Hôm nay,  
Việt Báo Online

Vy Thanh: Từ ca dao Miền Nam đến tiếng thở dài của Tấm lòng với quê hương

30/07/201702:14:00(Xem: 2091)
Vy Thanh: Từ ca dao Miền Nam đến tiếng thở dài của Tấm lòng với quê hương

Vy Thanh: Từ ca dao Miền Nam đến tiếng thở dài của Tấm lòng với quê hương
 

Nguyễn Văn Sâm

 

Tập truyện của Vy Thanh có bốn phần nằm chung nhưng khác biệt:

  1. Bắt đầu là một câu ca dao làm nền. Mà phải là câu ca dao có hương vị Miền Nam ngày xửa ngày xưa cách nay gần thế kỷ với tên một thổ sản đặc trưng như trái bần, bông bằng lăng, con cá thia thia, con cá bóng kèo, con tèng hen, con ốc bưu chẳng hạn.

Những thứ nầy làm nền cho một truyện ngắn kế đó.

  1. Truyện ngắn đơn giản chỉ chừng 5, 6 trang đổ lại, không hơn. Có thể là chuyện xưa kéo dài đến bây giờ. Có thể là chuyện mới đây nhưng chuyện nào cũng làm người đọc thấm thía chắc lưỡi: Sao mà tệ như vậy, sao mà cảnh đời oái oăm như thế. Sao chuyện xấu hết biết tới thầy chạy  mà có thể xảy ra!
  2. Hình ảnh về những thổ sản nói trên. Chẳng hạn con tèng hen có hình rõ ràng nhiều khía cạnh, được mô tả hình dáng và tính chất để người không có cơ hội sống lâu ở vùng có nó nhận chân được khi gặp, hay ít ra cũng có một vài khái niệm chính xác trong kiến thức. 
  3. Phần kế tiếp là thứ thổ sản đó được đưa ra chi tiết bằng Anh Ngữ mà tác giả nói là để cho người đọc thuộc thế hệ mới hiểu rõ hơn thứ thổ sản mà ông nhắc tới trong truyện.

Tuỳ theo cảm tính, ý thích, độc giả để ý đến phần nào trong bốn phần trên. Phần nào cũng quan trọng. Trogn 21 truyện ngắn có đầu đề là những con chim (con bù cắt, con cu gáy, chim áo dà, chim vịt, , tú hú, chim dòng dọc) con cá, cua tôm (con tèng hen, con ba khía, con ốc bươu, con cua đồng, cá lòng tong, cá mè rô, cá lia thia, cá lìm kìm, cá bóng kèo, cá rô đồng, cá bạc đầu, cá thòi lòi, cá bãi trầu) bông (bằng lăng) ta thấy ngay tính chất Nam Kỳ lục tỉnh trong sự lựa chọn đề tài và và tựa đề của mỗi truyện.
 

Là người sống 40 năm ở quê nhà, nhưng là người Sàigòn cho nên những thứ cá thứ chim nói trên tôi biết một cách mơ hồ, các câu ca dao  có tên những thứ đó tôi từng nghe qua, thậm chí còn có thể đưa vào truyện của mình nhưng thiệt sự biết rành rọt thì không thể.
 

Chẳng hạn như câu:

Chiều chiều chim vịt kêu chiều.

Bâng khuâng nhớ bạn chín chiều ruột đau.

Thú thiệt là tôi, và chắc chắn nhiều độc giả của quyển sách, không biết nhiều về con chim vịt. Tại sao gọi là chim vịt, hình dáng và sở thích của nó, sự sinh hoạt của gống chim nầy ra sao, có gì lạ? Chúng ta lâu nay đi phớt qua câu ca dao đó. Bỏ qua cái khía cạnh cụ thể, câu ca dao trình ra trước mặt là con chim vịt, chúng ta luôn luôn nghĩ về khía cạnh trừu tượng là nhớ bạn là buồn da diết, quên rằng sự buồn đó được gợi lên nhờ hình ảnh và tiếng kêu buổi chiều của con chim vịt. Con chim vịt được tác giả đem vào câu ca dao nhờ nó đã sống trong ruộng đồng Miền Nam, tác giả cảm hứng trước những gì đã thấy nên có tâm trạng bâng khuâng nhớ bạn tình. Cách cấu tạo nầy người ta gọi là hứng: thấy cảnh sanh tình… biết là ý nhớ bạn nhưng cũng phải biết ít nhiều về con chim vịt. Tương tợ khi học câu thơ của Bà Huyện Thanh Quang: Nhớ nước đau lòng con quốc quốc, học trò ngày xưa đã được thầy giảng ít nhiều về con chim quốc với tiêng kêu buồn thảm của nó.
 

Câu khác:

Mẹ ơi con vịt chết chìm,

Con thò tay vớt nó con cá lìm kìm nó cắn tay con.

Cá lìm kìm như cá thòi lòi, ai cũng chê, không ăn, chúng hiện diện ở sông nước có thể nói là khá an toàn… Ai đó thọc tay xuống nước không bị con nầy cắn thì bị con kia cắn thôi. Cá lìm kìm cắn là chuyện nhỏ, giựt mình chút đỉnh rồi cũng xong. Điều hơi giận là mình đương làm ơn, làm phước: vớt con vịt chết chìm. Vậy mà  bị cá lìm lìm cắn tay.

Nếu cô thiếu nữ kia vớt con vịt chết chìm. Nó được vớt lên rồi thì quay lại cắn thì ta nghĩ sao? Đau đớn tức tối? Đó là câu chuyện tiếp theo hai câu ca dao kia theo lời kể chuyện- truyện ngắn- của Vy Thanh.

Lam, một cô gái đóng tiền cho người tổ chức mua bãi để vượt biên. Bị giới chức quyền tráo trở đòi thêm tiền, gởi thêm người v…v.. rồi nhóm tổ chức cuối cùng cũng ra khơi được. Cực khổ ói mữa trên biển, Lam đến được trại Hồng Kông. Nơi đây Lam phát hiện là hồ sơ mình trục trặc không được đi định cư, đành phải ghép phom với một anh chệt già để được đi Úc châu. Trong thời gian chờ đợi lên đường Lam chịu trận hắn dày vò thân xác mình hằng đêm. Cúi đầu cắn răng chịu Lam coi như bị hãm hiếp trên đất liền tương tợ như những người khác xui xẻo bị hãm hiếp trên biển.

Sau khi đến Úc, sống với tên Tàu già một thời gian thì Lam bỏ trốn và lập gia đình mới. Ở quê hương thứ hai nầy trong 10 năm Lam giành giụm được một số tiền, nhớ ba người em còn lại chắc là cực khổ nơi quê nhà nên Lam xin phép chồng cho về VN thăm các em. Để giúp những người em máu mủ nghèo khó, để cứu con vịt chết chìm.
 

Và sự kiện đau lòng xảy ra. Cô em út xin chị một số tiền lớn không được bèn lập mưu giấu passport và giấy máy bay của chị rồi giả cách nói là công an lượm đượn đòi tiền chuộc. Số tiền cao ngất ngưỡng Lam không thể có. Con vịt đã quay lại cắn người vớt nó… Đau đớn là ở chỗ đó. Kết thúc chuyện của Vy Thanh còn có cái happy ending là Lam tình cờ thấy các giấy tờ nầy dưới chân đèn bàn thờ mẹ nên thoát nạn một vụ dàn cảnh tống tiền của chính người em ruột mình. Chuyện thật ở ngoài đời  có nhiều trường hợp bi đát hơn, bị tống tiền phải lo nạp đủ, bị mất nhà vì em út sang đoạt, có người mất mạng vì về nhà bà con bị té lầu sau khi cãi cọ về sở hữu nhà đất bị tiếm dụng… Cá lìm kìm cắn tay không tức bằng con vịt quay ra mổ cắn người cứu nó..
 

Cái hay của Vy Thanh là từ một câu ca dao, ông cho ta môt mẫu chuyện đời. Chuyện đời sau  cơn hồng thủy. Chuyện đời khiến ta thở dài não nuột, buột miệng than trời. Chẳng hạn như câu ca dao ai cũng biết:
 

Chim quyên ăn trái nhãn lồng,

Thia thia quen chậu vợ chồng quen hơi.
 

Vợ chồng quen hơi nên con Mai Đầm Dơi chờ chồng 20 năm sẵn sàng và vui vẻ ăn nằm với Bảy Rùa khi anh nầy trở về sau thời gian tập kết ngoài đó. Bi thương ở chỗ là Bảy Rùa đã nhiễm tánh xấu của những năm ở ngoài kia nên lập kế cho vợ làm giấy tờ sang hết tài sản nhà cửa lại cho anh và rồi đang tâm giết hại người vợ đã quen hơi chồng, đã ra công chờ chồng đăng đẳng  trong thời gian xa cách.
 

Ta có thể nói truyện nào của Vy Thanh cũng là một mẫu đời xấu của xã hội mới, cũng là tiếng than của sự suy đồi, cũng là tiếng nấc nghẹn của người thuộc phe thất trận… Và chuyện nào cũng cảm hứng từ sản phẩm địa phương Miền Nam hay từ một câu ca dao Miền Nam.

Những sản phẩm địa phương đó ngày nay đã gần tuyệt vì nhiều lý do trong đó có nguyên nhân đào kinh thủy lợi không khoa học, sự nghèo khổ của người dân nên ăn tận giết tuyệt, quơ quào chút nào hay chút nấy, được con nào dầu nhỏ lớn gì cũng ham, thòi lòi cũng được, lòng tong cũng xong để cải thiện bữa cơm. Những con chim chìa vôi, cá bãi trầu, chim tu hú, chim áo dà đương tuyệt nhưng những câu chuyện đời người khốn khổ lấy ý từ những con vật kia hình như càng ngày càng nhiều… Vy Thanh than cho những con vật nho nhỏ tượng trưng cho môi trường đồng quê Miền Nam không còn nữa, đồng thời Vy Thanh cũng than cho nỗi khổ của dân Nam càng lúc càng nhiều.
 

Ông không kết tội nhưng người đọc sẽ buông tiếng thở dài.
 

Nguyễn Văn Sâm

(Tóm lược bài nói chuyện về quyển Trong Đồng Không Còn Nữa (nhà văn Vy Thanh), trong buổi RMS tại nhật báo Người Việt ngày chúa nhật 30 tháng 07  2017 lúc 3:00)

  

 

18/08/2018(Xem: 1186)
Ngày 11 tháng 8/2018, Việt nam có 2 nhà ly khai lớn ra đi: Ông Bùi Tín và Ông Tô Hải. Chỉ trước sau 15 giờ. Cả hai đều hưởng thọ 91 tuổi. Sanh và chết cùng năm.
18/08/2018(Xem: 617)
Hôm nay gia đình anh Thức đến Trại giam số 6 Nghệ An thăm anh theo thường lệ, thì thấy anh Thức rất mệt và yếu do đã tuyệt thực 5 ngày, kể từ 14/8/2018
18/08/2018(Xem: 1348)
để cho chắc ăn, Trung Cộng phải chiếm cho được “3 đặc khu hành chánh - kinh tế” của Việt Nam. Đó là lý do mà Trung Cộng nhất quyết giành quyền làm chủ 3 đặc khu ven biển nầy để làm căn cứ hải quân
18/08/2018(Xem: 704)
Ngày nay ngồi tính số đời, VNCH lưu vong trải qua 43 năm. Chúng tôi dự trù trong 5 năm sắp tới sẽ hoàn tất bộ phim 20 tập qua các đề tài sau đây
18/08/2018(Xem: 981)
dịp nầy, Tập II "Sổ Tay Chính Tả Tiếng Việt" cũng được phát hành. Tính đến nay, sau tám (8) năm miệt mài, chúng ta đã có được TẬP I & TẬP II, hai tập cộng lại dày 1250 trang
18/08/2018(Xem: 868)
“Việt Nam có thể chịu hai rủi ro cùng một lúc: rủi ro về tín dụng và rủi ro về hối đoái...” Việt Nam cũng đang đứng trước áp lực đồng nội tệ mất giá trước đồng đô la Mỹ giống như tình trạng của Thổ Nhĩ Kỳ vốn đang trải qua cuộc khủng hoảng tiền tệ lớn nhất trong nhiều năm qua, và mức độ tổn thương của Việt Nam bây giờ cao hơn nhiều so với cuộc khủng hoảng tài chính châu Á hồi năm 1997, một chuyên gia kinh tế từ Mỹ nhận định.
17/08/2018(Xem: 852)
Ký giả này viết một chiều không xứng đáng với truyền thống báo chí Hoa Kỳ. Vì vậy tờ báo chấp nhận và cho đăng những bài như vậy không xứng đáng là tờ báo uy tín và duy nhất của thành phố San Jose. Tôi nghĩ rằng SJMN đã có chiều hướng kỳ thị.
17/08/2018(Xem: 1375)
Cả Nước Bị Lừa - Từ Cướp Chính Quyền Đến Cướp Tài Sản? Nhạc Sĩ Tô Hải và Cựu Đại Tá Bùi Tín Viết Gì Về Biến Cố 19 Tháng 8, 1945?
17/08/2018(Xem: 1110)
Ngoại trưởng Hoa Kỳ Pompeo cảnh cáo rằng IMF sẽ không giúp trả nợ vay từ Trung Quốc. Đây là vấn đề phải đặt ra khi viễn tượng của nhiều nước lệ thuộc vào nguồn tiền từ Trung Quốc nhưng đã hay sắp vỡ nợ
17/08/2018(Xem: 410)
Tối Thứ Bảy 1 tháng 9, 2018 tại hí viện Rose Center Theater, 14140 All American Way, Westminster CA 92683, gần Tượng Đài Việt Mỹ; sẽ có buổi diễn của giàn nhạc giao hưởng
17/08/2018(Xem: 306)
nhân ngày lễ khai giảng khoá huấn luyện và tu học cho các thầy cô dạy tiếng Việt được tổ chức ở Little Saigon, Nam Cali, một đêm thắp nến đã diễn ra đầy hào khí và vô cùng xúc động
17/08/2018(Xem: 413)
Hiến Pháp 1992 và cách sử dụng bất chánh - Nhà cầm quyền Việt Nam đang tạo ra Cuộc Cách Mang Bất tuân Dân Sự ngày nay - ý thức hệ CS quốc tế đã đưa dân tộc Việt tới vòng tự huỷ, mù quáng, suy nhược, mất gốc, diệt chủng trước Hán hoạ
17/08/2018(Xem: 426)
ngày 12 tháng 8 năm 2018, tại CLB Mây Bốn Phương, 730, S. 2nd St, San Jose Văn Thơ Lạc Việt và VietNam Film Club đã long trọng trình chiếu bộ phim tài liệu Giáo Sư Lê Văn Khoa: Một Đời Cho Nghệ Thuật
17/08/2018(Xem: 791)
Đã xuất hiện những khác biệt nghiêm trọng giữa người đứng đầu đảng Cộng sản Nguyễn Phú Trọng và Bộ Ngoại giao Việt Nam về thái độ và hành động của Trung Cộng ở Biển Đông.
16/08/2018(Xem: 491)
Đảng Việt Tân cực lực phản đối nhà cầm quyền CSVN về bản án phi nhân và phi pháp đối với nhà hoạt động Lê Đình Lượng. Đặc biệt là sự bỉ ổi của tòa án Nghệ An đã cô lập và không cho hai nhân chứng
Tin công nghệ
Hồi tháng 05/2018, Google đã công bố Google One - dịch vụ lưu trữ trực tuyến Google Drive đổi tên - với các gói thanh toán rẻ hơn và được tự động kích hoạt đối với người dùng Google Drive nhưng chưa mở cửa cho phép ghi danh rộng rãi.
Khoảng giữa tháng 08/2018, chính phủ Hàn Quốc cho biết sẽ cấm hàng nghìn xe BMW chạy trên đường phố sau một loạt các tai nạn cháy nổ.
Khoảng giữa tháng 08/2018, một số nguồn tin cho biết, Ủy ban Công bằng Thương mại Nhật Bản đang xem xét trường hợp cáo buộc Apple gây cản trở sự phát triển của cổng thông tin trò chơi trực tuyến Game Plus của Yahoo Nhật Bản. Đây là cổng thông tin đang cạnh tranh với App Store của Apple bằng cách cho phép người dùng chơi trò chơi mà không cần tải xuống bất kỳ ứng dụng nào.
Khoảng giữa tháng 08/2018, ARM đang chính thức tuyên chiến với Intel. Hãng đã tuyên bố lộ trình phát triển chip sắp tới, hứa hẹn có thể lật đổ CPU Core i5 từ đối thủ. ARM nổi tiếng nhất với các CPU di động, tuy nhiên công ty cũng không che giấu tham vọng trở thành một thế lực trên thị trường vi xử lí dành cho các thiết bị kích thước lớn (laptop, PC).
Khoảng giữa tháng 08/2018, vụ tấn công vào Cosmos - một trong các ngân hàng lâu đời nhất tại Ấn Độ - diễn ra khoảng vài ngày, bắt đầu từ 11/08/2018, chỉ 1 ngày sau khi FBI cảnh báo tội phạm mạng đang lên kế hoạch tấn công vào các máy rút tiền. Theo trang Independent, thủ phạm thực hiện cuộc tấn công bằng cách cấy mã độc vào hệ thống thanh toán thẻ ghi nợ của ngân hàng, cho phép chúng tự xác nhận giao dịch. Sau đó, thẻ giả được dùng để rút tiền tại 14,800 cây ATM ở 28 quốc gia.
Khoảng giữa tháng 08/2018. trong quá trình điều tra một loạt các vụ trộm cướp ở Portland, Mỹ, FBI đã yêu cầu Google cung cấp dữ liệu định vị người dùng nhưng hãng đã từ chối
Khoảng giữa tháng 08/2018, trang The New York Times đưa tin, có khoảng 1,400 nhân viên Google đã ký tên vào một lá thư nội bộ, nhằm phản đối những nỗ lực của công ty đưa nền tảng tìm kiếm trở lại Trung Quốc. Hiện các nhà lãnh đạo của Google vẫn chưa lên tiếng về vụ việc.
Một trong những cách các nhà phát triển hệ điều hành cố gắng bảo vệ các bí mật trong máy tính là nhắc nhở người dùng, ngay trên bàn phím. Bằng cách cho người dùng lựa chọn giữa “Cho phép” và “Từ chối” khi một chương trình nào đó muốn truy cập vào các dữ liệu hoặc chức năng nhạy cảm, hệ điều hành có thể tạo ra một chốt chặn để ngăn các malware trong khi vẫn cho phép các ứng dụng hợp lệ đi qua.
Galaxy S7 Active và Galaxy S6 Active được công bố tương ứng vào tháng 06/2015 và 2016. Galaxy S5 Active chính thức ra mắt vào tháng 05/2014. Tháng 08/2017, Galaxy S8 Active đã được phát hành tại Bắc Mỹ thông qua nhà mạng AT&T. Với Galaxy Note9 được lên kế hoạch phát hành toàn cầu vào cuối tháng 08/2018, có vẻ như Galaxy S9 Active vẫn chưa được Samsung đưa vào lộ trình trong năm 2018
Khoảng giữa tháng 08/2018, lần đầu tiên, các nhà khoa học quay lại cảnh một tế bào chết và đo được tốc độ sụp đổ của nó. Các tín hiệu kích hoạt quá trình tự tử apoptosis xuyên qua tế bào trong một đợt sóng với tốc độ 3 micromet (0.003 mm) mỗi phút.
Khoảng giữa tháng 08/2018, theo báo cáo từ TrendForce, công ty nghiên cứu thị trường tới từ Đài Loan, cho biết nhiều khả năng Apple sẽ ra mắt một mẫu MacBook Air mới vào cuối Q3/2018, có thể sẽ vào tháng 9 hoặc tháng 10, bên cạnh một loạt dòng sản phẩm được nâng cấp bao gồm cả 3 mẫu iPhone 2018.
Samsung là một trong các nhà sản xuất smartphone rất tích cực đầu tư phát triển công nghệ mạng 5G. Khoảng giữa tháng 08/2018, Samsung đã chính thức ra mắt chip Exynos Modem 5100. Đây là chip modem 5G đầu tiên trên thế giới theo tiêu chuẩn 5G-NR mà tổ chức 3GPP vừa mới đưa ra cho mạng 5G độc lập.
Khoảng giữa tháng 08/2018, một nhóm từ IBM Corp đã sử dụng các kỹ thuật trí thông minh nhân tạo AI, được gọi là học máy để xây dựng các chương trình hack có khả năng vượt qua các biện pháp phòng thủ hàng đầu
Khoảng giữa tháng 08/2018, theo một kết quả một nghiên cứu mới, tiếp xúc với không khí ô nhiễm, cấu trúc tim sẽ thay đổi tương tự như những gì có thể tìm thấy ở những người bị suy tim giai đoạn đầu. Từ lâu, đã có nhiều bằng chứng cho thấy không khí ô nhiễm có thể dẫn đến các vấn đề về hô hấp, đột quỵ cũng như bệnh động mạch vành.
HMD Global, nhà sản xuất được cấp phép sử dụng thương hiệu của Nokia trên toàn cầu từng cho biết, toàn bộ sản phẩm của hãng sẽ được cập nhật hệ điều hành Android P. Và có vẻ như HMD Global đã giữ đúng lời hứa của mình