Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Đọc Ký Đinh Quang Anh Thái Trong Những Ngày Tưởng Niệm Tháng Tư Đen

24/04/201800:15:00(Xem: 4107)
SACH KY Dinh Quang Anh Thai
Bìa tuyển tập “Ký”

Đoàn Hưng
 

Tác giả Đinh Quang Anh Thái đưa cho tôi tập Ký (nhà xuất bản Người Việt Books) của anh vào những ngày cuối tháng Tư. Những mẫu chuyện anh ghi lại trong tập Ký không có chủ đề về biến cố Tháng Tư Đen. Nhưng nó làm cho tôi trăn trở thật nhiều về cái ngày lịch sử đó, và những hệ lụy mà nó để lại cho dân tộc Việt Nam mãi đến ngày hôm nay.

Anh Thái chỉ hơn tôi 8 tuổi. Nhưng đủ để đưa anh vào một thế hệ đặc biệt hơn hẳn, với những kinh nghiệm sống mà thế hệ tôi hoặc trẻ hơn không có được. Vào thời điểm tháng 4/1975, anh đã là một thanh niên, một sinh viên Sài Gòn. Anh đã sống thực sự với những niềm tự hào, những nỗi lo toan, cả hy vọng lẫn tuyệt vọng của Miền Nam Việt Nam. Vào thời điểm lịch sử đó, tôi vẫn là một thằng con nít của bậc trung học đệ nhị cấp, chỉ có khái niệm rất mù mờ về chiến tranh, về lằn ranh mỏng manh giữa sự sống và cái chết của thanh niên thời đó. Về vận nước Việt nổi trôi mà không có lời giải.

Anh Thái thuộc thế hệ chuyển tiếp của lịch sử Miền Nam Việt Nam cho đến ngày mất nước. Vì lẽ đó, anh được tiếp xúc nhiều  với những bậc đàn anh đã góp phần tạo nên lịch sử, chính trị, văn hóa của Miền Nam. Những người đã được anh nhắc tới trong tập Ký: Hồ Hữu Tường, Như Phong Lê Văn Tiến, Đỗ Ngọc Yến, Hoàng Cơ Trường, Trần Văn Bá… Có lẽ vì được hoạt động cùng thời với những con người đặc biệt như vậy, anh Thái đã chọn con đường đấu tranh ngay từ ngay sau Tháng Tư Đen, để rồi phải trải qua tuổi thanh xuân đẹp nhất của một đời người trong lao tù cộng sản. Lúc anh ở tù, tôi vẫn còn được may mắn cắp sách đến trường, dù gia đình đói nghèo, và cũng có một ông bố ở tù.

Lúc anh ra tù, đến nhà tôi chơi một thời gian trước khi vượt biên, anh cũng có kể cho tôi nghe những câu chuyện trong tù của anh. Nhưng chỉ khi đọc tập Ký, tôi mới hình dung ra được rất nhiều điều về anh và những người tù mà anh nhắc đến. Đặc biệt là động lực đã khiến cho những người như Trần Văn Bá, đã bỏ cuộc sống êm ấm ở nước ngoài để sẵn sàng về chết trên quê hương Việt Nam. Tất cả những người đó có chung nhiều đặc điểm. Họ đều là những nhân tài của đất nước Việt Nam. Nếu ở một hoàn cảnh đất nước khác đi, họ đã có thể đóng góp rất nhiều để Việt Nam trở thành một quốc gia tiến bộ hơn ngày hôm nay. Họ là những người yêu đất nước Việt Nam vô vàn, yêu vô điều kiện, không vì lợi ích cá nhân. Họ có một niềm tin mãnh liệt vào tương lai tươi sáng của một đất nước Việt Nam, vì thế họ bỏ cả một đời để góp phần vào việc đổi thay vận mạng đất nước.

Vậy mà… Đã gần nửa thế kỷ trôi qua kể từ biến cố Tháng Tư 1975… Tương lai của đất nước Việt Nam vẫn cứ mịt mờ, dưới sự cai trị của những con người đặt quyền lợi cá nhân, đảng phái lên trên vận mệnh của đất nước, dân tộc; những con người đã bỏ tù, đày đọa những người con ưu tú của đất nước nhắc trong tập Ký.

Những người yêu nước, trăn trở với vận nước được anh Thái nhắc đến không chỉ ở xã hội Miền Nam Việt Nam, mà có cả những người từng thuộc miền Bắc xã hội chủ nghĩa. Có nhà thơ Nguyễn Chí Thiện, người tù thế kỷ của lao tù cộng sản. Từ trong tù, ông vẫn không ngừng mơ đến một ngày “… khi vận nước xoay vần, tất cả thành nguyên tử…”. Có cả những người trẻ tuổi trưởng thành trong chế độ cộng sản, là con cái của quan chức chế độ, đi hợp tác lao động ở Đông Đức, Tiệp Khắc, Nga, nay ở lại các nước này , và trở thành những thành phần đối kháng với chính quyền CSVN. Trong Ký có kể lại đối thoại giữa một nhà hoạt động trẻ tên Dũng ở Tiệp, gọi phone chúc tết ông bố cán bộ ở Hà Nội. Khi ông bố vừa định khuyên con mình về nghĩa vụ “trung với đảng”, Dũng đã nói bố mình hãy đổi đề tài, nếu không anh sẽ cúp máy. Những câu chuyện như vậy nhắc nhở với cộng đồng Người Việt Tị Nạn ở hải ngoại rằng, không phải cứ “là con cán bộ đi nước ngoài” đều là những người ủng hộ, tay sai của chế độ. Nếu tìm cách kết hợp với họ, sức mạnh đấu tranh của cộng đồng cho đất nước sẽ mạnh hơn nhiều. Bởi vì không ai hiểu chế độ cộng sản hơn là những người đã sinh ra, lớn lên, và từng được hưởng đặc quyền của chế độ.

Tập Ký làm cho người đọc thêm trăn trở trong những ngày tưởng niệm 43 năm Tháng Tư Đen. Là vì ước mơ một đất nước Việt Nam tươi đẹp vẫn còn mờ mịt. Những người con ưu tú, hết lòng với đất nước nhắc đến trong Ký lần lượt đã ra người thiên cổ. Câu chuyện về các bạn trẻ ở Tiệp, Nga thế mà thắm thoát đã hơn 2 thập kỷ. Trong khi cái chính thể gây ra thảm họa cho dân tộc thì vẫn cứ chai lỳ, độc ác tồn tại trên quê hương Việt Nam. Những tiếng nói phản kháng từ hải ngoại hình như không mấy tác dụng. Còn những người dám dũng cảm lên tiếng trong nước vẫn còn quá đơn độc, lạc lõng trong 90 triệu người dân Việt Nam. Họ dễ trở thành nạn nhân đàn áp của một chính thể đặt quyền lợi đảng phái lên trên tổ quốc và dân tộc.

Nhiều câu hỏi được đặt ra. Đến chừng nào Việt Nam mới thay đổi được vận nước, đem lại ánh sáng tự do dân chủ về cho Việt Nam?

Đến chừng nào những người đấu tranh cho tương lai dân tộc Việt Nam sẽ được phép ở lại trong nước, chứ không phải ra lưu vong bên nước ngoài như những người trong tập Ký, và mới hơn là những Điếu Cày Nguyễn Văn Hải, Tạ Phong Tần, Việt Khang…?

Chừng nào thì số người dân trong nước dám mạnh dạn đứng lên đòi quyền yêu nước lại cho chính mình sẽ đông hơn số người đàn áp? Hay là số phận của những người đấu tranh trong nước vẫn chỉ là những thiểu số nhỏ nhoi như thế hệ của những người yêu nước trong tập Ký, để rồi tiếp tục là mục tiêu đàn áp dễ dàng của bạo quyền?

Sau mỗi bài viết trong tập Ký, tác giả thường có một nguyện ước về một tương lại tốt đẹp cho Việt Nam: “Tôi cũng ước mong điều này cho đất nước tôi, Việt Nam”; “…Sông núi Việt Nam ơi, hẹn mai ta sum vầy nhé…”; “… Giá như (Hoàng Cơ) Trường đừng mất sớm, lý tưởng mà Trường theo đuổi chắc chắn sẽ đóng góp không ít cho đất nước mai sau…”.

Tôi chợt nghĩ rằng, giá như tập Ký của Đinh Quang Anh Thái được phổ biến rộng rãi tại Việt Nam, thì có thể những nguyện ước trên sẽ sớm thành hiện thực…

Đoàn Hưng

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Quyền tự do hiến định là các quyền căn bản của người dân được hiến pháp quy định mà nhà nước pháp quyền có nhiệm vụ phải tôn trọng và bảo vệ. Hiện nay, tại hầu hết các quốc gia dân chủ phương Tây, các quyền này đều được quy định với nội dung giống nhau.
Vào ngày 23 tháng 11 năm 2020, từ trang Facebook của luật sư Jenny Đỗ, tôi tình cờ đọc được lời kêu gọi ủng hộ cho một người bị thương nặng sau khi bị đâm nhiều nhát trong lúc làm việc thiện nguyện tại nhà thờ Grace Baptist Church (San Jose, California). Người vừa gặp chuyện không may một ngày trước đó là Nguyên Phạm, người bạn trẻ với nụ cười hiền lành và ánh mắt sáng ngời.
Thông qua những thời đại đầy thử thách, nước Mỹ đẫ trở nên dày dạn trong ứng xử với mọi thử thách. Hôm nay chúng ta đón mừng thắng lợi, không phải thắng lợi của một ứng cử viên mà là thắng lợi của một Chính nghĩa- Chính nghĩa Dân chủ. Nguyện vọng của người dân đã được lắng nghe. Ý nguyện cua nguòi dân đã được quan tâm. Người Mỹ chúng ta hoc được bài học Dân chủ thật quí giá vào thời điểm này.
Có lẽ cũng không thể quên những đóng góp tích cực từ một số cơ quan truyền thông Việt ngữ, các ký giả chuyên hay không chuyên nghiệp, những dịch giả, các chuyên viên đủ ngành nghề trong cộng đồng gốc Việt, đặc biệt là một giới trẻ năng động và tài ba, cũng đã tham gia tích cực vào việc cung cấp thông tin nhanh chóng và xác thực, dù trong tư cách nghề nghiệp hay chỉ là công dân tự phát.
Sau khi Biển và Chim Bói Cá được dịch giả Tây Hà chuyển sang Pháp ngữ (La Mer et le Matin-Pêcheur) trong một cuộc phỏng vấn dành cho RFA, vào hôm 15 tháng 4 năm 2012, Bùi Ngọc Tấn đã có đôi lời tâm sự về tác phẩm của mình: “Tôi chỉ có thể tóm tắt lại như thế này, đây là sử thi, quyển tiểu thuyết sử thi thời sự tan rã. Tan rã trong hệ tư tưởng, tan rã trong quan hệ sản xuất, nghĩa là tan rã trong ý thức hệ, tan rã trong quan hệ giữa người với người.”
Rât ngỡ ngàng và xót xa khi tôi nghe tin Kiêm Thêm đã ra đi giữa mùa đại dịch. Mấy tuần trước, Thêm còn rủ tôi về nhà Thêm ở Monterey Hills uống bia và ngắm khu vườn nhỏ Thêm đã chí thú vun trồng trong những ngày sống cách ly ở nhà. Tuy từ nơi tôi ở, xuống nhà Kiêm Thêm chỉ cách khoảng 6 giờ lái xe trên đường cao tốc; nhưng con đường xa lộ bây giờ thành dài vô tận trong mùa dịch bệnh đang phải cách ly.
Người Việt ở nước ngoài đi biểu tình thì may mắn là không ai bị trọng thương hoặc tử thương gì sất. Tuy thế, những lời lẽ nẩy lửa – hay cay độc – mà họ dùng để mạt sát nhau (trong lúc tranh cãi để bênh vực quan điểm chính trị của mình) thì có thể làm cho tha nhân bị tổn thương cho đến khi nhắm mắt!
Ngày 6 tháng 1 năm 2021 một cuộc nổi dậy đã xảy ra tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn khi hàng trăm người bạo loạn tràn vào Tòa Nhà Quốc Hội Hoa Kỳ khiến cho 5 người chết. Trong khi nhiều người tại Thủ Đô Washington, bề ngoài đi biểu tình chống lại điều mà họ thấy sai lầm rằng cuộc bầu cử bị đánh cắp, sự có mặt của họ -- và các hành động của họ -- phản ảnh một loạt mục tiêu lớn hơn mà các dân quân người Mỹ đang hy vọng đạt được để có thêm hành động cực đoan hơn. Nhiều bài viết bởi các học giả chuyên về phong trào cực đoan bạo động, thượng đẳng da trắng và dân quân giải thích con đường đi xuống mà những người bạo loạn và nổi dậy này tìm cách chiếm lấy nước Mỹ. Báo The Conversation U.S. đã biên soạn các trích đoạn của 5 trong số những bài viết đó, tìm cách giải thích sự rạn nứt đã lan rộng trong xã hội Mỹ. “Những người theo QAnon, Proud Boys và các nhóm cực hữu và cực hữu và dân tộc da trắng kết nối lỏng lẻo khác tập họp tại Washington tưởng rằng họ đang sống trong ý tưởng rất ư kỳ quặc
Với bối cảnh này, Tổng thống Biden thừa nhận ông sẽ phải đối phó với một nước Mỹ phân hóa trầm trọng hơn bao giờ hết, cộng thêm với nạn dịch Thế kỷ và một nền Kinh tế suy thoái với 6.7% người Mỹ thất nghiệp. Con số này tương đương với khoảng 40 triệu người cần được trợ giúp khẩn cấp. Tổng thống Biden nói với nhân dân Mỹ rằng ông biết rất rõ phải làm gì trong cương vị Tổng thống để hàn gắn vết thương chia rẽ do các khuynh hướng bạo lực và cường quyền gây ra, nhanh chóng ngăn chặn dịch Covid 19 và phục hồi kinh tế.
Một nền dân chủ lâu đời, bén rễ hơn ba trăm năm qua của một cường quốc hàng đầu thế giới bỗng dưng trở thành nền “cộng hòa chuối” (banana republic)[1] qua cuộc bầu cử tổng thống 2020, với tố cáo gian lận, kiện tụng rồi trở thành bạo loạn sau đó, tưởng như chỉ có thể xảy ra ở một nước độc tài kém phát triển nào đó ở Nam Mỹ hay mãi tận châu Phi xa xôi. Tại sao lại có thể xảy ra những chuyện kỳ lạ như thế với một nền dân chủ được xem như mẫu mực để thế giới noi theo?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Một đám cháy đã bùng phát tại Viện Huyết thanh ở bang Maharashtra, Ấn Độ, nơi đang sản xuất hàng triệu liều vaccine Covid-19.
Tiến sĩ Anthony Fauci, cố vấn y tế của Tổng thống Mỹ Joe Biden, đã lên tiếng cảm ơn WHO vì dẫn dắt nỗ lực ứng phó Covid-19, trái ngược với chỉ trích thời ông Trump.
Loạt sắc lệnh được ký nhanh chóng ngay trong ngày làm việc đầu tiên của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Nhà Trắng nhằm thực hiện những lời hứa tranh cử của ông.
Ông Joe Biden chính thức trở thành tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ và cũng là tổng thống lớn tuổi nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.
Giá dầu thế giới tăng cùng với thị trường chứng khoán Mỹ trong phiên giao dịch hôm thứ Ba (19/01/2021), một ngày trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden,