Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Người Sài Gòn Xưa Đặt Thêm Những Tên Đường Nghe Rất Có Lý Lẽ

07/08/201700:00:00(Xem: 4365)
Ở đất Sài Gòn xa xưa, có một số con đường đã được các chính quyền Pháp hay Việt Nam đặt tên chính thức và có cắm bảng đề tên đường đàng hoàng, nhưng người dân thành phố vẫn gọi theo tên khác do họ đặt ra cho dễ gọi và dễ nhớ.

Tuổi Trẻ (TTO) dẫn một bài viết của nhà văn Bình Nguyên Lộc - một người Đồng Nai nhưng sống và viết nhiều về Sài Gòn, cho thấy ngày xưa, lý lẽ dẫn đến cách đặt tên, gọi tên đường của người dân là rất có sức thuyết phục vì sát thực tế đời sống. Trước hết, họ gọi tên đường theo đặc điểm nơi đây từng có các cơ sở sản xuất ra thứ gì đó.

Nếu đi ngang vùng “Ngã tư quốc tế” ở Quận 1, dân Sài Gòn nào chẳng biết đường Nguyễn Thái Học, trước kia có tên Tây là Kitchener nhưng bà con khoái gọi là đường Lò Heo vì đường này từng có một lò heo. Tương tự, đường Bùi Quang Chiêu (Đặng Thị Nhu hiện nay) được gọi là đường Cá Hấp vì các vựa cá hấp đồng loạt mở cửa gần khu vực chợ Bến Thành.

blank
Đường Duy Tân (Quận 3, nay là Phạm Ngọc Thạch), xưa có tên Tây đọc là Lan Si Bê (Blansubé).

TTO dẫn tiếp, lại có kiểu đặt tên đường thật thơ mộng theo tên những hàng cây che bóng mát cho những cặp tình nhân, như người ta thường gọi hai con đường nọ là Hàng Bàng và Hàng Sao - thay cho những cái tên Tây là Chasseloup Laubat (hiện nay là Hồng Thập Tự - Nguyễn Thị Minh Khai) và Massiges (Mạc Đĩnh Chi hiện nay) - vì hai bên lề hai con đường này từng có hàng cây bàng và cây sao rợp bóng.

Mặt khác, bởi lòng tôn kính, biết ơn những người có công góp phần xây dựng thành phố bằng những công trình xây dựng để đời, người dân Sài Gòn dùng thường ngay chính tên các nhân vật này để gọi, thay vì gọi tên đường do Nhà nước đặt. Điển hình như đường Frères Guillerault (Bùi Chu - Tôn Thất Tùng ngày nay) được gọi là đường Huyện Sĩ vì có nhà thờ do ông tri huyện Lê Phát Đạt bỏ tiền túi xây dựng, hay đường Alsace Lorraine (Phó Đức Chính ngày nay) được gọi là đường Chú Hỏa vì có tòa biệt thự của Hui BonHoa - sau này được dùng làm bối cảnh quay phim Con ma nhà họ Hứa.

Theo TTO, trước năm 1954, các con đường thành phố đều đặt theo tên Tây, mỗi lần gọi muốn trẹo lưỡi nên bà con tự động Việt hóa mà không cần đến những nhà ngôn ngữ học và nhiều cái tên Việt kiểu này nghe rất mắc cười. Như “Ai Vô Rờ Quẹt” chính là con đường Eyriaud des Verges (Trương Minh Giảng - Lê Văn Sỹ hiện nay),“Nhăn Răng Rìa Ai Đi Đây?” là cách gọi con đường Legrand de la Liraye (nay là Phan Thanh Giản - Điện Biên Phủ). Đường mang tên “Đít Xơ Mít” là phiên âm của tên Dixmude (Đề Thám hiện nay). Khách đi đường đói bụng thì nghe nhắc đến đường “Lên Ăn Cơm”, ý nói đường Léon Combes.

Chưa hết. Đường Duy Tân (Phạm Ngọc Thạch ngày nay) trước kia có tên Tây là Blansubé thì được bà con gọi như tên một thiếu nữ, thành “Lan Si Bê”. Rồi đường Monlaii (hiện là Huỳnh Thúc Kháng) là đường “Mộng Lầu”. Ngã sáu Phù Đổng trước kia được gọi là ngã sáu “Quẹt Đoong” (Verdon)...

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
"Nước Mỹ trở lại", Joe Biden nói tại buổi họp báo ở Delaware hôm 24/11/2020 khi giới thiệu đội ngũ quan chức ngoại giao trong chính quyền tương lai: "Sẵn sàng lãnh đạo thế giới và không rút lui".
Các chuyên gia bảo mật tại IBM cho biết, một chiến dịch tấn công lừa đảo của các hacker đã nhắm vào các tổ chức liên quan đến việc phân phối vaccine Covid-19 kể từ tháng 09/2020
Hôm thứ Năm (03/12/2020), Apple thông báo với các nhà cung cấp dịch vụ được ủy quyền của hãng rằng một thiết bị phần cứng mới sẽ ra mắt vào ngày 08/12/2020.
Tòa án Tối cao Wisconsin từ chối thụ lý vụ kiện "gian lận bầu cử" của Donald Trump trong nỗ lực lật ngược thế cờ trước ôg Biden, và yêu cầu đơn kiện phải được giải quyết đúng trình tự
Tổng thống đắc cử Joe Biden cho haysẽ yêu cầu dân Mỹ đeo khẩu trang trong 100 ngày đầu ông nhậm chức tổng thống.