Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
EagleBrand-Vietbao-1230x152-12042022-viet

Nhân kỷ niệm 50 năm Quốc Hội Lập Hiến Đệ Nhị Cộng Hoà (1967-2017)

20/09/201712:26:00(Xem: 6260)

Nhân kỷ niệm 50 năm Quốc Hội Lập Hiến Đệ Nhị Cộng Hoà (1967-2017)

 

Đọc lại bài viết về sự ra đi của một đồng viện

 

Nguyễn Văn Sâm

 

  

Sáng nay trong không khí lành lạnh của trời chớm đông, tự dưng tôi thoáng nghĩ: “Trời nầy thì buồn chết, ai có chuyện buồn càng dễ hiu hắt nao nao hơn”, không hiểu sao tôi thấy mình như nôn nóng trong bụng.

Tôi lái xe đến tiệm bánh mì Nguyễn Ngọ, nơi thường gặp nhóm bạn mình dầu nhiều khi không hẹn hò. Có thể nơi đây người chủ nhân có khuôn mặt xương xương dễ thân thiện, có thể nơi đây bánh mì nóng dòn ngon mang khí vị quê nhà của bánh mì Bưu Điện, Thanh Bạch trước ngày mất nước, và cũng có thể tôi đang đợi ai đó ở chỗ này…

Ông Nguyễn Văn Nam (người hùng của đồng hương hải ngoại, dám tranh đấu chống KKK ở một vùng biển đầy người đánh cá da trắng cách đây 30 năm) bước ùa vào. Khuôn mặt ông không vui như bình thường. Bộ quần áo đặc biệt của quân nhân làm việc chung sự…

Vậy là có người nào đó đã ra đi, lá quốc kỳ đã phủ kín quan tài, tuy ấm chút lòng người quá cố nhưng không đủ phủ những đau buồn mất mát của người ở lại. Tôi nghĩ mau trong trí.

“Mới đi đưa đám Bác sĩ Trịnh Quang Vinh về!”

Tôi thốt lên tiếng lớn, không kềm thúc sự thảng thốt giữa nơi đông người: “Trời ơi!”

Chúng tôi ngó nhau, im lặng thẫn thờ gần một phút. “Phải! Bác sĩ Trịnh Quang Vinh!”

“Tội nghiệp quá, bạn của tôi mà, bây giờ quàn ở đâu, tôi phải đến thăm mới được”.

“Xong hết rồi, mới thiêu xác xong, nhà quàn Vĩnh Phước, chúng tôi đã làm lễ phủ quốc kỳ cho ông ấy theo nghi lễ của một sĩ quan QLVNCH”.

Vậy là hết, người bạn đồng viện của tôi ngày xưa đã ra đi, thật sự ra đi. Thiêu rồi thì còn gì nữa đâu. Cát bụi đã hoàn toàn trở về với cát bụi. Chậm chân, tin trễ tôi không được đến chào tiễn biệt anh. Xin hương hồn anh thông cảm cho người ở xa.
 

Tôi nói với ông Nam như nói với mình: “Vinh nó dễ thương lắm, hiền lành và tử tế. Tôi không biết nói sao cho hết nỗi buồn mất bạn này”.

Tôi trở về chỗ ngồi của mình mà nghe lòng trĩu nặng mối sầu thương cảm, cái lạnh chớm đông càng khiến lòng tôi thêm tê tái. Sự linh cảm thật kỳ dị trong buổi sáng này.

blank

1966. Ủy Ban Lãnh Đạo Quốc Gia do Trung tướng Nguyễn Văn Thiệu làm Chủ tịch và Ủy Ban Hành Pháp Trung Ương do Thiếu tướng Nguyễn Cao Kỳ làm Chủ tịch, tổ chức bầu cử Quốc Hội Lập Hiến để viết hiến pháp cho chế độ Đệ Nhị Cộng Hòa. Người bạn đồng viện cùng đơn vị với tôi, đơn vị 2 đô thành Sài Gòn là Bác sĩ Trịnh Quang Vinh. Cùng đơn vị nên ngồi cùng chung dãy ghế. Tôi còn nhớ, bên phải tôi là ông Trần Văn Văn, ông nầy ngồi kế bên cụ Phan Khắc Sửu. Bên trái tôi là Lý Quí Chung, kế đến là Trịnh Quang Vinh.

Vinh gây ấn tượng với tôi ngay từ những buổi họp đầu tiên vì dáng người của anh, hơi thấp, chắc nịch và đen, nói giọng Bắc, trong khi tất cả năm người cùng đơn vị đều là người Nam – Triệu Sên(h) Hoạch, người Việt gốc Hoa, nói giọng Nam. Vinh ít phát biểu, nhưng khi cần lên diễn đàn thì anh từ tốn. Sinh hoạt giao tế anh chiếm cảm tình của người trước mặt bằng nụ cười thân thiện. Là Bác sĩ Quân y, ra trường cũng độ 5, 6 năm gì rồi cho nên đời sống anh đã ổn định. Anh đi họp bằng cái xe hơi loại nhỏ đẹp, có hình dáng như xe đua, màu thật bắt mắt, tôi đi họp trên chiếc Solex cà tàng. Vậy mà chúng tôi thân thiện nhau ngay, tuy không cùng chung nhóm.
 

Rồi Quốc Hội Lập Hiến hết nhiệm kỳ, những người đắc cử vào Thượng Viện hay Hạ Viện tiếp tục con đường chánh trị của mình, những người không ứng cử nữa – như Vinh, hay thất cử – như tôi, trở về với nghề nghiệp mình. Tôi về dạy ở trường Pétrus Ký, rồi lên Đại Học Văn Khoa, Vinh làm Giám Đốc cơ quan nghiên cứu bịnh nhiệt đới, trụ sở ở góc Trần Hưng Đạo và Nguyễn Biểu Sài Gòn. Nhớ một hai lần ghé thăm Vinh ở văn phòng, hỏi sao không ứng cử nữa, Vinh cười hiền, moi chỉ muốn giải ngũ thôi, cho nên ứng cử kỳ rồi.

Vậy đó, Vinh thiệt thà nói hết ý mình, không có nhiều tham vọng để bị cuốn hút vào dòng thác chính trường. Tôi ôm hoài bão ngất trời nhưng cánh tay ngắn nên đành bỏ ý định vói trời cao ứng cử sau hailần thất bại…

1980. Sau mấy tháng chân ướt tới Mỹ, tình cờ tôi thấy phòng mạch Bác sĩ Trịnh Quang Vinh trên đường Milam, Houston. Tôi tự hỏi mình có nên ghé vào không. Trước kia là bạn đồng viện, mỗi lần lên diễn đàn đều có câu “kính thưa các bạn đồng viện” sau khi “kính thưa ông chủ tịch”. Bây giờ người bạn đồng viện cũ là bác sĩ, còn mình áo quần lang thang mới ra khỏi trại tỵ nạn một vài tháng, nét phong trần nghèo khổ của những năm ăn bo-bo còn hằn ghi trên gương mặt. Câu hỏi nên không quện trong trí…
 

“Thưa bác ghi tên vào sổ”. Cô thư ký văn phòng nhìn tôi lơ đảng, trong ánh mắt cô không có sự hiện diện của tôi, cô nói vì thói quen nghề nghiệp hằng ngày, thế thôi.

Tôi ngập ngừng: “Tôi không khám bịnh, tôi đến thăm Bác sĩ Trịnh Quang Vinh. Chúng tôi từng là bạn với nhau”.

“Xin bác cho tên, tôi vào báo Bác sĩ”.

Vậy là tôi vào gặp người bạn đồng viện ngày xưa trong khi ở phòng đợi còn nhiều người bệnh đang chờ.

Anh mập hơn, vui hơn, bệ vệ sau cái bàn giấy thiệt lớn, tràn ngập hồ sơ bịnh lý và vài dụng cụ y khoa.
Chúng tôi phá tan được cái băng lạnh ngăn cách của thời gian và của vị thế hai người khi Vinh bước ra khỏi bàn giấy hăm hở bắt tay chào: “Sâm đấy à, khỏe không toa, đến Mỹ lâu chưa? Bây giờ ở đâu?” Những câu hỏi quan tâm đến hoàn cảnh làm tôi cảm động và bắt nhịp được sự thân thiện ngay. Tôi quan sát căn phòng và thấy bạn đồng viện xưa của mình vẫn vui vẻ dầu bận rộn với công việc của phòng mạch. Qua câu chuyện, tôi được biết cùng trong Quốc Hội Lập Hiến ở đây hiện giờ còn có Vũ Ban, của đơn vị Gia Định, giờ là Bác sĩ Giám đốc thẩm mỹ viện Bích Ngọc, Nguyễn Duy Cung, cũng của đơn vị Gia Định, đang học lại để thi bằng hành nghề bác sĩ, Nguyễn Văn Ngãi, của đơn vị (…) đang làm thương mãi gì đó cũng khá.
 

Tôi nhìn lại mình, 4 đứa con nhỏ dại, người vợ còn phải đi học lại một thời gian dài, chân thầy giáo của mình chỉ là tạm bợ vì còn cần phải qua nhiều bước nữa mới được lầy bằng hành nghề. Hình như Vinh thấy sự ái ngại của tôi, anh nhắc đi nhắc lại rằng “đừng nghĩ gì cả, khi nào rảnh cứ ghé chơi, bây giờ để moa khám sức khỏe cho toa coi có bị bịnh gì không”.

Và Vinh đã khám tận tình, như một bác sĩ yêu nghề, có lương tâm. Đưa tôi ra về, Vinh dẫn đến giới thiệu với vợ anh. Chị Vinh cũng thân thiện, nụ cười tươi và hiền hậu như hơn ba thập niên trước khi chào người bạn đồng viện của chồng mình. Tôi hỏi chị cô con gái sanh thời Quốc Hội Lập Hiến bây giờ ra sao, tôi cười: Lúc đó chúng tôi cũng sanh một đứa con trai, định đặt tên là Nguyễn Văn Lập Hiến nhưng gia đình không đồng ý. Thời đó có vài lần hai bà bầu đã gặp nhau.
 

Tôi ở xa, không liên lạc nhiều với Vinh, thỉnh thoảng ghé thăm phòng mạch của bạn, rủ nhau đi ăn, cười vui chuyện nay, ngậm ngùi chuyện xưa, bâng khuâng kẻ mất người còn. Quốc Hội Lập Hiến 117 đồng viện giờ liên lạc được không đầy chục người mà quá khứ chênh lệch, hiện tại thì chân trời góc biển, tương lai ước vọng khác biệt, không thể thân tình. Ai lo chuyện nấy, gặp lại chăng chỉ còn là chào hỏi xã giao qua loa. Có lần Vinh trầm ngâm nói với tôi: “Toa đi trúng đường, toa sướng lắm”. Tôi ngạc nhiên: “Gì mà sướng, ông hái ra tiền, tôi dạy học chỉ đủ ăn qua ngày, không đói là may”. Vinh cười gật gù: “Toa biết đi đúng đường là sao không? Là viết lách theo kiểu của toa lâu nay. Làm theo sở thích của mình mà cảm thấy có ích lợi về lâu về dài. Tiền thì rồi cũng hết, tác phẩm lúc nào nó cũng ở đó, là của mình”.
 

Cái ông bác sĩ nầy! Lại nói chuyện dính dáng tới văn chương!

Rồi cuộc sống bôn ba khiến tôi rời Houston, chuyện nầy chuyện nọ đã bó chân mình ở lì nơi làm việc, ít liên lạc với bạn bè, kể cả Vinh. Lần gặp nhau cuối cùng nghe Vinh hăm hở cười vui khoe: “Moa lúc nầy khỏe lắm, mỗ tim xong rồi cả năm nay, lại tập ca hát theo máy Karaoke, lấy hơi dài nên càng khỏe hơn”. Tôi chúc mừng bạn mình, vui với cái vui của bạn. Chắc là trước khi mổ Vinh đã băn khoăn nhiều về căn bệnh nên sau khi mổ mới vui như vậy. Cũng đúng thôi, đó là cuộc đời, mười người như một. Tôi an ủi bạn: Luật Tạo Hóa khiến cho ai cũng có tuổi già. Càng già thân thể mình càng “chướng” (Tôi bắt chước chữ nầy của nhà văn Mai Thảo) sanh ra đủ thứ. Mình trị từ từ cái chướng của nó. Nếu không trị được thì làm quen với nó để cả hai cùng sinh tồn.

Lần đó là lần tôi nhìn bạn đồng viện của tôi vui thiệt vui, khuôn mặt anh trông rạng rỡ, phấn chấn… Và lần đó cũng là lần chia tay mãi mãi của chúng tôi.

Thời gian như mây bay mau, ba bốn năm qua cái vèo. Người bạn đồng viện dễ thương của tôi đã không còn nữa. Tôi trách mình vô tình, có thể đến thăm hay gọi điện thoại cho bạn được mà bấy lâu nay đã không làm, bây giờ thì quá trễ…
 

Thôi chào anh bạn:

Hơn bảy mươi năm thoáng trôi qua,
Vết chân để lại la đà hư không,
Cuộc trần huyễn mộng trăng-sông
Sống đời đáng sống chạm lòng nhân sinh.

Bạn đã chạm lòng tôi bằng nụ cười của bạn và những đối xử chí tình, dầu rằng mình gặp nhau cũng chẳng nhiều nhỏi gì. Nhưng nhằm nhò gì ba cái lẻ tẻ đó: Quân tử “tương giao” mà!
 

Nguyễn Văn Sâm (Texas, mùa đông 2009)

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Một phong trào biểu tình chống chế độ và chống Xi, do dân chúng và phần đông giới trẻ, sinh viên các Đại học, phát động hôm 24/11/22, nhiều người cho là lớn nhứt từ 33 năm nay. Dân chúng các thành phố lớn, sinh viên từ nhiều Đại học xuống đường tố cáo biện pháp ác ôn « Zéro Covid » của Xi chống dịch Vũ Hán là giết người, trong lúc thế giới cũng chống dịch nhưng không ai làm như vậy...
Coi như là hết thuốc! Bây giờ thì tôi hiểu thế nào là một nhà tù lớn. Tuy không có chấn song nhưng kẻ ở bên trong cũng hoàn toàn bị cắt đứt mọi liên lạc với thế giới bên ngoài...
Đến hôm nay thứ sáu 2 tháng 12 giải túc cầu thế giới năm 2022 đã đi được nửa đoạn đường. Cũng như bất kỳ một cuộc tranh đua thể thao nào phải có kẻ thắng người thua. Kẻ thắng thì vui mừng hớn hở vì đã đem lại vinh quang cho xứ sở và dân tộc mình. Kẻ thua thì viện lý do nầy hay lý do khác vì mình đã bị xử ép để tránh sự chỉ trích của những người hâm mộ. Nhưng đó là những sự kiện thường tình lúc nào cũng xẩy ra.
Bài này sẽ phân tích về một số ý chỉ trong hai hội đầu trong Cư Trần Lạc Đạo Phú của Vua Trần Nhân Tông (1258-1308), người sáng lập dòng Thiền Trúc Lâm. Bài phú này có 10 phần, chữ xưa gọi là 10 hội, chỉ ra đường lối của Thiền Trúc Lâm.
Một người nghĩ rằng, người kia làm chuyện lầm lỗi, vì muốn chống đối, người này làm chuyện có lỗi để gây tiếng vang, phản đối lại sự lầm lỗi của người kia. Vậy thì ai có lỗi? Và lỗi nào nặng hơn? Có lẽ, bạn đọc nghĩ rằng, tôi đang muốn nói về chuyện luật tử hình. Lý luận này: một kẻ cố ý giết người, hoặc giết nhiều người, cần phải đền tội bằng cái chết. Mắt đền mắt. Răng đền răng. Đúng và hữu lý. Nhưng lý luận kia: Trong xã hội văn minh, trừng phạt là thứ yếu, giáo dục, cải thiện người xấu trở thành tốt mới là mục tiêu nhân bản. Người phạm tội, có quyền được hưởng, ít nhất, một cơ hội để hối lỗi, để trở thành người tốt hơn. Cả hai lý luận đều đúng. Có lý luận thứ ba: Giết người là có tội, dù là lý do gì, ngoại trừ phải tự vệ trong tình trạng khẩn cấp. Như vậy, khi tòa án kết tội tử hình, chính tòa án (luật pháp, thẩm phán, và công tố viên) đã phạm tội giết người.
Dư âm cuộc cách mạng Mùa Xuân Ả Rập năm 2010 ở Trung Đông, Bắc Phi châu và sự tan rã của Thế giới Cộng sản ở Nga năm 1992, đang là mối lo hàng đầu của đảng CSVN, sau hơn 35 năm đổi mới. Dưới lăng kính bảo vệ an ninh quốc gia, nhà nước Cộng sản Việt Nam (CSVN) coi mọi phản ứng của dân trong cuộc sống, kể cả các hoạt động đòi dân chủ, tự do và nhân quyền v.v… đều là “diễn biến hòa bình” nhằm phát triển “cách mạng mầu” để lật đổ đảng CSVN...
Cuộc chiến hiện nay tại Ukraine, chẳng cần nói nhiều, đã là một bài học rất lớn cho Hoa Kỳ, và có lẽ nó sẽ được dùng làm chuẩn mực cho những xung đột trong tương lai giữa Hoa Kỳ và các thế lực thù địch trên thế giới...
Vậy bằng cách nào mà cuốn tạp chí BK, số cuối cùng (phát hành vào ngày 20 tháng 4 năm 1975) đã không bị ném vào mồi lửa, không trở thành giấy gói xôi, không bị thu hồi, tịch thu, tiêu hủy” và vẫn có thể xuất hiện “nguyên con” trên trang web của Tạp Chí Thế Kỷ 21 vào ngày 2 tháng 4 năm 2017? Đây là câu hỏi mà qúi vị lãnh đạo của chính phủ hiện hành ... cần “suy ngẫm” để có thể ban hành những nghị quyết, hay nghị định đỡ ngớ ngẩn (và lạc hậu) hơn chút xíu...
✱ Reuters: Nga đang hy vọng rằng đảng Cộng hòa kiểm soát Quốc hội - Chính quyền Biden sẽ gặp khó khăn trong việc thúc đẩy Quốc hội thông qua các chương trình viện trợ cho Kyiv. ✱ Military: Các nhà vận động hành lang làm việc cho các nhà thầu quốc phòng, đã từng làm việc cho chính phủ liên bang trước đây - cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper đã từng làm việc văn phòng quan hệ chính phủ của Raytheon. ✱ Al Jazeera: Nhiều dự luật trong quá khứ, đã được Hạ viện và Thượng viện thông qua trong nhiều thập kỷ mà không bị thất bại. ✱ Bilderbergmeetings Co. UK: Chính quyền Biden đã coi Nga và Trung Quốc là đối tác trong thách thức đối với “trật tự thế giới”- Sự cạnh tranh toàn diện với Trung Quốc đang trở thành một nguyên tắc trong các chính sách kinh tế, đối ngoại và an ninh của Hoa Kỳ...
Nhiều người nghĩ ngay đến con số 18 tỷ kiều hối USD chuyển về Việt Nam năm 2021. Đó thật ra không phải là điều nên mất thời gian bàn tính vì đó là một thực thể không thay đổi được. Những người gởi có những lý do riêng không ai lay chuyển được và người Việt trong nước đều muốn nhận những đồng tiền gởi về. Nhưng còn những món tiền khổng lồ khác từ những chương trình viện trợ đủ mọi kiểu cho dân VN từ những chính phủ Âu-Mỹ mà người dân không hay biết, những nguồn tài trợ đã từ lâu bị thất thoát, hoặc cả biến mất mà không ai đặt câu hỏi. Đây là một địa hạt cần soi giọi.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.