ngoại. Tờ Văn Học đã góp công lớn vào sự hình thành bộ mặt văn học của người Việt lưu vong. Tiếng nói đó không ầm ĩ nhưng tác động rất mạnh, rất sâu, nó là một trong những tiếng lương tâm của người Việt lưu vong thời nó còn hiện diện.’

  

Chị Chi bỏ vào bếp lục đục gì đó.

  

Giác già nua vẫn cười, không ra tiếng, nhưng rất hiền lành:

  

‘Tạp chí Văn Học ảnh hưởng nhiều lên người viết, người đọc. Nhưng người chủ trương, thì… như ông biết đó….’

  

Tôi không để cho vấn đề đi quá sâu vào ý nghĩ bi quan. Thầm nghĩ. Mỗi người chỉ có một đời để hành động. Cốt sao mình không phụ với lương tâm và thỏa mãn sở thích thì được. Làm bậy, nếu lương tâm mình không lên tiếng thì lương tâm của số đông chung quanh sẽ lên tiếng. Cái ‘bậy’ trước sau cũng ló ra. Đó là nói người có tầm vóc lớn, còn lục lục thường tài, cơm áo gạo tiền thì chẳng có gì đáng nói cả, tỷ tỷ người như vậy, sách vở nào bàn cho hết được!

 

Tôi nói một câu thiệt lãng nhách, nhạt phèo: Bạn đã làm quá hơn nhiệm vụ nhà văn.

Giác như không để ý đến câu của bạn, nói thêm: ‘Rồi đây về sau, tâm trạng người Việt, văn chương Việt thời sau 75 tới cuối thế kỷ 20, người ta chỉ đi tìm ở văn học hải ngoại và ở văn chương truyền miệng trong nước mà thôi, không ở đâu khác. Mà văn học hải ngoại có nghĩa là sáng tác thơ văn các loại trong tập san và báo chí trên bất cứ nước nào có người Việt định cư.’

 

Giác có quá chủ quan hay không, tương lai sẽ trả lời nhưng chắc chắn một điều là văn chương của tự do luôn luôn phản ảnh đúng đắn nhất sự suy tư của đám đông nói ngôn ngữ của thứ văn chương đó.

 

Trầm ngâm thiệt lâu, trôi chảy theo dòng suy tư của mình, lâu lắm Nguyễn Mộng Giác chép miệng:

 

‘Tội nghiệp Lưu Quang Vũ và Xuân Quỳnh. chết thảm!’ Tôi ậm ừ. Lưu Quang Vũ của những vở kịch nhột người một thời sôi động ở nhà hát Tây Sàigòn trong những năm đất nước mới trở mình. Có liên hệ chăng giữa sự làm nhột người và tai nạn bi thảm?

 

Ngựa Nãn Chân Bon nghiêm trang hơn, không cười: ‘Dân chúng Ai Cập sau mấy chục năm bị khóa miệng giờ vui mừng có được tự do. Vui mừng nhứt là có tự do tư tưởng và ngôn luận. Chế độ nào khóa miệng dân chúng đều không tồn tại lâu.

 

Tôi nhắc đến việc các nhà xuất bản quốc tế vừa trao giải thưởng tự do xuất bản năm 2011 tại Á Căn Đình cho nhà xuất bản Giấy Vụn của ông Bùi Chất, Giác đúng ý, cười, sửa lại thế ngồi:

 

Phải quá đi chớ, ông ta can đảm, mở đường phản đối những vô lý. Việc mở đường nào cũng gian nan nguy hiểm. Tôi, NVS, nhớ đến hai câu thơ chót của Robert Frost trong bài The Road Not Taken: I took the one less traveled by,/ and that has made all the difference. Phải, con đường ít người đi có chông gai đó, nhưng quan trọng là làm thay đổi. Mọi thay đổi đều làm cuộc đời tươi đẹp hơn.

 

Chị Chi trong bếp ra, dến nhắc chồng uống thuốc. Giác ơ hờ cầm thuốc bằng bàn tay còn mạnh, chưa uống vội, vẫn say sưa nói chuyện như thời sung mãn của những năm vừa điều khiển báo, vừa làm tư chức toàn thời gian, vừa đi diễn thuyết, vừa viết truyện dài, vừa nuôi con.

 

Nhìn bạn ở trong tình trạng lão hóa: răng cỏ xệu xạo, người yếu đuối, nghe bạn nói hăn say đầy lửa, tôi cảm thương cho kiếp người. Luật nhân sinh rồi cũng đến, đối với người nầy người nọ, chậm hay mau mà thôi. Tôi biết rõ lòng bạn mình. Chiều tà của đời bắt buộc phải rửa tay gác kiếm văn chương, nhưng lòng tha thiết với cái đẹp của văn nghê, với lẽ công bình của cuộc đời luôn luôn là niềm ám ảnh. Tốt thôi bạn ơi khi ta hướng về cái đẹp dầu bằng hành động hay chỉ bằng ý tưởng.

 

Trước khi từ giã ra về tôi đọc mấy câu thơ làm sẵn ở nhà tặng bạn:

 

Mùa Biển Động

phong ba đen cùng khắp.

Ngựa Nản Chân Bon

đành ngồi đó

ngắm nhân gian.

Thuyền Viễn Xứ

biết phương nào trôi dạt!

Sông Côn chăng?

Cũng Mùa Lũ hoành hành.

 

Chủ nhân xiết chặt bàn tay khách. Bàn tay bạn lạnh nhưng tôi thấy lòng mình không có cái buồn trĩu nặng như tôi tưởng trước khi đến căn nhà từng hội họp bạn bè văn nghệ ở khu phố Bolsa nầy trong biết bao nhiêu năm.

 

Nguyễn Văn Sâm

Victorville, CA, Dec 2010 – Apr. 2011

 

22/06/2018(Xem: 230)
Trong Việc Kêu Gọi Điểu Tra Để Đoàn Tụ Trẻ Em Và Cha Me Tại Biên Giới Mỹ-Mexico -- khả năng liên kết thông tin của trẻ em và cha mẹ của họ để đảm bảo việc đoàn tụ gia đình
22/06/2018(Xem: 199)
chúng ta cần học hỏi và nhận biết về tư tưởng của người và phát huy nghệ thuật dùng người trong tổ chức cũng như phối trí nhân sự nhằm mang lại ơn ích cho chính mình, tổ chức mình và quê hương đồng bào.
22/06/2018(Xem: 195)
ngày 17 tháng 6 năm 2018, tại San Jose , Liên Hội Cựu Quân Nhân VNCH đã long trọng tổ chức đại lễ Kỷ Niệm Ngày Quân Lực 19/6 có khoảng gần 1,000 người tham dự.
22/06/2018(Xem: 958)
CTS ra mở cổng thì bị khoảng chục người trùm đầu CTS Hứa Phi và đánh rất dã man đến bất tỉnh rồi cắt râu CTS. Hàng xóm báo cho gia đình biết và đưa CTS vào nhà.
22/06/2018(Xem: 287)
là một người từng chơi đàn và sáng tác nhạc, những bài thơ của anh được làm dưới dạng tự do, chúng vẫn chập chùng âm điệu, lãng đãng đâu đó những nốt nhạc êm ả, thầm lặng
22/06/2018(Xem: 2580)
Những thế hệ sau hãnh diện về Bà Trưng, Bà Triệu thì sẽ xấu hổ với những cái tên Nguyễn Thị Kim Ngân, Tòng Thị Phóng… Một cô bé “bức xúc” bảo bà Ngân: “Bà nên về Bến Tre chăn vịt thì tốt hơn a tòng bán nước”.
22/06/2018(Xem: 587)
“Những phần tử kích động đó là ai, thì toàn là thành phần bất hảo, nghiện hút ma túy, trộm cắp, đủ các kiểu. Cho nên phải có luật để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ an ninh mạng, bảo vệ quyền lợi của chúng ta.”
22/06/2018(Xem: 164)
Đã bao năm rồi, vài người trong chúng tôi hằng lưu tâm đến việc áp dụng đấu tranh bất bạo động1 nhằm giải phóng khỏi áp bức, đã tập trung vào việc cung ứng sự hiểu biết căn bản cần thiết về hành động bất bạo động
21/06/2018(Xem: 521)
Vinh Danh & Cám Ơn Đồng Bào Trong Ngoài Nước Việt Ta! Vận nước tương lai Việt Nam là do Người Việt Nam! Không nhờ ông Trump, Liên Âu, ai cả! Nhờ Người là đối thoại với Đảng Cộng Sản Hà nội! Là Xin Cho
21/06/2018(Xem: 1354)
Tôi sao quên trận Không Tạc Lộc Ninh vào năm 1974, với sự tham dự hàng trăm chiến đấu cơ của binh chủng Không Quân Việt Nam Cộng Hòa, điều khiển bởi hệ thống hướng dẫn đánh bom định vị BOBS
21/06/2018(Xem: 1416)
hiện nay có cả ngàn trẻ em đã được giao cho cha mẹ nuôi khắp nước Mỹ. Các cán bộ xã hội Mỹ đã đánh lừa nói là đem trẻ con đi tắm và khám bệnh rồi đưa lên xe chạy tuốt. Nhiều hồ sơ thất lạc
20/06/2018(Xem: 522)
Lịch sử nước tôi có những năm dài tăm tối / Có những ngày đầu cúi, chân lê / Xuống biển mò trai, lên rừng chặt sừng tê / Mà vẫn ấp trong tim lời thề Sát Đát
20/06/2018(Xem: 677)
Vậy mà hơn 130 người trẻ ở Nga và một số không nhỏ chưa thống kê ở các nước Châu Âu, Châu Mỹ và Châu Á đã tự sát và chết thật để THẮNG trò chơi này.
20/06/2018(Xem: 969)
Hãng xưởng giặc Tàu mọc lên như nấm khắp nơi trên quê hương Việt Nam, từ đội công nhân kỹ thuật, bảo vệ canh gác, phương tiện sản xuất, cho tới bảng tên cầu đường cũng là “Bắc Thuộc.” Hàng hoá Trung Quốc tràn ngập phá giá thị trường, lũng đoạn kinh tế nước ta
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 06/2018, Walt Disney đã nâng mức giá mua lại mảng giải trí của 21st Century Fox Inc. với giá 71 tỷ USD, vượt qua mức giá mà Comcast đưa ra trước đó. Với 71 tỷ USD, đây rõ ràng sẽ là một trong những thương vụ lớn nhất trong ngành truyền thông, đa phương tiện.
Khoảng giữa tháng 06/2018, theo trang TechCrunch đưa tin, nghiên cứu về hệ thống thực tế ảo mới có tên là “Soccer On Your Tabletop”, đã được trình diễn tại Hội nghị Computer Vision and Pattern Recognition tại Salt Lake City, Mỹ. Công nghệ thực tế ảo mới là sản phẩm hợp tác giữa Facebook, Google và Đại học Washington.
Adode là thương hiệu nổi tiếng giới phần mềm chỉnh sửa video và đồ họa với những cái tên tiêu biểu như Adobe photoshop, Adobe After Effects, Adobe Primiere Pro…Khoảng giữa tháng 06/2018, Adode tiếp tục giới thiệu Project Rush.
Khoảng giữa tháng 06/2018, Bithumb, một trong những sàn giao dịch tiền mã hóa lớn nhất ở Hàn Quốc theo khối lượng giao dịch, đang tạm dừng các dịch vụ gửi và rút tài sản sau khi tin tặc đã đánh cắp 35 tỷ Won (khoảng 32 triệu USD).
Khoảng giữa tháng 06/2018, Tesla đã đệ đơn kiện, buộc tội một cựu nhân viên vì đã hack hệ thống của công ty và gửi đi vài gigabyte dữ liệu cho một bên thứ ba chưa biết tên. Vụ kiện dường như có liên quan tới những cáo buộc gần đây của CEO Elon Musk, cho rằng trong công ty đang có hành động phá hoại nội bộ.
Khoảng cuối tháng 06/2018, một số nguồn tin cho biết, HPE (Hewlett-Packard Enterprise) sẽ cho lắp đặt chiếc siêu máy tính chạy vi xử lý ARM mạnh nhất từng được chế tạo tại Phòng thí nghiệm quốc gia Sandia vào cuối năm 2018. Máy có tên mã Astra, sẽ được xây dựng dựa trên những chiếc máy chủ Apollo 70 của HPE với 2592 chiếc cho tổng số nhân xử lý đến 145,152 nhân.
Khoảng giữa tháng 06/2018, IGTV đã được Instagram ra mắt tại một sự kiện. Trong khuôn khổ sự kiện, Instagram cũng cho biết dịch vụ đang có 1 tỷ người dùng hoạt động hàng tháng. Kevin Systrom, CEO Instagram, tuyên bố IGTV được thiết kế để giúp người dùng dễ dàng tìm và xem video trên smartphone, và hãng cũng đã bổ sung thêm một số tính năng mà YouTube không có.
Khoảng giữa tháng 06/2018, Sprint, nhà khai thác mạng di động lớn thứ tư của Mỹ, đã hợp tác với startup blockchain NXM Labs để đưa ra nền tảng xe hơi kết nối 5G được hỗ trợ bởi công nghệ blockchain.
Giờ đây khi chuẩn bị nghỉ hưu sau một chặng đường dài quan sát những biến động của thế giới công nghệ, tôi nghĩ đây là thời điểm thích hợp để nhìn lại cuộc càn quét của ngành trong suốt quãng thời gian đó, và dự đoán về những điều sẽ xảy tới trong tương lai.
Khoảng giữa tháng 06/2018, một số nguồn tin cho biết, Samsung sẽ bắt đầu áp dụng chính sách mới từ tháng 07/2018, trùng với thời điểm bắt đầu của luật mới. Các nhân viên văn phòng và các nhà phát triển ứng dụng sẽ có thể làm việc bất cứ lúc nào họ thích, miễn là đảm bảo ở mức trung bình 40 giờ mỗi tuần. Chẳng hạn như một nhân viên thực hiện một dự án lớn đã làm việc trong 60 giờ hai tuần đầu tiên của tháng, sau đó có thể chỉ cần làm việc 20 giờ trong tuần thứ ba và thứ tư.
Việc con người sử dụng nhựa trong suốt nhiều thập kỷ đã làm cho môi trường bị ô nhiễm nghiêm trọng. Các nhà khoa học cho biết, các đại dương đang ngập tràn những hạt vi nhựa – có kích thước từ 5-100nm – và chúng thực sự có thể nhiễm vào các loài sinh vật biển. Còn các loài sinh vật nằm trong chuỗi thức ăn của con người, nên cuối cùng hạt vi nhựa có thể đi vào dạ dày của cơ thể người thông qua việc ăn hải sản, thậm chí là muối biển.
Trong năm 2018, dự kiến trong số ba mẫu iPhone mới Apple ra mắt vào mùa thu, sẽ có một mẫu iPhone màn hình OLED cỡ lớn, lên tới 6.5 inch. Hai mẫu còn lại là phiên bản kế nhiệm của iPhone X với màn hình OLED 5.84 inch và một mẫu iPhone màn hình LCD 6.04 inch.
Khoảng giữa tháng 06/2018, có vẻ như Facebook đã tìm được một nơi mới để bán quảng cáo video: ngay trong Messenger, nơi một số người dùng sẽ bắt đầu thấy quảng cáo video tự động xuất hiện trong hộp thư đến của mình, ngay bên cạnh tin nhắn từ bạn bè và gia đình
Khoảng giữa tháng 06/2018, WHO đã bổ sung chứng rối loạn game vào ấn bản thứ 11 của Phân loại thống kê quốc tế về các loại bệnh – International Classification of Diseases (ICD) – được sử dụng để phân loại các điều kiện sức khỏe. Nhìn chung, ICD cũng tương tự như cẩm nang chẩn đoán và thống kê rối loạn tâm thần (DSM) được xuất bản ở Mỹ, nhưng ICD có phạm vi rộng hơn và được sử dụng trên phạm vi quốc tế.
Khoảng giữa tháng 06/2018, theo một công bố mới được đăng trên tạp chí Nature, Ai của Google có thể dự đoán khi nào một bệnh nhân sẽ chết.