Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Nhà Cách mạng Báo chí Nguyễn Ngọc Linh

13/04/201720:41:19(Xem: 3360)
Nhà Cách mạng Báo chí Nguyễn Ngọc Linh
  
Phạm Trần
(tưởng niệm ngày tiễn đưa GS Linh)
  

Giáo sư, Nhà báo Nguyễn Ngọc Linh đã để lại cho Lịch sử báo chí Việt Nam một gia tài vô giá về tài năng, đức độ và tính trung thực của ngành Truyền thông-Báo chí.
 
blank

 
Ông đã nhắm mắt lìa đời ở tuổi 87 (1930-2017), nhưng đếm tuổi ta là 88 tại Arlington, Virginia gần Thủ đô Hoa Thịnh Đốn tối 9/04/2017. Ông là Nhà báo chuyên nghiệp lão thành lưu vong thứ hai, sau Nhà Bình luận Sơn Điền Nguyễn Viêt Khánh qua đời ở Mỹ.

Cả hai ông đều rất xứng đáng là “những cây đại thụ” của báo chí miền Nam, sau 1954. Và cũng rất tình cờ, ông Khánh, một Ký gỉa chiến trường của Thông tấn xã Việt Nam từ thời Pháp lại là Tổng thư ký Tòa sọan Việt Nam Thông tấn xã (VTX) dưới  thời ông Linh làm Tổng Giám đốc.
 

Tôi biết họ đều kính trọng tài năng của nhau, sau khi  vào làm cho VTX từ 1966 đến 1968.  Lý do tôi có mặt ở VTX là qua trung gian của Nhà báo qúa cố Duy Sinh Nguyễn Đức Phúc Khôi (con Nhà văn tiền chiến Nguyễn Đức Qùynh của nhóm Hàn Thuyên), khi ấy được ông Linh “chiêu dụ” từ báo ngoài vào, cùng với vài người khác như Dzõan Bình và Mai Anh với mục đích làm cho VTX khởi sắc hơn lối làm xưa cũ của “những ký giả công chức” của VTX.
 

Nhưng cũng nhờ vào làm cho VTX mà tôi “học lóm” được những kỹ thuật viết mới của một bản tin ngắn, một bài tường thuật dài, cách bố cục và đặt câu hỏi của một bài phỏng vấn hay lối viết của một phóng sự xã hôi.

Những lối viết và sắp đặt này khác hẳn với lới viết “kể chuyện” của báo ngoài thời ấy đã làm tôi “hoa mắt”, nhưng cũng mở mắt tôi ra với một thể văn của thế giới báo chí mới.
 

Vì vậy tôi luôn luôn ghi ơn ông đã tạo cho tôi cơ hội được học những bài học qúy giá ấy mà không tốn một đồng xu teng nào !

Sau này, khi có dịp làm cho Văn phòng Thông tín viên Đài Tiếng nói Hoa Kỳ, Voice of America, và được tiếp xúc với nhiều Nhà báo danh tiếng của Mỹ, Pháp, Nhật và Nam Hàn tôi mới biết kỹ thuật viết lách của họ cũng chính là những gì ông Linh đã dạy cho học trò của ông tại Đài Phát thanh Sài Gòn và VTX.
 

Vì vậy, cả cuộc đời của ông Linh  là “ăn nằm với Báo chí”, dù ở trong Quân đội hay Chính quyền thời Việt Nam Cộng Hòa.

Thời kỳ vàng son nhất của ông được ghi ở hai ngành Truyền Thanh (Giám đốc Nha Truyền thanh Quốc gia 1964) và Tổng Giám đốc Việt Nam Thông Tấn Xã từ 1965 đến 1968.

Ở cả hai nơi này, ông đã đào tạo thành danh nhiều Nhà báo trẻ cho làng báo thời Việt Nam Cộng hòa cho đến tháng 4/1975, khi miền Nam rơi vào tay quân Cộng sản miền Bắc.
 

Ông và hai người em, Giáo sư-Ký gỉa Nguyễn Ngọc Phách và Giáo sư Văn chương qúa cố Nguyễn Ngọc Bích, cũng đã đóng góp rất nhiều trong nỗ lực đưa môn học Báo chí vào Đại học miền Nam trước 1975.

Cũng từ những tài năng mới xuất thân từ các trường Đại học này mà ông Nguyễn Ngọc Linh đã thổi vào làng báo thời bấy gờ một sinh khí mới, không những trẻ trung mà, quan trọng hơn cả, là lối viết hấp dẫn, khúc chiết và mạch lạc của những ngỏi bút mới.

Thuở ấy, lớp làm báo được mệnh danh là “đi trước” chúng tôi ở Sài Gòn, tạm gọi là thời “tiền Nguyễn Ngọc Linh”, là thời của “những người viết báo kể chuyện” và lạc hậu.  Lớp gìa chúng tôi ngày ấy và lớp “đàn anh của chúng tôi” đi trước đã dắt díu nhau vào làng báo qua quen biết hay bạn bè.
 

Chúng tôi và phần đông những lớp trước, chưa hề bao giờ được huấn luyện làm báo ở nhà trường.

Thời của chúng tôi, nếu biết viết văn trôi chảy và biết cấu kết câu chuyện là có thể thành ký gỉa lúc náo cũng được. Vì vậy đã có nhiều Phóng viên trở thành Nhà văn và ngược lại, Nhà Thơ cũng có thể làm Phóng viên được !

Đối với ông Nhà báo chuyên nghiệp Nguyễn Ngọc Linh thì khác. Ông là người rất minh bạch. Ký gỉa không thể lẫn lộn với Tài tử hay nhà Thơ muốn “đi khuya về sớm” lúc nào cũng được. Anh phải được huấn luyện viết lách theo “tiêu chuẩn của báo chí Quốc tế”; phải biết viết hấp dẫn người đọc ngay từ hàng chữ đầu tiên theo mô hình  tam giác ngược, nghĩa là “lớn” trước, “bé sau” chứ không thể đầu đuôi lộn tùng phèo không biết đâu mà mò.
 

Rất tiếc, khi làng báo miền Nam bắt đầu chuyển hướng từ “nhà quê ra tỉnh” thì quân Cộng sản chiếm miền Nam, bóp chết đi một thế hệ nhà báo mới xuất thân từ “cuộc cách mạng Nguyễn Ngọc Linh”.

Dù vậy, nếu ta nhìn vào  báo chí của người Cộng sản trong nước bây giờ, dầu được tô vẽ là “báo chí cách mạng”, họ cũng vẫn lạc hậu, một chiều  và không có tự do như báo chí miền Nam trước đây.

Trong niềm hãnh diện này, tên Nhà báo Nguyễn Ngọc Linh đã chiếm một góc trong lịch sử. -/-

  

Phạm Trần

(04/017)

 



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Chiều thứ Ba ngày 11 tháng 8, cựu Phó tổng thống Joe Biden đã chính thức thông báo nữ Thượng Nghị Sĩ Kamala Harris của tiểu bang California đã được ông mời chọn làm ứng viên phó tổng thống, đứng chung vào liên danh trong cuộc tranh cử tổng thống 2020. Trong thư gởi đến cử tri ủng hộ, ông viết rằng, "Tôi đã quyết định rằng Kamala Harris là người tốt nhất để giúp tôi tranh cử cùng Donald Trump và Mike Pence, để rồi dẫn dắt quốc gia từ tháng Một năm 2021. Tôi cần một người tài trí, cứng rắn và sẳn sàng dẫn dắt quốc gia sát cánh cùng tôi. Kamala là mẫu người đó"
Chỉ còn ba tháng nữa là đến ngày bầu cử tổng thống 2020 và một số các chức vụ dân cử khác, nước Mỹ đang bị phân rẽ hơn bao giờ hết kể từ cuộc chiến Việt Nam lồng trong bối cảnh của Chiến tranh Lạnh.
Mà nào có riêng chi thân phận của 41 sinh linh lớn bé mang dòng máu Việt. Biển Hồ cạn nước, tình hữu nghị Việt/Miên cũng đang cạn dần theo. Rồi ra, trong số 750.000 kiều bào ở Cambodia thì ít nhất cũng phải có đến hơn nửa sẽ phải tìm đường trở về cố quốc. Chứ còn nơi nao để mà dung thân nữa?
Phe Biden sẽ dựa vào ngoại giao, thương thuyết và liên minh (alliance) thay vì đánh bài thấu cáy như Trump. Ngược lại cánh diều hâu cho rằng Mỹ thương thuyết bị gạt từ 30 năm nay trong lúc liên minh kiểu ASEAN đã bị Bắc Kinh bẻ gãy. Mỹ không dễ dàng trở lại TPP khi bị cả hai cánh tả Bernie Sander lẫn hữu chống đối. Phần Trump chẳng nhờ cậy nước nào mà lại dấu kín lá bài tủ nên không ai biết Mỹ sẽ giải quyết căng thẳng với Trung Quốc như thế nào, thế giới lo sợ trâu bò húc nhau ruồi muỗi chết.
Ngày xửa ngày xưa, dưới chân Hy Mã Lạp Sơn có một vương quốc trù phú tên gọi Thắng Man. Dù là một vương quốc giàu mạnh nhưng lòng người ở đây không thành thật, sống trên những giá trị giả dối, phù phiếm. Tại ngôi chợ bên ngoài hoàng thành có một người đàn ông sống bằng nghề bán mũ. Mũ của anh chàng này rất đẹp nhưng không hiểu sao hàng ế ẩm nên anh chàng toan tính bỏ nghề, tìm nghề khác sinh sống.
Theo dõi các cuộc tranh luận cộng đồng trên các trang mạng xã hội, có lẽ cũng dễ dàng nhận ra một điều rằng: cộng đồng mạng của người Việt khá bạo lực. Một dạng bạo lực tâm lý, từ trong tâm tưởng và thể hiện qua những mẩu viết, lời bình trên Facebook hay dưới các bài báo. Đặc biệt khi liên quan đến các vấn đề chính trị xã hội, như về chính trường Hoa Kỳ hiện nay chẳng hạn.
Hôm nay, 6 tháng 8 năm 2020, thế giới kỷ niệm lần thứ 75 ngày hai quả bom nguyên tử được ném xuống hai thành phố lớn của Nhật bản: Hiroshima và Nagasaki. Tưởng không cần phải nhắc lại những thiệt hại về người, của và tinh thần người dân Nhật Bản và những hệ quả tai hại khôn lường từ 75 năm qua. Điều cần nói đến là sự quên lãng của nhân lọai về một tai họa nhãn tiền, một tai họa đã xẩy ra cách đây 75 năm, nhưng cũng có thể xẩy ra lần nữa vào bất cứ lúc nào và ở bất cứ nơi đâu.
Sau khi triều đại nhà Thanh sụp đổ và trước năm 1950, khu vực tương ứng với Vùng Tự Trị Tây Tạng (TAR) ngày nay thực tế là một quốc gia độc lập. Đất nước này [Tây Tạng] lúc đó đã tự phát hành tiền tệ và tem, và duy trì các mối quan hệ quốc tế. Tây Tạng tuyên bố có 3 tỉnh (Amdo, Kham và U-Tsang), nhưng chỉ kiểm soát tỉnh Kham phía tây và U-Tsang.
Như nhiều người khác, sự quý mến và ngưỡng mộ ông của tôi có lý do. Xem phim và đọc về ông, thỉnh thoảng lại dịch các bài viết xuất sắc của ông vốn dễ bắt gặp thì chúng thường là các bài nói chuyện sâu sắc, ý nghĩa, lan truyền niềm cảm hứng đến giới trẻ, người dân. Đặc biệt là những diễn từ với giới trẻ, tại các lễ ra trường đại học vào mỗi mùa bãi trường hàng năm.
Tiếng Việt của ta rất phong phú và có ý nghĩa thâm sâu. Khi áp dụng vào chính trị thì nghĩa chữ càng tím ruột, lộn gan lên đầu. Tỷ dụ như khi báo Nhân Dân, tiếng nói chính thức của Đảng và Nhà nước CSVN nghêu gao rằng “dân chủ là bản chất chế độ xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước” (ngày 10/07/2020) thì dân Nam Kỳ Lục Tỉnh biết ngay đó là xạo ke, ba xạo, ba đía, hay là chuyện tào lao thiên địa, bá láp bá xàm.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.