Hôm nay,  
Việt Báo Online

HS Trịnh Cung và hội hoạ Hiện Thực Trắng Đen

17/05/201806:59:00(Xem: 1443)
HS Trịnh Cung và hội hoạ Hiện Thực Trắng Đen

HS Trịnh Cung và hội hoạ Hiện Thực Trắng Đen

 

Trịnh Thanh Thủy

 

Trong một buổi tổ chức sinh nhật 80 của mình tại tư gia ở Quận Cam, hoạ sĩ Trịnh Cung đã khai mạc một buổi triển lãm nhỏ cho bạn bè thân hữu đến thăm được thưởng ngoạn những bức tranh mới sáng tác của ông. Loạt tranh mới đã và đang được vẽ gần đây gây cho tôi và khách tới xem nhiều ấn tượng. Đó là những bức sơn dầu đen trắng vẽ theo lối hiện thực, tỏ rõ ông đang rẽ sang một bước ngoặc khác, trong hành trình làm mới của mình.

Những tấm ảnh đen trắng đã khởi đầu nghệ thuật nhiếp ảnh vào thế kỷ thứ 19. Cùng sự tiến bộ vượt bực của kỹ thuật, nhiếp ảnh màu ra đời và ngày nay nó đã thống trị toàn thế giới. Ngược lại nền nghệ thuật thị giác lại bắt đầu bằng những tranh vẽ có màu sắc. Thưở xa xưa, cách đây 40 ngàn năm, các bức vẽ có màu, khắc trên đá, trong các hang động cổ xưa từ thời đồ đá còn lưu lại vết tích đến ngày nay. Trong đời sống cũng như hội hoạ, sắc màu là yếu tố chính để diễn tả tư duy, cuộc đời hay nội dung của một bức tranh. Tuy nhiên, cũng không hiếm các nhiếp ảnh gia hay hoạ sĩ ngày nay, từ bỏ màu sắc để đi ngược về thế giới trắng đen của một thời đã qua, mà hoạ sĩ Trịnh Cung là một thí dụ điển hình.

 
blank

Pic 1 Chân dung HS Trịnh Cung chụp bởi Dung Gypsy's Coffee

 
blank

Pic 2 Hoạ Phẩm Một gia đình- Sơn dầu trên bố

 

TTT: T được biết anh vẽ tranh trừu tượng trong một thời gian dài, lý do nào đã khiến anh đổi qua vẽ tranh hiện thực, lối vẽ này có thích hợp và thể hiện được những tư duy hay cảm xúc của anh về cuộc sống không?

TC: Đúng hơn là tôi vừa chuyển sang vẽ Hiện thực sau hơn 50 năm vẽ theo hội hoạ Hiện Đại, mà trong đó 25 năm sau cùng tôi vẽ hẳn Trừu Tượng. Thật ra, tôi cũng không biết chắc mình có bỏ hẳn việc vẽ tranh Trừu tượng không. Tuy nhiên, sáng tạo nghệ thuật luôn đòi hỏi nhà nghệ sĩ phải tìm kiếm cái mới, một sự thay đổi, một sự canh tân phù hợp với bản thân và cả với thời đại. Điều này vốn không dễ, vì từ bỏ một điều gì đã làm nên thẻ căn cước nghệ thuật của mình là cả một sự khó khăn, thậm chí là bất khả. Cho nên, tôi đã phải kéo dài việc theo đuổi hội hoạ Hiện Đại đến sát tuổi 80 mới tìm được một hướng đi khác hẳn cho hội hoạ của mình. Đó là đến với hội hoạ Hiện Thực. Tôi đến chứ không phải trở về với Hiện Thực vì tôi chưa từng vẽ tranh theo trường phái này bao giờ, trừ mấy năm còn học ở Trường CĐMT Huế. Thuở ấy chỉ là những bài tập, không phải là những sáng tác. Do đó nó rất mới với tôi, và có ý nghĩa như một sự thử thách. Và lại càng thử thách hơn khi tôi vẽ thứ hiện thực không màu bằng chất liệu sơn dầu trên canvas khổ lớn!

Hiện thực không màu là làm mất đi một phần quan trọng của hiện thực và như thế là đi ngược về với nhiếp ảnh của thời chưa tìm ra phim màu.

Với tôi và cho tôi, sự thay đổi này là một “biến cố” thích hợp nhất để giúp tôi ra khỏi cuộc khủng hoảng sáng tạo đã kéo dài trong tôi cả nhiều năm gần đây, đồng thời nó cũng rất phù hợp với hoàn cảnh phải bắt đầu một cuộc sống xa lạ trên một đất nước khổng lồ về mọi thứ như Hoa Kỳ. Chỉ có thứ hội hoạ này tôi mới viết một tự truyện về những gì đang làm thay đổi, đang gây ra những ám ảnh, những cảm xúc mà tôi chưa từng trải qua khi còn ở trong nước.

 

TTT: Trong lịch sử hội hoạ, tranh sơn dầu đen trắng không phải mới, những hoạ sĩ nổi danh như Duchamp, Picasso, Dali từng có những tác phẩm nổi danh trong lãnh vực này. Anh bước vào trắng đen như một tìm tòi, thử nghiệm mới. Theo anh, để gọi là mới, loạt tranh mới này có gì khác biệt với những tác phẩm của các danh hoạ?

TC: Tranh họ rất khác với tranh tôi hiện nay. Thứ nhất, ví dụ như tranh của Marcel Duchamp, nhà danh hoạ này không vẽ theo Hiện thực mà chỉ vẽ hữu hình hiện đại với rất ít sắc độ và bỏ qua nhiều chi tiết cơ thể con người. Tranh Dali thì không theo Hiện thực và không phải là một giai đoạn. Còn những hoạ sĩ khác cũng không ngoài việc vẽ về người khác, không ai kể câu chuyện về mình bằng hội hoạ Hiện Thực với chất liệu sơn dầu. Đó là chỗ khác biệt với tôi.

 

TTT: Với nhiếp ảnh, trong một tấm ảnh màu, màu sắc chi phối bố cục và nội dung. Ở một bức hình trắng đen, người xem nhìn thẳng vào chủ đề và người ta thấy sự khác biệt về sự tương phản trong sắc độ. Do đó người chụp ảnh trắng đen chụp theo đường nét, phối cảnh và tập trung vào nội dung của tấm ảnh. Khi chụp ảnh trắng đen, sắc độ đậm lợt của màu sắc ánh sáng từ đen tới trắng rất quan trọng. Grayscale trong nhiếp ảnh tương tự như các phím đàn dương cầm miêu tả được âm thanh từ thấp đến cao. Trong hội hoạ trắng đen, chỉ đơn thuần hai màu, khi dùng sơn dầu làm chất liệu, anh có kỹ thuật pha màu đặc biệt nào mô tả được những sắc độ hay điều phức tạp anh muốn nói trong nội dung bức tranh?

TC: Trong nhiếp ảnh đen trắng, nghệ thuật của nó là làm sao những tình cảm của nhà nhiếp ảnh phải được đọc một cách tinh tế bằng mắt của người xem chỉ qua ngôn ngữ của ánh sáng được tác giả phân bổ làm sao để mọi sự vật, câu chuyện trong bức ảnh được nhận ra từng vai trò của nó, nhân vật chính và các yếu tố phụ đã phối hợp như thế nào mà tác phẩm trở nên sinh động, cuốn hút, mà không cần đến vai trò của xanh- đỏ -tím -vàng. Đó là thứ thẩm mỹ không màu và ngày nay, khuynh hướng này đang được các nghệ sĩ nhiếp ảnh trên thế giới quay lại.

 

Trong bộ tranh sơn đầu đen trắng có chung tên “Câu chuyện của một di dân mới ở Cali”, tôi cũng áp dụng kỷ năng phân bổ các sắc độ để diễn tả các sự vật và nhân vật làm sao để không làm lẫn lộn các vai trò, tình tiết, mà kịch bản chú trọng. Chỉ khác với nhiếp ảnh là một bên cần công cụ là máy hình và buồng tối và bên kia là vẽ bằng tay hoàn toàn.

 blank

Pic 4 Hoạ Phẩm Nàng shoping- Sơn dầu trên bố

 blank

Pic 5 Hoạ Phẩm trong giai đoạn vẽ phác thảo- Sơn dầu trên bố

 

TTT: Loạt tranh mới anh lấy tựa đề là “Câu Chuyện của Một Di Dân Mới ở Cali” giống như anh vẽ tự truyện hay hồi ký về cuộc đời mình bằng tranh. Tuy câu chuyện di dân của anh tương tự như bao nhiêu câu chuyện của người Việt tị nạn khác, anh có nghĩ đến vấn đề thương mại là tranh có bán được không, khi mình vẽ cho mình và chính mình?

TC: Với loạt tranh này, tôi hoàn toàn không nghĩ đến chuyện buôn bán vì nó không phải là thứ tranh treo cho đẹp nhà cửa, thậm chí là nó còn mang màu u ám theo cách nhìn và suy nghĩ thông thường. Và nếu có ai muốn mua một bức trong số này thì tôi cũng xin lấy làm tiếc là không thể tách bức đó ra khỏi “gia đình” của nó vì mỗi bức là một chapter. Tôi hy vọng là nó sẽ góp mặt trong cuộc triển lãm nào đó với chủ đề về “Di Dân” chẳng hạn. Cầu cho tôi có đủ sức khoẻ để hoàn tất vào mùa thu năm 2018 bộ tranh “Câu Chuyện của Một Di Dân Mới ở Cali”.

 

TTT: Nhắc đến câu chuyện của những người di dân, đó là cả một thiên trường ca của người tị nạn Việt Nam, viết biết bao nhiêu chương cũng không hết. Người di dân trôi dạt ra hải ngoại từ 1975 đến giờ có lẽ đã an cư lập nghiệp và bỏ những kinh nghiệm đau thương, thống khổ (nếu có) vào ngăn kéo quá khứ và tạm quên đi. Anh là người di dân mới, muốn kể chuyện mình bằng tranh, hội hoạ trắng đen lại quá cô đọng và hạn chế màu sắc, làm sao anh có thể kể cho đầy đủ và đi vào chi tiết những gì anh muốn nói?

 

TC: Câu hỏi này của chị rất quan trọng. Sở dĩ tôi chọn vẽ hiện thực không màu là vì tôi muốn khác đi, không muốn lập lại cách vẽ truyền thống của hiện thực. Tôi muốn tự làm khó mình khi không sử dụng màu và tôi nghĩ làm như thế nó gần với văn chương, ngôn ngữ chữ viết. Nghệ thuật nhiếp ảnh đen trắng vẫn rất thành công trong diễn đạt kia mà. Lẽ dĩ nhiên như chị đã nêu trong câu hỏi và tôi cũng đã nêu vấn đề này trong phần trả lời ở một trong những câu hỏi đầu tiên là tôi muốn Thử Thách, tôi thử nâng độ khó trong diễn đạt lên một mức. Tôi chọn sự giản dị nhưng không được sơ sài, chân thật nhưng không thô thiển và với cách vẽ này tôi kể được câu chuyện  thật cuộc sống mới hiện nay của tôi và gia đình riêng.

Việc này cũng gần giống với cố thi sĩ Thanh Tâm Tuyền khi từ trại tù “cải tạo” về, ông đã không làm thơ như thời của những “Liên đêm mặt trời tìm thấy”, ông dùng thể thơ lục bát để kể chuyện những ngày nhọc nhằn lao động khổ sai.

Mỗi cuộc đời, hạnh phúc và đau khổ, thành đạt và thất bại, lưu giữ hay quên lãng, nói ra hay cất dấu,... đều không ai giống ai. Bên văn chương có thể các nhà văn VN di dân hay tị nạn đã viết nhiều về đề tài Di Dân, nhưng hội hoạ, có lẽ không ai làm như tôi. Nhưng trên hết, đó là sự chọn lựa một cách vẽ rất khác tôi của những năm tháng trước mà tôi đã ít nhiều được đánh giá, được yêu thích.

Có thể, với loạt tranh này, tôi tìm lại một cách trọn vẹn, đã ngộ ra cái nguyên bản hội hoạ của mình sau hằng chục năm sôi nổi hoài bảo và  mộng mị.

 

Trịnh Thanh Thủy thực hiện

 

21/08/2018(Xem: 231)
Thật là bất ngờ khi thấy báo Tia Sáng ở trong nước hôm 10/8/2018 trên mục Giáo Dục, chạy hàng tít lớn: Tư Nhân Đầu Tư Vào Giáo Duc Đai Học Và Nghiên Cứu.
21/08/2018(Xem: 605)
Kết quả khảo sát của hãng Gallup vào tháng 8/2018 cho thấy 51% số người trẻ ở Mỹ và 57% số người theo đảng Dân Chủ thích chủ nghĩa xã hội.
21/08/2018(Xem: 352)
Trong lịch sử tranh đấu giành độc lập của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ hai mươi, hai lần nước ta đã được các nhà cầm quyền đương thời chính thức tuyên bố độc lập.
21/08/2018(Xem: 290)
Tấm hình trên đây là chùa Tỳ-Xá-Li và trụ đá có tượng sư tử trên đỉnh cao là trụ đá A-Dục (Ashoka), đây là cái trụ đá duy nhứ còn lại cho đến ngày nay trên đất Ấn Độ. Hầu hết đã bi phá hủy hoạc gảy đổ.
21/08/2018(Xem: 777)
Các tin tức gần đây liên quan đến các vụ bắt giữ hay hành hung công dân Hoa Kỳ bởi chính quyền Cộng Sản Việt Nam đã để lộ một thái độ rất tắc trách của chính phủ Hoa Kỳ trong trách nhiệm bảo vệ công dân Hoa Kỳ, đặc biệt là công dân gốc Việt, khi đến Việt Nam.
21/08/2018(Xem: 324)
- Để nhớ lại ngày đến tỵ nạn Galang và những người cùng trên chuyến tàu vượt biển danh số : SG 129.
20/08/2018(Xem: 651)
Nhiếp ảnh gia người Việt tại quận Cam được mời phát biểu trong Lễ trao giải thưởng nhiếp ảnh quốc tế được tổ chức tại Mersin, TURKEY.
20/08/2018(Xem: 814)
Thomas Kretschmer phỏng vấn Yascha Mounk - ví dụ nơi ông Donald Trump. Ngay sau khi nắm quyền, ông nói: "Thưa ngài chánh án, dù tôi vi phạm Hiến pháp, nhưng ai có các cố gắng để hạn chế quyền lực của tôi, họ là kẻ thù của nhân dân."
20/08/2018(Xem: 416)
Kỷ niệm 45 năm thụ phong linh mục của nhạc sĩ Bernard Trần Ngọc Hải -- Linh mục sẽ biểu điễn đàn Hạ uy cầm cùng tiếng hát Trần Ngọc - Tấn Đạt - Hoàng Hiệp - Nguyễn Vũ- Kim Yến - Thanh Tân
20/08/2018(Xem: 1118)
Những người bị giết đều là những tinh hoa.. Họ chết mỗi người mỗi cách đau xót và hàm oan: Nhà văn Lan Khai bị xô xuống vực, văn hào Ngô Tất Tố bị bức cho treo cổ tự vẫn, Khái Hưng bị bỏ rọ trắn sông, Phạm Quỳnh đối thủ đáng gờm của thực dân Pháp bị xử tử, Tạ Thu Thâu nhà yêu nước lớn bị tử bắn; nàng thơ nữ sĩ Thu Hồng bị bắn lén từ sau lưng; Nhượng Tống dịch giả tài hoa số 1 bị ám sát; Dương Quảng Hàm vị giáo sư đáng kính ra khỏi nhà đi mãi không về; vị bồ tát Thiều Chửu bị bức hại nhảy xuống sông tự tận… Chúng ta bắt buộc phải luôn quan ngại (và canh thức) về sinh mệnh của Trần Huỳnh Duy Thức, cùng hàng trăm tù nhân lương tâm khác
20/08/2018(Xem: 1715)
dù nhiều lần chỉ trích, đe dọa TQ, đến giờ ông Trump cũng chỉ dám "đánh" TQ bằng cách áp thuế lên hàng hóa TQ. Chắc rằng ông Trump chỉ dám khai chiến và dừng lại ở chiến tranh mậu dịch với TQ thôi
20/08/2018(Xem: 454)
Tản mạn về một truyện thơ ở đồng bằng Cửu Long. - Bài nói chuyện của Nguyễn Văn Sâm tại Montréal ngày 17 June 2018 - Cách đây gần 60 năm, khi còn theo học bậc Tiểu Học ở trường Trương Minh Ký Sàigòn, tôi đã mê loại truyện thơ bình dân Miền Nam
19/08/2018(Xem: 6221)
Nhân ngày “Vietnam Veterans Day” - Kỷ-niệm 52 năm chiến trận Long-Tân (18/8/1966 – 18/8/2018), ca nhạc sĩ Bích-Ngọc & Thái-Nguyên đứng đầu Hội Duy-Trì và Phát-Triển Văn-Hóa “CP&DC”
18/08/2018(Xem: 1669)
Ngày 11 tháng 8/2018, Việt nam có 2 nhà ly khai lớn ra đi: Ông Bùi Tín và Ông Tô Hải. Chỉ trước sau 15 giờ. Cả hai đều hưởng thọ 91 tuổi. Sanh và chết cùng năm.
18/08/2018(Xem: 822)
Hôm nay gia đình anh Thức đến Trại giam số 6 Nghệ An thăm anh theo thường lệ, thì thấy anh Thức rất mệt và yếu do đã tuyệt thực 5 ngày, kể từ 14/8/2018
Tin công nghệ
Khoảng cuối tháng 08/2018, một số nguồn tin đã phát hiện ra Apple đang nghiên cứu công nghệ đưa Touch ID trở lại iPhone bằng cách tích hợp nó bên dưới màn hình. Đáng chú ý hơn, nó sử dụng công nghệ đã có sẵn và sẽ được phát hành sớm.
Khoảng giữa tháng 08/2018, theo trang Bloomberg, Apple đang có kế hoạch ra mắt một chiếc MacBook giá rẻ mới và một phiên bản nâng cấp của chiếc máy tính Mac Mini vào cuối năm 2018. Đây là những nỗ lực nhằm thúc đẩy doanh số bán hàng của dòng máy tính Mac.
PepsiCo đang cố gắng đa dạng hóa các sản phẩm của hãng, trong bối cảnh người dùng đang ngày càng quan tâm tới sức khỏe và tránh xa các loại nước ngọt có gas. Khoảng giữa tháng 08/2018, PepsiCo đang tiến hành mua lại SodaStream với giá trị lên tới 3.2 tỷ USD.
Tháng 08/2018, các nhà mạng và đối tác bán lẻ của Samsung trên toàn cầu đã bắt đầu nhận đơn đặt hàng trước Galaxy Note 9. Dự kiến doanh số ban đầu của chiếc smartphone mới sẽ vượt trội hơn so với Galaxy S9 – chiếc flagship phát hành vào nửa đầu năm 2018 của Samsung.
Khoảng cuối tháng 08/2018, trong một dự thảo luật đang được EU nghiên cứu, các website và mạng xã hội phải xóa bỏ những nội dung cực đoan, có liên quan tới khủng bố trong vòng một giờ kể từ khi đăng tải, nếu không sẽ bị phạt.
Khoảng giữa tháng 08/2018, một số nguồn tin cho biết, Tencent và SoftBank không thực sự tham gia vào bất kỳ thỏa thuận nào với Bitmain, và Cointelegraph đã liên lạc với SoftBank và Tencent để xác nhận.
2018 là một năm khá bận rộn của Sonos. Kể từ tháng 04/2018, hãng đã ra mắt 3 sản phẩm phần cứng Playbase, Sonos One và Beam, có thêm hỗ trợ AirPlay 2 và Alexa, rồi sau đó chính thức lên sàn cổ phiếu công khai. Đây là cột mốc phát triển của bất cứ công ty nào, và Sonos đã lên tiếng trấn an người dùng rằng hãng sẽ giữ vững lập trường của để tiếp tục phát hành các dòng sản phẩm âm thanh chuyên dụng, nghĩa là sẽ không bị ảnh hưởng từ các bên đầu tư
Khoảng cuối tháng 08/2018, UPS đã nộp hồ sơ xin bằng sáng chế mới về sử dụng blockchain như một phần của hệ thống phân tán cho việc gửi các gói hàng trên toàn thế giới
Tính đến tháng 08/2018, hầu hết các máy trợ thính Bluetooth đều tương thích dễ dàng với các mẫu điện thoại iPhone. Tuy nhiên, sự phân mảnh của Android đã khiến các nhà sản xuất máy trợ thính khó khăn trong việc tương thích với các thiết bị. Hiểu được vấn đề, Google đã bắt tay vào làm việc nhằm có thể giúp các thiết bị trợ thính hoạt động tốt hơn trên Android
Khoảng giữa tháng 08/2018, một số nguồn tin cho biết, chính phủ Mỹ đang cố gắng buộc Facebook phá mã hóa của ứng dụng Messenger, nhằm mục đích nghe các cuộc hội thoại của nghi can trong một cuộc điều tra. Yêu cầu rất giống với yêu cầu mà FBI đã đưa ra cho Apple, để tạo ra một backdoor giúp truy cập vào chiếc iPhone của kẻ sát nhân để thu thập bằng chứng.
Khoảng giữa tháng 08/2018, cửa hàng Apple Store tại thủ đô Amsterdam của Hà Lan vừa phải tiến hành sơ tán và tạm thời đóng cửa sau khi pin của một chiếc iPad phát nổ, làm kỹ thuật viên bị bỏng nhẹ và những mảnh vụn có nguy cơ độc hại văng vào không khí. Sau đó, các nhân viên Apple đã xử lý sơ bộ chiếc iPad và cách ly viên pin bị phát nổ trong một hộp chứa toàn cát.
Khoảng giữa tháng 08/2018, một số nguồn tin cho biết, Samsung chuẩn bị ra mắt mẫu TV 8K QLED tại IFA diễn ra vào cuối tháng 08/2018. Thông tin được suy đoán từ bảng quảng cáo của Samsung vừa được dựng tại Berlin, Đức.
Điện thoại thông minh, nhà thông minh, và thậm chí là thiết bị đeo thông minh đang ngày một tiên tiến, nhưng chúng vẫn có những giới hạn về mặt năng lượng. Công nghệ pin đã và đang dậm chân tại chỗ trong hàng thập kỷ. Nhưng một cuộc cách mạng sẽ sớm bùng nổ.
Khoảng giữa tháng 08/2018, Cục Sở hữu trí tuệ Hàn Quốc cho biết, có tổng cộng 276 bằng sáng chế liên quan đến các tấm nền có thể gập lại được cơ quan chấp thuận trong 6 năm. Trong số đó, 210 bằng sáng chế đã được nộp trong vòng 3 năm trở lại. Các nhà sản xuất smartphone đã dần dần chuyển hướng sự tập trung sang điện thoại màn hình gập với tham vọng mang lại một cuộc cách mạng mới cho phần cứng di động
Khoảng giữa tháng 08/2018, một số nguồn tin cho biết, Micro LED TV đầu tiên của LG có thể sẽ xuất hiện tại sự kiện IFA tháng 09/2018. TV mới của hãng được dự đoán sẽ có kích thước khoảng 175 inch, lớn hơn so với Wall TV 146 inch của Samsung – thiết bị được giới thiệu tại CES hồi tháng 01/2018. TV của LG cũng sẽ mỏng hơn so với sản phẩm của Samsun