Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Dòng Tâm Tư Cho Soạn Giả Yên Lang

29/07/201700:00:00(Xem: 3684)
Hôm nay là ngày cúng thất 49 ngày Soạn Giả Yên Lang qua đời, 49 ngày trôi qua là 49 ngày trong nỗi buồn nhứt của gia đình Chú, cũng là nỗi đau buồn của các chú trong Ban chấp hành của Hội Tương Tế Nghệ sĩ Hải Ngoại, anh em nghệ sĩ của Đoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang và cả nghệ sĩ, khán giả mộ điệu xa gần. Chúng con tất cả nghệ sĩ của đoàn xin gởi cả tâm tư lòng đau xót trước sự ra đi của Chú. Xin kính cẩn thấp nén hương lòng để thành tâm cầu nguyện đến trời cao Phật Tổ, Phật Thầy tiếp dẫn vong linh của Chú được sớm tiêu diêu miền Cực lạc.

Chúng sanh vạn vật trên cõi đời nầy là vô thường, vô thường trong phút giây, kẻ đến người đi tất cả rồi cũng trôi lăn theo định luật của tạo hóa... Nhưng chúng ta không bao giờ cam tâm và chấp nhận để tưởng nhớ đến người thân, đến Chú một tài hoa của đất nước Việt Nam vừa ra đi, đó là một mất mát rất to lớn của toàn thể giới nghệ thuật nghệ sĩ nói chung, của toàn thể nghệ sĩ trẻ ở hải ngoại và nhất là Đoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang nói riêng, trong nuối tiếc nghẹn ngào và nức nở. Vì từ nay trở về sau, đã vĩnh viễn mất rồi bóng dáng của người nghệ sĩ, vị soạn giả tài ba, suốt đời trong bóng tối, miệt mài viết lên những kịch bản kiếm hiệp kỳ tình màu sắc cho nghệ thuật văn học Việt Nam, cho tên tuổi của những: Minh Cảnh, Minh Phụng, Minh Vương, Mỹ Châu và Lệ Thủy đã một thời vàng son ở đỉnh cao nghệ thuật và danh vọng qua những kịch bản kinh điển như: Máu Nhuộm Sân Chùa, Mùa Thu Trên Bạch Mã Sơn, Đêm Lạnh Chùa Hoang, v.v...

Soạn giả Yên Lang đã qua đời lúc 8:50 AM tại bệnh viện Garden Grove thuộc Thành Phố Gaden Grove, miền Nam California (Hoa Kỳ) một cách rất thanh thản, nhẹ nhàng.

Được biết, vào ngày 23 tháng 5 năm 2017 bỗng nhiên Chú thấy mình khó thở, các con của Chú vội đưa vào bệnh viện Garden Grove. Sau khi kiểm tra, bệnh viện cho biết:“Phổi có nước, máu lên tim không đều, suy thận”.

Đến ngày 27 tháng 5 năm 2017 bệnh viện Garden Grover cho biết tình trạng sức khỏe của Chú khá ổn định nên đã đưa chú qua Nursing Home “Alta Garden Care” (bên kia đường của bệnh viện Garden Grove) để điều dưỡng.

blank
Soạn giả Yên Lang.

Vào Thứ Bảy ngày 3/6/1017, Chú thấy rất khó thở trở lại và có vẻ nặng hơn, nên “Alta Garden Care” đưa Chú trở lại bệnh viện Gaden Grove để kiểm soát. Hai hôm sau, tức ngày 5 tháng 6 năm 2017, Chú đã thực sự vĩnh viễn ra đi, trước sự xúc động bàng hoàng tiếc thương của gia đình, con cháu và những nghệ sĩ rất thương mến của Chú nhất là những nghệ sĩ trẻ của Đoàn Nghệ Thuật Sân khấu Văn Lang đã từng gắn bó với Chú, khi hát lại những trích đoạn, những vở tuồng hương xa kiếm hiệp của Chú mà một thời của thập niên 60 đã đưa tên tuổi của Chú lên đỉnh cao danh vọng và những vở hát để đời đó đã bay xa khắp trời hải ngoại bây giờ.

Soạn Giả Yên Lang tên thật là Nguyễn Ngọc Thanh sinh năm 1940 tại Giồng Me, Cầu Kè (Bạc Liêu). Năm 15 tuổi (1955) Chú lên Sài Gòn tiếp tục học tại trường Trung Học Tân Thịnh. Tại đây Chú đã gặp nhà thơ Hoài Ngọc và ký giả Phong Vân những người nầy đã khuyến khích Chú sáng tác cải lương. Dù rằng lúc bấy giờ Chú rất đam mê làm thơ và viết văn với bút hiệu Huyền Thanh Huyền, những tác phẩm của Chú cũng đã được phổ biến trên tuần báo Tầm Nguyên và báo Nhân Loại.

Năm 1960, vở tuồng đầu tiên của Chú viết chung với soạn giả Nguyễn Liêu mang tên Nắng Chiều Trên Cổ Tháp ra đời và được dàn dựng bởi đoàn Song Kiều. Vở thứ hai là Bếp Lửa Chiều Ly Biệt do đoàn Bạch Vân dàn dựng, cũng viết chung với Nguyễn Liêu. Vở thứ ba là Đường Về Quê Ngoại do Chú tự sáng tác, được đoàn Song Kiều biểu diễn, đã gây ra tiếng vang lớn và bắt đầu sự nghiệp từ năm 1960.

Trong sự nghiệp sáng tác, soạn giả Yên Lang đã cho ra đời rất nhiều kịch bản cải lương, được giới mộ điệu thời đó nhận xét là mang lại sự đổi thay mới cho sân khấu. Nhiều vở tuồng nổi tiếng của Chú cho đến nay vẫn được khán giả mộ điệu yêu thích như: Bão biển, Bão cát, Băng Tuyền Nữ Chúa, Bếp Lửa Chiều Ly Biệt, Cuối Mùa Lá Rụng, Đêm Lạnh Chùa Hoang, Hỏa Sơn Thần Nữ, Khi Rừng Thu Thay Lá, Khi Trời Lạnh Sương Khuya, Máu Nhuộm Sân Chùa, Manh Áo Quê Nghèo, Mùa Thu Trên Bạch Mã Sơn, Nhất Kiếm Bá Vương, Người đẹp Tây Thi, Nắng Chiều Trên Cổ Tháp, Nắng Thu Về Ngõ Trúc, Người Phu Khiêng Kiệu Cưới, Tình Bằng Hữu, Tình Hận Trên Băng Hồ, Thằng Điên Vùng Bến Hạ.

Ngoài những kịch bản trên, Soạn giả Yên Lang còn viết cả trăm bài vọng cổ, tân cổ giao duyên như: Nỗi Buồn Hoa Phượng, Lẻ Bóng, Chuyến Đi Về Sáng, Ngàn dặm Nước Non, Trăng Phương Nam, Tình Nghệ Sĩ, Tình Cũ Trường Xưa v.v...Cái đặc biệt, cái sở trường của soạn giả Yên Lang là sáng tác kịch bản cải lương thuộc về “kiếm hiệp kỳ tình, hương xa” thể loại được khán giả yêu thích trong thập niên 1960, qua những tình tự quê hương yêu thương tổ quốc nói lên khí phách của những chàng trai lãng tử dọc ngang với bình rượu nghĩa tình, nhưng rất đa tình, rất mềm lòng bởi bờ môi, khoé mắt của giai nhân trong ngang trái yêu đương.

Năm 1963, vở cải lương Đường Về Quê Ngoại của Chú rất cuốn hút, ông bầu Long của đoàn Kim Chung đã chú ý đến Yên Lang, nên khi chú trở về Sài Gòn thăm thân nhân của mình, ông bầu Long hay tin Chú đang ở Sài Gòn, vội tìm gặp ngay. Tại đây ông bầu Long đã hết lòng thuyết phục và Chú đã đồng ý làm soạn giả thường trực cho sân khấu Kim Chung.

Sau khi nhận làm soạn giả thường trực cho đoàn cải lương Kim Chung, chú đổi kịch bản Đường Về Quê Ngoại thành vở tuồng Manh Áo Quê Nghèo đã được khán giả yêu cầu đoàn Kim Chung diễn đi diễn lại nhiều lần. Đây cũng là kịch bản cải lương đầu tiên của Chú được diễn trên sân khấu Kim Chung và đã được trình diễn liên tục trong một tháng tại rạp Olympic ở đường Hồng Thập Tự (Sài Gòn) và từ năm 1963 chú là soạn giả thường trực cho đoàn Kim Chung cho đến cuối tháng 4 năm 1975.

blank
Hội Tương Tế Nghệ Sĩ Hải Ngoại.

Với những tuồng cải lương thuộc thể loại "Kiếm hiệp kỳ tình, màu sắc", là thể loại rất được yêu thích tại Việt Nam trong những năm 1963 đến năm 1973. Chú từng là soạn giả của các đoàn: Song Kiều, Bạch Vân, Việt Nam Minh Vương.

Chú là sĩ quan cảnh sát của Việt Nam Cộng Hòa, nên sau năm 1975 chú bị bắt đi cải tạo 6 năm. Vào năm 1995 cả gia đình chú đến định cư tại Hoa Kỳ diện H0 ở Atlanta tiểu bang Georgia. Vài năm sau đó gia đình chú dời về San Diego (Nam California). Khi sống ở San Diego, được sự khuyến khích của ông Tường Dũ, Tô Kiều Phương, Nhật Hồng, nên gia đình của Chú đã chuyển về sống tại Thành Phố Garden Grove cho đến ngày Chú qua đời.

Yên Lang còn có người em là Nguyên Thảo cũng là một soạn giả cải lương. Yên Lang đã viết chung với Nguyên Thảo một số vở cải lương như: Tâm Sự Loài Chim Biển, Thằng Điên Vùng Bến Hạ...Ngoài ra Chú còn viết chung với soạn giả Hồng Điệp: Quán Khuya Sầu Viễn Khách.


Hiền thê của Chú là Nghệ Sĩ Kiều Oanh là đào chánh và cũng là con gái của Ông Bà bầu đoàn Song Kiều. Họ đã gặp nhau, yêu nhau trong thời gian Chú còn là soạn giả của đoàn Song Kiều. Đám cưới của hai ông bà được tổ chức tại rạp Chung Bá, nay là rạp Cao Văn Lầu. Vì yêu thương chồng và vì sự nghiệp của chồng cho nên NS Kiều Oanh đã rời đoàn Song Kiều giã từ sân khấu, để trở về đời sống bình thường của người vợ hiền cho gia đình và các con.

Chú và NS Kiều Oanh có 3 con trai và một con gái. Trong số 4 con của Chú có một con trai là Lam Tuyền nối nghiệp Chú làm soạn giả thuờng trực cho nhà hát Trần Hữu Trang với những kịch bản, những bài tân cổ nổi tiếng hiện tại trên khắp vòm trời nghệ thuật Việt Nam. Lam Tuyền cùng với vợ là NS Giang Bích Phượng và các con cũng đã định cư tại Hoa Kỳ trong những tháng ngày gần đây.

Từ ngày cư ngụ tại Sài Gòn Nhỏ cho đến nay, mặc dầu đã già yếu, nhưng Chú cũng đã hết lòng đóng góp rất nhiều về nghệ thuật cho các nghệ sĩ trẻ ở hải ngoại và đặc biệt đối với đoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang. Chú cũng luôn nhiệt tình để thường trực hướng dẫn dìu dắt những nghệ sĩ trẻ của đoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang...Có những lúc tập tuồng suốt khuya hay đến các đài truyền hình, truyền thanh, thông báo và nói về ý nghĩa của những vở tuồng sắp trình diễn, Chú đều vui vẻ để giúp đỡ cho Đoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang, Chú không bao giờ từ chối mà để cùng lặn lội với đàn con cháu đang tập tành làm nghệ thuật cải lương nơi xứ lạ quê người.

Làm sao chúng con quên được những tối của những đêm đông rất lạnh, ngồi nhâm nhi vài cốc rượu với các nghệ sĩ trẻ của đoàn, Chú thường khuyên nhủ và nhắc nhở những tình tự quê hương với anh em trong đoàn Văn Lang như: “Cải lương là một môn nghệ thuật văn hóa cổ truyền của dân tộc, mất cải lương là mất đi tiếng Việt, tinh thần của dân tộc Việt, vì vậy các con là những kẻ đi sau phải rán đi nốt đoạn đường mà tiền nhân đã còn dang dở”.

Chú ơi! lời Chú vẫn còn văng vẳng bên tai và hình ảnh của Chú với gọng kính lão mà ngày nào chú đã miệt mài, viết lên những áng thơ văn cho những kịch bản mới, cho ngày giỗ Tổ 12 tháng 8 âl hằng năm. Giờ đây thì Chú đã thực sự xa vắng rồi, tụi con rất nhớ Chú ở những ngày chú còn nhọc nhằn bên đàn con cháu nghệ sĩ trẻ, để trau chuốt, gọt giũa từng câu văn, từng lời ca tiếng hát, hòa quyện cung oán cung ai để làm vui cho nhân thế, lắm lúc có những Show hát không thành công, các nghệ sĩ không nhận thù lao, Chú cũng không ngoại lệ. Thương nhìn Chú, chúng cháu rất là đau lòng, mà ngày tháng cứ vô tình qua nhanh và nghệ thuật cải lương vẫn còn mờ nhạt nơi phương trời tạm dung của những kẻ ly hương. Dù rằng Chú cùng với các Giáo sư Trần Văn Chi, Giáo Sư Nguyễn Thanh Giàu, Nhà báo Nguyễn Thanh Huy, Doanh gia Nguyễn Văn Chiêu, Soạn giả Nguyễn Văn Hương đã cố tình gây thành phong trào để lưu giữ và phát triển nền văn hóa nghệ thuật cổ truyền, qua bộ môn cải lương cũng nhằm mục đích xây dựng nền tảng đạo đức, mà triết lý căn bản của giáo lý nhà Phật đã rèn luyện chúng sanh vào những hành động thiện ác và nghiệp báo của con người qua thuyết luân hồi, sanh tử mà chúng ta đã nhìn thấy qua những tấn tuồng ngắn trên sân khấu mà nghệ thuật cải lương đã để lại những dấu ấn khó quên cho những khán giả mộ điệu qua những điệu lý hò thương sầu, khóc cười trên sân khấu với một hy vọng cho tương lai tuổi trẻ nơi quê hương tạm dung nầy.

blank
Hội Tương Tế Nghệ Sĩ Hải Ngoại trong buổi tang lễ và nghệ sĩ Kiều Oanh, Bà quả phụ Yên Lang.

Thưa Chú kính yêu,

Cái hoài bão, cái con đường của Chú, của các chú trong Ban chấp hành Hội nghệ sĩ và nhóm nghệ sĩ trẻ hải ngoại vẫn còn sâu thẳm ở phía trước mà Chú đã vội vã ra đi. Rồi đây những tháng năm còn lại, chắc các chú và nhóm nghệ sĩ trẻ phải có nhiều vất vả lắm trên con đường nghệ thuật cải lương vẫn còn thênh thang và nhiều thử thách.

Nhớ lại hôm ngày 25 tháng 5, chúng con được chị Bích Thuận (là người học trò mới của Chú) cho biết là Chú đang ở bệnh viện Garden Grove, chúng con cùng vào thăm chú ngay. Lúc gặp Chú, Chú rất vui và có vẻ như không phải đang nằm ở bệnh viện. Chú hỏi thăm chúng con về ngày Giỗ Tổ sắp tới và đã cặn kẽ dặn dò: “Năm nay giỗ Tổ rơi đúng vào ngày Kỷ niệm 100 năm Cải lương, tụi con phải chuẩn bị ngay bây giờ, Chú sẽ viết bài Lý về 100 năm Cổ nhạc”. Chú còn nhấn mạnh: “Hai hôm nữa Chú sẽ xuất viện, về tới nhà là chú viết ngay”.

Vì nghiệp, vì để trả nợ cho nhân thế, cho nên lúc nào chú cũng vẫn lo cho nghệ thuật cải lương dù rằng đang ở bệnh viện và dù rằng chỉ còn lại 10 ngày thôi (kể từ ngày 25 tháng 5), mười ngày ngắn ngủi, chú phải từ giã cõi đời nầy, chú vẫn ân cần dặn dò đủ thứ cho đêm giỗ Tổ thứ 100 vào ngày 12 tháng 8 âl sắp tới.

Nhiều năm qua, Chú thiếm chưa bao giờ bỏ sót một lần cho ngày giỗ Tổ của sân khấu Văn Lang để nhắc lại những thăng trầm của nền văn hóa cổ truyền của dân tộc qua bộ môn cải lương, và nhắc lại những công lao của các vị tiền bối đã nắn nót từ tiếng ca ai oán, tiếng đàn réo rắt, những văn tự mượt mà, đã tạo nên một nghệ thuật cải lương to lớn cho quê hương, cho đất nước Việt Nam.

Những năm tháng dài cố gắng bằng ngòi bút, bằng tâm huyết cả một đời mà giờ đây Chú phải xuôi tay, vô thường đã không bỏ sót một ai, rồi đây đời sương gió cũng phải trở về cát bụi, mong manh như những hạt sương sớm sẽ vỡ tan trong một chốc của tia nắng bình minh mà ngày tháng cứ vô tình lướt nhanh. Và:

“Ở đây mùa thu có buồn lắm không?
Mà sao gió heo may như sầu giục giã.
Tiếng chuông chùa buồn bã vọng công phu,
Nghe nức nở như tâm tư người con gái.

và...Mối tình thâm xin gởi hết lại nơi đây, trong giờ phút chia tay từ hôm nay và mãi mãi trọn đời...”

Đó là tâm sự của Phùng Cẩm Loan, Bách kiếm Vương Hồ Vũ trong vở “Mùa Thu Trên Bạch Mã Sơn” vẫn còn đó, lưu truyền mãi với thời gian trong sự nghiệp của văn hóa Việt Nam đến nghìn sau cho tên tuổi của Yên Lang, một soạn giả âm thầm trong bóng tối đã tạo nên tên tuổi cho những nghệ sĩ tài hoa lên bậc thang danh vọng tột cùng ở những thập niên qua...

Cuộc đời của nghệ sĩ ở tuổi vào thu rất là buồn bã, một đời làm vui cho nhân thế, cũng là một đời để làm kiếp con tầm thì một đời phải vương tơ đó là tâm sự của Chú, của cả những người nghệ sĩ đang trong kiếp tầm trả nợ dâu...Màn nhung đã khép lại rồi, nghìn thu vĩnh biệt rồi:“Một người âm thầm lẻ bước đi về thế giới xa xôi, để lại bao giọt mưa nặng sầu rơi từ tim của muôn vạn người, nghệ sĩ, khán giả muôn phương”.

Đoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang (Lê Yến Dung 30/7/ 2017).

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Tuy nhiên, khi Chính phủ áp dụng giãn cách nhà với nhà, người với người, cấm ra đường nếu “không có lý do chinh đáng”, khoanh vùng, lập chốt kiểm soát cho tới ban hành lệnh giới nghiêm tại Sài Gòn từ 6 giớ tối đến 6 giớ sáng thì tình hình kinh tế và xã hội xáo trộn rất nhanh. Đời sống người dân bị đảo lộn, gặp muôn vàn khó khăn do mất việc, giảm việc, cạn kiệt tài chính vì dù không có việc làm nhưng vẫn phải ăn để sống, vẫn phải trả tiền thuê nhà, điện nước v.v…
Tôi tha phương cầu thực đã lâu nên tiếng mẹ đẻ không khỏi có phần giới hạn. Bữa qua, đứng xếp hàng ở chợ chờ trả tiền thùng bia, chợt nghe loáng thoáng dăm câu đối thoại của mấy người đồng hương mà không khỏi có đôi chút băn khoăn: Vậy chớ chị thuộc diện gì? Nào có “thuộc diện” gì đâu. Mình chỉ là loại … ăn theo thôi mà! Về nhà, xem qua tự điển thì thấy Soha định nghĩa (“ăn theo”) thế này: Khẩu ngữ: Được hưởng hoặc có được nhờ dựa theo cái khác, người khác, không phải do tự bản thân có hoặc làm nên: “Nước lên cá đuối ăn theo, Lái buôn hết gạo bỏ neo cầm chừng.” (Cdao)
Lời người dịch: Các lý giải của Jude Blanchette và Richard McGregor về sự ra đi và kế vị của Tập Cận Bình trong tương lai là một đóng góp hữu ích cho độc giả quan tâm đến sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng và sự thống trị của ĐCSVN, vì không có sự khác biệt to lớn trong hệ thống chính trị của Trung Quốc và Việt Nam. Nhưng hai tác giả không nêu lên một khía cạnh thời sự đang tác động cho tình thế là dịch bịnh COVID-19. Cả hai ĐCSTQ và ĐCSVN đều luôn tự hào về các thành tích kinh tế toả sáng mà không cần cải cách tự do chính trị và tự tuyên dương là “cường quốc chống dịch bịnh” hữu hiệu hơn các nước dân chủ phương Tây. Hiện nay, biến chuyển thảm khốc về dịch bịnh tại Việt Nam cho thấy một sự thật khác hẳn và giúp cho người dân có một cơ hội để nhận định đúng đắn hơn về sự lãnh đạo của ĐCSVN.
Ở độ cao hơn 46,000 feet tức là cao hơn 14 kilomets trên vùng sa mạc khô cằn của tiểu bang New Mexico, chiếc phi thuyền không gian màu trắng và bạc đã được hỏa tiễn phóng lên hướng về bầu khí quyển của Trái Đất, cỡi lên một chòm khói khí đốt và nhiên liệu cao su cứng đang cháy rực, theo ký giả Michael Greshko của báo National Geographic. Một vài phút sau, 2 phi công và 4 hành khách của phi thuyền, gồm tỉ phú Richard Branson, đã trôi trên bề mặt của hành tinh chúng ta hơn 53 dặm, tức hơn 85 cây số là độ cao đủ để nhìn thấy độ cong của Trái Đất và trượt qua mối ràng buộc của hấp lực, trong vòng ít nhất vài phút. Chiếc phi thuyền lấp lánh đó -- Virgin Galactic’s V.S.S. Unity – được phóng vào không trung từ một chiếc máy bay lớn hơn để đạt tới độ cao hơn 53 dặm trên bầu trời. Khi nó hoàn tất đường phóng lên, nó xoay cặp đuôi của nó lại, sắp xếp lại hình dạng chiếc phi thuyền để cho phép nó rơi trở lại thượng tầng khí quyển như một trái banh vũ cầu. 15 phút sau khi tách khỏi phi thuyền mẹ,
Câu chuyện của Giannis Antetokounmpo cũng là câu chuyện của những người di dân Mỹ. Bất kể đến từ đâu, bất kể màu da, bất kể chủng tộc, giá trị của người di dân chỉ có thể được đánh giá trên sự phấn đấu và những đóng góp của họ cho quê hương mới.
Như vậy, thì “mạng xã hội” đã lũng đoạn thành công và làm tha hóa đảng Cộng sản chưa, hay là, nói như lời để lại ngày 15/09/2017 của Cố Thiếu tướng Nguyễn Trọng Vĩnh, nguyên Đại sứ của CSVN tại Bắc Kinh (Trung Cộng) rằng: ”ĐCSVN nay đã hoàn toàn biến chất, trở nên quá hư hỏng, khó có thể sửa chữa được! Đảng đã đánh mất mình, không còn xứng đáng là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội nữa.”
Sóng radio, sóng ánh sáng lan tỏa trong không gian như thế nào ta đã biết. Chỉ còn một thắc mắc: Nguyên do nào khiến một vi phân tử, thí dụ như photon, “bay” nhanh đến thế – có thể nhanh nhất trong Vũ Trụ. Theo truyền thống, trước hết, thỉnh ý tiền nhân. Lên Gúc, tra cứu sách báo khoa học, không thấy các ngài – như Einstein, Newton – dạy bảo gì rõ ràng, dứt khoát về vụ này. Đành trông chờ ở các bậc cao minh của thời đại chúng ta.
Trong bóng hậu trường đàm phán có các sự thật khác mà hồi ký của Khrushchev hé lộ một phần trong chi tiết. Khrushchev kể lại nội dung trao đổi giữa Chu Ân Lai với Hồ Chí Minh. Về diễn tiến trận Điện Biên Phủ, Hồ Chí Minh cho biết tình hình chiến sự là tuyệt vọng, nếu không ngừng bắn sớm, Việt Minh không thể chống Pháp trong lâu dài. Trước nguy cơ này, Viêt Minh, khi cùng đường, có thể tháo chạy qua biên giới tìm nơi trú ẩn và xin Trung Quốc tiến quân sang Việt Nam, như đã làm ở Triều Tiên.
Với riêng những người dân Việt Nam, còn có thêm câu trả lời rằng, chính phủ Mỹ của tổng thống Joe Biden hiện nay cũng là một ân nhân khi đã viện trợ và chấp thuận các hãng chế tạo thuốc ngừa Covid của Mỹ được phép bán thuốc cho Việt Nam vì nội các tiền nhiệm của Trump đã từ chối tham gia chương trình viện trợ nhân đạo COVAX cho thế giới. Chích mũi thuốc Pfizer hay Moderna, hy vọng người dân Việt Nam sẽ nhớ đến điều này.
Đạo đức của thị trường không phải kinh doanh lương thiện mà chính ở chổ đầu tư khôn ngoan và chính chắn sẽ được thị trường tưởng thưởng, bằng ngược lại liều lỉnh hay lảng phí sẽ bị đào thải. Bàn tay vô hình thường xuyên tẩy sạch các sai lầm thì thị trường mới sinh hoạt tự do và lành mạnh. Sách báo kinh tế Hoa Kỳ lại nhắc đến “moral hazard” hay là rủi ro đạo đức. Giống như cháu hư tại bà tức có can thiệp từ bên ngoài - thường là do bàn tay hữu hình của nhà nước – dung dưỡng bao che khiến thị trường trở nên ỷ lại không cải sửa thói hư tật xấu. Thị trường không tự sửa sai sẽ có ngày vấp ngã giết chết nền kinh tế.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.