Hôm nay,  
Việt Báo Online
banner-orange-nba-728x90-kb banner-orange-nba-728x90 banner-orange-728x90-kb banner-orange-728x90

Đi Xem Một Kỷ Niệm: Tản Mạn Về Phim “the Post”

19/01/201800:00:00(Xem: 1031)
Đi Xem Một Kỷ Niệm: Tản Mạn Về Phim “the Post”
ĐI XEM MỘT KỶ NIỆM
Tản mạn về phim “The Post”
 
Lý Nguyên Diệu

“Sống trong đời sống, cần có một tấm lòng …”

Trịnh Công Sơn

blank

 
Chiều hôm qua tôi đi xem phim “The Post” vừa được phát hành với giá vé chỉ 6 đồng cho người lớn tuổi. Ngoài cái lợi tiền bạc, người lớn tuổi còn được xem phim nầy như hồi tưởng về một kỷ niệm không thể quên, dựa trên một câu chuyện có thật đã xảy ra cách đây gần nửa thế kỷ.

Điều đặc biệt đầu tiên của phim “The Post” là, dù đã biết rất rõ kết cuộc sẽ như thế nào, người xem càng lớn tuổi (những người đã sống qua thời kỳ những năm 1960, 70), càng thấy thấm thía cái hay của phim nầy. Một điều đặc sắc khác trong thời buổi nầy là một phim Mỹ dài 1 giờ 56 phút mà không có súng đạn (trừ hai phút đầu tiên về chiến tranh Việt Nam), không có tình dục, áo quần hở hang, … lại được đa số các cơ quan truyền thông Mỹ xếp hạng 1 trong 10 phim hay nhất của năm 2017. Một điều hi hữu để lôi kéo các tay ghiền xi-nê là phim nầy tập họp 3 ngôi sao sáng chói của Hollywood: Đạo diễn Steven Spielberg (14 Oscars & 10 Đề cử), nữ tài tử Meryl Streep (3 Oscars & 17 Đề cử) và nam tài tử Tom Hanks (2 Oscars & 3 Đề cử).


Phim “The Post” bao gồm ba câu chuyện chính. Chuyện chiến tranh Việt Nam, chuyện một người đàn bà can đảm và quan trọng nhất là chuyện tự do ngôn luận. Tựa của cuốn phim là tên cắt ngắn của nhật báo “The Washington Post”. Một trong những tờ nhật báo hàng đầu của miền Đông nước Mỹ đã lấy một quyết định vô tiền khoáng hậu khi bất chấp áp lực của Toà Bạch Ốc, in lại Hồ sơ Ngũ Giác Đài (Pentagon Papers) làm rung động nước Mỹ từ mùa Hè năm 1971 cho đến bây giờ, dưới thời đại “fake news” của Tổng thống Donald Trump đang cố gắng khuất phục một nền báo chí bất trị.


Chuyện thứ nhất về Hồ sơ Ngũ Giác Đài thì với người Việt Nam, 4000 trang của Hồ sơ về nguồn gốc và quá trình tham chiến của Mỹ trong cuộc chiến tranh ở Việt Nam phải là chuyện quan trọng. Đạo diễn Spielberg cũng ý thức điều nầy khi ông bắt đầu phim bằng hình ảnh một cuộc hành quân bi thảm tại Hậu Nghĩa năm 1966. Kéo theo phản ứng của Daniel Ellsberg, một chuyên viên của Rand Corporation, khi làm việc trên Hồ Sơ Ngũ Giác Đài theo lệnh của Bộ trưởng Quốc phòng Robert S. McNamara, đã khám phá những dối trá liên tục của 5 chính quyền Mỹ từ thời Tổng thống Truman đến Nixon.

Đáng chú ý nhất là sau khi lấy trộm Hồ sơ để công khai hoá qua báo chí, một nhà báo đã hỏi anh có biết sẽ có thể bị tù vì giải mật một tài liệu quốc gia không? Ellsberg đã trả lời không ngần ngại bằng lương tâm (“tấm lòng” của TCS) của một con người đầy nhân bản: “Nếu đi tù mà (chấm dứt chiến tranh) cứu được bao nhiêu mạng người thì cũng đáng”. Để làm rõ hơn tính chất dối trá của cuộc chiến, đạo diễn Spielberg còn sưu tầm và trình bày lại những đoạn diễn văn lừa bịp của các Tổng thống Eisenhower, Kennedy, Johnson mà bây giờ một người Việt Nam đã đọc qua Hồ sơ Ngũ Giác Đài không thể không thấy chua xót cho thân phận của hai nền Cộng Hoà của miền Nam Việt Nam, từ Tổng thống Diệm đến Tổng thống Thiệu, đã bị làm con cờ thí cho “đồng minh”. Trong năm 2017, tài liệu truyền hình “Chiến tranh Việt Nam” (The Vietnam War) của Ken Burns cũng đã trình bày rất cặn kẽ và rõ ràng bi kịch nầy của dân tộc ta.


Chuyện thứ hai về người đàn bà vai chính trong phim là Katharine “Kay” Graham (qua phần diễn xuất điêu luyện xứng đáng giải Oscar của Meryl Streep). Goá chồng năm 46 tuổi và phải thay chồng cầm đầu một tạp chí lớn. Tám năm sau, 1971, người đàn bà quý phái, mảnh mai đó phải lấy một quyết định sinh tử mang nặng hai hệ quả: Một là quay lưng lại với tình bạn cố cựu giữa gia đình bà và gia đình Tổng thống Lyndon B. Johnson và gia đình Bộ trưởng McNamara. Hai là chính bà và chủ bút Ben C. Bradlee có thể đi tù vì cãi lệnh toà án đang bị áp lực của chính quyền Nixon.

Trong cái thập niên 1960 hỗn loạn, bà “Kay” đã phải ra khỏi chốn khuê phòng để tương tác với những nhà tài phiệt lão luyện của Thị trường Chứng khoán Nữu Ước (NYSE) đã là một điều đáng khâm phục như một khởi đầu của phong trào phụ nữ bình quyền. Để thể hiện tư cách của bà chủ báo, cuốn phim cho thấy khi nghe nhân viên báo cáo một triệu rưỡi Mỹ kim tiền lời cho báo Washington Post, bà nói ngay: “Đó là lương của 25 ký giả giỏi” chứ không nói gì đến tài khoản ngân hàng của bà sẽ gia tăng. Cũng trong tinh thần đó, bà đã nói với chủ bút Bradlee: “Phẩm chất cũng có thể đi đôi với lợi nhuận”. Thật là ngược hẳn với nguyên tắc kinh tế của Trung Cọng bây giờ là hy sinh phẩm chất để đạt lợi nhuận. Năm 1971, sự nghiệp bà lên đến cao điểm tận cùng khi bà dựa vào lương tâm (“tấm lòng” của TCS), dựa vào sự nghiệp báo chí của cha và của chồng, dựa lên bổn phận của một người dân, để quyết định đăng lên báo Washington Post của bà những trang “Tối Mật” của Hồ sơ Ngũ Giác Đài. Đoạn phim đầy xúc động khi bà đến nhà cựu Bộ trưởng McNamara để, nhân danh là một người bạn, một bà mẹ, một người dân, một nhà báo, đặt thẳng câu hỏi: “Vì sao ông biết không thể thắng cuộc chiến từ năm 1965 mà ông vẫn tiếp tục gửi quân qua chiến trường Việt Nam? Những biện hộ lúng túng của ông cựu Bộ trưởng trong căn nhà vắng vẻ chỉ có hai người cho ta thấy sự thật trần truồng của cuộc chiến bi thảm dài 20 năm đó, không có một “chính nghĩa” nào, một “lý tưởng tự do” nào, mà chỉ có quyền lợi nước Mỹ (“America First”) và thân phận bi thảm của những dân tộc nhược tiểu.


Chuyện cuối cùng và quan trọng nhất, vượt cả thời gian lẫn không gian, của phim “The Post” là cuộc tranh đấu bảo vệ tự do ngôn luận giữa báo chí và quyền lực nhà nước. Ngược lại với những trang sử đen tối của nước Mỹ trong cuộc Nội Chiến chống chế độ nô lệ  năm 1861 hay cuộc “thảm sát Mỹ Lai” năm 1968, những gì đã xảy ra tại Hoa Thịnh Đốn vào mùa Hè năm 1971 phải được coi là trang sử sáng láng nhất của nước Mỹ mà toàn thế giới phải tìm đọc và ráng học lại mỗi ngày. Phần nầy của phim giúp cho chúng ta hiểu vì sao “Tu chính Án số Một” của Hiến Pháp Hoa Kỳ phải là Số Một. Số đầu tiên. Số quan trọng nhất. Hãy cùng nhau đọc lại viên ngọc nầy: “Quốc Hội không được đưa ra bất kỳ luật nào để thiết lập tôn giáo, hoặc để cấm tự do tôn giáo; để giảm bớt quyền tự do ngôn luận, hoặc tự do báo chí; hoặc quyền người dân được tụ tập ôn hoà, và quyền kiến ​​nghị chính quyền phải giải quyết các khiếu nại.” (Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or prohibiting the free exercise thereof; or abridging the freedom of speech, or of the press; or the right of the people peaceably to assemble, and to petition the Government for a redress of grievances).

Phân tích một cách cơ bản thì chính Đệ Nhất Tu Chính Án nầy là thành trì bảo vệ Đệ Tứ Quyền đã giúp kiểm soát, quân bằng và yểm trợ ba quyền Lập Pháp, Tư Pháp và Hành Pháp để nước Mỹ trở thành cường quốc như ngày hôm nay theo logic của một bài chính trị học đơn giản: Quốc gia nào cũng phải có một chính quyền. Chính quyền là sản phẩm của con người nên chính quyền nào cũng không hoàn toàn, phải có lỗi lầm, sai trái (bugs in each and every system). Muốn sửa sai trái thì phải biết có sai trái và sai trái như thế nào. Sau khi sửa sai chính quyền mới có thể có tiến bộ. Trong tiến trình chính trị nầy, báo chí lãnh trách nhiệm nặng nề nhất. Đó là dùng quyền tự do ngôn luận để giúp cho chính quyền “biết có sai trái và sai trái như thế nào”.


Chính vì ý thức được tầm quan trọng căn bản đó mà Katharine Graham và Chủ bút Ben Bradlee (với sự hổ trợ tích cực của các ký giả như Meg Greenfield, Ben Bagdikian) đã đứng đầu sóng ngọn gió để vượt qua áp lực chính trị của Tổng thống Nixon, vượt qua áp lực kinh tế của các chủ ngân hàng. Và chính nghĩa của họ đã “tất thắng” chói lọi khi gần 20 nhật báo lớn khác của Mỹ đoàn kết theo gương tờ Washington Post để cùng trích đăng Hồ sơ Ngũ Giác Đài, và nhất là khi Toà Án Tối Cao Liên Bang đã phán quyết bầu thuận cho tờ Post qua đa số phiếu 6-3.

blank

 
Điều phải nói thêm là cuốn phim cho thấy quyết định xử dụng quyền tự do báo chí của bà chủ nhân Graham và chủ bút Bradlee là một quyết định đầy ý thức trách nhiệm. Trách nhiệm với quốc gia, với dân tộc, dựa trên một quá khứ cách mạng chống thực dân Anh và dựa vào một tin tưởng ở tương lai dân chủ, thịnh vượng của nước Mỹ.

Vì vậy mà giá trị, đáng mua cái vé 6 đồng, của phim “The Post” là đã vẽ được một cách sinh động một kinh nghiệm huy hoàng trong lịch sử nước Mỹ mà người dân Mỹ có thể hãnh diện nhất. Và đó cũng là một bài học về tôn trọng tự do ngôn luận mà nhà nước Việt Nam (và rất nhiều nước khác) phải cho trình chiếu rộng rãi cho đại chúng, và phải học mỗi ngày bằng cách bắt buộc tất cả cán bộ phải xem phim “The Post” mỗi buổi sáng.


LÝ NGUYÊN DIỆU

Đầu năm 2018


Nguồn: http://hoangnamgiao.blogspot.com/2018/01/i-xem-mot-ky-niem-tan-man-ve-phim-post.html                

18/02/2018(Xem: 812)
mừng sinh nhật lần thứ 95 của nhà văn, nhà giáo Doãn Quốc Sỹ. Cũng nhân dịp này, gia đình của nhà văn cũng đã giới thiệu trang web www.doanquocsy.com đến với quí độc giả hải ngoại và trong nước.
18/02/2018(Xem: 362)
Rồi cũng tết cũng mùa xuân viễn xứ, đời chinh nhân sao lắm nổi đoạn trường, xưa những mùa tết ngập lệ đau thương, nơi đồn vắng, hố cá nhân chờ giặc
18/02/2018(Xem: 408)
Xuân về trên đất khách, ta ngồi đón mông lung, hắt hiu đêm trừ tịch, một mình uống rượu suông... trong nhà không hoa nở, ngoài ngõ chẳng pháo ran, ngẩn ngơ mình với bóng
18/02/2018(Xem: 280)
Sáu cách đọc xuôi ngược Bài thơ “Xuân Sắc” để mừng xuân... Trần-Lý, hiếu trung ghi khắc nhớ, Giống nòi, tình nghĩa giữ gìn mong, Gần xa ngần ngại xuân “nhà nước”?! Quân Hán tà gian, hận chất chồng?!
18/02/2018(Xem: 289)
Vụ sách nhiễu tình dục của nhà điện ảnh huê kỳ Weinstein bị tố cáo năm rồi tới nay vẫn còn khuấy động dư luận.
18/02/2018(Xem: 393)
Cộng Đồng Washington, D.C., DC&VA phối hợp cùng Liên Hội CCSVNCH/HTĐ&Phụ cận đã tổ chức lễ Thượng kỳ đầu năm Mậu Tuất, 2018 lúc 12 giờ trưa ngày 16/2/2018
17/02/2018(Xem: 618)
Sáng Thứ Bảy Mùng 2 Tết Mậu Tuất nhằm ngày 17-2-2018, tại Vườn Truyền Thống Việt có buổi lễ thượng kỳ Việt Nam Cộng Hòa và Hoa Kỳ, với sự tham dự khoảng một trăm đồng hương và các vị dân cử địa phương.
16/02/2018(Xem: 1471)
Hôm nay thứ sáu mùng một tết màu trước lúc 11.00 tại tiền đình tòa thị chính San Jose có lễ thượng kỳ lá cờ Việt Nam Cộng Hòa cùng với lá cờ Mỹ vì để tưởng niệm những nạn nhân ở Florida cho nên cờ chỉ treo nữa lưng chừng mà thôi.
16/02/2018(Xem: 1204)
Vào bếp, cô sắp đặt xôi, bánh mứt, và trái cây sẵn vào đĩa, rồi quay sang lau bàn thờ. Bát nhang đầy cứng, bụi bặm phủ mặt tủ bám cả vào khuôn hình và chân nến
16/02/2018(Xem: 662)
lần thứ hai nhóm văn học nghệ thuật “Nhân Ảnh Tân Văn và Tiếng Thời Gian” hợp tác cùng ban giảng huấn của đại học California State University Long Beach tổ chức một buổi chiều đại học
15/02/2018(Xem: 959)
Lý Thụy (sau này là Hồ Chí Minh) và Lâm Đức Thụ (tức Nguyễn Công Viễn) liên lạc và thỏa thuận điều kiện với mật thám Pháp, rồi điện tín mời cụ Phan Bội Châu về Quảng Châu
15/02/2018(Xem: 1954)
Hội Hải Quân và Hàng Hải VNCH Miền Đông HK , Liên Hội CCSVNCH/HTĐ &Phụ cận, Hội TQLC HTĐ &Phụ cận và một số cựu SVSQ trường Đại Học Chiến Tranh Chánh Trị Đà Lạt đã phối hợp
15/02/2018(Xem: 1377)
Việc Hoa Kỳ xây dựng và hỗ trợ, chiến đấu bên cạnh lực lượng người Kurd ở biên giới Thổ Nhĩ Kỳ tạo ra một khu vực an toàn hay vùng tự trị cho người Kurd khiến an ninh của Thổ lâm nguy
15/02/2018(Xem: 948)
Nhưng mùa hè nóng như lửa khiến Kim bị Hỏa đốt chảy, nên coi chừng thị trường chứng khoán sẽ “meltdown” vào giữa năm. Dù vậy đến cuối năm thị trường sẽ bốc trở lại.
15/02/2018(Xem: 1588)
sẽ mở cửa từ Thứ Sáu đến Chủ Nhật, 16 - 18 Tháng Hai năm 2018 (nhằm mùng Một, mùng Hai và mùng Ba Tết Mậu Tuất), tại công viên Mile Square Park, Fountain Valley. Hội Tết hoàn toàn miễn phí
Tin công nghệ
Trong năm 2017, trình duyệt Chrome của Google đã bắt đầu bổ sung thêm từ Not secure vào đường dẫn của những trang web được cho là không an toàn đối với người dùng.
Apple đã tuyên bố rằng chỉ muốn giúp người dùng khi cố tình làm giảm hiệu năng trên các mẫu iPhone với pin cũ. Tuy nhiên, người dùng vẫn cảm thấy họ bị lừa dối và bị lợi dụng. Apple đã phải đối mặt với hàng chục vụ kiện tập thể, cáo buộc Apple lừa dối và giở chiêu trò để buộc người dùng nâng cấp iPhone.
Khoảng đầu tháng 02/2018, theo một nguồn tin nội bộ, Samsung đang tiến hành đàm phán với quan chức thành phố Pyeongtaek, cách Seoul 70km về phía nam, để đẩy mạnh việc xây dựng dây nhà máy chuyền sản xuất chip thứ hai của hãng. Đây được xem là bước đi cần thiết để Samsung có đủ khả năng đáp ứng lượng nhu cầu bán dẫn đang ngày càng gia tăng.
Khoảng đầu tháng 02/2018, Windows 10 Redstone 4 gần như đã sắp hoàn thiện. Và Microsoft đã bắt đầu khởi động chương trình phát triển bản cập nhật lớn tiếp theo là Redstone 5.
Khoảng đầu tháng 02/2018, nhà đồng sáng lập Matt Rogers của Nest đã tuyên bố sẽ rời khỏi Google sau khi 2 công ty sáp nhập. Matt Rogers đã sáng lập Nest cùng với Tony Fadell, sau đó Fadell trở thành CEO của công ty và rời công ty vào năm 2016. Nest tập trung phát triển các thiết bị điều chỉnh nhiệt thông minh, camera an ninh và thiết bị báo cháy cho gia đình.
Khoảng đầu tháng 02/2018, Intel giới thiệu chiếc kính thông minh Vaunt. Không giống như Google Glass, Intel Vaunt có ngoại hình khá giống một chiếc kính thông thường.
Khoảng đầu tháng 02/2018, trên iOS 11.3 Beta 2, người dùng đã có thể kiểm tra thiết bị của mình có đang bị giới hạn hiệu năng hay không, và có thể tắt đi nếu muốn, hoặc quyết định thay pin để máy quay trở về mức hiệu năng ban đầu
Từ cuối năm 2017, các nhà sản xuất smartphone hàng đầu thế giới đã bắt đầu nghiên cứu, triển khai các kế hoạch tạo ra những thiết bị màn hình gập. Samsung đang nắm ưu thế trong xu hướng với Galaxy X – được cho là chiếc điện thoại màn hình gập đầu tiên của hãng.
Khoảng đầu tháng 02/2018, Samsung đã giới thiệu công nghệ camera kép Dual Pixel trên Galaxy Note8. Công nghệ mới ứng dụng giải pháp Isocell của Samsung từng ra mắt tại MWC 2017.
Bản cập nhật Windows 10 Insider Preview 17093 của Microsoft là một bản cập nhật lớn và ưu tiên cho người dùng Windows 10 S. Microsoft đã ra mắt một tính năng mới, giúp bỏ qua các bước nhập mật mã khi hội nhập, hoạt động thông qua một ứng dụng có tên là Authenticator trên smartphone.
Khoảng đầu tháng 02/2018, Google đang mở rộng cách mà người dùng có thể đính các bình luận lên tập tin trên Google Drive. Theo đó, người dùng hiện đã có thể viết bình luận ngay trên phần xem trước bên trong Drive, thay vì phải mở chúng ra xem trong Google Docs, Sheets hoặc Slides. Tính năng mới khá hữu ích và tiện lợi, vì người dùng sẽ không còn phải mở nhiều tab hoặc nhiều ứng dụng khác nhau trong cùng một lúc.
Tính đến tháng 02/2018, trí tuệ nhân tạo AI vẫn đang phát triển mạnh mẽ và đã đạt được những thành tựu cực kỳ ấn tượng. Nếu DeepFakes cho phép ghép gương mặt của người nổi tiếng vào bất cứ đoạn video nào, thì hệ thống AI mới của Facebook, có tên gọi DensePose, còn sở hữu khả năng linh hoạt hơn.
Khoảng đầu tháng 02/2018, theo trang Business Insider, Facebook đang thử nghiệm một nút downvote, tương tự như diễn đàn Reddit, với một số lượng nhỏ người dùng. Nút Downvote sẽ tương tự như nút Dislike, nhưng hiện chỉ áp dụng cho các comment.
Theo trang Bloomberg, từ năm 2017, cơ quan thuế Nhật đã quy định lợi nhuận từ giao dịch tiền ảo thuộc nhóm “thu nhập khác”. Khoảng đầu tháng 02/2018, cơ quan thuế Nhật Bản yêu cầu nhà đầu tư tiền ảo phải khai báo lợi nhuận trong bản kê khai thuế hàng năm được nộp từ ngày 16/02 đến 15/03.
Khoảng đầu tháng 02/2018, một số nguồn tin cho biết, một đoạn mã nguồn dùng để khởi động iOS đã bị đăng lên Github. Apple đã xác nhận thông tin và đã yêu cầu Github gỡ bỏ các đoạn mã "iBoot" bị lộ với lý do đây là mã độc quyền, không phải mã nguồn mở. Đồng thời, Apple cũng cho biết nó đã được sử dụng từ iOS 9 nên nếu người dùng cập nhật thiết bị của mình thường xuyên thì sẽ không phải lo lắng